Μπορεί οι Ισπανοί να νιώθουν λίγο πιο πλούσιοι φέτος τα Χριστούγεννα σε σχέση με τα προηγούμενα χρόνια, αλλά οι υψηλές τιμές του παραδοσιακού χαμόν jamon iberico, θα τους ξυπνήσουν δυσάρεστες αναμνήσεις.
Καθώς στη μεγάλη οικονομική κρίση του 2012 η ζήτηση για jamon iberico έπεσε κατακόρυφα, αντίστοιχα μειώθηκε και ο αριθμός των χοίρων που παστώθηκαν και κρεμάστηκαν σε κελάρια για τρία χρόνια ή περισσότερα, προκειμένου να παραχθεί η διάσημη λιχουδιά. Το χαμόν πλέον δεν φτάνει για όλους και οι τιμές του αυξήθηκαν.
«Τα jamon που καταναλώνονται τώρα προέρχονται από χοίρους που γεννήθηκαν από το 2011 έως το 2012, μία πολύ δύσκολη εποχή από οικονομικής άποψης», επισημαίνει ο Albert Marti, διευθύνων σύμβουλος της Cestas Marti, εταιρείας που ειδικεύεται σε χριστουγεννιάτικα καλάθια με χαμόν και άλλες νοστιμιές για εταιρικά δώρα. «Τα αποθέματα φέτος είναι περιορισμένα».
Η Ισπανία αφήνει σταδιακά πίσω της την κρίση που την ανάγκασε να ζητήσει ευρωπαϊκή βοήθεια 41 δισ. ευρώ για να στηρίξει τις τράπεζές της το 2012. Με την οικονομία να αναπτύσσεται κατά 3,2% φέτος, μία μέση ισπανική οικογένεια θα ξοδέψει 682 ευρώ σε χριστουγεννιάτικα ψώνια και δώρα, ξεπερνώντας τον ευρωπαϊκό μέσο όρο των 517 ευρώ.
Οι Ισπανοί συνηθίζουν να ξοδεύουν πάνω από το 20% του χριστουγεννιάτικου προϋπολογισμού τους σε jamon iberico και γαρίδες. Το καλύτερο iberico προέρχεται από μαύρους ιβηρικούς χοίρους που ζουν στα δάση των συνόρων με την Πορτογαλία και τρέφονται με βελανίδια.
Πριν από τέσσερα χρόνια οι ισπανοί παραγωγοί χαμόν αναγκάστηκαν να μειώσουν κατά πολύ την παραγωγή καθώς μειώθηκε η ζήτηση και στέρεψε η χρηματοδότηση από τις τράπεζες, εξηγεί ο Mario Redondo, διευθύνων σύμβουλος της Redondo Iglesias που παράγει iberico στη Σαλαμάνκα, την καρδιά της ισπανικής βιομηχανίας χαμόν.
Η εταιρεία του μείωσε την παραγωγή από τα 150.000 κομμάτια το 2008 σε περίπου 70.000 το 2012. Σε ολόκληρη τη χώρα, ο αριθμός των χοίρων που σφάχτηκαν μειώθηκε από 2,8 εκατ. Το 2011-12 σε 2,3 εκατ. το 2012-13. Το 2012 πωλήθηκαν 4,7 εκατ. κομμάτια χαμόν, αλλά το 2015 οι πωλήσεις ξεπέρασαν τα 6 εκατ. κομμάτια. Ενώ οι τιμές που έπεσαν κατά 50% από το 2008 μέχρι το 2012, τώρα ανεβαίνουν ξανά στα προηγούμενα επίπεδα. Για τα καλύτερα χαμόν, η αύξηση των τιμών έχει φτάσει το 70% σε σχέση με το 2012.