Τετάρτη, 28 Φεβρουαρίου, 2024

Απειλεί τις ελληνικές τράπεζες το 4,15% της Apple στις καταθέσεις;

Όσο και αν η Apple δεν στοχεύει άμεσα στον μέσο Έλληνα καταθέτη, όσο και αν δεν είναι ακόμη καν τράπεζα, ένα είναι σίγουρο: η ανακοίνωση λογαριασμού ταμιευτηρίου με επιτόκιο 4,15% (σε δολάριο) άναψε «φωτιές» στην Ελλάδα –τουλάχιστον στην απαρχή ενός νέου κύκλου συζήτησης.

Οι διάφορες Fintech και εταιρείες ή συστήματα πληρωμών, που δεν έχουν καν άδεια τραπεζική, αλλά βρίσκουν τον δρόμο μέσα από εναλλακτικές και συνεργασίες (όπως η πρόσφατη περίπτωση της Apple, που λάνσαρε το προϊόν της με «τις πλάτες» της Goldman Sachs), είναι μια πραγματικότητα που όσο κι αν θέλουν να παραβλέπουν οι παραδοσιακές τράπεζες, όχι μόνο της χώρας, αλλά και όλης της Ευρωζώνης, δεν μπορούν να μη λάβουν τα μέτρα τους για την επόμενη μέρα.

Λίγους μήνες πριν εκπνεύσει το 2022, η συζήτηση για τα χαμηλά επιτόκια καταθέσεων και το αντίστοιχα διευρυμένο spread μεταξύ επιτοκίων καταθέσεων και δανείων είχε βασιστεί στη σύγκριση των επιτοκίων που πρόσφεραν διεθνείς τράπεζες, όπως χαρακτηριστικά η UBS, που πρόσφερε 2% για καταθέσεις σε ευρώ (για μεγάλο ύψος κεφαλαίων), όταν οι τράπεζες της χώρας έδιναν περίπου μηδέν για αντίστοιχα μεγάλα ποσά.

Σήμερα, με το spread καταθέσεων-χορηγήσεων στο 5,36%, με βάση τα τελευταία επίσημα στοιχεία, και τη συνεχή άνοδο επιτοκίων στα δάνεια, χωρίς να συμπαρασύρει σε κάθε ανατιμολόγηση και αυτά των καταθέσεων, η συζήτηση παραμένει πιο επίκαιρη από ποτέ.

Συνεχείς οι συστάσεις της ΤτΕ για όξυνση του ανταγωνισμού

Το παράδειγμα της Apple χρησιμοποιεί ενδεικτικά και ο διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος, Γιάννης Στουρνάρας, τόσο στο πλαίσιο της πρόσφατης συνέντευξής του στη δημόσια τηλεόραση, όσο και σε κατ’ ιδίαν συζητήσεις του.

Με αποδέκτες τους Έλληνες τραπεζίτες, ο επικεφαλής της ΤτΕ επαναλαμβάνει με κάθε ευκαιρία την προτροπή για αύξηση των επιτοκίων στις καταθέσεις, αναγνωρίζοντας παράλληλα τις κινήσεις που έχουν γίνει σε επίπεδο προθεσμιακών και το κόστος τήρησης απλών λογαριασμών.

Η άποψη του κεντρικού τραπεζίτη, όπως την περιέγραψε το powergame.gr την Κυριακή, είναι ότι ο ανταγωνισμός στο πεδίο των επιτοκίων, που θα είναι προς όφελος του καταθέτη, πρέπει να ενταθεί και θα ενταθεί πραγματικά, όσο διευρύνεται το τραπεζικό σύστημα με νέους παίκτες, είτε πρόκειται για fintech, είτε για κλασικά τραπεζικά ιδρύματα. Κάτι που αναμένεται να συμβεί με τον «πρωτόλειο», όπως τον χαρακτηρίζει στις συνομιλίες του ο κ. Στουρνάρας, ρόλο του πέμπτου τραπεζικού πόλου που σταδιακά δημιουργείται, με το σχέδιο συγχώνευσης Παγκρήτιας – HSBC – Attica.

Ταμιευτήριο: Το τελευταίο κάστρο που θα πέσει

Είναι προφανές, όπως υπογραμμίζουν πηγές της ΤτΕ, ότι το «κάστρο» του απλού ταμιευτηρίου θα είναι το τελευταίο που θα πέσει, σε μία μάχη υψηλότερων αποδόσεων, και ότι όλο το παιχνίδι θα στρέφεται στις προθεσμιακές.

Όμως η αγορά διαπιστώνει ότι ακόμη τα προσφερόμενα επιτόκια, παρά τις αυξήσεις τους, δεν είναι δελεαστικά για τον μέσο αποταμιευτή, ειδικά γι’ αυτόν που διαθέτει μίνιμουμ ρευστότητα και δεν μπορεί να κερδίσει από επιτόκια υψηλότερα του 1% ή 1,5% ή ακόμη και 2%, που προσφέρονται ανάλογα με το ποσό ή τη διάρκεια.

Το μέσο επιτόκιο καταθέσεων τον Φεβρουάριο φέτος (σε λίγες ημέρες ανακοινώνονται τα νέα στοιχεία για τον Μάρτιο του 2023) ήταν στο 0,21%, με το μέσο επιτόκιο δανείων στο 5,57%. Το μεταξύ τους spread που, όπως προαναφέρθηκε, είναι 5,36%, είναι ένα πρόβλημα που μόνο ο μεγαλύτερος υγιής ανταγωνισμός μπορεί να λύσει.

Η Apple, η συνεργασία με την Goldman Sachs, το επιτόκιο καταθέσεων 4,15% και οι προθεσμιακές στην Ελλάδα

Η απόφαση της Apple να δώσει επιτόκιο 4,15% σε κατάθεση, για τους χρήστες της apple card, έφτασε άμεσα και στα αθηναϊκά πηγαδάκια. Σε συνεργασία με την Goldman Sachs, η οποία διαθέτει τραπεζική άδεια, η Apple συστήνει λογαριασμό ταμιευτηρίου (ούτε προθεσμίας, ούτε ομολογιακό αμοιβαίο συνδυαστικά με κατάθεση -κλασικό, απλό ταμιευτήριο) με επιτόκιο έως 10 φορές υψηλότερο από τον μέσο όρο των αμερικανικών επιτοκίων, που είναι στο 0,37%. Και μάλιστα σε έναν λογαριασμό χωρίς χρεώσεις και με χαμηλά ελάχιστα ποσά ως μίνιμουμ κατάθεση.

Βεβαίως, πρέπει να διευκρινισθεί ότι το 4,15%, όπως και αντίστοιχα άλλα αμερικανικά επιτόκια σε λογαριασμούς υψηλής απόδοσης, αφορά το δολάριο και όχι το ευρώ, καθώς επίσης ότι σχετίζεται με το επιτόκιο αναφοράς, που στις ΗΠΑ είναι στο 4%, 5%-5% (FED rate), έναντι του euribor, που είναι στο επίπεδο του 3,2%…

Η ίδια η Goldman Sachs φέρεται να έχει έναν ανάλογο λογαριασμό με επιτόκιο 3,9% (με την επωνυμία Marcus) και η American Express έναν αντίστοιχο με επιτόκιο 3,75%, ενώ υπάρχει πλήθος άλλων λογαριασμών high yields.

Στην ελληνική αγορά σήμερα τα πιο υψηλά επιτόκια είναι κάτω από το 3%. Λαμπρές εξαιρέσεις, για μίνιμουμ ύψος κατάθεσης (π.χ. 2.000 ευρώ), αποτελούν το 2,76% που δίνει η HSBC για 12 μήνες διάρκεια κλειδώματος και το 2,3% της Attica Bank για διάρκεια 24 μηνών. Από εκεί και μετά, για να δει καταθέτης το 2% πρέπει να έχει κατάθεση άνω των 200.000 ευρώ και επίσης αυτό δεν ισχύει σε κάθε τράπεζα.

Δεν είναι σίγουρο αν τελικά η Apple θα ζητήσει τραπεζική άδεια -κατά τη γνώμη του CEO της Paddle (εταιρεία πληρωμών), Κρίστιαν Όουενς, στους FT, «η Apple μάλλον δεν θα θέλει να γίνει τράπεζα»- αλλά η «φωτιά» που άναψε στην άλλη πλευρά του Ατλαντικού δεν είναι αμελητέα.

By