Στο στόχαστρο της Τροχαίας μπαίνουν οι οδηγοί που αφήνουν παράνομα τα αυτοκίνητά τους, ακόμη και για ελάχιστα λεπτά, προκαλώντας κυκλοφοριακό χάος. Η παρέμβαση του υπουργού Προστασίας του Πολίτη, η επιχείρηση «Κόμβος» με 200 αστυνομικούς και drones και όσα ισχύουν για τη στάση και τη στάθμευση στην Ελλάδα.
Η συνήθεια χιλιάδων οδηγών να σταματούν το αυτοκίνητό τους για λίγα λεπτά έξω από ένα καφέ, έναν φούρνο ή ένα κατάστημα, ακόμη και όταν εμποδίζουν την κυκλοφορία, βρίσκεται πλέον στο επίκεντρο της συζήτησης για την αντιμετώπιση του κυκλοφοριακού προβλήματος.
Ο υπουργός υπογράμμισε ότι η αντιμετώπιση της παράνομης στάθμευσης απαιτεί περισσότερο προσωπικό και ενεργότερη συμμετοχή της Δημοτικής Αστυνομίας, επισημαίνοντας και την ευθύνη των ίδιων των οδηγών.
Η ουσία είναι ότι το «μόνο για δύο λεπτά» δεν αποτελεί δικαιολογία απέναντι στον Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας. Εφόσον το όχημα βρίσκεται σε σημείο όπου η στάση ή η στάθμευση απαγορεύεται, η παράβαση μπορεί να βεβαιωθεί ανεξάρτητα από τον χρόνο που μεσολάβησε.
Πρέπει, πάντως, να διευκρινιστεί ότι δεν έχει ανακοινωθεί γενική απαγόρευση της ολιγόλεπτης νόμιμης στάσης ούτε κάποια νέα ειδική ποινή για την αγορά καφέ. Το ζήτημα αφορά την εφαρμογή των υφιστάμενων κανόνων και την ενίσχυση της επιτήρησης των δρόμων.
200 αστυνομικοί, μοτοσικλέτες και drones στην Αττική
Η παρέμβαση του υπουργού εντάσσεται στη συνολικότερη προσπάθεια αντιμετώπισης του κυκλοφοριακού λεκανοπεδίου, με την επιχειρησιακή ομάδα «Κόμβος» να έχει ήδη ξεκινήσει τη δραστηριότητά της.
Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία που παρουσίασε το υπουργείο Προστασίας του Πολίτη, ο επιχειρησιακός σχεδιασμός περιλαμβάνει:
Περίπου 200 αστυνομικούς που συμμετέχουν στο Traffic Commander.
60 έως 70 αστυνομικούς με μοτοσικλέτες, οι οποίοι κινούνται στο οδικό δίκτυο.
Χρήση drones για την παρακολούθηση της κυκλοφορίας.
Ειδικό κέντρο επιχειρήσεων στη ΓΑΔΑ.
Παρεμβάσεις στη ρύθμιση της κυκλοφορίας σε κρίσιμες διασταυρώσεις και μεγάλους οδικούς άξονες.
Ο σχεδιασμός βρίσκεται ακόμη σε εξέλιξη, με την προσθήκη προσωπικού και τεχνολογικών μέσων. Ο Κηφισός παραμένει ιδιαίτερη πρόκληση, καθώς η κυκλοφοριακή συμφόρηση στον συγκεκριμένο άξονα έχει ευρύτερες επιπτώσεις στις μετακινήσεις της Αττικής. Η παράνομη στάθμευση είναι ένα από τα προβλήματα που δεν αντιμετωπίζονται μόνο με καλύτερη διαχείριση των φαναριών. Όταν ένα όχημα καταλαμβάνει μία ενεργή λωρίδα, οι υπόλοιποι οδηγοί αναγκάζονται να αλλάξουν πορεία, δημιουργώντας επιβραδύνσεις και συχνά επικίνδυνους ελιγμούς.
Πρόστιμα από 30 έως 350 ευρώ και αφαίρεση διπλώματος
Ο νέος Κώδικας Οδικής Κυκλοφορίας, που θεσπίστηκε με τον νόμο 5209/2025, περιλαμβάνει συγκεκριμένες προβλέψεις για τα σημεία όπου απαγορεύεται η στάση και η στάθμευση.
Με βάση το άρθρο 38, η νομιμότητα δεν εξαρτάται από το αν ο οδηγός θα λείψει δύο, πέντε ή δέκα λεπτά, αλλά από τη θέση του οχήματος και την επίδρασή του στην κυκλοφορία.
Ενδεικτικά, οι προβλεπόμενες κυρώσεις είναι:
Παράβαση Πρόστιμο και κυρώσεις
Στάθμευση σε διπλή σειρά 30€ και αφαίρεση διπλώματος 10 ημέρες
Στάθμευση που αφήνει ανεπαρκές πλάτος δρόμου 30€
Στάση σε απαγορευμένη περιοχή κοντά σε στάση λεωφορείου 30€
Στάση ή στάθμευση πάνω σε διάβαση πεζών 30€ και αφαίρεση διπλώματος 40 ημέρες
Στάση ή στάθμευση σε πεζοδρόμιο 150€ και αφαίρεση διπλώματος 20 ημέρες
Κατάληψη ράμπας ή θέσης ΑμεΑ 150€, αφαίρεση διπλώματος συνολικά 60 ημέρες και στοιχείων κυκλοφορίας 70 ημέρες
Παρεμπόδιση διέλευσης μέσων δημόσιας συγκοινωνίας σε ειδικά επισημασμένο σημείο 350€ και αφαίρεση διπλώματος συνολικά 70 ημέρες
Οι κυρώσεις προκύπτουν από τον συνδυασμό των άρθρων 38 και 108 του ΚΟΚ και διαφοροποιούνται ανάλογα με την ακριβή παράβαση. Ιδιαίτερη σημασία έχει και μια ακόμη διάταξη: όταν η παράνομη στάθμευση εμποδίζει την κυκλοφορία, τα αρμόδια όργανα μπορούν να προχωρήσουν στην άμεση απομάκρυνση του αυτοκινήτου, με τα σχετικά έξοδα μεταφοράς και φύλαξης να επιβαρύνουν τον ιδιοκτήτη ή κάτοχό του.
Επίσης, αν ο οδηγός απουσιάζει, η παράβαση μπορεί να καταλογιστεί στον κάτοχο του οχήματος.
Τι ισχύει όταν ο οδηγός βάζει αλάρμ;
Ένα από τα πιο διαδεδομένα λάθη στους ελληνικούς δρόμους είναι η αντίληψη ότι με την ενεργοποίηση των αλάρμ επιτρέπεται η προσωρινή στάθμευση σχεδόν παντού.
Στην πραγματικότητα, τα αλάρμ δεν αποτελούν άδεια για παράνομη στάση ή στάθμευση. Ούτε η παραμονή του οδηγού μέσα στο αυτοκίνητο νομιμοποιεί μια στάση που απαγορεύεται.
Το ίδιο ισχύει όταν ο οδηγός σταματήσει έξω από ένα κατάστημα και αφήσει τον κινητήρα σε λειτουργία. Αν το σημείο είναι απαγορευμένο για στάση, η μικρή διάρκεια δεν αναιρεί την παράβαση.
Επομένως, ένας οδηγός που σταματά σε νόμιμη θέση για να παραλάβει έναν καφέ δεν παρανομεί απλώς επειδή η στάση είναι ολιγόλεπτη. Αντίθετα, εκείνος που αφήνει το αυτοκίνητο σε δεύτερη σειρά ή πάνω σε διάβαση εκτίθεται στις προβλεπόμενες κυρώσεις.
Το μεγάλο στοίχημα: Να μείνουν ανοιχτοί οι δρόμοι
Το πρόβλημα της παράνομης στάθμευσης αποκτά ιδιαίτερη σημασία σε περιοχές με μεγάλη εμπορική δραστηριότητα, υψηλή κυκλοφορία και περιορισμένες διαθέσιμες θέσεις.
Σε κεντρικούς δρόμους της Αθήνας, του Πειραιά και των προαστίων, η στάση ενός αυτοκινήτου σε δεύτερη σειρά μπορεί να υποχρεώσει δεκάδες διερχόμενους οδηγούς να μετακινηθούν στην επόμενη λωρίδα.
Το φαινόμενο γίνεται εντονότερο στις ώρες αιχμής, όταν ακόμη και μια μικρή διακοπή της κυκλοφοριακής ροής μπορεί να δημιουργήσει ουρά οχημάτων που επεκτείνεται σε γειτονικές διασταυρώσεις.
Η αντιμετώπισή του, επομένως, δεν περιορίζεται στη βεβαίωση προστίμων. Απαιτεί συνδυασμό αστυνόμευσης, σωστής οργάνωσης της στάθμευσης, ελεγχόμενων θέσεων βραχείας διάρκειας και αποτελεσματικής συνεργασίας με τους δήμους.
Αυτό που μένει να φανεί είναι κατά πόσο η ενίσχυση της αστυνόμευσης θα αποτυπωθεί σε μετρήσιμη βελτίωση της καθημερινής κυκλοφορίας.
Για τον οδηγό, πάντως, το μήνυμα του ισχύοντος ΚΟΚ είναι σαφές: Δεν έχει σημασία αν σταμάτησε για έναν καφέ, για ένα τηλεφώνημα ή για μια γρήγορη αγορά. Σημασία έχει αν το αυτοκίνητό του βρίσκεται σε νόμιμη θέση.
Και όταν ένας οδηγός καταλαμβάνει αυθαίρετα χώρο που προορίζεται για την κυκλοφορία, το «δύο λεπτά μόνο» μπορεί τελικά να στοιχίσει πολύ περισσότερο από την αξία του καφέ.