Τρίτη, 16 Ιουνίου, 2026

Η ιστορία του Ελληνοβρετανού trader που κέρδισε 477 εκατομμύρια λίρες το 2025.

Αν υπήρχε βραβείο για τον πιο «αόρατο» δισεκατομμυριούχο της χρηματοπιστωτικής ελίτ, ο Κρις Ρόκος θα ήταν σίγουρα υποψήφιος. Δεν είναι στα πρωτοσέλιδα, δεν παρελαύνει σε τηλεοπτικά πάνελ, ούτε «ανεβάζει» στα κοινωνικά δίκτυα την καθημερινότητά του. Και όμως, κάθε φορά που οι αγορές βιώνουν μεταβολές, οι κινήσεις του επηρεάζουν όχι μόνο μεγάλους θεσμικούς επενδυτές, αλλά και κεφάλαια, που διασχίζουν τον πλανήτη.

Όπως αναφέρουν πρόσφατα οι Sunday Times, ο 55χρονος σήμερα Ρόκος εισέπραξε περίπου 477 εκατομμύρια στερλίνες από τα κέρδη της Rokos Capital Management, της εταιρείας του. Το 2025 ήταν η πιο επιτυχημένη χρονιά της επιχείρησης, μέχρι την επόμενη. Ένα ποσό από τα μεγαλύτερα που έχουν καταγραφεί στη βρετανική χρηματοπιστωτική σκηνή.

Η ιστορία ενός ατρόμητου trader

Ο Κρις Ρόκος ξεκίνησε τη διαδρομή του μέσα από τα χρηματοπιστωτικά γραφεία, αλλά από τις σχολικές αίθουσες ενός δημόσιου σχολείου στο Λονδίνο στα τέλη της δεκαετίας του 1970. Αναγνωρίστηκε από πολύ νωρίς ως μαθητής με ασυνήθιστη ικανότητα στα μαθηματικά και τις επιστήμες. Αυτή η πρώιμη αναγνώριση του χάρισε μια υποτροφία στο Eton College, ένα από τα πιο απαιτητικά ιδιωτικά σχολεία της Βρετανίας, όπου συνέχισε να ξεχωρίζει. Από εκεί, η πορεία του τον οδήγησε στο Pembroke College του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης, όπου σπούδασε μαθηματικά και αποφοίτησε με πτυχίο πρώτης τάξης (first-class honours) το 1992. Η ικανότητα αριθμητικής και η προσοχή στη λεπτομέρεια που απέκτησε μέσα από αυτές τις σπουδές διαμόρφωσαν το επαγγελματικό του στιλ: έναν trader που δεν φοβάται να ποντάρει ενάντια στο ρεύμα, βασιζόμενος σε βαθιά ανάλυση και όχι στην τύχη ή σε μαντικές ικανότητες.

Η είσοδός του στον κόσμο της χρηματοπιστωτικής αγοράς δεν ήταν άμεση, ούτε εντυπωσιακή με τη συνήθη έννοια. Ξεκίνησε τη σταδιοδρομία του στην UBS στο Λονδίνο, και στη συνέχεια μετακινήθηκε στη Goldman Sachs, όπου εργάστηκε σε παράγωγα, swap αγορές και proprietary trading, δηλαδή στον ίδιο τον «μηχανισμό» των τραπεζικών συναλλαγών, όπου οι αποφάσεις λαμβάνονται με βάση σύνθετες μαθηματικές και οικονομικές προβλέψεις. Το 1998 ήταν μια σημαντική χρονιά γι’ αυτόν. Ο Ρόκος τράβηξε την προσοχή του Αλαν Χάουαρντ, ενός από τους πιο γνωστούς managers στη βρετανική χρηματοπιστωτική αγορά, και μετακινήθηκε στην Credit Suisse ως proprietary trader. Η συγκυρία υπήρξε καθοριστική: λίγα χρόνια αργότερα, μαζί με τον Χάουαρντ και άλλους συνεργάτες, ίδρυσαν μια από τις πιο μεγάλες επιτυχίες στον χώρο των hedge funds, τη Brevan Howard Asset Management, ένα όνομα που έγινε συνώνυμο με τη σύγχρονη εποχή της μακροοικονομικής διαχείρισης κεφαλαίων.

Στη Brevan Howard, ο Ρόκος καθιερώθηκε ως «star trader», ειδικός στα κυβερνητικά ομόλογα και στα προϊόντα σταθερού εισοδήματος, καθώς και στα μακροοικονομικά, που καθοδηγούν τους διεθνείς επενδυτές. Η φήμη του μεγάλωνε, αλλά οι διαφορές σε στρατηγικές και διοικητικές επιλογές με τους υπόλοιπους εταίρους τον οδήγησαν τελικά στην απόφαση να πάρει έναν δικό του δρόμο. Το 2015 ίδρυσε το Rokos Capital Management, μια εταιρεία εξειδικευμένη σε μακροοικονομικές στρατηγικές trading, η οποία πολύ γρήγορα ανέβηκε στην κορυφή των hedge funds παγκοσμίως.
Αυτό που κάνει το Rokos Capital μοναδικό δεν είναι μόνο το πόσο κεφάλαια διαχειρίζεται. Φυσικά και η έκτασή τους είναι πολύ ισχυρή, τα συνολικά assets σήμερα εκτιμώνται σε περίπου 22 δισεκατομμύρια δολάρια. Είναι και ο τρόπος που λειτουργεί. Σε αντίθεση με άλλα funds που βασίζονται σε ομάδες πολλών ανεξάρτητων traders, ο Ρόκος εξακολουθεί να είναι ο βασικός «παίκτης βάσει κινδύνου», ενώ γύρω του έχει μια ομάδα αναλυτών και έμπειρων επαγγελματιών που ενισχύουν τις αποφάσεις του.

Η προσέγγιση αυτή απέδωσε καρπούς σε μια συγκυρία όπου οι αγορές βίωσαν υψηλή μεταβλητότητα και οι διακυμάνσεις των επιτοκίων, των συναλλαγματικών ισοτιμιών και εμπορευμάτων ήταν πολύ μεγάλες. Το 2024, το fund σημείωσε απόδοση περίπου 31%, ενώ το 2025 επέδειξε ισχυρή απόδοση περί 21%, βοηθώντας στη δημιουργία ενός ρεκόρ κερδών για την εταιρεία, που αντιστοιχούν σε έσοδα και κέρδη άνω του διπλάσιου σε σχέση με την προηγούμενη χρονιά.

Φιλανθρωπίες και προσωπική ζωή

Παρά την ιδιωτικότητά του, έχει καταφέρει να διαμορφώσει και μια φιλανθρωπική ταυτότητα, υποστηρίζοντας αιτήματα που αφορούν την εκπαίδευση και την έρευνα στην αντιμετώπιση του καρκίνου. Έχει χρηματοδοτήσει υποτροφίες για σχολεία όπως το Eton και το Oxford, και στηρίζει επίσης το Chris Rokos Fellowship in Evolution and Cancer στο Ινστιτούτο Έρευνας για τον καρκίνο στο Λονδίνο, ένα πρόγραμμα που εξετάζει πώς και γιατί αναπτύσσονται οι καρκινικοί όγκοι.

Στην προσωπική του ζωή, ο Ρόκος κρατάει επίσης χαμηλούς τόνους. Παρά το γεγονός ότι έχει ένα παιδί από προηγούμενο γάμο του, τα θέματα αυτά παραμένουν σε μεγάλο βαθμό ιδιωτικά και έξω από τα φώτα της δημοσιότητας. Ακριβώς επειδή αποφεύγει να αφήσει οποιαδήποτε «χαραμάδα» στην ιδιωτική του ζωή, οι πληροφορίες που τον αφορούν είναι απολύτως έμμεσες.

Η τελευταία φορά που το όνομά του απασχόλησε τον κόσμο εκτός επιχειρήσεων αποδείχτηκε ότι ήταν κι αυτή μια… αγοραπωλησία, και μάλιστα ιδιαίτερα επικερφής. Το 2017 ο Ρόκος αγόρασε μια πολυτελή κατοικία στο Μαναλαπάν της Φλόριντα, την περιοχή που κατακλύζεται από εντυπωσιακές βίλες των μεγιστάνων του πλανήτη, νότια του Παλμ Μπιτς. Κανείς δεν τον είδε μέσα σ’ αυτή την ιδιοκτησία και παραμένει άγνωστο αν τη χρησιμοποίησε ποτέ είτε σαν βασική, είτε σαν εξοχική κατοικία. Το 2025, όμως, της έβαλε πωλητήριο και αποκόμισε σχεδόν τέσσερις φορές το αρχικό του κεφάλαιο, αφού η έκταση και το σπίτι πουλήθηκαν για 150 εκ. δολάρια.

Το σίγουρο είναι ότι η «κανονική» του κατοικία, τουλάχιστον όσο βρίσκεται στη Βρετανία, είναι στην πολύ μικρή πόλη Κλόμπουρι Μόρτιμερ στην κομητεία Σοφσάιρ, κοντά στα σύνορα της Αγγλίας με την Ουαλία. Πολλές φορές οι κάτοικοι τον βλέπουν να μετακινείται, όχι όμως στους δρόμους με αυτοκίνητο, αλλά στον αέρα με το ιδιωτικό του ελικόπτερο.

Στο άγχος που βιώνει όταν δεν έχει οικονομικά έσοδα και στη δεκάωρη καθημερινή του ενασχόληση με την τεχνητή νοημοσύνη αναφέρθηκε ο Λέων Γιοχάη, μιλώντας για τον τρόπο με τον οποίο το ΑΙ έχει ενταχθεί στην επαγγελματική και προσωπική του καθημερινότητα.

Ο επιχειρηματίας που έγινε γνωστός από το «Dragon’s Den» μίλησε τη Δευτέρα 12 Ιανουαρίου στην εκπομπή «EQ» για τον καθοριστικό ρόλο που αναμένεται να διαδραματίσει η τεχνητή νοημοσύνη τα επόμενα χρόνια, εκφράζοντας την πεποίθηση ότι οι τεχνολογικές εξελίξεις θα αλλάξουν ριζικά τον τομέα της υγείας. Όπως ανέφερε, «με το ΑΙ δεν θα υπάρχει καρκίνος σε 10 χρόνια από τώρα. Κάθε μέρα γίνονται 100 ανακαλύψεις. Η εταιρεία που τρέχει τα μοντέλα δεν θα χρειάζεται να περιμένεις για τα τεστ 10 χρόνια».

Σύμφωνα με τον ίδιο, η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να επιταχύνει δραστικά την επιστημονική πρόοδο, σημειώνοντας ότι «θα λυθούν οι μισές ασθένειες, για να μην πω όλες». Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στις εξελίξεις γύρω από την αντιγήρανση, υποστηρίζοντας ότι «το anti-aging, επίσης. Σε 5-10 χρόνια δεν θα γερνάμε. Θα γίνει slow down στο γήρας και σιγά σιγά θα πηγαίνει προς τα πίσω».

Ωστόσο, ο Λέων Γιοχάη στάθηκε και στις σκοτεινές πλευρές της υπερβολικής χρήσης της τεχνολογίας, τονίζοντας την ανάγκη να τεθούν όρια. Όπως είπε, «το ΑΙ τρέχει τα μοντέλα πάρα πολύ. Άρα καλό θα κάνει σίγουρα. Το κακό είναι ότι εμείς πρέπει να βάλουμε κόφτη. Δεν μπορείς να είσαι όλη μέρα σε έναν υπολογιστή και να ρωτάς συνέχεια».

Παραδέχθηκε μάλιστα ότι η ίδια η χρήση της τεχνητής νοημοσύνης μπορεί να γίνει εθιστική, αποκαλύπτοντας: «Είναι εθιστικό. Εγώ μιλάω 10 ώρες με το ΑΙ». Παράλληλα, εξέφρασε τον προβληματισμό του για τις κοινωνικές συνέπειες, λέγοντας ότι «πιστεύω όμως ότι θα βγάλει δέκα φορές πιο καταθλιπτικούς ανθρώπους».

Αναφερόμενος σε προσωπικό επίπεδο, ο επιχειρηματίας σημείωσε ότι αν είχε στη διάθεσή του αυτή την τεχνολογία νωρίτερα, η πορεία της ζωής του θα ήταν εντελώς διαφορετική: «Αυτό που ζω με το ΑΙ τώρα, αν το είχα 20 χρόνια πριν. Δεν μπορώ να φανταστώ πώς θα ήταν η ζωή μου. Αντί για 10 χρόνια, θα είχα κάνει 200 και κάποια άλλα δεν θα τα είχα κάνει καθόλου».

Κλείνοντας, δεν έκρυψε το άγχος που τον συνοδεύει, τόσο σε επαγγελματικό όσο και σε προσωπικό επίπεδο, δηλώνοντας χαρακτηριστικά: «Φοβάμαι ότι δεν θα προλάβω να κάνω όλα όσα θέλω. Με πιάνει στρες όταν δεν βγάζω λεφτά».

Λίγες ώρες πριν από την προγραμματισμένη για τις 15:00 συνάντηση στο Μέγαρο Μαξίμου, οι διεργασίες ανάμεσα στην κυβέρνηση και τους αγρότες παραμένουν πυκνές, καθώς οριστικοποιείται η τελική σύνθεση της επιτροπής που θα καθίσει στο ίδιο τραπέζι με τον Κυριάκο Μητσοτάκη.

Παρά το τεταμένο κλίμα των προηγούμενων ημερών και τις δημόσιες συγκρούσεις γύρω από τη διαδικασία του διαλόγου, όλα δείχνουν ότι η συνάντηση θα πραγματοποιηθεί κανονικά, με μια σύνθεση που επιχειρεί να αποτυπώσει ευρύτερη γεωγραφική και συνδικαλιστική εκπροσώπηση.

Σύμφωνα με πληροφορίες του protothema.gr, στην συνάντηση αναμένεται να συμμετάσχουν και εκπρόσωποι από τα λεγόμενα «σκληρά» μπλόκα της Θεσσαλίας, τα οποία έως πρόσφατα είχαν ταχθεί υπέρ της κλιμάκωσης των κινητοποιήσεων και κατά της προσέλευσης σε διάλογο με την κυβέρνηση. Πρόκειται για αγρότες από το μπλόκο της Νίκαιας και το μπλόκο της Καρδίτσας στον Ε65, με τα ονόματα που φέρονται να έχουν «κλειδώσει» να είναι οι Θοδωρής Παπακωστούλης, Αντώνης Μπατρακούλης, Νίκος Παρλάντζας και ο Δημήτρης Μπαλούκας. Στη συνάντηση θα βρεθεί και ο Γιώργος Παλιούρας, πρόεδρος του Αγροτικού Συλλόγου Λαμίας, ο οποίος μιλώντας στον Lamia Polis 87.7 ξεκαθάρισε ότι «σαν Αγροτικός Σύλλογος Λαμίας προσπαθώ να το διαχωρίσουμε, ότι παραβρισκόμαστε σαν Αγροτικός Σύλλογος Λαμίας, για να το διευκρινίσουμε, να κουβεντιάσουμε με τον Πρωθυπουργό». «Θα συμμετείχαμε ούτως ή άλλως στη συνάντηση ως Αγροτικός Σύλλογος Λαμίας», είπε.

Την ίδια ώρα, η κυβέρνηση επιδιώκει να καταστήσει σαφές ότι ο διάλογος δεν αποκλείει κανέναν, υπό την προϋπόθεση ότι τηρούνται στοιχειώδεις κανόνες εκπροσώπησης και νομιμότητας.

Το ραντεβού των 15:00 θα πραγματοποιηθεί με εκπροσώπους μπλόκων από τη Θεσσαλονίκη (Πράσινα Φανάρια) και συγκεκριμένα τον Χρήστο Τσιλιά, τη Βόρεια Ελλάδα, τη Θεσσαλία, την Πελοπόννησο και άλλες περιοχές της χώρας, πολλοί εκ των οποίων έχουν ήδη εκδηλώσει διάθεση συνεννόησης. Όπως έχει δηλώσει και ο κυβερνητικός εκπρόσωπος Παύλος Μαρινάκης, η συνάντηση θεωρείται «αρκετά αντιπροσωπευτική», χωρίς να αποκλείεται, μέχρι την τελευταία στιγμή, να υπάρξουν μικρές προσθήκες στη σύνθεση.

«Έχουμε εξαντλήσει ίσως και στη νιοστή τα όρια των αντοχών και της ανεκτικότητας απέναντι σε παράνομες πράξεις όπως το κλείσιμο των δρόμων. Πήρε 30αρια χρόνια για να βρεθεί ένα κόμμα και να πει ότι η κατάληψη σε ένα πανεπιστήμιο είναι παράνομη πράξη και οι καταληψίες να οδηγούνται στη δικαιοσύνη. Ήρθε η στιγμή να συνεννοηθούμε ότι το να κόβεις την Ελλάδα είναι κάτι παράνομο που πρέπει να επιληφθούν οι αρχές. Είναι υποχρέωση των αρχών και της δικαιοσύνης με τον τρόπο που κρίνουν, εμείς υποδείξεις δεν θα κάνουμε. Τώρα δεν υπάρχουν δικαιολογίες για την εφαρμογή του νόμου χωρίς ακρότητες. Πρέπει να εφαρμοστεί ο νόμος, χωρίς την Αστυνομία δεν μπορεί να γίνει αυτό» είπε στον ΣΚΑΪ ο κ. Μαρινάκης.

Παράλληλα, στο κυβερνητικό επιτελείο αναγνωρίζεται ότι ένας από τους βασικούς πονοκεφάλους από την πρώτη στιγμή των κινητοποιήσεων είναι η απουσία σταθερού διαύλου επικοινωνίας με αγρότες που προέρχονται από τον λεγόμενο «γαλάζιο χώρο». Αυτό δυσκολεύει τους χειρισμούς, ιδίως όταν, όπως επισημαίνουν κυβερνητικά στελέχη, τα «γαλάζια τρακτέρ» αποτελούν την πλειοψηφία στα φετινά μπλόκα, χωρίς όμως να εκφράζονται οργανωμένα στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων.

Η κυβέρνηση προσέρχεται στη συνάντηση με δεδομένη τη θέση ότι δεν μπορεί να υπάρξει διάλογος υπό καθεστώς πιέσεων ή αποκλεισμών δρόμων, προβάλλοντας τα μέτρα που έχουν ήδη ανακοινωθεί για τον πρωτογενή τομέα –από το αγροτικό ρεύμα έως τις πληρωμές ύψους 3,8 δισ. ευρώ και την επιστροφή του ΕΦΚ– ενώ διατηρεί αμετακίνητη τη γραμμή ότι δεν θα συμμετάσχουν στο ραντεβού πρόσωπα με ποινικές εκκρεμότητες ή εμπλοκή σε βίαια περιστατικά.

Την ίδια ώρα, σύμφωνα με πληροφορίες, εκτός από το αγροτικό ρεύμα για το οποίο η κυβέρνηση ίσως προχωρήσει σε κάποιες περαιτέρω ρυθμίσεις, αναμένεται ενδεχομένως και κάτι για αποζημίωση κεφαλαίου σε παραγωγούς μηδικής (τριφύλλι) μέσω ενισχύσεων de minimis.

Το αν η παρουσία εκπροσώπων από τα «σκληρά» μπλόκα θα λειτουργήσει ως γέφυρα αποκλιμάκωσης ή απλώς ως μια εύθραυστη εκεχειρία, θα φανεί εντός της αίθουσας του Μεγάρου Μαξίμου.

Ιδιαίτερα ανησυχητικές χαρακτηρίζει τις επόμενες εβδομάδες σε σχέση με τη γρίπη η καθηγήτρια Επιδημιολογίας Θεοδώρα Ψαλτοπούλου, η οποία μίλησε στον ΣΚΑΪ για τα δεδομένα που διαμορφώνονται τόσο διεθνώς όσο και στη χώρα μας, στην οποία παρατηρείται έξαρση του ιού που μεταδίδεται στα παιδιά σε πολύ μεγάλο ποσοστό.

Όπως εξήγησε, στις Ηνωμένες Πολιτείες καταγράφεται φέτος το υψηλότερο ποσοστό θνητότητας της τελευταίας δεκαετίας, με 17.000 θανάτους μέχρι στιγμής, κυρίως εξαιτίας της γρίπης τύπου Κ. Την ίδια ώρα, στη Μεγάλη Βρετανία, ενώ είχε αρχίσει να παρατηρείται αποκλιμάκωση στους θανάτους που σχετίζονται με τη γρίπη, τα ποσοστά αυξήθηκαν εκ νέου μετά την περίοδο των εορτών.

Η εικόνα στην Ελλάδα

Σε ό,τι αφορά την Ελλάδα, η καθηγήτρια σημείωσε ότι η άνοδος της γρίπης ήρθε πιο καθυστερημένα σε σύγκριση με άλλες ευρωπαϊκές χώρες, ωστόσο πλέον βρισκόμαστε σε φάση έντονης έξαρσης. Ήδη έχουν καταγραφεί θάνατοι, με τη μεγαλύτερη διασπορά να εντοπίζεται στα παιδιά, ενώ οι περισσότερες νοσηλείες και ο αυξημένος κίνδυνος απώλειας ζωής αφορούν κυρίως άτομα άνω των 70 ετών.

Αναφερόμενη στους έντονους τόνους που συνοδεύουν τις συστάσεις για εμβολιασμό, η κα Ψαλτοπούλου τόνισε ότι αυτό οφείλεται στην εικόνα που παρουσιάζουν άλλες χώρες, όπου τα μεγέθη έχουν ξεπεράσει κατά πολύ τα δεδομένα προηγούμενων ετών. Όπως διευκρίνισε, αυτό δεν σημαίνει ότι η Ελλάδα θα ακολουθήσει απαραίτητα την ίδια πορεία, ωστόσο όσο αυξάνεται η εμβολιαστική κάλυψη τόσο μειώνεται η πιθανότητα σοβαρής νόσησης. Υπενθύμισε μάλιστα ότι, σύμφωνα με τον ECDC, το εμβόλιο παρουσιάζει αποτελεσματικότητα άνω του 55% έναντι της νόσησης.

Πότε αναμένεται η κορύφωση

«Είμαστε σε μεγάλη έξαρση ακόμα, δεν ξέρουμε πότε θα φτάσει η κορύφωση, παραδοσιακά Ιανουάριο και Φεβρουάριο έχουμε όλες αυτές τις αυξήσεις και τις κορυφώσεις», υπογράμμισε. «Στην Ελλάδα έχουμε ακόμα μονοψήφιο αριθμό θανάτων», ανέφερε, επισημαίνοντας ωστόσο ότι το προσεχές δίμηνο τα κρούσματα αναμένεται να αυξηθούν, καθώς ακολουθούν περίοδοι έντονης κοινωνικής συναναστροφής, όπως η Τσικνοπέμπτη και η Καθαρά Δευτέρα.

«Η μάσκα είναι πάντα ένας πολύτιμος σύμμαχος και να μειώσει την πιθανότητα να νοσήσεις. Εμβολιασμός, μάσκα και self test είναι τα τρία βασικά», πρόσθεσε, σημειώνοντας ότι απώλειες ζωής καταγράφονται πλέον και σε ηλικίες άνω των 50 ετών, ενώ στις ΗΠΑ έχουν χάσει τη ζωή τους 17 παιδιά. Παράλληλα, τόνισε ότι αυτή την περίοδο η γρίπη είναι εξίσου επικίνδυνη με τον κορωνοϊό, καθώς και οι δύο ασθένειες πλήττουν σοβαρά άτομα ηλικίας 70-80 ετών, όπως και ο αναπνευστικός συγκυτιακός ιός.

Η αλλαγή στη διατροφική αλυσίδα

Τέλος, αναφερόμενη στις μεγάλες αλλαγές που παρατηρούνται στη διατροφική αλυσίδα των ΗΠΑ, η κα Ψαλτοπούλου επισήμανε την ανάγκη προσεκτικής μελέτης των επιστημονικών δεδομένων και των ερευνών που τεκμηριώνουν αύξηση της επιβίωσης. «Ο στόχος είναι περισσότερα κρέατα, περισσότερη πρωτεΐνη και λιγότεροι υδατάνθρακες και λιγότερες επεξεργασμένες τροφές», ανέφερε κλείνοντας.

Το να βάζεις χρήματα στην άκρη για τα γεράματα θεωρείται εδώ και δεκαετίες στοιχειώδης πράξη οικονομικής αυτοπροστασίας. Για τον Έλον Μασκ, όμως, αυτό το «αξίωμα» έχει ημερομηνία λήξης. Και μάλιστα σύντομα.

Ο ίδιος υποστηρίζει ότι η τεχνητή νοημοσύνη, η αυτοματοποίηση και οι τεχνολογίες αιχμής θα αλλάξουν τόσο ριζικά την οικονομία, ώστε η έννοια της σύνταξης –και άρα της αποταμίευσης γι’ αυτήν– να χάσει κάθε νόημα. Η τοποθέτησή του έχει ήδη προκαλέσει έντονες αντιδράσεις, όχι μόνο επειδή αμφισβητεί έναν πυλώνα της προσωπικής οικονομικής διαχείρισης, αλλά και επειδή έρχεται σε πλήρη αντίθεση με την οικονομική πραγματικότητα που βιώνουν σήμερα εκατομμύρια άνθρωποι.

Μιλώντας στο podcast Moonshots with Peter Diamandis, ο Έλον Μασκ δήλωσε ευθέως ότι «δεν χρειάζεται να ανησυχεί κανείς για το αν αποταμιεύει για σύνταξη σε 10 ή 20 χρόνια», γιατί απλώς «δεν θα έχει σημασία». Όπως είπε, αν έστω μέρος των προβλέψεών του επαληθευτεί, η σύνταξη θα καταστεί μια ξεπερασμένη έννοια.

Το όραμα της «αφθονίας»

Στον πυρήνα της σκέψης του βρίσκεται ένα μέλλον ραγδαίας αύξησης της παραγωγικότητας. Η AI, η ρομποτική και οι τεχνολογίες ενέργειας, σύμφωνα με τον Μασκ, θα δημιουργήσουν συνθήκες γενικευμένης αφθονίας, όπου τα αγαθά και οι υπηρεσίες θα είναι άφθονα και φθηνά, ενώ όλοι θα έχουν πρόσβαση σε ένα είδος «καθολικού υψηλού εισοδήματος».

Σε αυτό το σενάριο, η ιατρική περίθαλψη θα είναι καλύτερη από κάθε προηγούμενη και διαθέσιμη σε όλους, η γνώση θα προσφέρεται δωρεάν και χωρίς περιορισμούς και οι ελλείψεις αγαθών θα αποτελούν παρελθόν. Με απλά λόγια, το μέλλον που περιγράφει μοιάζει περισσότερο με τεχνολογική ουτοπία παρά με την οικονομία όπως τη γνωρίζουμε.

Η δύσκολη μετάβαση και το πρόβλημα του νοήματος

Ο ίδιος, πάντως, δεν ωραιοποιεί τη διαδρομή μέχρι εκεί. Αντίθετα, προειδοποιεί ότι η μετάβαση θα είναι «ανώμαλη», με απότομες αλλαγές, κοινωνικούς κραδασμούς και έναν υπαρξιακό κίνδυνο: την απώλεια νοήματος από την εργασία.

«Αν έχεις όλα όσα θέλεις, είναι πράγματι αυτό το μέλλον που επιθυμείς;» διερωτήθηκε, επισημαίνοντας ότι σε έναν κόσμο όπου η δουλειά δεν είναι απαραίτητη, η ανθρώπινη ταυτότητα και ο σκοπός μπορεί να κλονιστούν.

Σύγκρουση με την πραγματικότητα

Η αισιόδοξη –ή ριζοσπαστική– αυτή πρόβλεψη έρχεται σε πλήρη σύγκρουση με τη σημερινή οικονομική εικόνα. Υψηλός πληθωρισμός, ακριβή στέγη, αυξημένα επιτόκια και στάσιμοι μισθοί έχουν οδηγήσει σε κρίση κόστους ζωής. Για πολλούς, η απόκτηση σπουδών, η πρόσβαση σε ποιοτική υγεία, η αγορά κατοικίας ή ακόμη και η δημιουργία οικογένειας μοιάζουν ολοένα και πιο μακρινά.

Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, η άνετη συνταξιοδότηση φαντάζει σχεδόν άπιαστο όνειρο. Έρευνες δείχνουν ότι η πλειονότητα των Αμερικανών δεν αποταμιεύει επαρκώς, όχι από αμέλεια, αλλά επειδή απλώς δεν μπορεί.

Ευσεβής πόθος ή επικίνδυνη συμβουλή;

Έτσι, το όραμα του Μασκ μπορεί να εκληφθεί είτε ως μια αισιόδοξη ματιά στο μέλλον είτε ως μια επικίνδυνη υπόθεση εργασίας. Αν οι άνθρωποι πειστούν να εγκαταλείψουν την αποταμίευση και η τεχνολογική «αφθονία» δεν έρθει ποτέ –ή έρθει πολύ αργότερα–, το κόστος θα είναι βαρύ και απολύτως προσωπικό.

Η ιστορία δείχνει ότι οι τεχνολογικές επαναστάσεις αλλάζουν τον κόσμο, αλλά σπάνια με τον τρόπο και στον χρόνο που προβλέπουν οι πιο αισιόδοξοι οραματιστές.

Κομβικό ρόλο στο «οικοσύστημα Καρυστιανού» διαδραματίζει η δικηγόρος Μαρία Γρατσία, με αστική καταγωγή από τη Νάξο, η οποία φέρεται ως η απόλυτα έμπιστη συνεργάτιδα της Μαρίας Καρυστιανού. Γνωστή στους εκκλησιαστικούς κύκλους από την ενασχόλησή της με εκκλησιαστικά ζητήματα νομικού ενδιαφέροντος, η κυρία Γρατσία είχε αποτολμήσει νωρίτερα την είσοδό της στην πολιτική, δηλαδή το 2023, ως υποψήφια βουλευτής της Νίκης, στην Α’ Αθηνών.

Ποια είναι η δικηγόρος Μαρία Γρατσία, το δεξί χέρι της Καρυστιανού

Η κυρία Γρατσία δεν αποχώρησε ποτέ από τη Νίκη, για τον απλούστατο λόγο ότι δεν είχε ενταχθεί ποτέ οργανικά στο κόμμα. Ως δικηγόρος μετείχε σε ένα άτυπο Οργανο Νομικής Υποστήριξης – όπου λέγεται ότι απέκτησε πολιτική σχέση με τον Γιώργο Αποστολάκη, πρώην αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, ο οποίος τέθηκε επικεφαλής στο ψηφοδέλτιο Επικρατείας της Νίκης, εξελέγη και παραιτήθηκε τον Δεκέμβριο του 2024, μετά από έντονες προστριβές με τον επικεφαλής του κόμματος Δημήτρη Νατσιό.

Το blog Αποστολάκη

Σήμερα, ο Γιώργος Αποστολάκης εκφράζεται μέσω του blog «Επόμενη μέρα», στο οποίο παρουσιάζει προσωπικούς προβληματισμούς που δείχνουν να «ακουμπάνε» σε ένα «κόμμα Καρυστιανού». Για παράδειγμα, στις 7 Ιανουαρίου έγραφε, μεταξύ άλλων: «Η υπόθεση του εγκλήματος των Τεμπών, δύο χρόνια μετά την τραγωδία, μετατράπηκε το 2025 από μια ανοιχτή πληγή σε πολιτικό και ηθικό ορόσημο. Οι μαζικές κινητοποιήσεις, η επιμονή των οικογενειών των θυμάτων και η δημόσια παρουσία της Μαρίας Καρυστιανού ανέδειξαν κάτι που το πολιτικό σύστημα είχε υποτιμήσει: ότι η κοινωνία δεν έχει αποδεχθεί τη λήθη ως λύση. Το αίτημα δεν είναι κομματικό. Δεν είναι ιδεολογικό. Είναι στοιχειώδες: δικαιοσύνη, αλήθεια, λογοδοσία, κάθαρση. Και ακριβώς γι’ αυτό ενόχλησε. Διότι αποκάλυψε το κενό ανάμεσα στην κοινωνική ηθική και την πολιτική πρακτική».

Ποια είναι η δικηγόρος Μαρία Γρατσία, το δεξί χέρι της Καρυστιανού

Κατά σύμπτωση, λίγες ώρες μετά την ανάρτηση Αποστολάκη, η Μαρία Καρυστιανού έδινε τη συνέντευξη στο Kontra, όπου επισημοποίησε ότι προτίθεται να κάνει κόμμα…

Ο Γιώργος Αποστολάκης είναι αδελφός της τέως εισαγγελέως Εφετών Λάρισας Σοφίας Αποστολάκη, το όνομα της οποίας βγήκε στη δημοσιότητα για ένα τραγικό γεγονός που συγκλόνισε την Ελλάδα τις πρώτες ημέρες του 2025, όταν εξαφανίστηκε ο γιος της Βασίλης. H σορός του βρέθηκε μετά από 50 ημέρες και οι ιατροδικαστικές εξετάσεις έδειξαν ότι δεν υπήρχε DNA άλλου προσώπου.

Εναν μήνα αργότερα, η Μαρία Γρατσία πήγε στη Λάρισα συνοδεύοντας ως δικηγόρος τη Μαρία Καρυστιανού προκειμένου να συναντήσει την εισαγγελέα Αποστολάκη και να ζητήσει την ενίσχυση της έρευνας για την τραγωδία στα Τέμπη με επιπλέον ανακριτές – στην πραγματικότητα για να αναδείξει την αντίθεσή της με τις ενέργειες του εφέτη ανακριτή Σωτήρη Μπακαΐμη, ο οποίος είχε ήδη απορρίψει με βάση τα στοιχεία την εκδοχή του «ξυλολίου» στην εμπορική αμαξοστοιχία.

Ούτε έναν χρόνο μετά, πολλοί στη Λάρισα περιμένουν από τη συνταξιούχο δικαστικό ακόμα και να είναι υποψήφια με το «κόμμα Καρυστιανού». Στις εκλογές του Μαΐου του 2023, η Μαρία Γρατσία εκλέχθηκε για βουλευτής στην Α’ Αθήνας με τη Νίκη, για λίγες ώρες ωστόσο η έδρα κατέληξε στον Ανδρέα Βορύλλα, στον δυτικό τομέα της Β’ Αθηνών. Το ίδιο συνέβη και στις δεύτερες εκλογές εκείνης της χρονιάς…

Προσωπική της σταθερά αποτελεί η ενασχόληση με το Κράτος Δικαίου. «Εχει φτάσει η ώρα να υπάρξει εκκαθάριση, εξυγίανση και εκ βάθρων αναδόμηση σε στέρεα θεμέλια», κατέληγε σε προεκλογικό της άρθρο, πλατφόρμα που φαίνεται να βρίσκει νέο έδαφος στο πρόσωπο της Μαρίας Καρυστιανού. Κάποιες νομικές συμβουλές στο πλαίσιο της προσωπικής σχέσης που διατηρούσαν προ καιρού φέρεται να παρείχε στην πρόεδρο του Συλλόγου Συγγενών Θυμάτων Τέμπη 2023 και η πρόεδρος της Πλεύσης Ελευθερίας, Ζωή Κωνσταντοπούλου, το κόμμα της οποίας είναι ένα από αυτά που κλονίζονται δημοσκοπικά εν όψει της δημιουργίας του «κόμματος Καρυστιανού».

Η ίδια η Ζωή Κωνσταντοπούλου δεν έχει αντιδράσει προς το παρόν – ωστόσο ο πελάτης της Πάνος Ρούτσι, μετά από διάφορες αμφιταλαντεύσεις και αμφίσημες δηλώσεις, είπε ότι έδωσε αγώνα για το παιδί του που χάθηκε στα Τέμπη και όχι για να μπει σε κόμμα, ενώ την κάλεσε να παραιτηθεί από την προεδρία του Συλλόγου των συγγενών των θυμάτων. Η κυρία Καρυστιανού αντέδρασε ζητώντας από το Δ.Σ. του Συλλόγου να της στείλει mail για να αποχωρήσει από την προεδρία.

Ανεξάρτητοι

Η Μαρία Γρατσία εκπροσωπεί νομικά και τον πρώην βουλευτή της Νίκης Νίκο Παπαδόπουλο, καρδιοχειρουργό από τη Θεσσαλονίκη, στην πολύκροτη υπόθεση της Εθνικής Πινακοθήκης, καθώς ο τελευταίος εισέβαλε στον εκθεσιακό χώρο σπάζοντας προθήκες και προκαλώντας ζημιές σε εκθέματα, τα οποία έκρινε ως βλάσφημα.

Ποια είναι η δικηγόρος Μαρία Γρατσία, το δεξί χέρι της Καρυστιανού

Αυτή η προσωπική και επαγγελματική σύνδεση της κυρίας Γρατσία με τον ανεξάρτητο πλέον βουλευτή αναζωπύρωσε τα σενάρια που θέλουν τον κ. Παπαδόπουλο να οδεύει προς το «κόμμα Καρυστιανού». Ο τελευταίος, μιλώντας στο «ΘΕΜΑ», εμφανίζεται θετικός απέναντι στο εγχείρημά της, επιβεβαιώνοντας ότι εκκρεμεί συνάντηση μεταξύ τους, εφόσον το νέο αυτό κόμμα ανταποκρίνεται στις αρχές και τις αξίες του, όπως ο κύριος Παπαδόπουλος σπεύδει να διευκρινίσει, με φόντο την τραυματική για τον ίδιο εμπειρία του στη Νίκη.

Στον αντίποδα, δεν έχει υπάρξει καμία επαφή μέχρι σήμερα με την κυρία Καρυστιανού διευκρινίζει στο «ΘΕΜΑ» ο ανεξάρτητος βουλευτής Νίκος Βρεττός, επίσης εκλεγμένος με τη Νίκη, εξηγώντας πως αν υπάρξει πραγματικό ενδιαφέρον για οποιαδήποτε συνεργασία, ο ίδιος θα το εξετάσει στον χρόνο και στο πλαίσιο που τότε θα τεθεί, εφόσον τεθεί.

Σύμφωνα με πληροφορίες, καμία επαφή δεν έχει προκύψει μέχρι στιγμής μεταξύ της Μαρίας Καρυστιανού και του ανεξάρτητου βουλευτή Μάριου Σαλμά, ο οποίος είχε εκλεγεί με τη Ν.Δ., παρά τη σχετική φημολογία: Ο πρώην υπουργός φέρεται να εκτιμά πως ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης έχει αρκετό χρόνο μπροστά του για να στρίψει το καράβι και πως αν αυτή η στροφή επιτευχθεί προς όφελος των πολλών, αυτό συνιστά το τελικό ζητούμενο και για τον ίδιο.

Σοβαρή προειδοποίηση για την ασφάλεια των iPhone απευθύνουν ειδικοί και τεχνολογικά μέσα, καθώς νέα δεδομένα δείχνουν ότι μεγάλος αριθμός χρηστών δεν έχει προχωρήσει στην αναβάθμιση σε iOS 26, αφήνοντας τις συσκευές του εκτεθειμένες σε επικίνδυνα κατασκοπευτικά λογισμικά (spyware). Η Apple έχει ήδη επιβεβαιώσει ότι δύο κρίσιμα κενά ασφαλείας αξιοποιήθηκαν επιτυχώς από μισθοφορικούς κατασκευαστές spyware και διορθώθηκαν επειγόντως λίγο πριν τις γιορτές. Ωστόσο, τρεις εβδομάδες αργότερα, προκύπτει ότι η πλειονότητα των iPhone δεν μπορεί να προστατευθεί, εκτός αν αναβαθμιστεί πλήρως στο νέο λειτουργικό σύστημα.

Σύμφωνα με στοιχεία που είχαν δημοσιευτεί τον προηγούμενο μήνα, περίπου το 50% των χρηστών που μπορούν να αναβαθμίσουν δεν έχει ακόμη περάσει από το iOS 18 στο iOS 26. Η αργή αυτή υιοθέτηση προκαλεί έντονη ανησυχία, καθώς όσοι παραμένουν στο παλαιότερο λογισμικό δεν έχουν πλέον διαθέσιμη λύση για τα συγκεκριμένα κενά ασφαλείας, μεταδίδει το Forbes.

Τεχνολογικά μέσα επισημαίνουν ότι η εικόνα είναι χειρότερη από κάθε άλλη χρονιά. Το Cult of Mac αναφέρει ότι το iOS 26 «δυσκολεύεται να κερδίσει έδαφος», ενώ το PhoneArena σημειώνει ότι «περισσότεροι χρήστες iPhone από ποτέ αγνοούν τη νέα έκδοση του iOS». Το 9to5Mac είναι ακόμη πιο σαφές, τονίζοντας ότι, παρότι το iOS 26 είναι διαθέσιμο εδώ και σχεδόν τέσσερις μήνες, η υιοθέτησή του υστερεί σημαντικά σε σχέση με προηγούμενες εκδόσεις, με την πλειονότητα των χρηστών να παραμένει στο iOS 18.

Τα πιο απαισιόδοξα στοιχεία προέρχονται από το StatCounter, σύμφωνα με το οποίο λιγότερο από το 20% των χρηστών έχει αναβαθμίσει. Άλλες μετρήσεις, όπως αυτές της TelemetryDeck, εμφανίζονται πιο αισιόδοξες, ανεβάζοντας το ποσοστό στο 60%. Ακόμη όμως και σε αυτό το σενάριο, εκατοντάδες εκατομμύρια iPhone παραμένουν δυνητικά εκτεθειμένα.

Για λόγους σύγκρισης, την ίδια περίοδο πέρυσι, πάνω από το 60% των χρηστών είχε ήδη περάσει σε κάποια έκδοση του iOS 18, ενώ το 2024 το iOS 17 είχε ξεπεράσει το 50% υιοθέτησης πολύ νωρίτερα. Αυτή τη φορά, η εικόνα είναι εντελώς διαφορετική.

Μέρος των χρηστών περίμενε ότι η Apple θα παρείχε ενημέρωση ασφαλείας και για όσους επιθυμούσαν να παραμείνουν προσωρινά στο iOS 18. Ωστόσο, η εταιρεία άλλαξε στάση: η έκδοση iOS 18.7.3 δεν διατίθεται πλέον σε συσκευές που μπορούν να τρέξουν το iOS 26. Αυτό σημαίνει ότι η αναβάθμιση στο νέο λειτουργικό είναι πλέον μονόδρομος για την προστασία από τις συγκεκριμένες επιθέσεις.

Ο Ντάρεν Γκουτσιόνε, από την Keeper Security, τονίζει ότι «δεν υπάρχει τρόπος ή συμπεριφορά χρήστη που να μειώνει ουσιαστικά αυτόν τον κίνδυνο». Όπως λέει, «η αναβάθμιση είναι η μόνη αποτελεσματική άμυνα, καθώς μόλις τα patches γίνουν γνωστά, το παράθυρο έκθεσης για όσους καθυστερούν μεγαλώνει».

Το Vice αναφέρει ότι, παρά το γεγονός πως η Apple παρουσίασε το iOS 26 ως μεγάλη αναβάθμιση, σχεδόν το 84% των χρηστών δεν το έχει κατεβάσει μέσα στους πρώτους τέσσερις μήνες από την κυκλοφορία του. Το TechRadar επισημαίνει ότι παραδοσιακά οι χρήστες iPhone αναβαθμίζουν γρήγορα, καθώς –σε αντίθεση με το Android– όλες οι συμβατές συσκευές λαμβάνουν την ενημέρωση ταυτόχρονα. Αυτή τη φορά όμως, αυτό δεν συμβαίνει.

Το MacWorld αποδίδει μέρος της απροθυμίας στο νέο γραφικό περιβάλλον Liquid Glass, το οποίο –αν και εντυπωσιακό οπτικά– έχει δεχθεί κριτική για ζητήματα χρηστικότητας. Ωστόσο, όπως τονίζεται, το πραγματικό πρόβλημα δεν είναι αισθητικό ή επικοινωνιακό, αλλά καθαρά ζήτημα ασφάλειας: όποιος δεν έχει την τελευταία έκδοση του iOS, δεν έχει και τις τελευταίες διορθώσεις ασφαλείας.

Η κατάσταση επιβαρύνθηκε περαιτέρω από την απόφαση της Apple να διαθέσει τις κρίσιμες διορθώσεις μόνο μέσω του iOS 26, εκτός εάν πρόκειται για συσκευές που δεν μπορούν τεχνικά να αναβαθμιστούν. Αναλυτές θέτουν πλέον ανοιχτά το ερώτημα αν η περιορισμένη αποδοχή του νέου λειτουργικού συνδέεται άμεσα με το Liquid Glass και αν η Apple θα πρέπει να δώσει στους χρήστες περισσότερα εργαλεία προσαρμογής, ώστε να μην καθυστερούν την αναβάθμιση με κόστος την ασφάλειά τους.

Το Analytics Insight προειδοποιεί ότι η καθυστέρηση στις αναβαθμίσεις αφήνει εκατομμύρια συσκευές χωρίς προστασία απέναντι σε γνωστές απειλές και ότι οι επιτιθέμενοι συχνά στοχεύουν ακριβώς όσους δεν ενημερώνουν εγκαίρως το λογισμικό τους. Παρά τις προσπάθειες της Apple, όπως οι νέες λειτουργίες βελτίωσης ασφάλειας στο παρασκήνιο, το αποτέλεσμα θα κριθεί αποκλειστικά από το αν οι χρήστες τελικά προχωρήσουν στην αναβάθμιση.

Η συζήτηση στα κοινωνικά δίκτυα και σε φόρουμ, με τίτλους όπως «Δεν θα αναβαθμίσω ποτέ σε iOS 26» ή «Γιατί τόσο μίσος για αυτή την έκδοση;», δείχνει ότι το πρόβλημα δεν πρόκειται να λυθεί άμεσα. Ωστόσο, ειδικοί προειδοποιούν ότι η αναβάθμιση δεν είναι πλέον επιλογή, αλλά αναγκαιότητα.

Ο Τζέιμς Μοντ από την BeyondTrust τονίζει ότι όλοι οι χρήστες που παραμένουν σε παλαιότερες εκδόσεις πρέπει να περάσουν στο νέο λειτουργικό και να εγκαταστήσουν τις διορθώσεις. Όπως λέει, τα συγκεκριμένα κενά ασφαλείας «θα γίνουν σύντομα απαραίτητο εργαλείο για ένα ευρύ φάσμα επιτιθέμενων».

Ο πολιτικός χρόνος στην Κύπρο μετριέται πλέον σε «Thompson – δευτερόλεπτα». Αυτό που ξεκίνησε την περασμένη Πέμπτη ως ένα αινιγματικό βίντεο από έναν λογαριασμό «φάντασμα» με το όνομα «Emily Thompson», εξελίχθηκε σε έναν πολιτικό τυφώνα που σαρώνει το Προεδρικό Μέγαρο στη Λευκωσία, αναγκάζοντας σε άτακτη υποχώρηση τους πιο στενούς συνεργάτες (και συγγενείς) του Προέδρου Νίκου Χριστοδουλίδη.

Η διπλή παραίτηση του Χαράλαμπου Χαραλάμπους, Διευθυντή του Γραφείου του Προέδρου, και της Πρώτης Κυρίας, Φιλίππας Καρσερά – Χριστοδουλίδη, από την Προεδρία της Διαχειριστικής Επιτροπής του Φορέα Κοινωνικής Στήριξης, δεν είναι απλώς μια εσωτερική ανακατάταξη, αλλά θα μπορούσε να εκληφθεί ως παραδοχή ενός θεσμικού σοκ που αφήνει τον Πρόεδρο της Κυπριακής Δημοκρατίας πολιτικά μετέωρο και προσωπικά εκτεθειμένο.

Χριστοδουλίδης: Οποιοσδήποτε ηγέτης, όταν έχει καθαρά χέρια, οφείλει να είναι νηφάλιος

Ο Νίκος Χριστοδουλίδης δηλώνει ότι έχει καθαρά χέρια ενώ προειδοποιεί για κρίση που θα έχει αποτελέσματα, τα οποία θα φανούν στις εκλογές.

«Σε τέτοιες στιγμές κρίσης, γιατί σίγουρα είναι μια στιγμή κρίσης, δεν προσπαθώ να παρουσιάσω διαφορετικά τα πράγματα. Οποιοσδήποτε ηγέτης, όταν έχει καθαρά χέρια, οφείλει να είναι νηφάλιος. Το μήνυμά μου προς τις πολιτικές δυνάμεις, είναι πως πολύ φοβάμαι ότι η αντίδραση σε αυτή την κατάσταση, θα έχει αποτελέσματα που θα τα δούμε όλοι μας. Πολύ φοβάμαι στα αποτελέσματα των εκλογών που έχουμε μπροστά μας σε πολύ λίγους μήνες» είπε.

Ο Νίκος Χριστοδουλίδης συμπλήρωσε πως τα κόμματα είναι ο βασικός πυλώνας της δημοκρατίας μας, συμπεριλαμβανομένων και αυτών της συμπολίτευσης τα οποία είναι ελεύθερα να πράξουν ό,τι θέλουν. Προσωπικά ο ίδιος και η κυβέρνηση, είπε «είμαστε υπόλογοι στον κυπριακό λαό και φυσικά δεσμευμένοι στην υλοποίηση όλων όσων έχουμε υποσχεθεί που είναι το προεκλογικό μας πρόγραμμα».

Υπέδειξε ακόμα ότι δεν επιχειρεί να υποβαθμίσει το όλο θέμα. «Για την υπόθεση, θέλω να αναφέρω ότι την προσεγγίζω με απόλυτη σοβαρότητα, ούτε υποτιμώ ούτε υποβαθμίζω το θέμα. Καλώ όλες τις αρμόδιες αρχές του κράτους να αξιοποιήσουν όλα τα εργαλεία που έχουν στη διάθεσή τους για πλήρη διερεύνηση της υπόθεσης και θεωρώ σημαντικό το γεγονός ότι υπάρχει βοήθεια τόσο από ξένα κράτη όσο και από την ίδια την Ευρωπαϊκή Ένωση».

Για το θέμα υβριδικού πολέμου και τις προειδοποιήσεις, ο Κύπριος Πρόεδρος σημείωσε ότι είχε ενημερώσει η ΕΕ σε ανύποπτο χρόνο. «Με την ανάληψη της προεδρίας (του Συμβουλίου της ΕΕ) είχαμε ενημερωθεί σχετικά για αυτό το θέμα. Είναι θέμα το οποίο χειρίζονται οι αρμόδιες υπηρεσίες της Κυπριακής Δημοκρατίας και δεν παρεμβαίνει η εκτελεστική εξουσία σε αυτό το έργο».

Σε άλλο σημείο των δηλώσεων του, ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης τοποθετήθηκε για τον Φορέα Στήριξης, μετά και την παραίτηση της συζύγου, αναφέροντας ότι κάνει σκέψεις για πλήρη κατάργηση του.

Πολιτική καταιγίδα

Όλα ξεκίνησαν από έναν λογαριασμό – φάντασμα στο «X» με το όνομα «Emily Thompson». Η ανάρτηση ενός οκτάλεπτου βίντεο, το οποίο περιλάμβανε καταγραφές από κρυφές κάμερες και υποκλαπείσες τηλεδιασκέψεις, λειτούργησε ως πυροκροτητής, των εκρήξεων που σημειώνονται τις τελευταίες ημέρες.

Στο επίκεντρο βρέθηκε ο Χαράλαμπος Χαραλάμπους, ο άνθρωπος «σκιά» του Προέδρου Χριστοδουλίδη και μπατζανάκης του, να συνομιλεί με φερόμενους επενδυτές. Οι διάλογοι που διέρρευσαν «έκαιγαν», καθώς υπήρχαν αναφορές για χρηματοδοτήσεις της προεκλογικής εκστρατείας που άγγιζαν το €1 εκατομμύριο, υποσχέσεις για «προσβάσεις» στη κυβέρνηση και μια εικόνα παρασκηνιακών συναλλαγών που δημιουργούσαν εικόνες που δεν τιμούν κανένα ευρωπαϊκό κράτος. Αν και η Προεδρία μίλησε αρχικά για επεξεργασία και μοντάζ, η αυθεντικότητα της παρουσίας του Χ. Χαραλάμπους στις συναντήσεις δεν μπορούσε να αμφισβητηθεί.

Η «θυσία» του εξ απορρήτων και το «κατηγορώ» της Πρώτης Κυρίας

Η παραίτηση Χαραλάμπους ήρθε ως πράξη «πολιτικής ευθιξίας», όπως ο ίδιος υποστήριξε στην ανάρτησή του, αν και στη Λευκωσία όλοι γνωρίζουν πως ήταν μονόδρομος για να σταματήσει η πολιτική πίεση από συμπολίτευση και αντιπολίτευση. Στην επιστολή του, ο Χ. Χαραλάμπους έκανε λόγο για «ενορχηστρωμένη δολοφονία χαρακτήρα» και για «παγίδευση από σκοτεινά κέντρα», επιμένοντας πως οι αναφορές στα ποσά ήταν εκτός πλαισίου.

Το «χτύπημα» έγινε διπλό, καθώς η Φιλίππα Καρσερά – Χριστοδουλίδη, σε μια συναισθηματικά φορτισμένη δήλωση, ανακοίνωσε την αποχώρησή της από τον Φορέα Κοινωνικής Στήριξης. Η Πρώτη Κυρία, που βρέθηκε στο στόχαστρο των αναρτήσεων της «Emily» για τον τρόπο που ο Φορέας δεχόταν εισφορές από μεγαλοεπιχειρηματίες, μίλησε για «ανελέητο πόλεμο» που σκοπό έχει να πλήξει τον σύζυγό της. «Δεν θα επιτρέψω να χρησιμοποιείται το έργο προσφοράς προς τους φοιτητές ως εργαλείο πολιτικής εξόντωσης», ανέφερε χαρακτηριστικά, κλείνοντας πίσω της την πόρτα ενός θεσμού που η ίδια είχε αναδείξει την επιτυχία του σε προσωπικό της στοίχημα.

«Ομολογία ενοχής» βλέπει η αντιπολίτευση

Οι παραιτήσεις δεν έφεραν την ηρεμία, αλλά το αντίθετο. Το ΑΚΕΛ εξαπέλυσε σφοδρή επίθεση, κάνοντας λόγο για «αναγκαστική ομολογία ενοχής», ζητώντας την άμεση παρέμβαση της Αρχής κατά της Διαφθοράς. «Ο Λόφος του Προεδρικού έχει μετατραπεί σε κέντρο σκιωδών συναλλαγών», δήλωσε ο ΓΓ του ΑΚΕΛ, Στέφανος Στεφάνου.

Από την πλευρά του, ο ΔΗΣΥ κράτησε μια στάση θεσμικής αυστηρότητας, ζητώντας πλήρεις εξηγήσεις για τις χρηματοδοτήσεις της εκστρατείας Χριστοδουλίδη, ενώ τα κόμματα της συγκυβέρνησης (ΔΗΚΟ, ΕΔΕΚ) προσπάθησαν να ρίξουν τους τόνους, κάνοντας λόγο για «ανάγκη προστασίας των θεσμών από υβριδικές απειλές».

Δύσκολη η επόμενη μέρα για Χριστοδουλίδη

Η πολιτική εικόνα που διαμορφώνεται είναι δυσοίωνη για τον Νίκο Χριστοδουλίδη, καθώς έχασε τον πιο έμπιστο συνεργάτη του και τον άνθρωπο που έλεγχε την λειτουργία του Προεδρικού Μεγάρου. Παράλληλα η εμπλοκή του ονόματος της Πρώτης Κυρίας (συζύγου του Νίκου Χρστοδουλίδη) δημιουργεί ένα ρήγμα στην εικόνα της «καθαρής διακυβέρνησης» που διακήρυσσε ο Κύπριος Πρόεδρος.

Όλα αυτά ενώ η Κύπρος βρίσκεται στο μικροσκόπιο διεθνών παρατηρητών, την ώρα που οι έρευνες της Αστυνομίας για την ταυτότητα της «Emily» και τη νομιμότητα των χρημάτων που ακούγεται πως διακινήθηκαν βρίσκονται σε εξέλιξη.

Το ερώτημα που πλανάται πλέον πάνω από τη Λευκωσία είναι αν ο Νίκος Χριστοδουλίδης μπορεί να ανακτήσει τον έλεγχο ή αν οι αποκαλύψεις της «Emily» είναι μόνο η αρχή ενός μακρού και οδυνηρού «ξεκαθαρίσματος λογαριασμών».

Αυξήσεις μισθών που ξεκινούν από 40 έως 50 ευρώ τον μήνα καθαρά για νέους έως 25 ετών που εργάζονται, αλλά και από 30 έως 120 ευρώ για μισθωτούς με 3 παιδιά και άνω θα βλέπουν πλέον από φέτος και κάθε χρόνο εκατοντάδες χιλιάδες νοικοκυριά.

Συνολικά, πάνω από 4 εκατομμύρια φορολογούμενοι θα δουν αύξηση εισοδήματος από τη μείωση των φορολογικών συντελεστών κατά 2 ποσοστιαίες μονάδες για εισοδήματα από 10.000 έως 40.000 ευρώ από την 1η Ιανουαρίου 2026. Η μείωση, δε, φτάνει έως και 22 μονάδες για τους νέους ή για γονείς με παιδιά.

Μηδενικός φόρος για τους νέους

Περίπου 260.000 νέοι έως 30 ετών θα απαλλαγούν εξ ολοκλήρου ή θα πληρώνουν ελάχιστο φόρο από το νέο καθεστώς. Συγκεκριμένα, για νέους έως 25 ετών χωρίς παιδιά το 2026 κάνει ποδαρικό με αφορολόγητο 22.204 ευρώ, αντί μόλις 8.634 ευρώ που ίσχυε ως το 2025!

Επιπλέον, και για εισοδήματα πάνω από 22.204 ευρώ θα πληρώνουν μειωμένο φόρο εισοδήματος σε σχέση με τους ισχύοντες μέχρι πέρυσι. Ενώ για τους νέους 26-30 ετών ο συντελεστής περιορίζεται στο 9% για τα πρώτα 20.000 ευρώ.
Για παράδειγμα, ένας νέος 24 ετών με ετήσιο εισόδημα 15.000 ευρώ που σήμερα πληρώνει 1.283 ευρώ φόρο, από την 1η Ιανουαρίου 2026 δεν θα πληρώνει τίποτα και θα εξοικονομεί 167 ευρώ μηνιαίως, ποσό που θα εμφανίζεται αυτόματα στον μισθό του.

Οσοι εργάζονται στο Δημόσιο είδαν ήδη τις αυξήσεις αυτές στο χέρι. Με την προϋπόθεση ότι είχε ολοκληρωθεί εγκαίρως η διαδικασία επικαιροποίησης των στοιχείων μισθοδοσίας από τις αρμόδιες οικονομικές υπηρεσίες των φορέων τους, οι μισθοί αυξήθηκαν ήδη από τις παραμονές Χριστουγέννων ως εξής:

■ Δημόσιος υπάλληλος 25 ετών χωρίς τέκνα και ετήσιο εισόδημα 15.000 ευρώ (1.250 ευρώ τον μήνα καθαρά) είδε αύξηση μισθού 107 ευρώ τον μήνα. Ετσι, το 2026 θα έχει όφελος 1.283 ευρώ καθαρά τον χρόνο. Θα λάβει δηλαδή έναν επιπλέον μηνιαίο μισθό.

■ Δημόσιος υπάλληλος 30 ετών χωρίς τέκνα και ετήσιο εισόδημα 15.000 ευρώ λαμβάνει αύξηση μισθού 54 ευρώ τον μήνα και έχει όφελος 648 ευρώ καθαρά τον χρόνο, δηλαδή μισό μηνιαίο μισθό επιπλέον κάθε χρόνο.

Κέρδος έως 6.360 ευρώ τον χρόνο με 4 παιδιά

Οι οικογένειες με παιδιά αποτελούν τους μεγάλους κερδισμένους της φορολογικής μεταρρύθμισης με δραστικές μειώσεις στους συντελεστές. Για τα πρώτα 20.000 ευρώ εισοδήματος ο συντελεστής μειώνεται στο 18% για οικογένειες με ένα παιδί, στο 16% με δύο παιδιά, στο 9% με τρία παιδιά και μηδενίζεται πλήρως για οικογένειες με τέσσερα ή περισσότερα παιδιά.

Η ρύθμιση ισχύει και για τους δύο γονείς, αν και οι δύο είναι εργαζόμενοι. Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα ζευγαριού με εισόδημα 25.000 ευρώ ο καθένας: χωρίς παιδιά το ζευγάρι έχει όφελος 600 ευρώ τον χρόνο, με ένα παιδί 1.200 ευρώ, με δύο παιδιά 1.800 ευρώ, με τρία παιδιά 3.400 ευρώ και με τέσσερα παιδιά φτάνει τα 6.360 ευρώ ετησίως.

Αλλά και με μικρότερα εισοδήματα, το όφελος από τις μειώσεις φόρων είναι αισθητό:
■ Ιδιωτικός υπάλληλος 35 ετών με ένα τέκνο και ετήσιο εισόδημα 20.000 ευρώ (1.428 ευρώ τον μήνα καθαρά) θα έχει ετήσιο όφελος 400 ευρώ ή 28 ευρώ καθαρά αύξηση (σε 14 μισθούς).

■ Δημόσιος υπάλληλος 40 ετών με δύο τέκνα και ετήσιο εισόδημα 20.000 ευρώ (1.670 ευρώ τον μήνα καθαρά) λαμβάνει ετήσιο όφελος 600 ευρώ ή 50 ευρώ καθαρά τον μήνα.

■ Ζευγάρι δημοσίων υπαλλήλων, ηλικίας 40-45 ετών, με δύο τέκνα και ετήσιο εισόδημα 18.000 ευρώ ο καθένας (1.500 ευρώ τον μήνα καθαρά) λαμβάνει ετήσιο όφελος 480 ευρώ ή 40 ευρώ καθαρά τον μήνα ο καθένας. Το νοικοκυριό κερδίζει συνολικά 960 ευρώ τον χρόνο.

■ Ιδιωτικός υπάλληλος 50 ετών με δύο τέκνα και ετήσιο εισόδημα 30.000 ευρώ (2.142 ευρώ τον μήνα καθαρά) βλέπει αύξηση μισθού 85 ευρώ και έχει ετήσιο όφελος 1.200 ευρώ (ή 100 ευρώ μηνιαίως επιπλέον καθαρά σε δωδεκάμηνη βάση). Κερδίζει δηλαδή μισό μισθό τον χρόνο, ενώ αν εργάζεται και ο/η σύζυγος και έχει ατομικό εισόδημα 20.000 ευρώ τον χρόνο, τότε το οικογενειακό όφελος αυξάνεται στα 1.800 ευρώ τον χρόνο, δηλαδή κερδίζει 150 ευρώ τον μήνα το συγκεριμένο νοικοκυριό.

Η οθόνη των ψηφιακών συσκευών έχει γίνει εργαλείο, καταφύγιο, συνήθεια. Ωστόσο, ο χρόνος μπροστά στην οθόνη εξελίσσεται σ’ έναν από τους πιο ύπουλους παράγοντες που υπονομεύουν την καθημερινή ευημερία. Τα στοιχεία που έδωσε στη δημοσιότητα ο ΟΟΣΑ, δείχνουν ότι 4 στους 10 πολίτες περνούν πάνω από 5 ώρες ημερησίως μπροστά από μια οθόνη (σ.σ. για ψυχαγωγική χρήση, όχι για τηλεργασία).

Το ποσοστό αυτό εκτοξεύεται στο 41% για τους νέους ηλικίας 18-25 ετών, ενώ οι γυναίκες είναι αυτές που καταγράφουν τη μεγαλύτερη έκθεση. Στο Μεξικό (50%), στη Βραζιλία (48%) και τη Νότια Αφρική (45%), τα ποσοστά φτάνουν σε ακραίες τιμές, αγγίζοντας το 50%, πολύ πέρα από τα διεθνή όρια και τις παγκόσμιες συστάσεις. Και όσο ο χρόνος που αφιερώνουμε στην οθόνη αυξάνεται, τόσο μειώνονται οι δείκτες υποκειμενικής ευημερίας: κόπωση, περισσότερο άγχος, συναισθηματική αστάθεια και ψηφιακή εξάρτηση.

Ο ΟΟΣΑ είναι ξεκάθαρος: η ευημερία υποχωρεί όσο ο χρόνος παραμονής μπροστά σε μια οθόνη αυξάνεται. Τα στοιχεία δείχνουν ότι μετά τις δύο ώρες, η ευημερία πέφτει: αυξάνεται η κόπωση, ενισχύεται η ψηφιακή εξάρτηση, διαταράσσεται η συναισθηματική ισορροπία.

Πρακτικά, η ψυχική ευεξία κορυφώνεται, όταν ο μέσος ημερήσιος χρόνος μπροστά στην οθόνη φτάνει έως τις 2 ώρες, και αρχίζει να μειώνεται σταθερά όσο η χρήση αυξάνεται. Τα άτομα που χρησιμοποιούν οθόνη πάνω από 5 ώρες, εμφανίζουν μέσο σκορ ευεξίας μόλις 51 μονάδες, αισθητά χαμηλότερο από τις ομάδες μέσης χρήσης (1–3 ώρες) που κινούνται κοντά στις 60 μονάδες.

Πώς η οθόνη ροκανίζει την ευημερία
Αντίστοιχη εικόνα καταγράφεται και στους δείκτες ικανοποίησης από τη ζωή και τους δείκτες «ευδαιμονίας» (σ.σ. του αισθήματος ότι η ζωή έχει νόημα). Και στις δύο περιπτώσεις, οι υψηλότερες τιμές εντοπίζονται σε χρήστες με περιορισμένο screen time (1–3 ώρες), ενώ η συνεχής έκθεση συμπιέζει όλους τους δείκτες.

Η ανάλυση των στοιχείων του ΟΟΣΑ είναι αποκαλυπτική. Όσοι βρίσκονται μπροστά από μία οθόνη για πάνω από 5 ώρες την ημέρα έχουν:

44% υψηλότερες πιθανότητες κακής ψυχικής υγείας,
47% περισσότερες πιθανότητες χαμηλής ικανοποίησης από τη ζωή και
62% υψηλότερη πιθανότητα χαμηλής ευδαιμονίας σε σχέση με όσους χρησιμοποιούν οθόνη 1-3 ώρες την ημέρα.
Ακόμη και η «μέτρια υψηλή» χρήση, δηλαδή 3-5 ώρες, αυξάνει τις πιθανότητες κακής ψυχικής υγείας κατά 22% και τις πιθανότητες χαμηλής ευδαιμονίας κατά 32%.

Στα εντυπωσιακά ευρήματα περιλαμβάνεται και το εξής: όσοι δηλώνουν σχεδόν καθόλου screen time έχουν 45% υψηλότερες πιθανότητες χαμηλής ικανοποίησης από τη ζωή. Το εύρημα αυτό δείχνει ότι η πλήρης αποσύνδεση δεν συνεπάγεται καλύτερη ζωή.

Διαβάστε ακόμη: Ποιο iPhone αποσύρεται από την αγορά λόγω επικινδυνότητας
Πόση τεχνολογία αντέχουν οι σχέσεις
Παρά τις αρνητικές συσχετίσεις, ένα εύρημα έρχεται να φωτίσει μια διαφορετική πτυχή. Σύμφωνα με την έρευνα, το 39% των ανθρώπων δηλώνει ότι τα ψηφιακά εργαλεία έχουν ενισχύσει τις προσωπικές του σχέσεις.

Την άποψη αυτή συμμερίζονται κυρίως άτομα ηλικίας 18-45 ετών, πολίτες χωρών όπως Ινδία και Βραζιλία, όπου η ψηφιακή κοινωνική δικτύωση είναι ιδιαίτερα ανεπτυγμένη. Η αντίφαση αυτή αποτυπώνει το διπλό πρόσωπο της ψηφιακής εποχής. Από τη μία, η υπερ-έκθεση στις οθόνες φαίνεται να «ροκανίζει» την ψυχική ανθεκτικότητα και τη συνολική αίσθηση ευεξίας. Από την άλλη, η ίδια τεχνολογία λειτουργεί για τους χρήστες ως μέσο ενίσχυσης των ανθρώπινων σχέσεων.

Ωστόσο, η εικόνα αλλάζει δραματικά στις μεγαλύτερες ηλικίες. Η πλειονότητα των ατόμων άνω των 56 ετών δεν συμμερίζεται την άποψη ότι η τεχνολογία ενισχύει τις σχέσεις. Αντιθέτως, εμφανίζονται πιο επιφυλακτικοί, κάτι που συνδέεται με χαμηλότερη ψηφιακή εξοικείωση, αλλά και με βαθύτερες ανησυχίες γύρω από την αντικατάσταση των παραδοσιακών τρόπων επικοινωνίας από την ψηφιακή διαμεσολάβηση.

Παράλληλα, οι γυναίκες δηλώνουν σε υψηλότερα ποσοστά από τους άνδρες ότι η τεχνολογία έχει θετικό αντίκτυπο στις σχέσεις τους -τέσσερις ποσοστιαίες μονάδες παραπάνω. Το εύρημα αυτό φωτίζει μια ενδιαφέρουσα διάσταση: ενώ οι γυναίκες παραμένουν περισσότερο εκτεθειμένες σε παρατεταμένο χρόνο οθόνης, αντιλαμβάνονται και περισσότερα οφέλη από τη χρήση των ψηφιακών εργαλείων στην κοινωνική τους ζωή.

Όρια μεταξύ ψηφιακού και φυσικού κόσμου
Το συμπέρασμα του ΟΟΣΑ είναι σαφές: η επίδραση του screen time στην ευημερία δεν λειτουργεί απομονωμένα. Ενισχύεται ή μετριάζεται από περιβαλλοντικούς και κοινωνικούς παράγοντες, όπως η μοναξιά, το επίπεδο φυσικής δραστηριότητας και η ποιότητα των κοινωνικών δεσμών.

Σε περιβάλλοντα με χαμηλή κοινωνική συνοχή, ο υψηλός χρόνος οθόνης μπορεί να επιβαρύνει ακόμη περισσότερο τη συναισθηματική κατάσταση. Αντιθέτως, σε νεανικούς και κοινωνικά ενεργούς πληθυσμούς, η ψηφιακή επικοινωνία μπορεί να λειτουργήσει ενισχυτικά -χωρίς όμως να αναιρεί τον κίνδυνο της υπερέκθεσης.

Το βέβαιο είναι ότι η χρήση άνω των πέντε ωρών είναι η πλέον επιβαρυντική συνθήκη, ενώ 1-3 ώρες είναι το «ισορροπημένο» σημείο της καμπύλης. Εν τω μεταξύ, καθόλου χρήση δεν συνεπάγεται υψηλή ευημερία, ενώ η μοναξιά λειτουργεί ως ενισχυτικός παράγοντας κινδύνου.

Σ’ έναν κόσμο όπου η ψηφιακή ζωή γίνεται προέκταση της καθημερινότητας, ο ΟΟΣΑ προειδοποιεί ότι η αλόγιστη χρήση μπορεί να είναι μια «σιωπηλή επιβάρυνση», που φθείρει σταδιακά τη συναισθηματική και ψυχική ισορροπία. Και όσο τα όρια μεταξύ φυσικού και ψηφιακού θολώνουν, τόσο πιο κρίσιμο γίνεται να βρεθεί η χρυσή τομή μεταξύ σύνδεσης και αποσύνδεσης -πριν ο χρόνος οθόνης καταπιεί οριστικά την ευημερία μας.

Η Μαριάμ Ρατζαβί ανήκει στη γενιά εκείνη που πίστεψε αρχικά ότι η Ιρανική Επανάσταση του 1979 θα οδηγούσε σε ένα πλουραλιστικό μετα-μοναρχικό σύστημα. Το στοίχημα χάθηκε γρήγορα. Η σύγκρουση μεταξύ του νέου θεοκρατικού καθεστώτος και των ισλαμοαριστερών οργανώσεων υπήρξε βίαιη και αμείλικτη.

Η ίδια εντάχθηκε από νωρίς στο κίνημα των Mujahedin-e Khalq (MEK), το οποίο βρέθηκε στο στόχαστρο του καθεστώτος Χομεϊνί. Μαζικές εκτελέσεις, φυλακίσεις και διώξεις ανάγκασαν την ηγεσία του MEK να εγκαταλείψει τη χώρα. Η Ρατζαβί ακολούθησε τον δρόμο της εξορίας – πρώτα στη Γαλλία, έπειτα στο Ιράκ, και ξανά στην Ευρώπη μετά το 2003.

Το δίκτυο που εκπροσωπεί

Η Ρατζαβί δεν δρα μόνη. Εκφράζει το Εθνικό Συμβούλιο Αντίστασης του Ιράν (NCRI), έναν ομπρελοειδή πολιτικό σχηματισμό με σαφή ιεραρχία, δομή και στρατηγικό σχεδιασμό. Το MEK αποτελεί τη ραχοκοκαλιά του.

Πρόκειται για ένα κλειστό, πειθαρχημένο και εξαιρετικά οργανωμένο δίκτυο, με εμπειρία δεκαετιών στην παρανομία, στην επιβίωση υπό διωγμό και στη διεθνή πολιτική πίεση. Αυτό ακριβώς το χαρακτηριστικό -η οργανωτική συνοχή- είναι που το διαφοροποιεί από άλλες εξόριστες αντιπολιτεύσεις.

Ποιος τη χρηματοδοτεί

Εδώ το τοπίο γίνεται προσεκτικά θολό. Η Ρατζαβί και το NCRI υποστηρίζουν ότι χρηματοδοτούνται από την ιρανική διασπορά, μέσω δωρεών και εκστρατειών υποστήριξης. Δεν υπάρχουν αποδείξεις άμεσης κρατικής χρηματοδότησης από δυτικές κυβερνήσεις.

Ωστόσο, η παρουσία πρώην υψηλόβαθμων δυτικών αξιωματούχων σε εκδηλώσεις της -ιδίως από ΗΠΑ και Ευρώπη- δείχνει πολιτική ανοχή και έμμεση στήριξη. Για τη Δύση, η Ρατζαβί λειτουργεί ως θεσμικά «χρήσιμη» αντιπολίτευση: οργανωμένη, προβλέψιμη, απολύτως εχθρική προς την Τεχεράνη.

Γιατί φαντάζει πιο «έτοιμη» από τον βασιλικό οίκο

Οι απόγονοι του τελευταίου Σάχη, με πιο προβεβλημένο τον Ρεζά Παχλαβί, διαθέτουν αναγνωρισιμότητα αλλά όχι μηχανισμό. Εκφράζουν νοσταλγία, όχι πολιτική υποδομή. Δεν έχουν κόμμα, δεν έχουν δίκτυο, δεν έχουν πειθαρχημένη βάση. Η Ρατζαβί, αντίθετα, εμφανίζεται με σχέδιο μετάβασης, δεκαετές πολιτικό πρόγραμμα, σαφή θεσμική πρόταση και έτοιμο διοικητικό κορμό. Δεν υπόσχεται επιστροφή στο παρελθόν, αλλά ρήξη με αυτό.

Το ρίσκο της «έτοιμης λύσης»

Το πρόβλημα παραμένει η κοινωνική νομιμοποίηση εντός Ιράν. Το MEK δεν διαθέτει ευρεία λαϊκή αποδοχή και κουβαλά ιστορικά τραύματα, ειδικά από την περίοδο της συνεργασίας του με το Ιράκ στον πόλεμο της δεκαετίας του ’80. Όμως, σε ένα σενάριο απότομης κατάρρευσης του καθεστώτος, η πολιτική δεν θα κριθεί μόνο από τη δημοφιλία αλλά από την ετοιμότητα.

Η Μαριάμ Ρατζαβί δεν είναι η πιο αγαπητή επιλογή για το Ιράν. Είναι όμως η πιο οργανωμένη. Σε ένα σύστημα που μπορεί να σπάσει απότομα, αυτό το στοιχείο ίσως αποδειχθεί καθοριστικό. Αν υπάρξει κενό εξουσίας, εκείνη δεν θα το αναζητά. Θα βρίσκεται ήδη εκεί.

Δεν υπάρχει καμία αμφιβολία πως οι σκύλοι είναι από τους πιο πιστούς και γλυκούς φίλους που υπάρχουν. Ωστόσο ακόμα και οι πιο υπάκουοι τετράποδοι φίλοι μας είναι πιθανό να υποπέσουν σε ανεπιθύμητες συμπεριφορές και αταξίες.

Όσοι ζούμε με σκύλους έχουμε βρεθεί τουλάχιστον μια φορά σε αυτή την κατάσταση. Ο σκύλος μας μάσησε ένα παπούτσι, ανέβηκε στον καναπέ ενώ δεν επιτρέπεται, γάβγισε υπερβολικά ή απλώς μας αγνόησε. Λίγο αργότερα, μας πλησίασε με χαμηλωμένο κεφάλι, κουνώντας απαλά την ουρά του, με ένα βλέμμα που μοιάζει να λέει “συγγνώμη”. Ζητούν όμως πράγματι συγγνώμη οι σκύλοι; Και αν ναι, πώς;

Αν και δεν έχουν τα ίδια συναισθήματα με τους ανθρώπους όταν κάνουν κάτι λάθος, υπάρχουν σημάδια που μπορείτε να παρατηρήσετε και δείχνουν πως οι σκύλοι μετανιώνουν, με τον δικό τους, ξεχωριστό τρόπο.

Αντιλαμβάνονται οι σκύλοι την έννοια της συγγνώμης;

Η έννοια της “συγγνώμης”, όπως τη γνωρίζουμε οι άνθρωποι, προϋποθέτει ηθική συνείδηση και επίγνωση του λάθους. Οι σκύλοι δεν σκέφτονται με αυτό τον τρόπο. Δεν νιώθουν ενοχή επειδή “έκαναν κάτι κακό” με ηθικούς όρους. Ωστόσο, είναι εξαιρετικά κοινωνικά και συναισθηματικά όντα, με ανεπτυγμένη ικανότητα να διαβάζουν τη γλώσσα του σώματός μας, τον τόνο της φωνής μας και τη διάθεσή μας.

Αυτό που εμείς ερμηνεύουμε ως “συγγνώμη” είναι στην πραγματικότητα συμπεριφορές κατευνασμού. Πρόκειται για φυσικά ένστικτα που έχουν εξελιχθεί για να αποφεύγουν τη σύγκρουση και να επαναφέρουν την κοινωνική ισορροπία.

Πολλοί κηδεμόνες πιστεύουν ότι ο σκύλος τους ξέρει ότι έκανε κάτι λάθος, επειδή δείχνει ένοχος. Έρευνές όμως έχουν δείξει ότι το λεγόμενο “ένοχο βλέμμα” εμφανίζεται κυρίως ως αντίδραση στη στάση του ανθρώπου, όχι στην πράξη του σκύλου.

Με απλά λόγια, ο σκύλος διαβάζει τον θυμό ή την απογοήτευσή μας και προσαρμόζει τη συμπεριφορά του για να ηρεμήσει την κατάσταση. Δεν συνδέει απαραίτητα την πράξη με την αντίδρασή μας, ειδικά αν έχει περάσει χρόνος.

Η γλώσσα του σώματος της “συγγνώμης” των σκύλων

Οι σκύλοι επικοινωνούν κυρίως με το σώμα τους. Όταν προσπαθούν να ηρεμήσουν έναν άνθρωπο ή έναν άλλο σκύλο, εμφανίζουν συγκεκριμένα σήματα:

Χαμηλωμένο κεφάλι και σώμα: Ο σκύλος σκύβει, αποφεύγει να φαίνεται “μεγάλος” και απειλητικός. Είναι ένα ξεκάθαρο μήνυμα υποταγής και ειρηνικής πρόθεσης.

Αποφυγή οπτικής επαφής: Όταν ο σκύλος γυρίζει το κεφάλι του, ή κοιτάζει αλλού, δείχνει ότι δεν θέλει σύγκρουση καθώς η έντονη οπτική επαφή μπορεί να θεωρηθεί πρόκληση, ιδιαίτερα στον κόσμο των σκύλων.

Αυτιά γυρισμένα προς τα πίσω: Τα αυτιά κολλημένα στο κεφάλι υποδηλώνουν ανασφάλεια και προσπάθεια κατευνασμού.

Αργό και χαμηλό κούνημα της ουράς: Σε αντίθεση με το έντονο, χαρούμενο κούνημα, σε αυτή την περίπτωση η ουρά κινείται διστακτικά και χαμηλά, δείχνοντας προσοχή και επιφυλακτικότητα.

Γλείψιμο του προσώπου: Το γλείψιμο είναι ένα από τα πιο συνηθισμένα σήματα κατευνασμού, ειδικά προς ανθρώπους.

Εκτός από τα σήματα κατευνασμού, οι σκύλοι συχνά προσπαθούν να συνδεθούν ξανά μαζί μας με θετικούς τρόπους. Ξαπλώνοντας δίπλα μας και ζητώντας χάδια και επαφή, φέρνοντάς μας ένα παιχνίδι ή απλά ακολουθώντας μας από δωμάτιο σε δωμάτιο, μέχρι να τους δώσουμε την προσοχή που ζητούν. Αυτές οι συμπεριφορές, λειτουργούν σαν μια προσπάθεια του σκύλου μας να μας δείξει πως δεν επιθυμεί ένταση και πως θέλει να περάσει και πάλι ευχάριστο χρόνο στο πλάι μας.

Πώς πρέπει να αντιδρούμε εμείς;

Ο τρόπος που ανταποκρινόμαστε έχει μεγάλη σημασία. Οι σκύλοι μαθαίνουν από την παρουσία, τη συνέπεια και την καθοδήγησή μας, όχι από τις καθημερινές φωνές και τιμωρίες, ακόμα περισσότερο όταν αυτές έρχονται καθυστερημένα.

Αποφύγετε τις εντάσεις και την τιμωρία, μετά το γεγονός. Δεν βοηθούν στην κατανόηση, και συχνά αυξάνουν το άγχος του φίλου μας. Δείξτε από τον σκύλο σας τι ζητάτε, ενισχύοντας την ήρεμη συμπεριφορά, χρησιμοποιώντας ήπια κίνηση, χαλαρό τόνο και γενικότερα ήρεμη ενέργεια.

Διδάξτε αντί να μαλώνετε. Αν κάτι επαναλαμβάνεται, σημαίνει ότι ο σκύλος χρειάζεται περισσότερη καθοδήγηση, εκπαίδευση ή κάλυψη κάποιας ανάγκης που δεν ικανοποιείται επαρκώς, όπως η βόλτα, το παιχνίδι και η πνευματική απασχόληση.

Νιώθει ο σκύλος σας ασφαλής μαζί σας; Αυτά είναι τα σημάδια

Μια αγωνία που έχουν όλοι οι κηδεμόνες σκύλων είναι η εξής: Νιώθει το ζωάκι μου ασφαλές μαζί μου;

Τελικά, ζητούν συγγνώμη οι σκύλοι;

Οι σκύλοι δεν ζητούν συγγνώμη με ανθρώπινους όρους. Δεν σκέφτονται το παρελθόν, ούτε αισθάνονται την ενοχή όπως εμείς. Όμως, επιδιώκουν την αρμονία, την αποδοχή και τη σύνδεση με τον άνθρωπό τους. Με τη δική τους γλώσσα, δηλαδή με την κίνηση του σώματος, την ενέργεια και τη συμπεριφορά τους, μας δείχνουν ότι θέλουν να επανέλθει η ισορροπία στη σχέση μαζί μας. Παρατηρώντας και κατανοώντας περισσότερο την “γλώσσα” επικοινωνίας τους, θα καλύψουμε σε μεγάλο βαθμό την ανάγκη τους να είναι κοντά μας, σε ένα περιβάλλον ασφάλειας, κατανόησης και αγάπης.

Η τεχνολογία αποτελεί πλέον αναπόσπαστο κομμάτι της καθημερινότητάς μας, όμως όσο εξελίσσεται τόσο αυξάνονται και οι κίνδυνοι για την ασφάλεια των προσωπικών μας δεδομένων. Οι χάκερ διαθέτουν ολοένα και πιο εξελιγμένα εργαλεία, ενώ η ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης διευκολύνει ακόμη περισσότερο τις ψηφιακές απάτες, από την υποκλοπή χρημάτων μέχρι την κλοπή ταυτότητας.

Αν και συχνά αντιμετωπίζονται με χιούμορ περιπτώσεις ανθρώπων που εξαπατήθηκαν από ψεύτικα μηνύματα ή τηλεφωνήματα δήθεν συγγενών ή διασημοτήτων, ειδικοί εκτιμούν ότι στο μέλλον τέτοιες πρακτικές θα γίνουν πολύ πιο πειστικές και επικίνδυνες. Το πρόβλημα επιτείνεται από το γεγονός ότι πολλοί χρήστες δεν διατηρούν ενημερωμένες τις ρυθμίσεις ασφαλείας στις συσκευές τους, καθιστώντας τις εύκολο στόχο.

Η κλοπή κινητών τηλεφώνων είναι πλέον συχνό φαινόμενο, ωστόσο οι ειδικοί προειδοποιούν ότι σε ορισμένες περιπτώσεις δεν απαιτείται καν φυσική επαφή. Με προηγμένες μεθόδους, κακόβουλοι χρήστες μπορούν να επιχειρήσουν υποκλοπή δεδομένων απλώς έχοντας μια συσκευή κοντά στο κινητό του θύματος.

Στο πλαίσιο αυτό, χρήστες των social media αλλά και ειδικοί στον τομέα της κυβερνοασφάλειας καλούν τους κατόχους iPhone να απενεργοποιήσουν μια λιγότερο γνωστή ρύθμιση που σχετίζεται με το AirPlay, καθώς τα κινητά τηλέφωνα αποθηκεύουν ευαίσθητα προσωπικά δεδομένα, φωτογραφίες και τραπεζικές πληροφορίες.

Ο Κέβιν Τάκετ, διευθύνων σύμβουλος της εταιρείας συμβούλων ασφάλειας Secure Ideas, εξηγεί ότι κάθε επιπλέον δυνατότητα συνδεσιμότητας ενέχει δυνητικό κίνδυνο. Όπως δήλωσε στη HuffPost, «το να είναι ενεργή μια τέτοια λειτουργία χωρίς λόγο αποτελεί μεγαλύτερο πρόβλημα από το να μην τη χρησιμοποιεί κανείς». Παράλληλα, διευκρίνισε ότι δεν σημαίνει πως κάποιος θα χάσει αυτομάτως όλα του τα δεδομένα, ωστόσο οτιδήποτε προσφέρει «επιπλέον συνδεσιμότητα» μπορεί να αξιοποιηθεί από έναν επίδοξο χάκερ.

Αντίστοιχα, ο Ντέιβ Κρόνιστερ, επικεφαλής της Parameter Security, σημείωσε ότι παρότι τρωτά σημεία σε συσκευές της Apple και στο AirPlay αντιμετωπίστηκαν το προηγούμενο έτος, η συζήτηση αναδεικνύει τους κινδύνους των αυτόματων συνδέσεων. Όπως είπε, «οι αυτόματες συνδέσεις μπορεί να είναι βολικές, αλλά συχνά αποδεικνύονται πολύ κακή ιδέα».

Ο ίδιος περιέγραψε ένα υποθετικό σενάριο επίθεσης, εξηγώντας ότι ένας χάκερ θα μπορούσε να στήσει μια συσκευή που εκπέμπει AirPlay. Αν ένα ευάλωτο iPhone συνδεθεί αυτόματα, τότε –ανάλογα με το κενό ασφαλείας– θα μπορούσε να δεχτεί κακόβουλο κώδικα χωρίς καμία ενέργεια από τον χρήστη, με πιθανή πρόσβαση σε μεγάλο μέρος των δεδομένων της συσκευής. Ιδιαίτερα εκτεθειμένες θεωρούνται οι συσκευές που έχουν ρυθμιστεί να δέχονται AirPlay από «το ίδιο δίκτυο» ή από «όλους».

Πώς απενεργοποιείται το AirPlay στο iPhone

Οι χρήστες μπορούν να περιορίσουν τον κίνδυνο αλλάζοντας τις ρυθμίσεις τους. Η διαδικασία είναι:
Ρυθμίσεις > Γενικά > AirPlay & Continuity > Αυτόματο AirPlay.

Εκεί, η Apple δίνει τη δυνατότητα επιλογής μεταξύ «Ποτέ», «Ερώτηση» ή «Αυτόματο», με τους ειδικούς να προτείνουν την πιο περιοριστική ρύθμιση όταν η λειτουργία δεν είναι απαραίτητη.

Η υπόθεση αναδεικνύει, για ακόμη μία φορά, ότι η ευκολία που προσφέρουν οι σύγχρονες τεχνολογίες συχνά συνοδεύεται από κινδύνους, οι οποίοι μπορούν να περιοριστούν μόνο με μεγαλύτερη προσοχή και σωστή διαχείριση των ρυθμίσεων ασφαλείας.

Βαθιά θλίψη έχει προκαλέσει στην Πιερία η αυτοκτονία ενός 57χρονου κτηνοτρόφου, λίγες ημέρες μετά την υποχρεωτική θανάτωση του κοπαδιού του λόγω κρουσμάτων ευλογιάς. Η είδηση έχει συγκλονίσει την τοπική κοινωνία, καθώς ο άνδρας δεν κατάφερε να διαχειριστεί το σοκ και την ψυχολογική πίεση που ακολούθησαν την απώλεια των ζώων του.

Το τραγικό περιστατικό αποκαλύφθηκε χθες το πρωί, όταν η μητέρα του τον εντόπισε νεκρό στην αποθήκη του σπιτιού τους. Σύμφωνα με όσα έγιναν γνωστά, ο 57χρονος είχε ξυπνήσει κανονικά, είχε φάει πρωινό με την οικογένειά του και δεν είχε δείξει κανένα σημάδι ότι σκόπευε να βλάψει τον εαυτό του.

Συγγενείς και φίλοι του περιέγραψαν στο Star τη δύσκολη κατάσταση στην οποία είχε περιέλθει μετά τη μαζική σφαγή του κοπαδιού του. Όπως ανέφεραν, τα ζώα αποτελούσαν για εκείνον κάτι πολύ περισσότερο από πηγή βιοπορισμού, καθώς τα φρόντιζε με αφοσίωση και τα θεωρούσε μέλη της οικογένειάς του. «Από τη μέρα που έσφαξαν τα ζώα ήταν αγνώριστος. Δεν μπορούσε να συνέλθει από αυτό που συνέβη», είπε συγγενικό του πρόσωπο.

Φίλοι του σημείωσαν ότι συγκεκριμένες εικόνες από τη διαδικασία θανάτωσης των ζώων τον είχαν σημαδέψει. «Έβλεπε μπροστά του σκηνές που δεν μπορούσε να διαγράψει. Ήταν κάτι που τον είχε διαλύσει ψυχολογικά», ανέφερε χαρακτηριστικά ένας από αυτούς.

Ο πατέρας του περιέγραψε τις τελευταίες ημέρες πριν την τραγωδία, λέγοντας ότι ο γιος του κοιμόταν ανήσυχος και ξυπνούσε συχνά μέσα στη νύχτα, εκφράζοντας τη βαθιά του στενοχώρια. «Του έλεγα να κάνει κουράγιο, αλλά το είχε πάρει πολύ βαριά», ανέφερε.

Η απώλεια του κοπαδιού και ο συναισθηματικός δεσμός που είχε αναπτύξει με τα ζώα του φαίνεται πως συνέβαλαν καθοριστικά στη μοιραία απόφαση. Οι συγγενείς του ετοιμάζονται πλέον να τον αποχαιρετήσουν, μιλώντας για έναν άνθρωπο που αγαπούσε τη δουλειά του, τα ζώα και τη ζωή στο χωριό.

Η συγκεκριμένη τραγωδία αναδεικνύει με δραματικό τρόπο τις επιπτώσεις που μπορεί να έχει η υποχρεωτική θανάτωση παραγωγικών ζώων στους κτηνοτρόφους. Πέρα από το οικονομικό πλήγμα, πολλοί βιώνουν έντονη ψυχολογική πίεση, καθώς πρόκειται για ανθρώπους που έχουν αφιερώσει τη ζωή τους στη φροντίδα των κοπαδιών τους.

Δεν πρόκειται για μεμονωμένο περιστατικό, καθώς και στο παρελθόν κτηνοτρόφοι έχουν αντιμετωπίσει σοβαρά προβλήματα υγείας ή έντονο στρες μετά από ανάλογες καταστάσεις, ενώ συχνά οι κρατικές αποζημιώσεις δεν επαρκούν για να καλύψουν το σύνολο των ζημιών.

Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα κτηνοτρόφου από το Μικρό Μοναστήρι Θεσσαλονίκης, ο οποίος υπέστη εγκεφαλικό επεισόδιο όταν πληροφορήθηκε ότι το κοπάδι του επρόκειτο να θανατωθεί.

Η νέα Mercedes-Benz CLA ανακηρύχθηκε «Ευρωπαϊκό Αυτοκίνητο της Χρονιάς 2026» (European Car of the Year), σπάζοντας μια «κατάρα» 52 ετών για τη γερμανική μάρκα. Η ανακοίνωση έγινε στο πλαίσιο της Διεθνούς Έκθεσης Αυτοκινήτου των Βρυξελλών, όπου η CLA επικράτησε με εντυπωσιακή διαφορά έναντι των υπόλοιπων έξι φιναλίστ. Η CLA συγκέντρωσε συνολικά 320 βαθμούς, αφήνοντας πολύ πίσω τον ανταγωνισμό. Η τελική κατάταξη διαμορφώθηκε ως εξής:

Mercedes-Benz CLA: 320 βαθμοί
Skoda Elroq: 220 βαθμοί
Kia EV4: 208 βαθμοί
Citroën C5 Aircross: 207 βαθμοί
Fiat Grande Panda: 200 βαθμοί
Dacia Bigster: 170 βαθμοί
Renault 4: 150 βαθμοί

Την τελετή απονομής, η οποία πραγματοποιήθηκε το μεσημέρι (9/1/2025), παρουσίασε η Βρετανή δημοσιογράφος Vicky Parrott, συνοδευόμενη από τον Πρόεδρο της Κριτικής Επιτροπής, Søren W. Rasmussen (Δανία), και τον πρόεδρο της Οργανωτικής Επιτροπής, Alberto Sabbatini (Ιταλία).
Η νίκη αυτή έχει ιδιαίτερη ιστορική σημασία, καθώς η τελευταία φορά που η Mercedes-Benz κέρδισε τον κορυφαίο ευρωπαϊκό τίτλο ήταν το 1974 με την εμβληματική S-Class (450 SE). Η επιστροφή στην κορυφή μετά από μισό αιώνα αποδεικνύει ότι η μάρκα κατάφερε να συνδυάσει την παράδοση με την απόλυτη ψηφιακή και ηλεκτρική επανάσταση. Οι 59 κριτές από 23 ευρωπαϊκές χώρες (ανάμεσά τους και η Ελλάδα με τη συνάδελφο Ελένη Ξενάκη) στάθηκαν σε συγκεκριμένους πυλώνες που έδωσαν στη CLA το προβάδισμα:

1. Αποδοτικότητα και Αυτονομία
Η ηλεκτρική έκδοση της CLA εντυπωσίασε με την πραγματική της αυτονομία, η οποία αγγίζει τα 750 χιλιόμετρα χάρη στη νέα πλατφόρμα MMA και το προηγμένο σύστημα διαχείρισης ενέργειας.
2. Τεχνολογική Πρωτοπορία
Το νέο λειτουργικό σύστημα MB.OS και η τεχνητή νοημοσύνη του MBUX θεωρήθηκαν τα πιο ώριμα και φιλικά προς τον χρήστη συστήματα στην αγορά.

3. Σχεδιασμός
Η CLA κατάφερε να διατηρήσει τη γοητεία ενός coupe, βελτιώνοντας ταυτόχρονα τους χώρους και την πρακτικότητα, στοιχεία που συχνά λείπουν από την κατηγορία.
4. Ταχύτητα Φόρτισης
Με αρχιτεκτονική 800V, η δυνατότητα ανάκτησης 400 χιλιομέτρων εμβέλειας σε μόλις 15 λεπτά αποτέλεσε καθοριστικό παράγοντα για την υψηλή βαθμολογία.

Οι κριτές χαρακτήρισαν τη νέα CLA ως ένα «υπερυπολογιστή σε τέσσερις τροχούς», τονίζοντας ότι η Mercedes δεν έφτιαξε απλώς ένα ηλεκτρικό αυτοκίνητο, αλλά έθεσε το νέο σημείο αναφοράς (benchmark) για την αποδοτικότητα: «Είναι το πρώτο αυτοκίνητο που δείχνει ότι η premium κατηγορία μπορεί να είναι απόλυτα βιώσιμη, τεχνολογικά ανώτερη και ταυτόχρονα εθιστική στην οδήγηση» ανέφερε χαρακτηριστικά μέλος της επιτροπής κατά την απονομή. Με τη νίκη αυτή, η Mercedes CLA διαδέχεται το Renault 5 E-Tech (νικητή του 2025) και ξεκινά την εμπορική της πορεία με τον σημαντικότερο τίτλο που μπορεί να κατακτήσει ένα αυτοκίνητο στην Ευρώπη.

Έναν μήνα πριν φύγει για ταξίδι στο εξωτερικό ο ιδιοκτήτης του κάμπινγκ «Άμμος» στη Φοινικούντα έπεσε νεκρός μαζί με τον επιστάτη του όπως αποκαλύπτεται από την απολογία του ανιψιού.

Ο 33 χρόνος, που ο άτυχος επιχειρηματίας είχε σαν παιδί του, αρνήθηκε απολογούμενος την κατηγορία της ηθικής αυτουργίας στο διπλό φονικό για την οποία έχει ήδη προφυλακιστεί. Τα στοιχεία ωστόσο που συγκέντρωσαν οι αρχές πριν προχωρήσουν στη σύλληψη του, «καίνε» τον κατηγορούμενο ο οποίος φέρεται να σχεδίασε το φονικό με τον φίλο του επιχειρηματία από την Αθήνα και την επόμενη ημέρα της δολοφονίας να μετέφερε τον φυσικό αυτουργό από τη Φοινικούντα στα ΚΤΕΛ Καλαμάτας με το αυτοκίνητό του.

Μάλιστα σύμφωνα με πληροφορίες του iefimerida οι ανακριτικές αρχές έχουν καταλήξει ότι ο φυσικός αυτουργός είναι αυτός που αρχικά παρουσιάστηκε ως συνεργός και υποστήριξε ότι έφτασε στην Καλαμάτα περπατώντας και κολυμπώντας. «Δεν αρνούμαι ,ούτε επιβεβαιώνω ότι είναι το δικό μου όχημα. Το γεγονός ότι ο Χ. Τ. εμφανίζεται πεζός 5 λεπτά μετά να κατεβαίνει την οδό Αρτέμιδος κατευθυνόμενος προς τα υπεραστικά ΚΤΕΛ Καλαμάτας το θεωρώ σύμπτωση» είπε σύμφωνα με πληροφορίες στην απολογία του.

Ρώταγε το ChatGTP πώς φεύγουν τα αποτυπώματα και πώς να επενδύσει 3 εκατ. ευρώ

Κλειδί για την εξιχνίαση της υπόθεσης ωστόσο φαίνεται να αποτέλεσαν και οι ερωτήσεις του στο ChatGTP πριν τη διπλή δολοφονία.

«Ως προς τις αναζητήσεις μου στο ChatGTP ειναι πράγματι δικές μου. Είχα ξεκινήσει να ρωτάω για καραμπίνες γιατί μόλις είχα αγοράσει μια καραμπίνα και είχα αφήσει τα φυσίγγια κάτω. Μετά ξεκίνησα να ρωτάω και για περίστροφο και πράγματι έχω υποβάλλει την ερώτηση: «Πες μου ρίσκο αν κάποιος πάρει μαύρο περίστροφο, σκοτώσει, δεν έχει κινητό, αμάξι, κάμερες, πετάξει τα ρούχα του και το πιστόλι, κάνει μπάνιο και κοιμηθεί», ήταν για πλάκα ανάμεσα στις τόσες ηλιθιότητες που ρωτούσα στο ChatGTP» είπε σύμφωνα με πληροφορίες ο κατηγορούμενος.

Επίσης παραδέχθηκε ότι στις 4.10.25 ρώτησε το ChatGTP πως φεύγουν τα αποτυπώματα από ύφασμα και το ότι η διπλή δολοφονία έγινε την επόμενη ημέρα του θεωρεί ακόμα μια σύμπτωση. Παράλληλα παραδέχθηκε ότι 15 μέρες πριν το φονικό ρώτησε το ChatGTP πως μπορούσε να επενδύσει 3 εκατομμύρια ευρώ «γιατί άμα τα είχα δεν θα ήξερα τι να τα κάνω» είπε σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες.

Τις επόμενες ημέρες θα απολογηθούν συμπληρωματικά οι δύο νεαροί που έφτασαν στο κάμπινγκ με το σκούτερ ώστε να αποσαφηνιστεί ποιος κρατούσε το περίστροφο και πυροβόλησε τα θύματα το βράδυ της 5ης Οκτωβρίου

Το Bitcoin επιχειρεί για ακόμη μία φορά να κλείσει το έτος με θετικό πρόσημο, όμως η προσπάθεια ανάκτησης του ορόσημου των 90.000 δολαρίων σκοντάφτει στις ίδιες αντιστάσεις που έχουν χαρακτηρίσει το τελευταίο τρίμηνο του 2025.

Παρά την αισιοδοξία που είχε πυροδοτήσει στις αρχές του έτους η προσδοκία μιας πιο φιλικής προς τα κρυπτονομίσματα πολιτικής από τη δεύτερη κυβέρνηση Τραμπ, η αγορά παραμένει εγκλωβισμένη σε αυξημένη μεταβλητότητα, χαμηλή ρευστότητα και μειωμένη επενδυτική διάθεση. Οι εκροές από τα Bitcoin ETFs, οι μαζικές ρευστοποιήσεις μοχλευμένων θέσεων και οι γεωοικονομικές αβεβαιότητες διαμορφώνουν ένα σύνθετο σκηνικό για το μεγαλύτερο ψηφιακό νόμισμα.

Το δημοφιλές κρυπτονόμισμα πραγματοποίησε για δεύτερη συνεχόμενη ημέρα απόπειρα προσέγγισης του επιπέδου των 90.000 δολαρίων, χωρίς ωστόσο να καταφέρει να διατηρήσει τη δυναμική του. Η ανοδική κίνηση εξαντλήθηκε εκ νέου, επιβεβαιώνοντας ότι η συγκεκριμένη ζώνη τιμών λειτουργεί ως ισχυρή τεχνική και ψυχολογική αντίσταση για τους επενδυτές.

Έχει παγιωθεί σε ένα σχετικά στενό εύρος διακύμανσης μεταξύ 85.000 και 95.000 δολαρίων, μετά το ισχυρό sell-off του Οκτωβρίου. Η πτώση εκείνη έθεσε τις βάσεις ώστε το Bitcoin να οδεύει προς την πρώτη ετήσια απώλεια των τελευταίων τριών ετών, παρά το γεγονός ότι στις αρχές Οκτωβρίου είχε καταγράψει νέο ιστορικό υψηλό.

Bitcoin: Από το ιστορικό υψηλό στις δραματικές απώλειες

Σε ετήσια βάση, το μεγαλύτερο κρυπτονόμισμα παγκοσμίωςκαταγράφει απώλειες περίπου 5% σε σύγκριση με τον Δεκέμβριο του προηγούμενου έτους. Η επίδοση αυτή έρχεται σε έντονη αντίθεση με την εικόνα των πρώτων μηνών του 2025, όταν το ψηφιακό νόμισμα ενισχυόταν σχεδόν κατά 30%, εν μέσω έντονης επενδυτικής ευφορίας.

Η αλλαγή κλίματος αποδίδεται σε μεγάλο βαθμό στην αυξημένη αβεβαιότητα γύρω από τη μακροοικονομική πολιτική των ΗΠΑ, ιδίως μετά την επαναφορά στο προσκήνιο των δασμών από τον πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ. Οι ανακοινώσεις αυτές προκάλεσαν αναταράξεις στις παγκόσμιες αγορές, πλήττοντας ιδιαίτερα τα περιουσιακά στοιχεία υψηλού ρίσκου.

Χαμηλή ρευστότητα και προειδοποιήσεις για έντονες διακυμάνσεις στο Bitcoin
Αναλυτές προειδοποιούν ότι οι τελευταίες ημέρες του Δεκεμβρίου χαρακτηρίζονται από περιορισμένες συναλλαγές, γεγονός που μπορεί να οδηγήσει σε υπερβολικές κινήσεις των τιμών. Όπως σημείωσε ο Jasper De Maere, desk strategist στη Wintermute, οι επενδυτές θα πρέπει να αναμένουν «διογκωμένες κινήσεις σε περιβάλλον χαμηλής ροής συναλλαγών μέχρι την Πρωτοχρονιά».

Σύμφωνα με τον ίδιο, η μειωμένη ρευστότητα καθιστά επικίνδυνη την υπερβολική εστίαση σε βραχυπρόθεσμα σήματα της αγοράς, έως ότου επανέλθουν οι κανονικοί όγκοι συναλλαγών μετά τις αργίες.

Εκροές από ETFs και πιέσεις στην αγορά Bitcoin

Ένας ακόμη καθοριστικός παράγοντας πίεσης στις τιμές του Bitcoin είναι η πτώση της ζήτησης για τα διαπραγματεύσιμα αμοιβαία κεφάλαια (ETFs) που συνδέονται με το κρυπτονόμισμα. Σύμφωνα με στοιχεία του Bloomberg Intelligence, οι εκροές από τα Bitcoin ETFs το τέταρτο τρίμηνο ανήλθαν στα 6 δισ. δολάρια.

Η εξέλιξη αυτή αντανακλά τη συγκρατημένη στάση των θεσμικών επενδυτών, οι οποίοι φαίνεται να αποφεύγουν την ανάληψη πρόσθετου ρίσκου όσο η τιμή παραμένει κάτω από το κρίσιμο επίπεδο των 90.000 δολαρίων.

Μοχλευμένες θέσεις, ρευστοποιήσεις και το μέλλον του Bitcoin

Το sell-off του Οκτωβρίου επιδεινώθηκε από την εκκαθάριση μοχλευμένων θέσεων σε επίπεδα-ρεκόρ στις 10 Οκτωβρίου, γεγονός που επιβάρυνε περαιτέρω την αγορά. Σε αντίθεση με άλλα assets υψηλού ρίσκου, όπως οι αμερικανικές μετοχές, οι οποίες έχουν ανακάμψει σημαντικά, το Bitcoin δεν έχει ακόμη καταφέρει να επανέλθει σε θετική τροχιά.

Καθώς το έτος πλησιάζει στο τέλος του, οι επενδυτές παρακολουθούν στενά εάν το μεγαλύτερο ψηφιακό νόμισμα θα καταφέρει να σπάσει το εύρος διακύμανσης ή αν θα εισέλθει στο 2026 με αρνητικό απολογισμό — ένα σενάριο που θα επαναφέρει τη συζήτηση για τη βιωσιμότητα των πρόσφατων αποτιμήσεων και τον ρόλο του Bitcoin ως εναλλακτικού επενδυτικού καταφυγίου.

Η είσοδος του TikTok στην αγορά των μεταχειρισμένων ειδών πολυτελείας ανέδειξε τόσο νέες επιχειρηματικές ευκαιρίες όσο και φαινόμενα παραπλάνησης.

Η δυναμική εμφάνιση των μεταχειρισμένων ειδών πολυτελείας στο TikTok έφερε στο προσκήνιο μια αγορά που αναδιαμορφώθηκε ταχύτατα. Δίπλα σε σοβαρές επιχειρήσεις μεταπώλησης εμφανίστηκαν και περιπτώσεις παραπλάνησης που εκμεταλλεύτηκαν την άγνοια γύρω από το πώς πραγματικά λειτουργεί η αγορά της πολυτέλειας. Το αποτέλεσμα είναι ένα τοπίο όπου η ευκαιρία, η σύγχυση και η απάτη συνυπήρξαν στην ίδια οθόνη.

Τα τελευταία χρόνια, το TikTok έπαψε να είναι αποκλειστικά μια πλατφόρμα ψυχαγωγίας. Με την ανάπτυξη του TikTok Shop, μετατράπηκε σε χώρο εμπορίου, προσφέροντας από προϊόντα χαμηλού κόστους έως αντικείμενα υψηλής αξίας. Όταν η πλατφόρμα άνοιξε τον δρόμο και για τα μεταχειρισμένα είδη πολυτελείας, η αλλαγή δεν πέρασε απαρατήρητη. Τσάντες Hermès, Chanel και Louis Vuitton άρχισαν να εμφανίζονται σε ζωντανές μεταδόσεις, συνοδευόμενες από τιμές που άλλοτε παρέπεμπαν σε οργανωμένη μεταπώληση και άλλοτε προκαλούσαν εύλογα ερωτήματα.

Όταν η «ευκαιρία» δεν είναι ευκαιρία
Σημαντικό ρόλο στην κατανόηση αυτής της αγοράς έπαιξε το ρεπορτάζ του Business Insider, το οποίο ανέλυσε περιπτώσεις πώλησης τσαντών Hermès σε εξαιρετικά χαμηλές τιμές μέσω των social media. Ορισμένοι λογαριασμοί ισχυρίστηκαν ότι διέθεταν αυθεντικές Birkin και Kelly που προέρχονταν από «τα ίδια εργοστάσια» ή από «παράπλευρα κανάλια» της παραγωγής. Οι ισχυρισμοί αυτοί παρουσίαζαν τις χαμηλές τιμές ως αποτέλεσμα ενός υποτιθέμενου παρασκηνίου στη βιομηχανία πολυτελείας. Η πραγματικότητα, ωστόσο, ήταν διαφορετική. Ο οίκος Hermès έχει επενδύσει επί δεκαετίες σε ένα αυστηρά ελεγχόμενο μοντέλο παραγωγής. Τα προϊόντα κατασκευάζονται σε ατελιέ του οίκου στη Γαλλία και σε επιλεγμένες περιοχές της Ευρώπης, αποκλειστικά από εκπαιδευμένους τεχνίτες.

Κάθε τσάντα ολοκληρώνεται από έναν και μόνο τεχνίτη, από την αρχή έως το τέλος, ύστερα από πολυετή εκπαίδευση. Δεν υπάρχουν άλλα εργοστάσια, ούτε «ανώνυμα» αποθέματα που μπορούν να διοχετευθούν στην αγορά. Οι χαμηλές τιμές, επομένως, δεν αποτελούν ευκαιρία αλλά σαφή ένδειξη παραπλάνησης. Το παράδειγμα αυτό αποκάλυψε κάτι βαθύτερο: πολλοί καταναλωτές δεν γνώριζαν πώς πραγματικά λειτουργεί η αγορά της πολυτέλειας. Η έλλειψη αυτής της γνώσης δημιούργησε πρόσφορο έδαφος για αφηγήσεις που έμοιαζαν πειστικές μέσα στη γρήγορη ροή του TikTok, αλλά δεν άντεξαν στον έλεγχο.

Μεταχειρισμένα προϊόντα πολυτελείας: Η νέα μεγάλη αγορά και οι απομιμήσεις

Από το TikTok στην εξαγορά: το παράδειγμα της @luxecollective
Παράλληλα με τις περιπτώσεις απάτης, το TikTok ανέδειξε και έντιμες διαδρομές. Η @luxecollective αποτέλεσε ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα επιχείρησης που χρησιμοποίησε την πλατφόρμα ως εργαλείο ανάπτυξης και όχι ως υποκατάστατο αξιοπιστίας. Τα δύο αδέλφια που ίδρυσαν την εταιρεία προσέφεραν μεταχειρισμένα είδη πολυτελείας, επένδυσαν σε διαδικασίες αυθεντικοποίησης και δημιούργησαν πραγματικό απόθεμα.
Όταν η εταιρεία αντιμετώπισε οικονομικές δυσκολίες και οδηγήθηκε σε κλείσιμο, δεν εξαφανίστηκε από τον χάρτη. Εξαγοράστηκε από τη Fashionphile, έναν από τους πλέον εδραιωμένους παίκτες διεθνώς στον χώρο του luxury resale. Η εξέλιξη αυτή επιβεβαίωσε ότι πίσω από τον λογαριασμό υπήρχε επιχειρηματική δομή, εμπειρία και αξία. Το TikTok, σε αυτή την περίπτωση, λειτούργησε ως μέσο ανάδειξης και όχι ως υποκατάστατο της αγοράς. Το πρόβλημα βρισκόταν ακριβώς εδώ: στην οθόνη του χρήστη, ένας οργανωμένος ή μεμονωμένος μεταπωλητής, έμοιαζαν συχνά ίδιοι. Ένα live, μια τσάντα, μια τιμή. Η διάκριση απαιτούσε γνώση που δεν διέθεταν όλοι.

Η άνοδος των μεταχειρισμένων ειδών πολυτελείας δεν αμφισβητήθηκε. Αντιθέτως, ενισχύθηκε από τη στροφή προς τη βιωσιμότητα, την επενδυτική λογική γύρω από τα εμβληματικά αντικείμενα και την αλλαγή στάσης των νεότερων αγοραστών απέναντι στην ιδιοκτησία. Εκείνο που τέθηκε υπό αμφισβήτηση ήταν το πλαίσιο μέσα στο οποίο προβλήθηκε η συγκεκριμένη αγορά.

Το TikTok ανέδειξε τη ζήτηση, αλλά δεν όρισε κανόνες. Οι σοβαρές επιχειρήσεις ξεχώρισαν και ενσωματώθηκαν σε μεγαλύτερα οικοσυστήματα. Οι απάτες εκμεταλλεύτηκαν την άγνοια των χρηστών γύρω από τον τρόπο λειτουργίας της πλατφόρμας και των μηχανισμών αγορών που αυτή προωθούσε. Και η πολυτέλεια, για ακόμη μία φορά, επιβεβαίωσε ότι δεν μπορούσε να υπάρξει χωρίς γνώση, δομή και εμπιστοσύνη.

Βροχερός αναμένεται ο καιρός το Σαββατοκύριακο, σε πολλές περιοχές της χώρας, ενώ από την Κυριακή θα υπάρξει αισθητή πτώση της θερμοκρασίας, ιδιαίτερα στα βόρεια και χιονοπτώσεις στα ορεινά και από το βράδυ και σε χαμηλότερα υψόμετρα της βορειοανατολικής χώρας.

Ειδικότερα, σύμφωνα με τον μετεωρολόγο Θοδωρή Κολυδά, το Σάββατο αναμένονται ισχυρές βροχές και τοπικές καταιγίδες σε Ήπειρο, δυτική Στερεά και δυτική – κεντρική Πελοπόννησο. Θυελλώδεις άνεμοι έως 8 και τοπικά 9 μποφόρ και πρόσκαιρη μικρή άνοδος της θερμοκρασίας.

Την Κυριακή, βροχές θα σημειωθούν στα δυτικά και σποραδικές καταιγίδες στο ανατολικό Αιγαίο. Χιονοπτώσεις αναμένονται στα ορεινά και από το βράδυ και σε χαμηλότερα υψόμετρα της βορειοανατολικής χώρας. Άνεμοι τοπικά έως 8 μποφόρ με σταδιακή εξασθένηση. Αισθητή πτώση θερμοκρασίας, ιδιαίτερα στα βόρεια (μέγιστες 6–8°C).

Τη Δευτέρα, θα σημειωθούν βροχές ή χιονόνερο στα ανατολικά, με πρόσκαιρες χιονοπτώσεις από τα 300 μ. και πάνω. Σταδιακή βελτίωση αναμένεται από αργά το απόγευμα. Στις Κυκλάδες, την Κρήτη και τα Δωδεκάνησα τοπικές βροχές, μεμονωμένες καταιγίδες και χιόνια στα ορεινά. Βόρειοι άνεμοι 5–7 και τοπικά 8 μποφόρ και αισθητή πτώση θερμοκρασίας.

Όπως σημειώνει στην ανάρτησή του ο μετεωρολόγος, την Τρίτη θα έχουμε ξεροβόρι και κρύο. Τοπικές βροχές μόνο σε Κρήτη και νότιο Αιγαίο, με ασθενείς χιονοπτώσεις στα ορεινά και γρήγορη βελτίωση.

Στην υπόλοιπη χώρα γενικά αίθριος καιρός. Βόρειοι άνεμοι 4–6 και στο νότιο Αιγαίο έως 8 μποφόρ, με εξασθένηση. Άνοδος θερμοκρασίας την ημέρα αλλά παγετός στα ηπειρωτικά, κατά τόπους ισχυρός σε κεντρικά και βόρεια.

Δείτε την ανάρτηση του κ. Κολυδά:

Αναλυτικά ο καιρός το Σάββατο, σύμφωνα με την ΕΜΥ:

Στα δυτικά, τα βόρεια και το ανατολικό Αιγαίο νεφώσεις με βροχές και σποραδικές καταιγίδες, πιθανώς τοπικά ισχυρές στην Ήπειρο, τη δυτική Στερεά και τη δυτική και κεντρική Πελοπόννησο. Στην υπόλοιπη χώρα νεφώσεις κατά διαστήματα αυξημένες, με τοπικές βροχές και μεμονωμένες καταιγίδες κυρίως στο Αιγαίο.

Χιονοπτώσεις θα σημειωθούν στα ηπειρωτικά ορεινά και από το βράδυ και σε ημιορεινές περιοχές της Ηπείρου και της δυτικής Μακεδονίας.

Οι άνεμοι θα πνέουν δυτικοί νοτιοδυτικοί 5 με 7 και τοπικά έως 8 και πιθανώς τοπικά 9 μποφόρ. Η θερμοκρασία θα σημειώσει άνοδο ως προς τις μέγιστες τιμές της κυρίως στα ανατολικά.

Στα βόρεια ηπειρωτικά θα φτάσει τους 12 με 14 βαθμούς, στην υπόλοιπη χώρα τους 15 με 17 και τοπικά στα κεντρικά και νότια ηπειρωτικά, τις Κυκλάδες, την Κρήτη και τα Δωδεκάνησα τους 18 με 19 βαθμούς Κελσίου.

Νωρίς το πρωί και το βράδυ στα βόρεια ηπειρωτικά θα σημειωθεί κατά τόπους παγετός.

ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ, ΘΡΑΚΗ

Καιρός: Νεφώσεις με τοπικές βροχές και κυρίως τις απογευματινές ώρες στην ανατολική Μακεδονία και τη Θράκη σποραδικές καταιγίδες. Χιονοπτώσεις θα σημειωθούν στα ορεινά και από το βράδυ και σε ημιορεινές περιοχές της δυτικής Μακεδονίας.
Άνεμοι: Νοτιοδυτικοί 3 με 5 μποφόρ και στη Χαλκιδική, την ανατολική Μακεδονία και τη Θράκη βαθμιαία έως 6 με 7 μποφόρ.
Θερμοκρασία: Από 00 (μηδέν) έως 14 βαθμούς Κελσίου. Στη δυτική Μακεδονία 4 με 5 βαθμούς χαμηλότερη.

ΝΗΣΙΑ ΙΟΝΙΟΥ, ΗΠΕΙΡΟΣ, ΔΥΤΙΚΗ ΣΤΕΡΕΑ, ΔΥΤΙΚΗ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΣ

Καιρός: Νεφώσεις με βροχές και σποραδικές καταιγίδες πιθανώς τοπικά ισχυρές στην Ήπειρο, τη δυτική Στερεά και τη δυτική Πελοπόννησο. Χιονοπτώσεις θα σημειωθούν στα ηπειρωτικά ορεινά και από το βράδυ και σε ημιορεινές περιοχές της Ηπείρου.
Άνεμοι: Δυτικοί νοτιοδυτικοί 6 με 8 και στο Ιόνιο και πιθανώς τοπικά 9 μποφόρ.
Θερμοκρασία: Από 04 έως 17 βαθμούς Κελσίου. Στο εσωτερικό της Ηπείρου 4 με 5 βαθμούς χαμηλότερη.

ΘΕΣΣΑΛΙΑ, ΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΣΤΕΡΕΑ, ΕΥΒΟΙΑ, ΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΣ

Καιρός: Νεφώσεις κατά διαστήματα αυξημένες με τοπικές βροχές και μεμονωμένες καταιγίδες. Τα φαινόμενα στην κεντρική Πελοπόννησο πιθανώς να είναι κατά τόπους ισχυρά. Χιονοπτώσεις θα σημειωθούν στα ορεινά κυρίως της κεντρικής Στερεάς.
Άνεμοι: Νοτιοδυτικοί 5 με 7 και στα ανατολικά και νότια έως 8 και πιθανώς τοπικά 9 μποφόρ.
Θερμοκρασία: Από 06 έως 18 βαθμούς Κελσίου. Στα βόρεια 3 με 4 βαθμούς χαμηλότερη.

ΚΥΚΛΑΔΕΣ, ΚΡΗΤΗ

Καιρός: Νεφώσεις κατά διαστήματα αυξημένες με τοπικές βροχές και μεμονωμένες καταιγίδες.
Άνεμοι: Δυτικοί νοτιοδυτικοί 6 με 8 και πιθανώς στις Κυκλάδες τοπικά 9 μποφόρ.
Θερμοκρασία: Από 10 έως 19 βαθμούς Κελσίου.

ΝΗΣΙΑ ΑΝΑΤΟΛΙΚΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ – ΔΩΔΕΚΑΝΗΣΑ

Καιρός: Νεφώσεις με βροχές και σποραδικές καταιγίδες.
Άνεμοι: Νότιοι νοτιοδυτικοί 5 με 7 και βαθμιαία τοπικά 8 μποφόρ.
Θερμοκρασία: Από 08 έως 19 βαθμούς Κελσίου.

ΑΤΤΙΚΗ

Καιρός: Νεφώσεις κατά διαστήματα αυξημένες με τοπικές βροχές κυρίως τις μεσημβρινές και απογευματινές ώρες.
Άνεμοι: Δυτικοί νοτιοδυτικοί 5 με 7 και στα νοτιοανατολικά έως 8 μποφόρ.
Θερμοκρασία: Από 07 έως 18 βαθμούς Κελσίου.

ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ

Καιρός: Νεφώσεις με τοπικές βροχές κυρίως τις προμεσημβρινές και μεσημβρινές ώρες.
Άνεμοι: Μεταβλητοί 3 με 4 μποφόρ, πρόσκαιρα νοτιοδυτικοί έως 5 μποφόρ.
Θερμοκρασία: Από 02 έως 12 βαθμούς Κελσίου.

Χρειάστηκε περισσότερο από ένα τέταρτο του αιώνα συνεχών διαπραγματεύσεων, αμέτρητων αναβολών και ενδοευρωπαϊκών συγκρούσεων, ώστε οι μόνιμοι αντιπρόσωποι των κρατών – μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης να καταλήξουν σε συμφωνία για την εμπορική συμφωνία ανάμεσα στην ΕΕ και τις χώρες της Mercosur. Πρόκειται για ένα τεράστιο εμπορικό deal με τις χώρες του εν λόγω μπλοκ της Λατινικής Αμερικής που περιλαμβάνει τη Βραζιλία, την Αργεντινή, την Παραγουάη και την Ουρουγουάη.

Έπειτα από εβδομάδες διαμαρτυριών, από αγρότες και κτηνοτρόφους σε Γαλλία, Ελλάδα και Βέλγιο και παρά τις έντονες επιφυλάξεις που εξέφρασαν ισχυρά, αλλά και πολυπληθή κράτη – μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, όπως η Γαλλία και, η και η Ρουμανία, τα κράτη – μέλη ενέκριναν την εμπορική συμφωνία με ειδική πλειοψηφία, καθώς η Ιταλία υπερψήφισε τελικώς τη συμφωνία.

Πλέον, αναμένεται η επίσημη υπογραφή της συμφωνίας από το Συμβούλιο της ΕΕ και στη συνέχεια η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, η οποία έχει, βάσει των Συνθηκών της ΕΕ, την αρμοδιότητα να διαπραγματεύεται εμπορικές συμφωνίες εξ ονόματος ολόκληρης της ΕΕ, αναμένεται να υπογράψει τη συμφωνία ελεύθερων συναλλαγών με τη Mercosur στις 12 Ιανουαρίου στο Μοντεβιδέο της Ουρουγουάης.

Tις επόμενες εβδομάδες ο φάκελος της συμφωνίας θα διαβιβαστεί στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το οποίο μπορεί να την εγκρίνει ή να την απορρίψει. Εάν το ΕΚ την εγκρίνει, η Συμφωνία Ελεύθερων Συναλλαγών τίθεται σε προσωρινή εφαρμογή μετά την επικύρωσή της από τουλάχιστον μία χώρα της Mercosur.

Μετά από μερικά χρόνια προσωρινής εφαρμογής, θα χρειαστεί επικύρωση από τα εθνικά κοινοβούλια, κυρίως σε ζητήματα που δεν εμπίπτουν της εμπορικής πολιτικής, η οποία, όπως προαναφέρθηκε είναι αρμοδιότητα της Κομισιόν.

Η Ελλάδα και οι χώρες της Mercosur

Σύμφωνα με την Ευρωπαική Επιτροπή 335 ελληνικές επιχειρήσεις πραγματοποιούν εξαγωγές στις χώρες της Mercosur, με το 79% εξ αυτών να είναι μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις.

Παράλληλα περίπου 4.300 θέσεις εργασίας στη χώρα μας εξαρτώνται από τις εξαγωγές στις εν λόγω χώρες της Νοτίου Αμερικής. Το συνολικό εμπόριο μεταξύ Ελλάδας και Mercosur ανέρχεται σε 2,6 δισεκατομμύρια ευρώ.

Οι εξαγωγές της Ελλάδας προς το μπλοκ ανέρχονται στα 1,2 δισ. ευρώ, ενώ η αξία των ελληνικών εισαγωγών από τη Mercosur ανέρχεται στα 396 εκατ. ευρώ.

Το μερίδιο των αγροτικών προϊόντων που εξάγει η Ελλάδα ανέρχεται σε μόλις 34 εκατ. ευρώ. Ανάμεσα σε αυτά είναι φυσικά το ελαιόλαδο αλλά και τα ακτινίδια, καθώς η Ελλάδα έχει γίνει ο τρίτος μεγαλύτερος εξαγωγέας ακτινιδίου στον κόσμο.

Παράλληλα, το μπλοκ της Mercosur αποτελεί τον 22ο μεγαλύτερο εμπορικό εταίρο της Ελλάδας εκτός ΕΕ.

Αυτό που κυρίως επισημαίνεται είναι ότι τα βασικά ελληνικά προϊόντα όπως η φέτα και το ελαιόλαδο προστατεύονται και δημιουργούνται νέοι εξαγωγικοί δρόμοι προς τις χώρες της Λατινικής Αμερικής που υπογράφουν την εμπορική συμφωνία μειωμένων δασμών με την ΕΕ (Αργεντινή, Βραζιλία, Ουρουγουάη, Παραγουάη), ενώ νέοι δρόμοι ανοίγονται και για τα ελληνικά κρασιά. Παράλληλα, στις ρήτρες που έχουν μπει στη συμφωνία προστατεύονται πλήρως τα 21 ελληνικά ΠΟΠ προϊοντα, που είναι:

Ελιά Καλαμάτας

Καλαμάτα ελαιόλαδο
Κεφαλογραβιέρα
Κολυμβάρι Χανίων Κρήτης ελαιόλαδο
Κονσερβολιά Αμφίσσης
Κορινθιακή Σταφίδα Βοστίτσα
Κρόκος Κοζάνης
Λυγουριό Ασκληπιείου ελαιόλαδο
Μανούρι
Μαστίχα Χίου
Σητεία Λασιθίου Κρήτης ελαιόλαδο
Φέτα
Αμύνταιο κρασί
Μαντινεία κρασί
Νάουσα κρασί
Νεμέακρασί
Ρετσίνα Αττικής
Σάμος κρασί
Σαντορίνη κρασί
Τσίπουρο

Όπως επισημαίνουν οι αρμόδιες υπηρεσίες της Κομισιόν, η συμφωνία ΕΕ-Mercosur θα προστατεύσει 344 προϊόντα τροφίμων και ποτών της ΕΕ από απομιμήσεις στις χώρες αυτές.

Αυτή η προστασία συμβάλλει στην αύξηση της διακριτότητας αυτών των προϊόντων κάτι που, σύμφωνα με την Επιτροπή, θα συμβάλει στην πώληση περισσότερων ελληνικών προϊόντων και σε πιο ακριβές τιμές, καθώς η τιμή πώλησης των προϊόντων που προστατεύονται από Γεωγραφική Ένδειξη είναι μεταξύ 2 και 3 φορές υψηλότερη από αυτή των κανονικών προϊόντων.

Προστασία των Ευρωπαίων καταναλωτών

Όπως υποστηρίζει η Κομισιόν, δεν θα υπάρχουν εκπτώσεις όσον αφορά στην προστασία των Ευρωπαίων καταναλωτών, καθώς οι έλεγχοι εισαγωγών για την υγεία των ζώων και των φυτών και την ασφάλεια των τροφίμων στην ΕΕ περιλαμβάνουν:

– Ελέγχους και έγκριση των επίσημων συστημάτων των αρμόδιων αρχών των τρίτων χωρών που ενδιαφέρονται να πραγματοποιήσουν εξαγωγές στην ΕΕ.

– Έλεγχο εγγράφων, ταυτότητας (σήματα αναγνώρισης εμπορευμάτων, σφραγίδες και άλλες απαραίτητες πληροφορίες για το προϊόν ή τη συσκευασία) και φυσικοί έλεγχοι (λήψη δείγματος του προϊόντος για την ανίχνευση παθογόνων μικροοργανισμών ή παράνομων μολυσματικών ουσιών, έλεγχοι των μέσων μεταφοράς και της καταλληλότητας των μεταφερόμενων ζώων) που διενεργούνται στα σύνορα της ΕΕ από τις εθνικές αρχές.

– Το κρέας που εισάγεται στην ΕΕ πρέπει να προέρχεται από ζώα που θανατώθηκαν υπό συνθήκες καλής διαβίωσης των ζώων ισοδύναμες με εκείνες της ΕΕ.

– Δειγματοληψία προϊόντων που ήδη πωλούνται στην αγορά της ΕΕ (προερχόμενα από την ΕΕ ή εισαγόμενα, ενώ οι χώρες της Mercosur θα πρέπει να πιστοποιούν ότι τα αυγά που παράγουν και εξάγουν στην ΕΕ τηρούν τους κανόνες της ΕΕ για την καλή διαβίωση των ωοτόκων ζώων.

Οι εγγυήσεις της Κομισιόν για την προστασία των Ευρωπαίων γεωργών και κτηνοτρόφων

Σε αυτό το πλαίσιο η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρουσίασε ένα πλαίσιο για την ενίσχυση της προστασίας των Ευρωπαίων αγροτών, με προτεινόμενες δικλείδες ασφαλείας που θα υλοποιούν τις εγγυήσεις που παρέχονται στους αγρότες της ΕΕ βάσει της νομικής πρότασης στο πλαίσιο της συμφωνίας ΕΕ – Mercosur.

Στην πράξη, οι εγγυήσεις που παρουσίασε η Κομισιόν, παρέχουν – σύμφωνα με το εκτελεστικό όργανο της ΕΕ – ένα πρόσθετο επίπεδο βεβαιότητας στους αγρότες της ΕΕ πέρα από την προσεκτικά βαθμονομημένη σταδιακή εφαρμογή στοχευμένων ποσοστώσεων που έχουν συμφωνηθεί με τη Mercosur για εισαγωγές σε ευαίσθητους τομείς.

«Στην απίθανη περίπτωση απρόβλεπτης και επιβλαβούς αύξησης των εισαγωγών από τη Mercosur ή αδικαιολόγητης μείωσης των τιμών για τους παραγωγούς της ΕΕ, θα τεθούν σε εφαρμογή ταχείες και αποτελεσματικές προστασίες», ανέφερε η Επιτροπή, τονίζοντας παράλληλα, ότι «η πρόταση καθορίζει διαδικασίες για την εγγύηση της έγκαιρης και αποτελεσματικής εφαρμογής διμερών μέτρων διασφάλισης για τα γεωργικά προϊόντα».

Παράλληλα, η πρόταση της Επιτροπής, περιλαμβάνει επίσης ειδικές διατάξεις όσον αφορά ορισμένα ευαίσθητα γεωργικά προϊόντα, όπως το βόειο κρέας, τα πουλερικά, το ρύζι, το μέλι, τα αυγά, το σκόρδο, η αιθανόλη και η ζάχαρη.

Μέτρα για τη στήριξη αγροτών και κτηνοτρόφων από πιθανές αθρόες εισαγωγές

Την ίδια στιγμή η Επιτροπή θα παρακολουθεί συστηματικά τις τάσεις της αγοράς όσον αφορά τις εισαγωγές ορισμένων ευαίσθητων γεωργικών προϊόντων στο πλαίσιο της συμφωνίας.

Με βάση αυτά τα αποτελέσματα, η Επιτροπή θα αποστέλλει έκθεση στο Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο κάθε έξι μήνες αξιολογώντας τις επιπτώσεις αυτών των εισαγωγών στις αγορές της ΕΕ.

Αυτή η τακτική και λεπτομερής παρακολούθηση θα επιτρέψει τον εντοπισμό τυχόν κινδύνων σε πρώιμο στάδιο και την άμεση λήψη μέτρων για την αντιμετώπιση πιθανών αρνητικών επιπτώσεων.

Οι εν λόγω εκθέσεις θα καλύπτουν την αγορά της Ένωσης και, εάν είναι απαραίτητο, θα καλύπτουν, επίσης, την ειδική κατάσταση σε ένα ή περισσότερα κράτη μέλη.

Η Επιτροπή θα εξετάζει, κατά προτεραιότητα, περιπτώσεις όπου υπάρχει απότομη αύξηση των εισαγωγών ή μείωση των εγχώριων τιμών που συγκεντρώνεται σε ένα ή περισσότερα κράτη μέλη.

Κατά κανόνα, η Κομισιόν θα κινήσει έρευνα εάν οι τιμές εισαγωγής από τη Mercosur είναι τουλάχιστον 5% χαμηλότερες από τις τιμές των ίδιων ή ανταγωνιστικών προϊόντων της ΕΕ και υπάρχει α) αύξηση άνω του 5% στις ετήσιες εισαγωγές ενός προϊόντος από τη Mercosur με προτιμησιακούς όρους ή β) μείωση κατά 5% στις τιμές εισαγωγής του συγκεκριμένου προϊόντος από τη Mercosur, σε σύγκριση με το προηγούμενο έτος.

Εάν η έρευνα καταλήξει στο συμπέρασμα ότι υπάρχει σοβαρή ζημία (ή απειλή σοβαρής ζημίας), η ΕΕ θα μπορούσε προσωρινά να αποσύρει τις δασμολογικές προτιμήσεις για προϊόντα που προκαλούν ζημία.

Μπορεί ο «κυνικός να είναι εκείνος που γνωρίζει την τιμή όλων των πραγμάτων, αλλά την αξία κανενός», όπως έχει πει ο Όσκαρ Ουάιλντ, όμως, σημασία έχει εκείνος πού αναγνωρίζει πού βρίσκεται η πραγματική τους αξία, σύμφωνα με τον Felix Salmon, αρθρογράφο της στήλης Relative Value Trade του Bloomberg, μέσω της οποίας αναδεικνύεται η αξία ενός ευρέως φάσματος αγαθών και υπηρεσιών.

Ορισμένες φορές, αυτή η αξία αποτελεί συνάρτηση της αισθητικής αντίληψης και της κριτικής σκέψης.

Αυτό το μήνα, η στήλη παύει για λίγο να ασχολείται με την αγορά εμπορευμάτων, και αναλύει την αξία του χρυσού πίσω από την ωρολογοποιία, εντοπίζοντας ανεπαίσθητες στο μάτι διαφορές, που όμως έχουν μεγάλη σημασία.

«Δια του λόγου το αληθές», στο αριστερό μέρος της φωτογραφίας, βρίσκεται το Rolex Day-Date 40 χιλιοστών σε λευκό χρυσό με κωδικό 228239 και λιανική τιμή στα 51.600 δολάρια.

Στα δεξιά βρίσκεται το Rolex Day-Date 40 χιλιοστών σε πλατίνα, με κωδικό 228236 και τιμή λιανικής στα 68.800 δολάρια.
Η απόκλιση μεταφέρεται στη δευτερογενή αγορά, όπου και τα δύο ρολόγια διαπραγματεύονται περίπου στην τιμή λιανικής τους.

Σε μια «αποτελεσματική αγορά» (Efficient Market), το χρυσό ρολόι θα είχε μεγαλύτερη αξία, καθώς ο χρυσός αξίζει πολύ περισσότερο από την πλατίνα.

Από το γεγονός ότι πωλείται με σημαντική έκπτωση, φαίνεται σαφώς ότι συμφέρει περισσότερο.

Πώς ξεχωρίζουμε τα δύο ρολόγια;

Ο αρθρογράφος σημειώνει ότι δεν υπάρχει λόγος ανησυχίας αν δεν μπορούμε να ξεχωρίσουμε τις διαφορές μεταξύ των δύο ρολογιών, αφού με γυμνό μάτι, ειδικά όταν δεν είναι δίπλα-δίπλα, φαίνονται πανομοιότυπα.
Μάλιστα, το εσωτερικό του ρολογιού – ο μηχανισμός – είναι ακριβώς το ίδιο και στα δύο.

Το ίδιο και το καντράν, οι δείκτες και γενικά τα πάντα, εκτός από το μέταλλο από το οποίο είναι κατασκευασμένη η κάσα και το μπρασελέ.

Και τα δύο ρολόγια είναι βαριά, με ασημί χρώμα και κατασκευασμένα από πολύτιμο μέταλλο, ενώ και τα δύο διαθέτουν μια λειτουργία σηματοδότησης steath-wealth: Για τους αδαείς, μπορεί να μοιάζουν με ατσάλι, αλλά οι λάτρεις της Rolex γνωρίζουν ότι το Day-Date είναι κατασκευασμένο μόνο από πολύτιμο μέταλλο.

Η διαφορά τιμής μεταξύ των δύο ρολογιών, δεν αντιπροσωπεύει κανενός είδους αποδεδειγμένη προτίμηση στην ευρύτερη αγορά κοσμημάτων, όπου ο χρυσός παραμένει πολύ πιο επιθυμητός από την πλατίνα.

Βέβαια, όσον αφορά τα ρολόγια, η πλατίνα έχει τους φανατικούς λάτρεις της: Υπάρχει μια «καθαρότητα», ενώ ο λευκός χρυσός είναι ένα κράμα που περιλαμβάνει σημαντικές ποσότητες νικελίου, ροδίου και άλλων μετάλλων.

Για ορισμένους, είναι κάτι σαν τη «λευκή σοκολάτα»…

Και επειδή τα μη χρυσά μέταλλα στον λευκό χρυσό ζυγίζουν λιγότερο από τον χρυσό ή την πλατίνα, το ρολόι με καθαρή πλατίνα, είναι βαρύτερο.

Ωστόσο, παρότι πολλοί δεν εκτιμούν το ελαφρύ βάρος στα ρολόγια, σε άλλους αρέσει.

Η εκπληκτική ικανότητα της Rolex

Σε αυτό το πλαίσιο, η υψηλή τιμή της πλατίνας αποτελεί κυρίως ένα σημάδι της εκπληκτικής ικανότητας της Rolex να δημιουργεί ελκυστικές δημιουργίες, απλώς χρησιμοποιώντας τη σπανιότητα στη σωστή τιμή.

Είναι επίσης ένα είδος «ιστορικού τεχνουργήματος», τονίζει ο αρθρογράφος.

Σήμερα, το πλατινένιο ρολόι είναι επιθυμητό, επειδή είναι ακριβό.

Εντούτοις, τη δεκαετία του 1950, όταν κυκλοφόρησε για πρώτη φορά το Day-Date, η απόκλιση τιμών είχε κάποιο νόημα.

Η τιμή του χρυσού είχε καθοριστεί στα 35 δολάρια ανά ουγγιά βάσει του μεταπολεμικού συστήματος ισοτιμιών Μπρέτον Γουντς (Bretton Woods), ενώ η τιμή της πλατίνας ήταν τουλάχιστον διπλάσια και μερικές φορές πολύ υψηλότερη.

Μάλιστα, στα τέλη της δεκαετίας του 1960, η πλατίνα διαπραγματευόταν για λίγο περισσότερο από έξι φορές την τιμή του χρυσού, πριν οι ΗΠΑ εγκαταλείψουν τον κανόνα του χρυσού το 1971.

Ο αρθρογράφος επισημαίνει ότι η πλατίνα εξακολουθεί να είναι πολύ πιο σπάνια από τον χρυσό – περίπου 6 εκατομμύρια ουγγιές εξορύσσονται ετησίως, σε σύγκριση με 108 εκατομμύρια ουγγιές χρυσού – και έχει αναπτύξει μια χροιά υψηλότερου κύρους (πιστωτικές κάρτες πλατίνας, δίσκοι πλατίνας, status loyalty platinum και άλλα).

Ωστόσο, σημειώνει ο Salmon, ίσως ήρθε η ώρα τα brands και οι καταναλωτές να επικαιροποιήσουν τις παρωχημένες απόψεις τους, καθώς η ιδέα ότι η πλατίνα είναι πιο πολύτιμη από τον χρυσό, δεν έχει αντικατοπτριστεί στην αγορά για περισσότερο από μια δεκαετία.

Λευκός χρυσός ή πλατίνα;

Σήμερα, σημειώνει ο αρθρογράφος, η πλατίνα διαπραγματεύεται για περίπου 2.100 δολάρια ανά ουγγιά, ενώ η τιμή του χρυσού βρίσκεται πολύ πάνω από τα 4.300 δολάρια.

Ως αποτέλεσμα, ακόμη και αν ληφθεί υπόψη ότι ο λευκός χρυσός αποτελείται μόνο από 75% χρυσό, η πραγματική αξία του μετάλλου στο λευκό χρυσό Day-Date είναι σημαντικά μεγαλύτερη από την αξία της πλατίνας στο πιο ακριβό όμοιό του.
Στην πραγματικότητα, ο χρυσός είναι πλέον τόσο πολύτιμος, που μπορεί να υποστηρίξει την αξία ενός πολυτελούς ρολογιού, όπως ένα Day-Date, το οποίο παράγεται σε αρκετά μεγάλες ποσότητες ώστε να σταθεί σε μια ρευστή δευτερογενή αγορά.
Δεδομένα από την Subdial δείχνουν ότι η μεταχειρισμένη αξία ενός Day-Date είναι γενικά πολύ κοντά στην τιμή λιανικής. Δεν μεταβάλλεται δηλαδή σημαντικά.

Ως εκ τούτου, το ρολόι λειτουργεί και ως τρόπος αγοράς μιας σημαντικής ποσότητας χρυσού, ήτοι περίπου 5,3 ουγγιές καθαρού μετάλλου, αξίας σχεδόν 23.000 δολαρίων σε τρέχουσες τιμές.

Αυτό είναι πολύ περισσότερο από την αξία των 15.000 δολαρίων των 7 ουγγιών πλατίνας στην πιο ακριβή έκδοση του ρολογιού, ακόμη και μετά από μια αύξηση 135% στην τιμή της πλατίνας τον τελευταίο χρόνο.

Με άλλα λόγια, όποιος αγοράζει το χρυσό Day-Date, πληρώνει 23.000 δολάρια για μέταλλο και 28.600 δολάρια για Rolex αξίας, ενώ η έκδοση από πλατίνα προσφέρει στον αγοραστή 15.000 δολάρια σε μέταλλο, ενώ δαπανά 53.800 δολάρια – περίπου τα διπλάσια – για το κατά τα άλλα πανομοιότυπο Rolex.

Στην σπανιότητα η διαφορά

Βεβαίως, τα ρολόγια από πλατίνα δεν βρίσκονται τόσο συχνά στην αγορά, επομένως έχουν ελαφρώς μεγαλύτερη αξία σπανιότητας.

Όμως, δεν είναι και πολύ δύσκολο να βρεθούν, τονίζει ο αρθρογράφος, επισημαίνοντας ότι ένα χρυσό Rolex είναι μια επένδυση, λίγο σαν τον ίδιο τον χρυσό, αλλά λιγότερο ασταθής.

Επιπλέον, εξηγεί ότι ένα πλατινένιο Rolex είναι επίσης μια επένδυση, που όμως διαπραγματεύεται με πολύ υψηλότερο ασφάλιστρο σε σχέση με τα θεμελιώδη μεγέθη.

Παράλληλα, αναφέρει ότι τα κοσμήματα από πλατίνα έχουν εκτιμηθεί από τότε που ο Cartier ξεκίνησε να κατασκευάζει κοσμήματα από αυτό το μέταλλο το 1890 για τη σκληρότητα και την ευελιξία του, καθώς μπορουν να σχηματιστούν κομμάτια που αποτελούν το τέλειο φόντο για διαμάντια και άλλους πολύτιμους λίθους.

Αντιθέτως, ο χρυσός βρίσκεται πάντα στο επίκεντρο χάρη στο ιδιαίτερο χρώμα του, ενώ ο κίτρινος χρυσός, είναι συνώνυμο της πολυτέλειας σε όλο τον κόσμο.

Ποιοι δεν αντέχουν το χρυσό;

Τόσο ο λευκός χρυσός, όσο και η πλατίνα, αρέσουν στους πιο επιλεκτικούς, ωστόσο, υπάρχουν λόγοι για τους οποίους υπάρχουν, υπογραμμίζει ο αρθρογράφος.

«Ορισμένοι άνθρωποι απλά δεν αντέχουν το χρώμα του χρυσού», σημειώνει ο Βίνσεντ Γλάντου (Vincent Gladu), διευθύνων σύμβουλος της Mené, μιας εταιρείας που κατασκευάζει κοσμήματα από καθαρό χρυσό και πλατίνα.

«Είναι άτομα που αγαπούν την πλατίνα», συμπληρώνει.

Σύμφωνα όμως με τον Salmon που υπογράφει το άρθρο, υπάρχουν οι άνθρωποι που αγοράζουν ρολόγια, όχι καθαρό μέταλλο, ενώ όσον αφορά το χρώμα, δεν υπάρχει σχεδόν καμία διαφορά μεταξύ πλατίνας και λευκού χρυσού.

Η μόνη πραγματική διαφορά, εξηγεί ο ίδιος, είναι ότι η αξία αυτού του ρολογιού που κοσμεί τον καρπό σας, είναι σημαντικά μεγαλύτερη από ένα φθηνότερο ρολόι.

Προς το παρόν, λοιπόν, το ρολόι λευκού χρυσού, έχει πολύ περισσότερο νόημα ως αγορά.

Είναι φθηνότερο, η αξία του σε χρυσό είναι υψηλότερη, και η τιμή που θα πληρώσετε για τα άυλα περιουσιακά σας στοιχεία, είναι πολύ χαμηλότερη.

Φυσικά, με την προϋπόθεση ότι επιθυμείτε ένα Day-Date.

Εξάλλου, δεν υπάρχει έλλειψη ατσάλινων ρολογιών Rolex, σε ακόμη χαμηλότερη τιμή.