THE PAPER

Αν και ταξίδεψε στο Παρίσι με την υπόλοιπη αποστολή ο Σάσα Βεζένκοβ δεν θα είναι στην 12άδα του αγώνα με την Παρί (10/3, 21:45).

Ο ερυθρόλευκος άσος δεν έχει ξεπεράσει πλήρως τον τραυματισμό του στη μέση που τον κουβαλά από τον τελικό του Κυπέλλου και κρίθηκε σκόπιμο να προφυλαχθεί.

Υπενθυμίζουμε ότι ο Ολυμπιακός πήγε στο Παρίσι χωρίς Γουόκαπ, Λαρεντζάκη, ενώ ο Μόντε Μόρις θα δοκιμάσει στο ζέσταμα και η απόφαση για τη χρησιμοποίηση του θα παρθεί λίγη ώρα πριν το τζάμπολ.

Νέες πιέσεις δέχεται η ελληνική ακτοπλοΐα εξαιτίας της ενεργειακής κρίσης, με την άνοδο των τιμών των ναυτιλιακών καυσίμων να δημιουργεί ισχυρές αναταράξεις στο κόστος λειτουργίας των εταιρειών. Παράγοντες της αγοράς εκτιμούν ότι, εφόσον οι τιμές παραμείνουν σε τόσο υψηλά επίπεδα, οι αυξήσεις στα ακτοπλοϊκά εισιτήρια θα είναι δύσκολο να αποφευχθούν το επόμενο διάστημα.

Το μεγαλύτερο βάρος προέρχεται από την εκρηκτική άνοδο των καυσίμων, τα οποία αποτελούν περίπου το μισό του συνολικού λειτουργικού κόστους ενός ακτοπλοϊκού πλοίου. Μέσα σε λίγους μήνες οι τιμές έχουν αυξηθεί δραματικά, επιβαρύνοντας σημαντικά τους προϋπολογισμούς των εταιρειών. Όπως επισήμαναν στελέχη του κλάδου στο newmoney, οι ακτοπλοϊκές εταιρείες επιβαρύνονται με 14 εκατομμύρια ευρώ, με την προϋπόθεση ότι η τιμή του βαρελιού θα παραμείνει γύρω στα 92-93 δολάρια.

Η κυβέρνηση και το υπουργείο Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής παρακολουθούν στενά τις εξελίξεις στις διεθνείς αγορές καυσίμων, καθώς η έντονη μεταβλητότητα δυσκολεύει τις εκτιμήσεις για τη διάρκεια της κρίσης και βρίσκονται σε συζητήσεις με τις ακτοπλοϊκές εταιρείες, προκειμένου να βρεθούν λύσεις, ώστε να μην μετακυλιστεί το βάρος των αυξήσεων στα ακτοπλοϊκά εισιτήρια. Στο τραπέζι βρίσκονται διάφορα σενάρια για τη συγκράτηση των επιβαρύνσεων. Μεταξύ αυτών εξετάζεται η παράταση μέτρων που εφαρμόστηκαν και στο παρελθόν, όπως η μείωση λιμενικών τελών για τα ακτοπλοϊκά πλοία, προκειμένου να περιοριστεί η πίεση στα εισιτήρια. Παράλληλα, συζητούνται τρόποι αξιοποίησης πόρων από ευρωπαϊκά και εθνικά ταμεία που συνδέονται με την ενεργειακή μετάβαση και τις εκπομπές ρύπων, με στόχο να στηριχθεί ο κλάδος σε μια περίοδο έντονων αναταράξεων.

Ενδεικτικό της κατάστασης είναι ότι το ναυτιλιακό καύσιμο Marine Gas Oil στον Πειραιά, το οποίο χρησιμοποιείται ευρέως στην ακτοπλοΐα, καταγράφει άλμα τιμών σε σχέση με τα επίπεδα στα οποία βρισκόταν στα τέλη του 2025. Η αύξηση αυτή συνδέεται άμεσα με τις αναταράξεις στις διεθνείς αγορές ενέργειας και τις γεωπολιτικές εξελίξεις στη Μέση Ανατολή.

Σύμφωνα με στέλεχος της αγοράς στο 31/12/2025 το καύσιμο ΜGO κόστιζε €528 ανά μετρικό τόνο, στις 27 Φεβρουαρίου, μια ημέρα πριν το πόλεμο €629, και στις 9 Μαρτίου €959 αύξηση 50%. «Άρα αφού τα πετρέλαια που είναι το 50% του συνολικού κόστους μιας ακτοπλοϊκής εταιρείας, για να βγει η εξίσωση, θα έπρεπε να γίνουν αυξήσεις του ύψους περίπου 25% με τη μορφή επίναυλου. Περιμένουμε την έκβαση των συζητήσεων της κυβέρνησης με τις ακτοπλοϊκές επιχειρήσεις», σχολίασε στο newmoney στέλεχος της αγοράς για να προσθέσει: «Εννοείται ότι όταν πέσουν τα πετρέλαια με το τέλος του πολέμου θα εξαφανισθεί και ο επίναυλος».

Η άνοδος των καυσίμων έρχεται να προστεθεί σε ένα ήδη αυξημένο λειτουργικό κόστος για τις ακτοπλοϊκές εταιρείες. Τα τελευταία χρόνια ο κλάδος έχει επιβαρυνθεί με νέες περιβαλλοντικές υποχρεώσεις και κανονισμούς της Ευρωπαϊκής Ένωσης, που αυξάνουν το κόστος συμμόρφωσης και λειτουργίας των πλοίων.

Σε αυτό το περιβάλλον, πολλές εταιρείες δυσκολεύονται να απορροφήσουν τις νέες αυξήσεις χωρίς να μετακυλήσουν μέρος του κόστους στα εισιτήρια. Παράγοντες της αγοράς σημειώνουν ότι ήδη αρκετές γραμμές λειτουργούν με περιορισμένα περιθώρια κέρδους, γεγονός που καθιστά την κατάσταση ακόμη πιο πιεστική. Η επιβάρυνση δεν αφορά μόνο τους επιβάτες, αλλά και τη μεταφορά φορτηγών οχημάτων, που αποτελεί βασικό κρίκο της εφοδιαστικής αλυσίδας για τα νησιά. Τυχόν αύξηση στα ναύλα των φορτηγών θα μπορούσε να επηρεάσει και το κόστος μεταφοράς προϊόντων, με πιθανές συνέπειες στις τιμές των αγαθών.

Το πώς θα εξελιχθεί η κατάσταση θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από τη διάρκεια της ενεργειακής κρίσης και την πορεία των διεθνών τιμών πετρελαίου. Αν οι τιμές παραμείνουν σε υψηλά επίπεδα, η πίεση στην ακτοπλοΐα αναμένεται να συνεχιστεί.

Σε κάθε περίπτωση, η εξέλιξη αυτή υπενθυμίζει πόσο στενά συνδεδεμένη είναι η λειτουργία της ακτοπλοΐας με τις διεθνείς ενεργειακές εξελίξεις. Και σε μια χώρα, όπως η Ελλάδα με έντονη νησιωτικότητα, το κόστος των καυσίμων επηρεάζει όχι μόνο τις μετακινήσεις, αλλά συνολικά την οικονομική ζωή των νησιών.

Σημαντική μέρα η 10η Μαρτίου για τον Ολυμπιακό, καθώς σαν μία τέτοια μέρα σαν σήμερα, το 1925, ιδρύθηκε ο «θρύλος» του ελληνικού ποδοσφαίρου, με την ομάδα να κλείνει 101 χρόνια πλούσιας ιστορίας.

Η ΠΑΕ ανέβασε ένα post σχετικά με τη σημερινή μέρα, απευθυνόμενη στους οπαδούς της και αναφέροντας ότι τα καλύτερα έρχονται.

Χαρακτηριστικά έγραψε: «101 χρόνια μαζί. Μοιραζόμαστε έναν κοινό παλμό, ένα κοινό πάθος. Αυτή η επέτειος είναι αφιερωμένη σε όλους τους φιλάθλους κάθε γενιάς, που τραγούδησαν, πίστεψαν και στάθηκαν στο πλευρό μας. Τα καλύτερα έρχονται.»
Ο Ολυμπιακός κλείνει 101 χρόνια ζωής και ο πρόεδρος της ομάδας, Βαγγέλης Μαρινάκης αναφέρθηκε σε αυτό, μιλώντας για την αγάπη του προς τον σύλλογο, τους στόχους για το μέλλον και τη περηφάνεια του για αυτό το κλαμπ.

Αναλυτικά, είπε: «Σήμερα, ο Ολυμπιακός συμπληρώνει 101 χρόνια ένδοξης ιστορίας. Ο ΟΛΥΜΠΙΑΚΟΣ ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ ΦΙΛΑΘΛΩΝ ΠΕΙΡΑΙΩΣ για περισσότερο από έναν αιώνα, είναι σύμβολο υπερηφάνειας και δύναμης για τον Πειραιά, για την Ελλάδα και για τα εκατομμύρια των φιλάθλων του Ολυμπιακού σε ολόκληρο τον κόσμο. Ο Ολυμπιακός ιδρύθηκε για να εκπροσωπεί το αθλητικό μεγαλείο, το πάθος, τη νίκη. Αυτές οι αξίες εξακολουθούν να μας καθοδηγούν από το 1925 ως σήμερα χωρίς να αλλάζουμε πορεία.

Καθώς μπήκαμε πλέον στον δεύτερο αιώνα της ιστορίας μας, η δέσμευσή μας παραμένει αμετάβλητη: να προστατεύουμε τις αξίες του Ολυμπιακού, να συνεχίσουμε να αγωνιζόμαστε στο υψηλότερο επίπεδο στην Ελλάδα και στην Ευρώπη και να συνεχίσουμε να χτίζουμε ένα μέλλον αντάξιο της μεγάλης κληρονομιάς του Συλλόγου μας. Να υψώνουμε την ερυθρόλευκη διαρκώς ψηλότερα. Μαζί, ενωμένοι και αποφασισμένοι, με σκληρή δουλειά και σεβασμό προς την ιστορία μας, θα συνεχίσουμε να γράφουμε νέες χρυσές σελίδες στην ιστορία του ΘΡΥΛΟΥ του παγκόσμιου αθλητισμού και να ζούμε όλοι μαζί μεγάλες στιγμές υπερηφάνειας! Χρόνια πολλά ΜΕΓΑΛΗ ΜΑΣ ΑΓΑΠΗ. Περήφανος που είμαι Ολυμπιακός!»

ΚΑΕ Ολυμπιακός: «101 χρόνια Θρύλος!»

Ο Ολυμπιακός κλείνει 101 χρόνια ζωής με τον πρόεδρο της ομάδας, Βαγγέλη Μαρινάκη να μιλά για την αγάπη του για τον σύλλογο. Από τις ευχές δεν θα μπορούσε να λείψει και η μπασκετική ομάδα των Πειραιωτών που έστειλε το μήνυμα της μέσω των social media.

«101 χρόνια Θρύλος! 101 χρόνια ιστορίας, περηφάνιας και πάθους! Χρόνια πολλά Ολυμπιακέ μας», έγραψε μια μέρα πριν το εκτός έδρας ματς της Euroleague κόντρα στην Παρί στην πρωτεύουσα της Γαλλίας.

Μια επιχειρηματική κίνηση που έχει ήδη αρχίσει να συζητιέται έντονα στα σωστά τραπέζια της Αθήνας φαίνεται πως βρίσκεται σε εξέλιξη, με φόντο ένα από τα πιο γνωστά μαγαζιά του Νέου Ψυχικού.

Σύμφωνα με πληροφορίες που κυκλοφορούν στην αγορά, ο Στέλιος Ιωάννου, από τη γνωστή κατασκευαστική οικογένεια, έχει αποφασίσει να προχωρήσει στην πώληση των επιχειρήσεών του στην εστίαση, καθώς ετοιμάζεται να εγκατασταθεί μόνιμα στο Ντουμπάι. Στο πακέτο φέρονται να περιλαμβάνονται το Nolita στο Νέο Ψυχικό, το Nolita και το Ora στην Κέρκυρα, αλλά και το γνωστό Pazuzu στην παραλία της Γλυφάδας του νησιού.

…διά χειρός Hλία Τσίπα

Για το Nolita της Αθήνας, που είχε ακουστεί πως αποτιμάται κοντά στα 2 εκατ. ευρώ, ενδιαφέρον φέρεται να είχε δείξει ο Πέτρος Σουρέτης, ένα πρόσωπο με βαρύ αποτύπωμα στον χώρο των κατασκευών και της ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ, ο οποίος ήδη κατέχει το 25% των μετοχών.

Όμως εδώ είναι που αλλάζει το παιχνίδι.

Ο Στέλιος Ιωάννου, σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, δεν ήθελε να δώσει τα μαγαζιά κομμάτι-κομμάτι, αλλά όλα πακέτο. Και κάπου εκεί μπήκε δυνατά στο κάδρο ο Άγγελος Κοταρίδης. Ένας επιχειρηματίας που ξέρει καλά τη νύχτα, αλλά δεν κινείται μόνο εκεί. Γαμπρός του Ηλία Μαροσούλη, έχοντας παντρευτεί την κόρη του, Έφη Μαροσούλη, και παράλληλα μέτοχος – συνιδιοκτήτης στο Nox, αλλά και στο νέο project, με το μεξικάνικο KOX. που ετοιμάζεται στον Βοτανικό, ένα εγχείρημα που λέγεται πως θα παντρέψει τη διασκέδαση με κινηματογραφικά στούντιο.

Οι πληροφορίες τον θέλουν να ήταν αυτός που τελικά πλειοδότησε και να προχωρά στην απόκτηση όλου του πακέτου των επιχειρήσεων Ιωάννου, με το συνολικό τίμημα να φημολογείται πως φτάνει στα 5,5 εκατ. ευρώ. Μάλιστα, στην πιάτσα ακούγεται ότι το deal προβλέπει αποπληρωμή σε μηνιαίες δόσεις των 200.000 ευρώ.

Με απλά λόγια;

Ο Άγγελος Κοταρίδης φαίνεται πως κέρδισε τη μάχη απέναντι στον Πέτρο Σουρέτη και ετοιμάζεται να βάλει τη δική του σφραγίδα σε ένα πακέτο επιχειρήσεων με ισχυρό brand name και έντονη κοσμική ταυτότητα.

Και αν τελικά το deal κλείσει οριστικά, τότε το Nolita στο Νέο Ψυχικό αναμένεται να αποκτήσει ακόμα πιο έντονο άρωμα από showbiz, νύχτα και δυνατά ονόματα. Γιατί εκεί που μέχρι σήμερα έβλεπες πρόσωπα από τον χώρο των επιχειρήσεων και των θεσμών, αύριο μπορεί να βλέπεις ακόμα πιο συχνά τον Αντώνη Ρέμο, τον Κώστα Πηλαδάκη και γενικά ένα κοινό που ξέρει να γράφει παρασκήνιο.

tsipasblog.gr

Με προβλήματα φαίνεται να ξεκίνησε η ημέρα κατά την οποία θα άνοιγε η πολυαναμενόμενη πλατφόρμα της ΔΥΠΑ για το νέο πρόγραμμα απασχόλησης με voucher 750 ευρώ καθώς η ιστοσελίδα δεν ανταποκρίνεται.

Σήμερα στις 12:00 επρόκειτο να ανοίξουν οι ηλεκτρονικές αιτήσεις των ωφελούμενων για το νέο έργο της ΔΥΠΑ «Προγράμματα αναβάθμισης δεξιοτήτων και επανακατάρτισης σε κλάδους υψηλής ζήτησης με έμφαση σε δεξιότητες ψηφιακές, πράσινες και οικονομικού εγγραμματισμού», μέσω του gov.gr, ωστόδο η πλατφόρμα έχει πέσει, λογικά λόγω της μεγάλης ζήτησης.

Το πρόγραμμα αφορά πάνω από 114.000 εργαζόμενους του ιδιωτικού τομέα, όμως η εμπειρία από προηγούμενους κύκλους δείχνει ότι οι διαθέσιμες θέσεις καλύπτονται μέσα σε λίγες ώρες.

Το πρόγραμμα απευθύνεται σε έως 114.384 εργαζομένους – μισθωτούς του ιδιωτικού τομέα, οι οποίοι επιθυμούν να αναβαθμίσουν τις δεξιότητές τους και να ενισχύσουν τις επαγγελματικές τους προοπτικές σε σύγχρονους και δυναμικούς τομείς της οικονομίας.

Η υλοποίηση θα πραγματοποιηθεί μέσω του συστήματος επιταγών κατάρτισης (training voucher) και περιλαμβάνει 150 ώρες κατάρτισης, εκ των οποίων:

-149 ώρες ασύγχρονης τηλεκατάρτισης

-1 ώρα σύγχρονης τηλεκατάρτισης

Μετά την ολοκλήρωση της κατάρτισης, οι ωφελούμενοι θα συμμετάσχουν σε εξετάσεις πιστοποίησης από ανεξάρτητους φορείς. Όσοι επιτύχουν στις εξετάσεις θα λάβουν το σύνολο του εκπαιδευτικού επιδόματος, το οποίο ανέρχεται σε έως 750 ευρώ (μικτά).

Από σήμερα θα είναι πιο ακριβό το πετρέλαιο κίνησης από την αμόλυβδη βενζίνη. Αυτό υποστηρίζουν παράγοντες της αγοράς, οι οποίοι σημειώνουν είναι η πρώτη φορά που βρίσκονται αντιμέτωποι με μια τόσο έντονη ανατιμητική τάση των χρεώσεων στις αντλίες των πρατηρίων καυσίμων.

«Κάθε μέρα τα καύσιμα αυξάνονται 5-6 λεπτά», λέει ο Μιχάλης Κιούσης, πρόεδρος της Ομοσπονδίας Βενζινοπωλών Ελλάδος. Και ο κανόνας αυτός θα ισχύσει και σήμερα, που η βενζίνη αναμένεται ν’ ανατιμηθεί κατά 3 έως 4 ευρωλεπτά από χθες και το πετρέλαιο κίνησης και θέρμανσης κατά 5 έως 6 ευρωλεπτά. «Αύριο (σ.σ. σήμερα) θα είναι η πρώτη μέρα που το πετρέλαιο (κίνησης) θα είναι πιο ακριβό από τη βενζίνη», παραδέχεται το στέλεχος της Ομοσπονδίας Βενζινοπωλών Ελλάδος.

Χθες το πετρέλαιο κίνησης πουλιόταν στο 1,82 ευρώ το λίτρο και η αμόλυβδη βενζίνη στο 1,85 ευρώ το λίτρο. Με τις σημερινές τιμές τα δύο προϊόντα θα πλησιάσουν το 1,90 ευρώ και όλα δείχνουν ότι αν οι ανατιμήσεις συνεχιστούν στον ίδιο ρυθμό, μέχρι το τέλος της εβδομάδας η τιμή των καυσίμων κίνησης θα φτάσει τα 2,0 ευρώ το λίτρο.

Αλλά ακόμη και αν δεν φτάσει εκεί, τις τελευταίες 10 ημέρες η τιμή έχει «τσιμπήσει» τουλάχιστον 13 ευρωλεπτά για τη βενζίνη και 34 ευρωλεπτά για το diesel κίνησης. Αντίστοιχη είναι και η ανατίμηση που σημειώθηκε και στο πετρέλαιο θέρμανσης (+29 ευρωλεπτά). Η αύξηση της τιμής του πετρελαίου κίνησης από το Σάββατο 1η Μαρτίου 2026 συνιστά ανατίμηση κατά 22,5% και της βενζίνης κατά 7,3%. Η 1η Μαρτίου ήταν η πρώτη ημέρα έναρξης των εχθροπραξιών.

Η υπέρμετρη αύξηση της τιμής του diesel έχει να κάνει με την υψηλότερη ζήτηση. Όπως αναφέρουν παράγοντες της αγοράς, οι χρηματιστηριακές τιμές των προϊόντων διύλισης διαμορφώνονται διαφορετικά από τις τιμές του αργού πετρελαίου στις χρηματιστηριακές αγορές. Οι τελευταίες ανακατατάξεις στην αγορά ενέργειας έχουν ωθήσει προς τα επάνω τις τιμές του diesel, ειδικά στην Ευρώπη και στην Ελλάδα, καθώς:

η Ευρώπη έχασε σημαντικές ροές ρωσικού diesel μετά τις κυρώσεις προς τη Ρωσία,
αυξήθηκε η εξάρτηση από εισαγωγές Μέσης Ανατολής και Ασίας (με υψηλότερο κόστος μεταφοράς και ασφάλιστρα κινδύνου) και
η χειμερινή ζήτηση για θέρμανση και μεταφορές, παρά το γεγονός ότι ο χειμώνας είναι πίσω μας, είναι υψηλή.
Όλα τα παραπάνω πιέζουν το περιθώριο διύλισης του diesel (diesel crack spead) περισσότερο από εκείνο της βενζίνης.

Έτσι, όλα δείχνουν ότι έρχονται νέα μέτρα στήριξης των καταναλωτών, αλλά και ελέγχου των επιχειρήσεων, ειδικά εκείνων που δραστηριοποιούνται στα καύσιμα. Αν και τα μέτρα αυτά κρατιούνται ως επτασφράγιστο μυστικό από την κυβέρνηση, εντούτοις φαίνεται ότι δεν είναι μακριά η ημέρα εφαρμογής τους.

Όπως παραδέχθηκε χθες ο κυβερνητικός εκπρόσωπος, Παύλος Μαρινάκης, οι ανακοινώσεις δεν θ’ αργήσουν. «Υπάρχει προφανώς σχέδιο», είπε απαντώντας σε σχετική ερώτηση για την ακρίβεια και τις τιμές στα καύσιμα, σημειώνοντας ότι «όταν αυτό κριθεί ότι είναι τελικό -και υπάρχει ανάγκη για να γίνουν κάποιες ανακοινώσεις- θα γίνουν οι σχετικές ανακοινώσεις». Μάλιστα, περιέγραψε τον ορίζοντα εφαρμογής των μέτρων σε ένα σχετικά εύλογο και όχι πολύ μεγάλο χρονικό διάστημα, «τις επόμενες ημέρες», όπως είπε χαρακτηριστικά.

Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος συνέστησε ψυχραιμία και πρόσθεσε ότι η κυβέρνηση έχει αποδείξει ότι δεν αφήνει «τους πολίτες απροστάτευτους όταν παρατηρούνται φαινόμενα έκτακτων αυξήσεων». Ο κ. Μαρινάκης, ωστόσο, κάλεσε «να μη βαφτιστεί αυτή η απάντηση» ως κάποιο pass ή κάποιο μέτρο το οποίο θα δοθεί. «Καλό είναι, πριν δούμε τις ανακοινώσεις, να μη βγάζουμε συμπεράσματα. Συστήνω λίγη υπομονή», κατέληξε.

Οι πιο πολλοί κάνουν λόγο για προετοιμασία της κυβέρνησης για επαναφορά μέτρων ελέγχου της αγοράς, με στόχο να μετριαστούν οι επιπτώσεις των αυξήσεων στα καύσιμα στην τσέπη του καταναλωτών. Πολλοί προεξοφλούν την επαναφορά του πλαφόν στο περιθώριο μεικτού κέρδους στις πετρελαϊκές εταιρείες και τα πρατήρια. Πρόκειται φυσικά για μέτρο που βρίσκει κάθετα αντίθετους και τους ανθρώπους της αγοράς, οι οποίοι υποστηρίζουν ότι ακόμη και αν επιβληθεί το μέτρο, δεν πρόκειται να σταματήσει τις ανατιμήσεις των ενεργειακών αγαθών στη χώρα μας.

Χθες σε σύσκεψη στο Μέγαρο Μαξίμου υπό τον πρωθυπουργό, Κυριάκο Μητσοτάκη, και τους συναρμόδιους υπουργούς, Ανάπτυξης Τάκη Θεοδωρικάκο, Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρο Παπασταύρου και τον υφυπουργό Εθνικής Οικονομίας Θάνο Πετραλιά, συζητήθηκαν τα μέτρα. Οι υπουργοί παρουσίασαν την παλέτα των μέτρων στον Κυριάκο Μητσοτάκη, αλλά αποφάσεις δεν λήφθηκαν.

Σύμφωνα με πληροφορίες, ο πρωθυπουργός έλαβε τις εισηγήσεις των συναρμόδιων υπουργών Ανάπτυξης και Ενέργειας, αλλά, καθώς από σήμερα θα απουσιάσει στο Παρίσι, η λήψη αποφάσεων μετατίθεται για τις επόμενες ημέρες. Προς την κατεύθυνση αυτήν συνέβαλε και η πτώση της τιμής του πετρελαίου, που από τα 119 δολάρια το βαρέλι χθες το πρωί, αργά χθες το βράδυ υποχώρησε ακόμη και κάτω από 100 δολ. ΗΠΑ.

Σε 2,7% ανήλθε ο ετήσιος πληθωρισμός στην Ελλάδα τον περασμένο Φεβρουάριο, από 2,5% που είχε διαμορφωθεί τον Ιανουάριο, σύμφωνα με τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ.

Σε μηνιαία βάση οι τιμές καταναλωτή αυξήθηκαν κατά 0,1%.

Υπενθυμίζεται ότι σύμφωνα με τα προσωρινά στοιχεία (flash estimate) της Eurostat ο πληθωρισμός στην Ελλάδα ανήλθε σε 3% τον Φεβρουάριο.

Η κλιμάκωση της έντασης στη Μέση Ανατολή και η σκιά ενός γενικευμένου πολέμου στη «πίσω αυλή» της Ευρώπης έχουν επαναφέρει στο προσκήνιο μια λέξη που τόσο στους μεγαλύτερους, όσο και τους νεότερους, προκαλεί δέος και ανησυχία: την επιστράτευση.

Στις παρέες, στα κοινωνικά δίκτυα και στις συζητήσεις του δρόμου, το ερώτημα «τι θα έκανες αν σε καλούσαν;» δεν είναι πια υποθετικό σενάριο κινηματογραφικής ταινίας, αλλά μια σκληρή άσκηση επί χάρτου.

Οι απόψεις διίστανται, αναδεικνύοντας μια εσωτερική σύγκρουση ανάμεσα στο εθνικό καθήκον και την προσωπική επιβίωση, ειδικά όταν η απειλή δεν αγγίζει άμεσα τα σύνορα της χώρας. Άλλοι υποστηρίζουν ότι θα ακολουθούσαν «τυφλά» μια εντολή επιστράτευσης, ενώ κάποιοι δηλώνουν ότι δεν θα πολεμούσαν για μια πατρίδα που συστηματικά παραγνωρίζει τις ανάγκες τους.

​ «Ο πόλεμος δεν είναι καλό πράγμα»

Ο Βλαδίμηρος, όπως λέει στο γκάλοπ του Orange Press, βλέπει τις εξελίξεις με μια αίσθηση αναπόφευκτου, αλλά χωρίς κανέναν ενθουσιασμό. «Φαίνεται ως νομοτελειακό, αλλά δεν θα το ήθελα. Ελπίζω να μην… να μην έρθουν προς τα εδώ, αλλά δεν είμαι και σίγουρος».

Ερωτηθείς τι θα άλλαζε στη ζωή του αν τον καλούσαν σε επιστράτευση είναι σαφής: «Όλα τούμπα. Αλλάζουν τα πάντα. Μακάρι να μη συμβεί κάτι τέτοιο. Να πω την αλήθεια, αισθάνομαι απογοήτευση και καθήκον βέβαια, αλλά και απογοήτευση. Γιατί ο πόλεμος δεν είναι καλό πράγμα», υπογραμμίζει, από τη σκοπιά ενός ανθρώπου που βλέπει τη ζωή του να ανατρέπεται από δυνάμεις πέρα από τον έλεγχό του.

​ «Το καθήκον μας καλεί»

Για τον Μάνο, έναν νεαρό φοιτητή που παρακολουθεί τις εξελίξεις κυρίως μέσα από τα social media, η συμμετοχή είναι ζήτημα αρχής, παρά τις προσωπικές απώλειες που ενδεχομένως να έφερνε.

«Σίγουρα θα ήταν κάτι το οποίο θα μας προβλημάτιζε όλους, αλλά τι να πω, άμα μας καλέσει η πατρίδα πρέπει να πάμε. Ναι, στο τέλος της ημέρας το καθήκον, το καθήκον μας καλεί. Εντάξει, σίγουρα θα άλλαζαν πολλά στη ζωή μου. Είμαι και φοιτητής τώρα. Θα άφηνα τις σπουδές μου, την οικογένειά μου σίγουρα, αλλά αν κριθεί από τους ειδικούς ότι πρέπει να συμμετέχουμε και ότι αυτό είναι για το καλό της χώρας μας, τότε νομίζω πως αυτό πρέπει να γίνει», σημειώνει, θέτοντας την εθνική ασφάλεια πάνω από τα προσωπικά του σχέδια.

​ «Έχω ένα παιδάκι, όλα θα άλλαζαν, πάει από το κακό στο χειρότερο η ανθρωπότητα»

Ο Γιώργος Κουκλάς, 46 ετών, θέτει ερωτήματα για το κατά πόσο αφορά η τρέχουσα σύρραξη την Ελλάδα και, πρωτίστως, εκφράζει τον τρόμο του ως γονιός.

«Στην παρούσα φάση δεν νομίζω να πήγαινα. Σε αντίθετη περίπτωση όμως, σε εισβολή στην Ελλάδα, θα πήγαινα εννοείται. Γιατί μόνο ζημιά έχουμε από όλη αυτή την κατάσταση. Τίποτα θετικό δεν υπάρχει και τίποτα θετικό δεν θα βγει. Είτε κερδίσουν οι Αμερικάνοι είτε όχι, για εμάς το ίδιο πράγμα και ίσως και χειρότερα θα είναι. Με ανησυχούν εννοείται οι εξελίξεις, όπως όλους τους Έλληνες και βασικά όλο τον πλανήτη. Στη δεδομένη φάση είμαστε στα πρόθυρα ενός Τρίτου Παγκοσμίου. Μακάρι αυτό να αποτραπεί με κάποιο τρόπο. Πλέον είναι πολύ δύσκολο από ό,τι φαίνεται όμως» επισημαίνει.

Τι θα σήμαινε για τον ίδιο το ενδεχόμενο της επιστράτευσης;

«Θα ήταν μια πολύ δύσκολη κατάσταση καθώς είμαι και γονιός. Έχω ένα παιδάκι, οπότε θα άλλαζαν τελείως όλα τα δεδομένα μέχρι σήμερα που ξέρουμε. Δεν έχει καμία σχέση το πριν με το τώρα, σε όλα τα επίπεδα. Είτε έχεις πόλεμο είτε δεν έχεις, πάλι ανησυχείς παραπάνω όταν έχεις παιδί. Αυτό είναι το μόνο που δεν θα έπρεπε να συμβεί ποτέ, έστω και σε περίοδο πολέμου. Εξάλλου, στον πόλεμο υπάρχει ένας άγραφος νόμος που δεν χτυπάς νοσοκομεία, σχολεία και γενικά αμάχους. Εδώ τα έχουμε ισοπεδώσει όλα όπως φαίνεται και γενικά πάμε από το κακό στο χειρότερο σαν ανθρωπότητα» λέει κλείνοντας.

​«Το δίκαιο του ισχυρού»

Ο Παναγιώτης Κατηφόρης προσεγγίζει το θέμα με μια πιο ρεαλιστική ματιά, εστιάζοντας στη γεωπολιτική σκακιέρα. Στο ερώτημα αν θα ήταν υπέρ μιας επιστράτευσης απαντά: «Ανάλογα το είδος πολέμου. Αυτή τη στιγμή είμαι κατά. Σε περίπτωση εισβολής στη χώρα μας θα πολεμούσα πάση θυσία, αλλά όπως έχει δείξει η ιστορία, ισχύει το δίκαιο του ισχυρού. Άρα ο ισχυρός θα σε πουλήσει την άλλη μέρα», τονίζει, εκφράζοντας την έλλειψη εμπιστοσύνης στις συμμαχίες και τις σκοπιμότητες των μεγάλων δυνάμεων.​

«Κανένας λόγος να πολεμήσω»

Τέλος, ένας νέος πολίτης επιχειρεί τη σύνδεση της άμυνας της χώρας με την εσωτερική της λειτουργία και το κατά πόσο ως οργανισμός φροντίζει τους πολίτες της:

«Η άποψή μου γενικά είναι ότι δεν έχω κανένα λόγο να πολεμήσω για μια χώρα η οποία λειτουργεί με τον τρόπο τον οποίο λειτουργεί απέναντι στους πολίτες της και θεωρώ ανούσιο να πρέπει εγώ να πολεμήσω για κάποιους ανθρώπους οι οποίοι δεν μπορούν να τα βρουν μεταξύ τους. Άρα, με απλά λόγια, εγώ θα έλεγα ‘όχι’», καταλήγει, θέτοντας το ζήτημα της κοινωνικής δικαιοσύνης ως προϋπόθεση για την εθνική συστράτευση.

Μια τεράστια συλλογή από κλασικά μοντέλα Ferrari, Porsche, Alfa Romeo, De Tomaso και άλλα σπάνια αυτοκίνητα θα βγουν σε δημοπρασία στις 15 Μαρτίου. Πρόκειται για τη συλλογή μιας ολόκληρης ζωής του πρώην Γερμανού Ολυμπιονίκη ποδηλάτη και μακροχρόνιου εμπόρου αυτοκινήτων Φριτς Νόιζερ.

Η γκάμα είναι εκτεταμένη και εξαιρετικά συγκεκριμένη – 21 Ferrari, έξι Alfa Romeo, δύο Porsche, καθώς και ένα Lancia, ένα Mercedes-Benz, ένα Jaguar και ένα αγωνιστικό αυτοκίνητο Chevron, μεταξύ άλλων, αναφέρει το Forbes.

Η Porsche του Ολυμπιονίκη Φριτς Νόιζερ© Daytona

Η συλλογή θα δημοπρατηθεί στις 15 Μαρτίου από την Artcurial στο Παρίσι, προσφέροντας στους αγοραστές όχι μόνο αυτοκίνητα, αλλά και μια δεκαετή ματιά στο πάθος ενός συλλέκτη, με την ασφάλεια ότι κάθε κομμάτι έχει φροντιστεί προσωπικά.

«Απλά ήρθε η ώρα για μένα να μεταβιβάσω το έργο της ζωής μου», δήλωσε ο Νόιζερ στο Auto Moto und Sport.

Τα αστέρια της δημοπρασίας

Το αστέρι αυτής της έκθεσης, με βάση την εκτιμώμενη τιμή, είναι μια Ferrari 365 GTB/4 Daytona του 1970, η οποία εκτιμάται ότι θα πιάσει τα 945.000 δολάρια. Άλλα ξεχωριστά μοντέλα περιλαμβάνουν μια Sbarro Alcador Roadster του 1995 με εκτιμώμενη τιμή έως 475.000 δολάρια, μια Ferrari 575 Superamerica του 2006 που μπορεί να φτάσει τα 532.000 δολάρια, μια Mercedes-Benz 220 Cabriolet A του 1953 με εκτιμώμενη τιμή έως 190.000 δολάρια και μια Alfa Romeo GTAm 2 λίτρων του 1970 που μπορεί να φτάσει τα 350.000 δολάρια.

Μια Fiat Abarth 2200 Allemano Spider του 1959 είναι επίσης καταχωρημένη με εκτιμώμενη αξία έως και 165.000 δολάρια, απόδειξη ότι η συλλογή δεν αφορά μόνο τα σήματα, αλλά και τον χαρακτήρα.

Υπάρχει επίσης μια τσάντα γκολφ Ferrari με εκτιμώμενη αξία 300 δολάρια, καρμπυρατέρ για μια Ferrari 365 GTB/4 Daytona με εκτιμώμενη αξία έως και 23.000 δολάρια και δύο τραπέζια με το έμβλημα της Ferrari που θα μπορούσαν να πουληθούν για 475 δολάρια.

Ο Νόιζερ, που σήμερα είναι 93 ετών, ήταν έμπορος Ferrari για δεκαετίες μέχρι το 2003. Πριν από αυτό, ήταν πρωταθλητής ποδηλασίας, κερδίζοντας πολλούς εθνικούς τίτλους σε αγώνες δρόμου και πίστας. Ταξίδεψε στο Μελβούρνη για τους Ολυμπιακούς Αγώνες του 1956, αποσύρθηκε από την ποδηλασία το 1957 και στράφηκε στην πώληση αυτοκινήτων, ξεκινώντας με την Goggomobil. Αργότερα, αγωνίστηκε ο ίδιος σε αγώνες αυτοκινήτων, κερδίζοντας αγώνες ανηφόρας και πίστας, ενσωματώνοντας τον ανταγωνισμό σε μια ζωή που ήταν πάντα συνυφασμένη με την ταχύτητα.

Ένα Goggomobil TS 250 Coupe του 1968, με εκτιμώμενη αξία μεταξύ 9.500 και 16.500 δολαρίων, βρίσκεται στη συλλογή του ως ενθύμιο από τα πρώτα του βήματα, πριν ο Νόιζερ γίνει ένας από τους μεγαλύτερους αντιπροσώπους της Ferrari και της Alfa Romeo στη Γερμανία.

Τώρα, το Goggomobil και τα υπόλοιπα αυτοκίνητά του αναζητούν νέους ιδιοκτήτες.

Όλο και περισσότεροι άνθρωποι βιάζονται να φύγουν από το Ντουμπάι και να επιστρέψουν στην πατρίδα τους λόγω του πολέμου στη Μέση Ανατολή, αφήνοντας έτσι σε δεύτερη μοίρα τα κατοικίδιά τους.

Σύμφωνα με πληροφορίες της Daily Mail, τις τελευταίες ημέρες οι κτηνίατροι έχουν λάβει πολλά μηνύματα για εγκαταλελειμμένα κατοικίδια, ενώ παρατηρείται και αύξηση στις αιτήσεις για ευθανασία.

Η K9 Friends Dubai, ένα καταφύγιο υιοθεσίας που βοηθά αδέσποτα σκυλιά στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, επισημαίνει ότι τον τελευταίο καιρό έχει δεχθεί πάρα πολλά αιτήματα από ιδιοκτήτες, που θέλουν να τους αφήσουν τα κατοικίδιά τους, ώστε να μπορούν να εγκαταλείψουν την πόλη, καθώς και αρκετά τηλεφωνήματα για κουτάβια που έχουν εγκαταλειφθεί.

Οι φιλοζωικές οργανώσεις προσπαθούν να βρουν καταφύγια, ωστόσο η ζήτηση είναι υπερβολικά μεγάλη.

Σε ορισμένες περιπτώσεις, κάποιοι κτηνίατροι αναγκάζονται να προχωρήσουν ακόμη και σε ευθανασία κατοικιδίων, επειδή οι ιδιοκτήτες τους δεν θέλουν να αναλάβουν τα έξοδα μετεγκατάστασης ή τις γραφειοκρατικές διαδικασίες που απαιτούνται.

Τα καταφύγια ζώων βρίσκονται υπό σοβαρή οικονομική πίεση

Η Claire Hopkins, κάτοικος Ντουμπάι που εργάζεται εθελοντικά σε διάφορες φιλοζωικές οργανώσεις και καταφύγια ζώων, υπογραμμίζει ότι τα καταφύγια ζώων βρίσκονται υπό σοβαρή οικονομική πίεση, καθώς οι δραστηριότητες συγκέντρωσης χρημάτων υπόκεινται σε αυστηρούς κανονισμούς και οι σελίδες «Gofundme» (διαδικτυακή πλατφόρμα συγκέντρωσης χρημάτων, crowdfunding) δεν επιτρέπονται στο Ντουμπάι.

Η εθελόντρια αναφέρει πως αρκετοί ιδιοκτήτες κατοικίδιων πανικοβάλλονται και αγχώνονται. Η Hopkins σημειώνει πως «μερικοί άνθρωποι θέλουν να επιστρέψουν τα υιοθετημένα κατοικίδια τους. Οι αεροπορικές εταιρείες δεν μεταφέρουν ζώα αυτή τη στιγμή, καθώς υπάρχει περιορισμός των πτήσεων.

«Αν θέλετε να κάνετε εμβολιασμό κατά της λύσσας, τότε πρέπει να καθυστερήσετε το ταξίδι σας για άλλες τρεις εβδομάδες» προσθέτει.

«Λυπάμαι που το λέω, αλλά οι κτηνίατροι δέχονται ερωτήσεις σχετικά με την ευθανασία, κάτι που είναι αηδιαστικό. Οι περισσότεροι κτηνίατροι θα τα παρέπεμπαν στα καταφύγια, αλλά είμαστε ήδη γεμάτοι» τόνισε.

Αμέτρητα αιτήματα για εγκαταλελειμμένα ζώα

Παρόμοια κατάσταση περιγράφει και η Anso Stander, μια γυναίκα από τη Νότια Αφρική που διευθύνει το καταφύγιο ζώων Six Hounds στο Al Ain στα Εμιράτα. Η Stander τονίζει ότι λαμβάνει αμέτρητα αιτήματα για φιλοξενία εγκαταλελειμμένων γάτων και σκύλων. «Σε μία μόνο μέρα, έλαβα 27 μηνύματα».

«Οι άνθρωποι φεύγουν από τη χώρα και μας λένε πολύ ευγενικά και διακριτικά ότι αν δεν μπορούμε να τα δεχτούμε, θα τα αφήσουμε. Μιλάμε για ανθρώπους με 20 γάτες που προσπαθούν να φύγουν από τη χώρα» υπογράμμισε.

Σε μία περίπτωση, μάλιστα, εντόπισε έξω από το καταφύγιο ζώων της ένα κουτί μεταφοράς γεμάτο γάτες με ένα σημείωμα γραμμένο σε σπασμένα αγγλικά που έλεγε: «Τέσσερα γατάκια και η μαμά γάτα μέσα στο κουτί. Επιστρέφω στη χώρα μου λόγω της κατάστασης που επικρατεί εδώ. Προσπάθησα να τηλεφωνήσω, αλλά κανείς δεν απάντησε, οπότε έμαθα τη διεύθυνσή σας. Λυπάμαι πολύ που το άφησα μπροστά στην πόρτα σας».

Επίσης, η Stander αναφέρει ότι δύο σκυλιά έχουν πυροβοληθεί στην έρημο μεταξύ των ΗΑΕ και του Ομάν.

«Σε περιόδους, όπως αυτές, τα ζώα υποφέρουν σιωπηλά. Μερικά μπορεί να μείνουν πίσω στο χάος. Αλλά δεν μπορούμε να τα καταφέρουμε μόνοι μας, χρειαζόμαστε χορηγούς για την κατασκευή εξωτερικών καταφυγίων για γάτες και κλουβιών για σκύλους, καθώς και για το προσωπικό, τη διατροφή και τα έξοδα των κτηνιάτρων».

Στη Σούδα προσγειώθηκε λίγα λεπτά πριν τις 17:00 το προεδρικό αεροσκάφος της Γαλλίας που μετεφέρει τον πρόεδρο Εμανουέλ Μακρόν.

Στη Σούδα βρίσκεται ο υπουργός Εθνικής Άμυνας Νίκος Δένδιας, που θα υποδεχθεί τον πρόεδρο της Γαλλίας.

Από τη Σούδα, ο Εμανουέλ Μακρόν θα πετάξει εκ νέου με ελικόπτερο για το αεροπλανοφόρο Σαρλ ντε Γκωλ που βρίσκεται στην Ανατολική Μεσόγειο, για όπου, όπως έχει ήδη προαναγγείλει, θα πραγματοποιήσει επιθεώρηση, πριν επιστρέψει στο Παρίσι.

Η επίσκεψη του Εμανουέλ Μακρόν γίνεται μετά την τριμερή συνάντησή του με τους Κυριάκο Μητσοτάκη και Νίκο Χριστοδουλίδη στην αεροπορική βάση «Ανδρέας Παπανδρέου» στην Πάφο.

Σε φάση αναμονής βρίσκεται η αγορά τροφίμων εν όψει Πάσχα, με τα σούπερ μάρκετ να εμφανίζονται καθησυχαστικά ως προς τις τιμές στα ράφια και την καταναλωτική συμπεριφορά, την ώρα που η αγορά του αρνιού συγκεντρώνει τις μεγαλύτερες ανησυχίες, λόγω της ζωονόσου, των περιορισμών στις μετακινήσεις ζώων και των πιέσεων στην προσφορά.

Ο γενικός διευθυντής της Ένωσης Σούπερ Μάρκετ Ελλάδας, Απόστολος Πεταλάς, τονίζει ότι μέχρι στιγμής δεν υπάρχουν φαινόμενα πανικού στα καταστήματα, ούτε εικόνα καταναλωτών που σπεύδουν να αποθηκεύσουν προϊόντα υπό το βάρος των διεθνών εξελίξεων μετά το ξέσπασμα του πολέμου στο Ιράν. Όπως σημειώνει, η ελληνική κοινωνία δεν έχει εκδηλώσει συμπεριφορά μαζικών αγορών και, τουλάχιστον έως τώρα, δεν έχουν καταγραφεί ενδείξεις που να παραπέμπουν σε αποθεματοποίηση ή σε αναστάτωση στην καθημερινή λειτουργία της αγοράς.

Στο μέτωπο των τιμών στα ράφια, όπως λέει ο ίδιος, η εικόνα παραμένει ελεγχόμενη, ιδιαίτερα στα τυποποιημένα προϊόντα. Σύμφωνα με τον κ. Πεταλά, ούτε οι βιομηχανίες ούτε οι εισαγωγικές επιχειρήσεις έχουν δώσει μέχρι στιγμής σήματα για σημαντικές ανατιμήσεις, γεγονός που επιτρέπει στην οργανωμένη λιανική να διατηρεί στάση συγκράτησης. Πιο ευμετάβλητη είναι η εικόνα στα νωπά προϊόντα και κυρίως στα οπωροκηπευτικά, όπου οι τιμές επηρεάζονται καθημερινά από το κόστος των καυσίμων, τις καιρικές συνθήκες, την προσφορά, τη ζήτηση και την εποχικότητα. Ακόμη και εκεί, πάντως, δεν έχουν εμφανιστεί έως τώρα έντονες ή ορατές ανατιμήσεις.

Η βασική προτεραιότητα του οργανωμένου λιανεμπορίου είναι αυτήν την περίοδο η διασφάλιση της επάρκειας εν όψει της πασχαλινής ζήτησης, με τις προμήθειες να βρίσκονται σε πλήρη εξέλιξη. Ωστόσο, το πιο σύνθετο και αβέβαιο κομμάτι της αγοράς αφορά σαφώς το αρνί και το κατσίκι, καθώς εκεί οι παράγοντες πίεσης είναι περισσότεροι και αλληλοτροφοδοτούνται.

Ο κ. Πεταλάς αποσυνδέει τις ανησυχίες για το αρνί από το διεθνές περιβάλλον και τις συνδέει πρωτίστως με την επιδημία της ευλογιάς, που έχει πλήξει την παραγωγή. Όπως εξηγεί, υπάρχει αβεβαιότητα ως προς τη διαμόρφωση των τιμών, καθώς παραγωγοί σε περιοχές που δεν επηρεάστηκαν ιδιαίτερα από τη ζωονόσο, όπως η Κρήτη και η Νάξος, δεν δεσμεύονται ακόμη σε τιμές, θεωρώντας ότι η συγκυρία τούς δίνει περιθώριο να διεκδικήσουν καλύτερες απολαβές. Από την άλλη πλευρά, στις περιοχές που έχουν πληγεί εντονότερα, οι περιορισμοί που τίθενται από τις κτηνιατρικές υπηρεσίες και από την ίδια την αγορά περιπλέκουν ακόμη περισσότερο την εικόνα.

Φλωρίδης: «Έλλειψη στο αρνί και ανοδικές πιέσεις στις τιμές εν όψει Πάσχα»
Πιο απαισιόδοξη εμφανίζεται η εκτίμηση του προέδρου του ομίλου Vesta Foods -της μεγαλύτερης επιχείρησης κρέατος στην Ελλάδα-, Χαράλαμπου Φλωρίδη, ο οποίος προβλέπει σημαντικές ελλείψεις στην αγορά του αρνιού εν όψει Πάσχα. Όπως αναφέρει, η μειωμένη διαθεσιμότητα συνδυάζεται με σοβαρά προβλήματα στη μεταφορά και μετακίνηση των ζώων από νομό σε νομό, δημιουργώντας ασφυξία στην αλυσίδα εφοδιασμού. Κατά τον ίδιο, το ζήτημα δεν περιορίζεται μόνο στον αριθμό των διαθέσιμων ζώων, αλλά επεκτείνεται και στη λειτουργική αδυναμία της αγοράς να εξυπηρετηθεί ομαλά, δεδομένου ότι σε αρκετές περιοχές υπάρχουν μόνο παλαιά δημοτικά σφαγεία, τα οποία δεν επαρκούν ούτε για τις ανάγκες των τοπικών αγορών ούτε για εξαγωγική δραστηριότητα.

Ο πρόεδρος της Vesta Foods θεωρεί ότι οι συνθήκες αυτές οδηγούν σχεδόν αναπόφευκτα σε ανοδικές πιέσεις στις τιμές. Στις δυσκολίες της εγχώριας παραγωγής προστίθεται, όπως σημειώνει, και το αυξημένο ενεργειακό κόστος, αλλά και η στάση γειτονικών χωρών, όπως η Ρουμανία και η Βόρεια Μακεδονία, που δυσχεραίνουν την προμήθεια προϊόντος, αξιοποιώντας τη συγκυρία προς όφελός τους. Παρά ταύτα, εκτιμά ότι τα νησιά, που έχουν επηρεαστεί λιγότερο από τη ζωονόσο, θα κινηθούν εμπορικά καλύτερα την πασχαλινή περίοδο.

Γίτσας: «Δεν θα λείψουν αρνί και κατσίκι το Πάσχα, αλλά απαιτούνται κανόνες και άμεσες λύσεις για την αγορά»
Από διαφορετική οπτική προσεγγίζει το ζήτημα ο πρόεδρος της Ελληνικής Διεπαγγελματικής Οργάνωσης Κρέατος, Λευτέρης Γίτσας, ο οποίος θεωρεί ότι δεν θα υπάρξει ουσιαστική έλλειψη αρνιού και κατσικιού στην αγορά. Όπως επισημαίνει, οι απώλειες από την ευλογιά προσεγγίζουν τα 500.000 ζώα, όμως αυτή η απώλεια δεν αφορά αποκλειστικά την πασχαλινή αγορά, καθώς μεγάλο μέρος των ζώων αυτών προοριζόταν είτε για άλλες περιόδους κατανάλωσης είτε για εξαγωγές. Κατά την εκτίμησή του, η πραγματική επίπτωση για το Πάσχα περιορίζεται περίπου στα μισά, δηλαδή σε περίπου 250.000 ζώα.

Ο ίδιος υποστηρίζει ότι το πρόβλημα δεν είναι τόσο η φυσική έλλειψη, όσο η στρέβλωση στην αγορά και το κλίμα υπερβολικής ανησυχίας που δημιουργείται. Σύμφωνα με τον κ. Γίτσα, οι τιμές παραγωγού δεν έχουν ξεφύγει, αλλά έχουν επιστρέψει σε πιο δίκαια επίπεδα σε σχέση με το παρελθόν, όταν ο κτηνοτρόφος πουλούσε κάτω από το κόστος. Εκτιμά ότι η τιμή παραγωγού για το αρνί και το κατσίκι θα κινηθεί περίπου στα 9 ευρώ το κιλό, κάτι που μεταφράζεται, υπό ομαλές συνθήκες, σε τελική τιμή για τον καταναλωτή της τάξης των 12 έως 13 ευρώ το κιλό.

Προειδοποιεί, ωστόσο, ότι η τελική τιμή μπορεί να εκτροχιαστεί σε σημεία της αγοράς όπου μεσολαβούν πολλά στάδια διακίνησης. Σε αυτές τις περιπτώσεις, κυρίως σε συνοικιακά ή περιφερειακά σημεία πώλησης, η τιμή μπορεί να ανέβει στα 15, 16 ή και 17 ευρώ το κιλό. Αντίθετα, αλυσίδες ή καταστήματα που προμηθεύονται από πρώτο ή δεύτερο χέρι μπορούν να συγκρατήσουν τις τιμές χαμηλότερα. Για τον λόγο αυτόν, απευθύνει σύσταση στους καταναλωτές να κάνουν έρευνα αγοράς πριν από τις αγορές τους.

Πέρα από τις διαφορετικές εκτιμήσεις για την επάρκεια και την τελική τιμή, κοινός παρονομαστής στις τοποθετήσεις των εκπροσώπων της αγοράς είναι ότι το ζήτημα του αρνιού φέτος δεν αφορά μόνο τη ζήτηση του Πάσχα, αλλά και βαθύτερες δυσλειτουργίες στην παραγωγή, στη διακίνηση και στη διαχείριση των ζωονόσων. Ο Λευτέρης Γίτσας ζητεί από το κράτος να ξεκαθαρίσει άμεσα τους κανόνες για τις σφαγές και τη διάθεση του κρέατος στις πληγείσες περιοχές, κάνοντας λόγο για καθυστερήσεις στις αποζημιώσεις και για υπέρμετρη επιβάρυνση των παραγωγών. Παράλληλα, ασκεί συνολικότερη κριτική για την έλλειψη στρατηγικής στην ελληνική κτηνοτροφία, υποστηρίζοντας ότι η χώρα έχει αφήσει αναξιοποίητες σημαντικές δυνατότητες στην κρεατοπαραγωγό προβατοτροφία.

Καϊμακάμης: «Μία νέα και ιδιαίτερα κρίσιμη πραγματικότητα στην αγορά του αρνίσιου και πρόβειου κρέατος»
Στην ίδια κατεύθυνση, ο δρ Γεωπονίας Ιωάννης Καϊμακάμης περιγράφει μέσω ανάρτησής του στο Linkedin μια νέα και κρίσιμη πραγματικότητα στην αγορά του αρνίσιου και πρόβειου κρέατος, επισημαίνοντας ότι οι φετινές συνθήκες δεν διαμορφώνονται μόνο από τα εγχώρια προβλήματα, αλλά και από τις διεθνείς ανακατατάξεις στο εμπόριο. Όπως αναφέρει, το 2025 οι εισαγωγές ζώντων αρνιών από τη Ρουμανία προς την Ελλάδα κατέρρευσαν λόγω των ζωονόσων, την ίδια στιγμή όμως οι εισαγωγές ρουμανικού πρόβειου κρέατος, νωπού και κατεψυγμένου, εκτοξεύθηκαν κατά 238% σε σχέση με το 2024, φτάνοντας τους 6.573 τόνους και τα 52,7 εκατ. ευρώ.

Κατά τον ίδιο, αυτή η εξέλιξη εξηγείται από τη μετατόπιση των ρουμανικών εξαγωγών, καθώς η Ρουμανία έχασε σημαντικές αγορές στη Μέση Ανατολή, μεταξύ άλλων στη Σαουδική Αραβία και το Ιράν. Ως αποτέλεσμα, οι ροές αυτές κατευθύνθηκαν προς την Ευρώπη και ειδικότερα προς την Ελλάδα. Στο ήδη σύνθετο σκηνικό προστίθενται, σύμφωνα με τον κ. Καϊμακάμη, η κρίση στο Στενό του Ορμούζ, οι αναταράξεις στην Ερυθρά Θάλασσα, οι συνέπειες του πολέμου στην περιοχή, η επιδημία της πανώλης (PPR) που αναδιαμόρφωσε τις εξαγωγικές ροές της Ρουμανίας, αλλά και η ευλογιά που πιέζει την ελληνική κτηνοτροφία. Όλοι αυτοί οι παράγοντες, σε συνδυασμό με την αυξημένη εποχική ζήτηση, συγκλίνουν στη διαμόρφωση των φετινών τιμών.

Το τελικό συμπέρασμα που προκύπτει από τις τοποθετήσεις της αγοράς είναι ότι στα ράφια των σούπερ μάρκετ δεν διαφαίνεται, τουλάχιστον προς το παρόν, ένα γενικευμένο νέο κύμα ανατιμήσεων, ούτε παρατηρούνται φαινόμενα πανικού από τους καταναλωτές. Αντίθετα, η μεγαλύτερη αβεβαιότητα συγκεντρώνεται στο παραδοσιακό πασχαλινό τραπέζι και ειδικά στο αρνί, όπου η επάρκεια, η προέλευση και η τελική τιμή θα εξαρτηθούν από το πώς θα κινηθούν τις επόμενες εβδομάδες η παραγωγή, οι εισαγωγές, οι περιορισμοί διακίνησης και οι εμπορικές πρακτικές της αγοράς.

Σκηνές έντασης εκτυλίχθηκαν το μεσημέρι της Κυριακής 8 Μαρτίου 2026 έξω από την έπαυλη της Ριάνα στο Μπέβερλι Χιλς, όταν μια άγνωστη γυναίκα άνοιξε πυρ προς την κατοικία της τραγουδίστριας πριν τραπεί σε φυγή. Η αστυνομία του Λος Άντζελες κινητοποιήθηκε άμεσα και περίπου μισή ώρα αργότερα η ύποπτη εντοπίστηκε και συνελήφθη.

1:15 – 1:21 μ.μ.: Οι πυροβολισμοί έξω από την έπαυλη

Σύμφωνα με τις πληροφορίες που έχουν γίνει γνωστές έως τώρα, η ύποπτη, μια γυναίκα περίπου 30 ετών της οποίας η ταυτότητα δεν έχει δημοσιοποιηθεί, έφτασε στο σημείο οδηγώντας ένα λευκό Tesla. Το όχημα σταμάτησε απέναντι από την πύλη της κατοικίας. Από το εσωτερικό του αυτοκινήτου η γυναίκα άνοιξε πυρ προς το σπίτι με ημιαυτόματο όπλο τύπου AR-15.

Οι αναφορές κάνουν λόγο για αρκετούς πυροβολισμούς, με τις εκτιμήσεις να κυμαίνονται από περίπου επτά έως δέκα σφαίρες. Ορισμένες σφαίρες χτύπησαν εξωτερικά σημεία της ιδιοκτησίας, όπως την πύλη και έναν τοίχο, ενώ μία φέρεται να διαπέρασε μέρος της κατασκευής.

Στο σημείο εντοπίστηκαν επίσης χτυπήματα από σφαίρες σε ένα τροχόσπιτο που ήταν σταθμευμένο στον χώρο της κατοικίας. Παρά τους πυροβολισμούς, δεν αναφέρθηκαν τραυματισμοί. Η Ριάνα φέρεται να βρισκόταν μέσα στο σπίτι τη στιγμή της επίθεσης, μαζί με τον σύντροφό της A$AP Rocky και πιθανότατα τα παιδιά τους, χωρίς ωστόσο αυτό να έχει επιβεβαιωθεί επισήμως.

Αμέσως μετά: Η φυγή της υπόπτου

Μετά τους πυροβολισμούς, η γυναίκα εγκατέλειψε το σημείο οδηγώντας προς νότια στη λεωφόρο Coldwater Canyon Drive. Λίγο αργότερα η αστυνομία του Λος Άντζελες έλαβε κλήση στο 911 και ξεκίνησε επιχείρηση εντοπισμού του οχήματος. Στην περιγραφή που μεταδόθηκε μέσω ασυρμάτου αναφερόταν ότι η ύποπτη είχε πλεξούδες, φορούσε κρεμ μπλούζα και οδηγούσε λευκό Tesla.

Περίπου 30 λεπτά αργότερα: Η σύλληψη

Περίπου μισή ώρα μετά την επίθεση, γύρω στις 1:45 με 2:00 μ.μ., αστυνομικοί εντόπισαν το αυτοκίνητο σε χώρο στάθμευσης εμπορικού κέντρου στο Sherman Oaks, περίπου οκτώ μίλια μακριά από το σπίτι της τραγουδίστριας. Η γυναίκα συνελήφθη και στο όχημα εντοπίστηκε το όπλο που φέρεται να χρησιμοποιήθηκε στην επίθεση. Η υπόθεση αντιμετωπίζεται «ως πυροβολισμοί προς κατοικημένη κατοικία και επίθεση με θανατηφόρο όπλο».
Το χρονικό της επίθεσης στο σπίτι της Ριάνα στο Μπέβερλι Χιλς: Η άγνωστη γυναίκα, το κίνητρο και οι πυροβολισμοί

Το άγνωστο κίνητρο

Μέχρι στιγμής οι Αρχές δεν έχουν ανακοινώσει το κίνητρο της επίθεσης. Τα μέσα ενημέρωσης στις Ηνωμένες Πολιτείες αναφέρουν ότι η έρευνα βρίσκεται σε εξέλιξη και δεν υπάρχουν ενδείξεις για προσωπική σχέση της υπόπτου με τη Ριάνα ούτε για προηγούμενες απειλές εναντίον της τραγουδίστριας.

Ούτε η Ριάνα ούτε ο A$AP Rocky έχουν κάνει δημόσια δήλωση για το περιστατικό.

Ισχυρή αναταραχή επικρατεί στις διεθνείς αγορές στην αρχή της εβδομάδας, καθώς η εκτίναξη των τιμών του πετρελαίου λόγω της σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή προκαλεί μαζικές ρευστοποιήσεις σε χρηματιστήρια από την Ασία μέχρι τη Wall Street με σημαντικές απώλειες και στις ευρωπαϊκές αγορές.

Η ανησυχία της μεγάλης ανόδου του πετρελαίου είχε, μάλιστα, ως αποτέλεσμα να αποφασιστεί έκτακτη σύνοδος των υπουργών Οικονομικών των χωρών της G7 προκειμένου να συντονιστεί η απελευθέρωση στρατηγικών αποθεμάτων πετρελαίου σε συνεργασία με τον ΙΕΑ σε μια προσπάθεια να σταθεροποιηθούν οι αγορές ενέργειας εν μέσω έντονων γεωπολιτικών αναταράξεων.

Η απόφαση αυτή καθώς και η κίνηση της σαουδαραβικής Saudi Aramco να διοχετεύσει άμεσα στην αγορά ποσότητες αργού πετρελαίου για να συγκρατήσει τις τιμές, είχε ως συνέπεια να περιοριστούν τα κέρδη του πετρελαίου και η τιμή να επιστρέψει προς τα 100 δολάρια το βαρέλι.

Απώλειες κατέγραψαν οι βασικοί χρηματιστηριακοί δείκτες της Ευρώπης στις πρωινές συναλλαγές, ενώ πιέσεις δέχθηκαν και τα ευρωπαϊκά νομίσματα έναντι του δολαρίου.

Ο πανευρωπαϊκός δείκτης Stoxx 600 υποχωρούσε περίπου κατά 2,3% στις 8:14 το πρωί ώρα Λονδίνου, με τις περισσότερες μεγάλες αγορές και σχεδόν όλους τους κλάδους να καταγράφουν απώλειες. Μοναδική εξαίρεση αποτέλεσε ο ενεργειακός τομέας, με τις μετοχές πετρελαίου και φυσικού αερίου να κινούνται ανοδικά.

Ο βρετανικός FTSE 100 σημείωσε πτώση 1,6%, ενώ ο γερμανικός DAX υποχωρούσε κατά 2,5%. Ο γαλλικός CAC 40 κατέγραφε απώλειες 2,4%, ενώ ο ιταλικός FTSE MIB κινούνταν περίπου 2,3% χαμηλότερα.

Στην Αθήνα, ο Γενικός Δείκτης υποχωρεί κατά -2,41% και διαπραγματεύεται στις 2.071,46 μονάδες. Το χαμηλό ημέρας εντοπίζεται στις 2.036,77 μονάδες και το υψηλό ημέρας στις 2.109,22 μονάδες. Πρόκειται για τα χαμηλότερα επίπεδα από τις 24 Νοεμβρίου 2025 (κλείσιμο στις 2.065,42 μονάδες), με το κρίσιμο σημείο στήριξης των 2.000 μονάδων να τίθεται υπό απειλή για πρώτη φορά από τις αρχές του ίδιου μήνα. Οι τράπεζες δέχονται και σήμερα τις ισχυρότερες πιέσεις, με πτώση -4%.

Η βρετανική στερλίνα κατέγραψε πτώση 0,36% έναντι του αμερικανικού νομίσματος, υποχωρώντας στο επίπεδο των 1,33437 δολαρίων.

Οι Ευρωπαίοι επενδυτές βρίσκονται αντιμέτωποι με νέο κύμα αστάθειας στις διεθνείς αγορές, καθώς το πετρέλαιο ξεπέρασε τα 110 δολάρια το βαρέλι για πρώτη φορά από το 2022, όταν η εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία είχε προκαλέσει ενεργειακό σοκ.

Η εκτίναξη των τιμών της ενέργειας αποδίδεται κυρίως στις περικοπές παραγωγής από μεγάλους παραγωγούς της Μέσης Ανατολής, όπως το Κουβέιτ, το Ιράν και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, μετά την ουσιαστική διακοπή της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ.

Βουτιά στις ασιατικές αγορές

Η ένταση στις αγορές είχε ήδη αποτυπωθεί στις συνεδριάσεις της Ασίας. Οι χρηματιστηριακές αγορές κατέγραψαν ισχυρές απώλειες, καθώς η άνοδος του πετρελαίου κοντά στα 120 δολάρια το βαρέλι πυροδότησε μαζικές πωλήσεις. Στη συνέχεια, με την υποχώρηση των τιμών του αργού, οι απώλειες στα ασιατικά ταμπλό μετριάστηκαν.

Ο βασικός χρηματιστηριακός δείκτης Kospi ενεργοποίησε για δεύτερη φορά μέσα σε τέσσερις συνεδριάσεις τον μηχανισμό «circuit breaker», καθώς η αγορά κατέρρευσε όταν το πετρέλαιο πλησίασε τα 120 δολάρια το βαρέλι για πρώτη φορά από το 2022.

Ο δείκτης υποχώρησε αρχικά πάνω από 8%, οδηγώντας σε αναστολή των συναλλαγών για 20 λεπτά στις 10:31 το πρωί τοπική ώρα. Στο κλείσιμο της συνεδρίασης οι απώλειες περιορίστηκαν στο 5,96%, με τον δείκτη να διαμορφώνεται στις 5.251,87 μονάδες.

Στην Ιαπωνία, ο δείκτης Nikkei 225 υποχώρησε κατά 5,2%, κλείνοντας στις 52.728,72 μονάδες και πέφτοντας κάτω από τις 53.000 για πρώτη φορά από τις 6 Φεβρουαρίου. Ο ευρύτερος δείκτης Topix σημείωσε πτώση 3,8%.

Μεγάλες απώλειες κατέγραψαν επίσης οι εταιρείες τεχνολογίας και ημιαγωγών. Η SoftBank υποχώρησε κατά 9,81%, ενώ οι μετοχές των Advantest και Lasertec σημείωσαν πτώση άνω του 11% και 8% αντίστοιχα.

Στην Κίνα, οι απώλειες ήταν μικρότερες. Ο δείκτης Hang Seng στο Χονγκ Κονγκ υποχώρησε κατά 1,96%, ενώ ο CSI 300 στην ηπειρωτική Κίνα κατέγραψε πτώση περίπου 1%.

Στην Αυστραλία, ο δείκτης S&P/ASX 200 περιόρισε μέρος των αρχικών απωλειών και έκλεισε με πτώση 2,85% στις 8.599 μονάδες.

Ισχυρές πιέσεις και στη Wall Street

Το κλίμα επιδεινώθηκε περαιτέρω στα προθεσμιακά συμβόλαια της Wall Street. Τα futures του Dow Jones υποχωρούσαν κατά 1.026 μονάδες ή 2,33%, ενώ τα συμβόλαια του S&P 500 κατέγραφαν πτώση 2,05% και του Nasdaq-100 περίπου 2,34%.

Οι πιέσεις πάντως και εδώ περιορίστηκαν μετά τη μεσολάβηση της Σαουδικής Αραβίας μέσω της Saudi aramco καθώς και της απόφασης να συγκληθεί εκτάκτως συνεδρίαση τη G7 για συντονισμένη απελευθέρωση στρατηγικών αποθεμάτων ώστε να συγκρατηθούν τοι τιμές του μαύρου χρυσού.

Τα συμβόλαια του Dow υποχωρούν κατά 800 μονάδες περίπου ή -1,68%, του S&P 500 κατά 103 μονάδες ή 1,54% και του Nasdaq-100 κατά 395 μονάδες ή 1,60%.

Η κρατική τηλεόραση του Ιράν επιβεβαίωσε ότι ο νέος ανώτατος ηγέτης της χώρας, ο Μοτζτάμπα Χαμενεΐ, έχει τραυματιστεί στη διάρκεια του πολέμου.

Όπως αναφέρουν οι Times of Israel, κατά τη μετάδοση της είδησης για την ανάληψη της ηγεσίας από τον Χαμενεΐ, οι παρουσιαστές ανέφεραν ότι θεωρείται «janbaz», όρος που χρησιμοποιείται «για άτομα που έχουν τραυματιστεί από τον εχθρό».

Σύμφωνα με το ιρανικό κρατικό μέσο, ο τραυματισμός σημειώθηκε στον λεγόμενο «πόλεμο του Ραμαζανιού», όπως αποκαλείται από τα ιρανικά μέσα ενημέρωσης η τρέχουσα σύγκρουση.

Η κρατική τηλεόραση δεν έδωσε περισσότερες λεπτομέρειες για τις συνθήκες ή τη σοβαρότητα του τραυματισμού.

Ο Μοτζτάμπα Χαμενεΐ δεν έχει εμφανιστεί δημόσια από την έναρξη του πολέμου και η ανάδειξή του ως νέου ανώτατου ηγέτη του Ιράν ανακοινώθηκε κατά τη διάρκεια της νύχτας από τα κρατικά μέσα ενημέρωσης.

Πάντως, όπως μεταδίδει το Sky News δεν είναι σαφές εάν ο τραυματισμός του Μοτζτάμπα Χαμενεΐ αναφέρεται σε τραύματα που υπέστη σε αυτόν τον πόλεμο, καθώς αναλυτής υποστήριξε ότι οι τραυματισμοί αυτοί θα μπορούσαν να προέρχονται από την περίοδο της θητείας του στον πόλεμο Ιράν-Ιράκ τη δεκαετία του 1980.

Η απότομη άνοδος του πετρελαίου και η κλιμάκωση του πολέμου ανάμεσα στις Ηνωμένες Πολιτείες, το Ισραήλ και το Ιράν προκαλούν ισχυρούς κραδασμούς στις παγκόσμιες αγορές. Με το Brent να πλησιάζει νωρίτερα τα 120 δολάρια το βαρέλι και τα Στενά του Ορμούζ ουσιαστικά κλειστά, επενδυτές και κυβερνήσεις βρίσκονται αντιμέτωποι με ένα νέο κύμα ενεργειακής και πληθωριστικής πίεσης.

Η τιμή το αμερικανικού αργού WTI έφτασε να αυξάνεται κατά 30% κι αυτή του Brent κατά 27%, και με τις δυο ποικιλίες αναφοράς να ξεπερνούν πλέον τα 116 δολάρια το βαρέλι, καθώς οι αγορές έχουν καταληφθεί από πανικό μπροστά στη συνέχιση του πολέμου στη Μέση Ανατολή και το de facto κλείσιμο του στενού του Ορμούζ.

Οι διεθνείς χρηματιστηριακές αγορές κατέγραψαν ισχυρές απώλειες, το δολάριο ενισχύθηκε, ενώ οι αποδόσεις των ομολόγων αυξήθηκαν, σε ένα σκηνικό έντονης γεωπολιτικής αβεβαιότητας που θυμίζει τις πιο ταραχώδεις περιόδους των τελευταίων ετών.

Η έκρηξη των τιμών του πετρελαίου

Το Brent σημείωσε άνοδο έως και 29%, φτάνοντας τα 119,50 δολάρια το βαρέλι — το μεγαλύτερο ενδοσυνεδριακό άλμα από το 2020 — ενώ το αμερικανικό West Texas Intermediate ενισχύθηκε έως και 31%. Η εκτίναξη αυτή προστέθηκε στη θεαματική άνοδο της προηγούμενης εβδομάδας, όταν οι τιμές είχαν ήδη αυξηθεί περίπου 28%.

Η βασική αιτία είναι η σχεδόν πλήρης διακοπή της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ, έναν θαλάσσιο διάδρομο από τον οποίο διέρχεται περίπου το ένα πέμπτο του παγκόσμιου εμπορίου πετρελαίου. Ταυτόχρονα, αρκετές χώρες της Μέσης Ανατολής άρχισαν να περιορίζουν την παραγωγή τους καθώς οι αποθήκες γεμίζουν και οι εξαγωγές δυσκολεύονται.

Στην τελική ευθεία μπαίνουν εργοδότες και εργαζόμενοι στον κλάδο της εστίασης προκειμένου να υπογράψουν τη νέα κλαδική συλλογική σύμβαση.

Έγκυρες πληροφορίες του powergame.gr αναφέρουν πως από τη μια μεριά η ΓΣΕΒΕΕ και η Πανελλήνια Ομοσπονδία Εστιατορικών και Συναφών Επαγγελμάτων (ΠΟΕΣΕ) και από την άλλη η Πανελλήνια Ομοσπονδία Εργαζομένων στον Επισιτισμό και τον Τουρισμό (ΠΟΕΕΤ) φέρονται να έχουν καταλήξει στα βασικά σημεία μίας συμφωνίας.

Βασικά στοιχεία της πιθανής κλαδικής συλλογικής σύμβασης στην εστίαση (καφέ, εστιατόρια κλπ.), η οποία αναμένεται να υπογραφεί μέχρι τέλος του τρέχοντος μηνός θα είναι η αύξηση μισθών 15% – 20% στη διετία 2026 – 2028 και προσαύξηση 10% την 6η μέρα εργασίας υπό τον όρο ότι αυτή δεν θα είναι η Κυριακή ή επίσημη αργία.

Συγκεκριμένα, οι δυο πλευρές φαίνεται πως έχουν καταλήξει στα εξής:

Η αύξηση στους κλαδικούς βασικούς μισθούς ανάλογα με την προϋπηρεσία και την ειδικότητα θα κυμαίνεται μεταξύ 15% – 20%.

Αφετηρία της ποσοστιαίας αύξησης είναι οι προηγούμενοι βασικοί κλαδικοί μισθοί, δηλαδή εκείνοι που προβλεπόταν στην κλαδική σύμβαση του 2023– 2025, η οποία έληξε το Φεβρουάριο 2025. Δηλαδή συμπεριλαμβάνει, την αύξηση του κατώτατου μισθού τον Απρίλιο του 2025. Επίσης, συμπεριλαμβάνει και εκείνη του Απριλίου του 2026, η οποία αναμένεται να είναι της τάξεως του 5,3% (ανεβάζοντας τον κατώτατο στα 930 ευρώ από τα 880 ευρώ που είναι σήμερα).

Η διάρκεια της κλαδικής σύμβασης θα είναι διετής και συγκεκριμένα θα ισχύσει από την 1η Απριλίου 2026 έως και την 31η Μαρτίου 2028.

Αυτό σημαίνει πως δεν θα έχει αναδρομική ισχύ από την 1η Μαρτίου 2025, οπότε έληξε η προηγούμενη κλαδική σύμβαση. Έτσι πρακτικά, οι κλαδικοί μισθοί στην εστίαση έμειναν και θα παραμείνουν παγωμένοι μεταξύ Μαρτίου 2025 – Μαρτίου 2026 λόγω μη υπογραφής κλαδικής σύμβασης στο ενδιάμεσο.

Αναλογικά η μεγαλύτερη αύξηση της διετίας 2026 – 2028 θα δοθεί το 2026 – 2027.
Αυτό σημαίνει πως αν τελικά συμφωνηθεί πχ μία σωρευτική αύξηση 15% στην παραπάνω διετία, τότε θα μπορούσε το 8% – 10% της σωρευτικής αύξησης θα αφορά το 2026 – 2027 και το 5% – 7% το 2027 – 2028.

Θα προβλέπεται, σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, προσαύξηση 10% στο ημερομίσθιο της 6ης μέρας εργασίας υπό τον όρο ότι αυτή δεν συμπίπτει με Κυριακή ή επίσημη αργία (πχ Κυριακή Πάσχα, Δεκαπενταύγουστο, Χριστούγεννα, κλπ.).
Σημειώνεται πως η ΠΟΕΕΤ ζητούσε προσαύξηση για Κυριακές – Αργίες, αλλά οι εργοδότες αντέτειναν πως τις Κυριακές – Αργίες ήδη προβλέπεται προσαύξηση 75% συν 20% για νυχτερινή εργασία και αν συμφωνούταν επιπλέον προσαύξηση 20%, τότε το ημερομίσθιο θα ήταν προσαυξημένο κατά 115%.

Το χάος που δίνει τον τόνο στην αγορά πετρελαίου αναμένεται να ενισχυθεί τις επόμενες ημέρες, καθώς χώρες κόβουν την παραγωγή τους, ο πόλεμος στο Ιράν κρατά κλειστό το Στενό του Ορμούζ και οι ΗΠΑ εξετάζουν το ενδεχόμενο να επεκτείνουν το φάσμα των στόχων τους στη χώρα.

Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και το Κουβέιτ, ακολουθώντας το Ιράκ άρχισαν ήδη να μειώνουν την παραγωγή και διύλιση πετρελαίου καθώς μειώνονται τα αποθέματα. Και άλλες χώρες του Κόλπου ίσως μάλιστα αναγκαστούν να κάνουν το ίδιο, καθώς τα πετρελαιοφόρα συνεχίζουν να αποφεύγουν το στενό του Ορμούζ, με αποτέλεσμα να μειώνονεται ο αριθμός των άδειων δεξαμενόπλοιων που είναι διαθέσιμα για φόρτωση. Όταν φορτωθούν όλα τα πλοία, οι εναπομείνασες χερσαίες εγκαταστάσεις αποθήκευσης της περιοχής θα γεμίσουν ακόμη πιο γρήγορα.

Η πολεμική σύγκρουση που κρατά ήδη εννέα ημέρες δεν δείχνει σημάδια άμεσης αποκλιμάκωσης, πράγμα που σημαίνει ότι το στενό του Ορμούζ, από όπου διέρχεται το ένα πέμπτο του παγκόσμιου πετρελαίου παραμένει απροσπέλαστο για εμπορικά πλοία. Περίπου το ένα τρίτο της παραγωγής της περιοχής μπορεί θεωρητικά να παρακάμψει το Ορμούζ, δεδομένου ότι η Σαουδική Αραβία ήδη εκτρέπει μεγάλες ποσότητες αργού πετρελαίου για εξαγωγή προς τις ακτές της Ερυθράς Θάλασσας.

Το Ιράν έχει δηλώσει ότι δεν θα υποχωρήσει απέναντι στα αμερικανικά και ισραηλινά πλήγματα που ξεκίνησαν στις 28 Φεβρουαρίου. Ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ είπε το Σάββατο ότι οι ΗΠΑ θα εξετάσουν πλέον το ενδεχόμενο να πλήξουν περιοχές και ομάδες ανθρώπων στο Ιράν που δεν είχαν τεθεί στο στόχαστρο έως χθες. Οι επιθέσεις θα συνεχιστούν «μέχρι να παραδοθούν ή, πιθανότερα, να καταρρεύσουν πλήρως!», έγραψε σε ανάρτησή του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.

Για τους αναλυτές, στελέχη και τους traders της αγοράς πετρελαίου, η παρούσα κατάσταση σημαίνει ότι ο πόλεμος θα φέρει τις τιμές του αργού κοντά στο ψυχολογικό όριο των 100 δολαρίων ανά βαρέλι. Το Brent αυξήθηκε ήδη κατά 30% την περασμένη εβδομάδα — καταγράφοντας τη μεγαλύτερη άνοδο των τελευταίων 6 χρόνων — κλείνοντας μόλις λίγα δολάρια κάτω από αυτό το επίπεδο.

Άλλοι δείκτες που συνδέονται στενά με την περιοχή έχουν ξεπεράσει το ορόσημο των 100 δολαρίων. Τα προθεσμιακά συμβόλαια για το αργό Murban του Άμπου Ντάμπι έκλεισαν στα 103 δολάρια το βαρέλι την Παρασκευή και για το αργό του Ομάν στα 107 δολάρια. Τα κινεζικά συμβόλαια αργού πετρελαίου στο Χρηματιστήριο Ενέργειας της Σαγκάης έκλεισαν στα 109 δολάρια.

«Κάθε πρόσθετη μέρα διαταραχής αυξάνει την πίεση και σε ένα τέτοιο σενάριο ουσιαστικά δεν υπάρχει ανώτατο όριο στις τιμές βραχυπρόθεσμα», δήλωσε ο πρώην trader Στέφανο Γκράσο, ανώτερος διαχειριστής χαρτοφυλακίου στο fund 8VantEdge Pte με έδρα τη Σιγκαπούρη.

Ένας λόγος είναι οι αυξανόμενες απειλές κατά των πετρελαϊκών υποδομών, γεγονός που αυξάνει τον κίνδυνο διαταραχών στην προσφορά που θα μπορούσαν να έχουν μεγασλύτερη διάρκεια από τις ίδιες τις επιθέσεις. Η Σαουδική Αραβία αναχαίτισε drones που κατευθύνονταν προς το πετρελαϊκό πεδίο Shaybah, το οποίο παράγει 1 εκατομμύριο βαρέλια ημερησίως, το Σαββατοκύριακο. Ανάλογες επιθέσεις εκδηλώθηκαν επίσης στο Μπαχρέιν και στο Κατάρ.

Παράλληλα συνεχίζεται ο αποκλεισμός του Στενού του Ορμούζ. Τις τελευταίες ημέρες μόνο δεξαμενόπλοια που συνδέονται με το Ιράν και δύο φορτηγά πλοία που δήλωσαν κινεζικής ιδιοκτησίας πέρασαν το στενό.

Οι ΗΠΑ υποσχέθηκαν να ενισχύσουν την οικονομική προστασία και ενδεχομένως να παρέχουν στρατιωτικές συνοδείες, ενώ ανακοίνωσαν σχέδιο θαλάσσιας αντασφάλισης για την περιοχή του Περσικού Κόλπου. Η κάλυψη θα φτάνει περίπου τα 20 δισεκατομμύρια δολάρια «σε κυλιόμενη βάση», σύμφωνα με την ανακοίνωση των ΗΠΑ.

Ωστόσο, για τους πλοιοκτήτες και τους ναυλωτές που δραστηριοποιούνται στην περιοχή, δεν είναι το κύριο πρόβλημα το κόστος της ασφάλισης. Ανησυχούν για την ασφάλεια των πλοίων και των πληρωμάτων και δηλώνουν ότι θα χρειάζονταν πλήρη ναυτική συνοδεία — παρόμοια με την Επιχείρηση Prosperity Guardian, μια συμμαχία για την προστασία της ναυσιπλοΐας στην Ερυθρά Θάλασσα — ή, ιδανικά, το τέλος των εχθροπραξιών.

Άλλα μέτρα που έλαβαν οι ΗΠΑ για να βάλου φρένο στην υπερβολική αύξηση των τιμών του πετρελαίου είναι η άδεια προς την Ινδία να αποκτήσει πρόσβαση σε ρωσικό πετρέλαιο που βρίσκεται σε πλωτές αποθήκες στην περιοχή. Η Ουάσιγκτον εξετάζει επίσης το ενδεχόμενο να χρησιμοποιήσει τα στρατηγικά της αποθέματα πετρελαίου ή ακόμη και να παρέμβει στις αγορές προθεσμιακών συμβολαίων – ιδέες που αξιωματούχοι αργότερα υποβάθμισαν, ενώ ο Τραμπ απέρριψε τις ανησυχίες για τον πληθωρισμό, παρότι οι τιμές της βενζίνης στις ΗΠΑ εκτινάσσονται.
«Αυτή είναι μια παρέκκλιση», δήλωσε ο Τραμπ το Σάββατο. «Περιμέναμε ότι οι τιμές του πετρελαίου θα αυξηθούν, αλλά θα μειωθούν επίσης, και θα μειωθούν πολύ γρήγορα».

Η Ασία, που εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από εισαγωγές πετρελαίου από τη Μέση Ανατολή, αισθάνεται ήδη τον μεγαλύτερο άμεσο αντίκτυπο.

Στην Ιαπωνία — η οποία προμηθεύεται πάνω από το 90% του αργού πετρελαίου της από την περιοχή — τα διυλιστήρια ζητούν να αντλήσουν πετρέλαιο από τα εθνικά αποθέματα. Άλλες χώρες, όπως η Κίνα, έχουν περιορίσει τις εξαγωγές καυσίμων για να ελέγξουν τις εγχώριες τιμές. Η Νότια Κορέα εξετάζει την επαναφορά ανώτατου ορίου τιμών πετρελαίου για πρώτη φορά εδώ και 30 χρόνια, σύμφωνα με το κρατικό πρακτορείο ειδήσεων Yonhap.

Στη βορειοδυτική Ευρώπη, εν τω μεταξύ, η τιμή των αεροπορικών καυσίμων εκτινάχθηκε σε ιστορικό υψηλό, φτάνοντας τα 1.528 δολάρια ανά τόνο — δηλαδή πάνω από 190 δολάρια ανά βαρέλι — την Πέμπτη, σύμφωνα με στοιχεία της General Index που καταγράφονται από το 2008. Ο αντίκτυπος στα αεροπορικά καύσιμα είναι ιδιαίτερα έντονος επειδή περίπου το μισό των εισαγωγών της Ευρωπαϊκής Ένωσης περνά από το Στενό του Ορμούζ.

Για τους αναλυτές της ING Groep NV, το βασικό σενάριο είναι πλέον ένας μήνας διαταραχής στην προσφορά και στην αγορά — δύο εβδομάδες πλήρους διαταραχής στην προσφορά και δύο εβδομάδες λειτουργίας στο 50%, σύμφωνα με τον Warren Patterson, επικεφαλής στρατηγικής εμπορευμάτων της τράπεζας στη Σιγκαπούρη.

«Αυτό το σενάριο δεν σημαίνει απαραίτητα ότι θα δούμε το πλήρες τέλος της σύγκρουσης μέσα στο συγκεκριμένο χρονικό διάστημα», είπε. «Αλλά αν τα αμερικανικά και ισραηλινά πλήγματα μειώσουν την ικανότητα του Ιράν να επιτίθεται σε πλοία και να επιβάλλει το κλείσιμο του Στενού του Ορμούζ, τότε οι ροές θα μπορούσαν να αρχίσουν να εξομαλύνονται».

Το πιο δραματικό σενάριο της τράπεζας προβλέπει πλήρη διακοπή των ροών πετρελαίου και LNG για τρεις μήνες. Σε αυτή την περίπτωση, οι τιμές του πετρελαίου πιθανότατα θα εκτοξευθούν σε ιστορικά υψηλά κατά το δεύτερο τρίμηνο, σύμφωνα με τους αναλυτές της τράπεζας.

Αναλυτικά η ανάρτηση του πρωθυπουργού:

«Την εβδομάδα που πέρασε είδαμε πώς μετουσιώνεται έμπρακτα σε ασφάλεια και σε αλληλεγγύη η αναβάθμιση της εθνικής μας διπλωματίας και άμυνας των τελευταίων χρόνων. Γιατί, μόλις η σύρραξη στη Μέση Ανατολή απείλησε και τον Ελληνισμό της Κύπρου, η Ελλάδα στάθηκε, χωρίς δεύτερη σκέψη, στο πλευρό του. Το παράδειγμά μας ακολούθησαν και άλλοι εταίροι μας, απλώνοντας ένα ευρωπαϊκό πλέγμα αεροναυτικής προστασίας γύρω από την Μεγαλόνησο. Επιβεβαιώθηκε, έτσι, το αυτονόητο: όταν κινδυνεύει ευρωπαϊκό έδαφος από εξωτερικούς κινδύνους, τότε η κοινή μας απάντηση δεν μπορεί παρά να είναι άμεση και ισχυρή.

Παράλληλα, η Πολιτεία οργάνωσε τρόπους επικοινωνίας ώστε να παρέχει χρήσιμες οδηγίες προς όσους συμπατριώτες μας βρέθηκαν στις περιοχές κινδύνου. Και, ήδη, εκατοντάδες απ’ αυτούς επιστρέφουν με ασφάλεια στη χώρα. Τις τελευταίες πέντε ημέρες με επιμέλεια της κεντρικής υπηρεσίας του Υπουργείου Εξωτερικών και τον επιτόπιων πρεσβειών και προξενείων μας επαναπατρίστηκαν συνολικά 1.039 άτομα από Κατάρ, Κουβέιτ, Μπαχρέιν, Ισραήλ, Ομάν, Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, καθώς και από τα Παλαιστινιακά εδάφη.

Ειδικότερα, μόνο χθες επέστρεψαν στην Αθήνα 90 πολίτες που βρίσκονταν στο Κατάρ, το Κουβέιτ και το Μπαχρέιν από το Dammam της Σαουδικής Αραβίας με αεροσκάφος C-130 της Πολεμικής Αεροπορίας και 448 πολίτες από το Ντουμπάι, με ειδική πτήση. Για τους επαναπατρισμούς έχουν χρησιμοποιηθεί μισθωμένα από το Υπουργείο Εξωτερικών αεροσκάφη, χερσαία μέσα και στρατιωτικά αεροπλάνα. Οι επιχειρήσεις αυτές είχαν εξαιρετικά μεγάλη δυσκολία λόγω των εκτενών περιορισμών πτήσεων, των διαρκών συναγερμών στις εμπόλεμες περιοχές και του μεγάλου αριθμού των εμπλεκομένων χωρών. Η Κυβέρνηση θα συνεχίσει να παρέχει με κάθε μέσο συνδρομή σε όσους Έλληνες βρίσκονται στις περιοχές αυτές και να μέριμνα για την ασφαλή επιστροφή στην πατρίδα όσων το επιθυμούν. Αξίζουν συγχαρητήρια στις πολλές υπηρεσίες που συνεργάστηκαν γι’ αυτόν τον σκοπό.

Με την ίδια ετοιμότητα και αποφασιστικότητα η χώρα μας θα αντιμετωπίσει και κάθε αρνητική συνέπεια που πιθανώς να προκύψει από την τελευταία αναταραχή. Είτε αυτή θα αφορά την αγορά της ενέργειας, είτε ορισμένες ανατιμήσεις αγαθών ως επακόλουθο του αυξημένου κόστους παραγωγής και της θαλάσσιας μεταφοράς τους. Έχουμε την εμπειρία, τη γνώση και κυρίως τη βούληση να παρέμβουμε αμέσως και δυναμικά σε κάθε φαινόμενο κερδοσκοπίας. Το κάναμε, άλλωστε, στο παρελθόν. Και δεν θα διστάσουμε να το επαναλάβουμε και τώρα, υπό τις νέες συνθήκες. Έχοντας πάντα προτεραιότητα τη θωράκιση της πατρίδας και τη στήριξη της κοινωνίας.

Σε κάθε περίπτωση, πάντως, η συγκυρία έρχεται να επιβεβαιώσει ένα κρίσιμο, διπλό συμπέρασμα: πρώτον, ότι η διεθνής πραγματικότητα γίνεται όσο ποτέ αβέβαιη. Κάτι που σημαίνει ότι οι πολιτικές κάθε κράτους οφείλουν, πλέον, να χαράσσονται όχι με βάση ιδεολογικά, όσο με εθνικά κριτήρια. Και δεύτερον, ότι -εν μέσω τόσων πρωτοφανών γεωπολιτικών ανακατατάξεων στον παγκόσμιο χάρτη- η πολιτική σταθερότητα και ομαλότητα στο εσωτερικό κάθε χώρας αναδεικνύεται σε στρατηγικό της πλεονέκτημα. Ένα δεδομένο, το οποίο θα πρέπει να απασχολήσει όλες τις πολιτικές δυνάμεις. Αλλά και τον κάθε πολίτη ξεχωριστά. Αυτό, ακριβώς, είναι και το κύριο μέλημα της κυβέρνησης: στα αχαρτογράφητα νερά των διεθνών εξελίξεων, ο τόπος να έχει σταθερό χέρι στο τιμόνι του. Το πλήρωμα του εθνικού σκάφους να είναι ενωμένο και οπλισμένο με την αισιοδοξία που πηγάζει από την αυτοπεποίθηση. Και η πυξίδα της Ελλάδας να δείχνει μόνο μπροστά, με σιγουριά.

Την ίδια στιγμή, η δουλειά της κυβέρνησης συνεχίζεται κανονικά. Από τη δραστηριότητα της εβδομάδας, ιδού τι ξεχώρισα και μοιράζομαι μαζί σας.

Πρώτον, ψηφίστηκε από τη Βουλή η πρωτοβουλία μας για την επέκταση της επιστολικής ψήφου και στις εθνικές εκλογές για τους Έλληνες του εξωτερικού. Πρόκειται για μια θεσμική τομή που φέρνει πιο κοντά την Ελλάδα με την ομογένεια και δίνει τη δυνατότητα στους Έλληνες του εξωτερικού να συμμετέχουν πιο εύκολα στις εθνικές εκλογές. Η ρύθμιση συγκέντρωσε την απαιτούμενη από το Σύνταγμα πλειοψηφία των 200 βουλευτών -201 ψήφους για την ακρίβεια- και θα εφαρμοστεί από τις επόμενες εθνικές εκλογές, το 2027. Ωστόσο, η πολιτική τόλμη της αντιπολίτευσης ήταν -επιτρέψτε μου να πω- κολοβή. Κι αυτό γιατί τα κόμματα δεν στήριξαν και τη σύσταση της ειδικής τριεδρικής Περιφέρειας Απόδημου Ελληνισμού, όπου οι εκτός συνόρων εγγεγραμμένοι εκλογείς θα μπορούσαν να ψηφίζουν με σταυρό τους εκπροσώπους τους στο ελληνικό κοινοβούλιο.

Έτσι, η επιστολική ψήφος θα εφαρμοστεί από τις επόμενες εθνικές εκλογές, ενώ η ειδική εκλογική περιφέρεια θα τεθεί σε ισχύ 18 μήνες αργότερα. Όπως και να έχει, είναι μια κατάκτηση.

Δεύτερον και πολύ σημαντικό για τους άνω των 65 ετών και τα άτομα με αναπηρία: ξεκίνησαν οι αιτήσεις για το πρόγραμμα «Όλοι Digital» που έχει ως στόχο να τους βοηθήσει να εξοικειωθούν περισσότερο με τον ψηφιακό κόσμο. Η ανταπόκριση είναι ήδη μεγάλη, καθώς μέσα σε λίγες μόνο ημέρες έχουν υποβληθεί πάνω από 4.000 αιτήσεις. Μέσα από το πρόγραμμα, οι συμμετέχοντες θα μάθουν στην πράξη πώς να χρησιμοποιούν βασικές ψηφιακές υπηρεσίες που διευκολύνουν την καθημερινότητά τους, από το https://www.gov.gr/ και τις ηλεκτρονικές πληρωμές μέχρι την επικοινωνία μέσω ψηφιακών εφαρμογών. Τα μαθήματα πραγματοποιούνται σε 195 σημεία σε όλη τη χώρα, ενώ οι αιτήσεις μπορούν να υποβληθούν έως τις 15 Μαρτίου μέσω της πλατφόρμας empower.gov.gr.

Άλλη μια σημαντική εξέλιξη που αφορά τον τομέα της εργασίας είναι η υπογραφή της πρώτης διετούς Συλλογικής Σύμβασης Εργασίας στη βιομηχανία και βιοτεχνία ζαχαρωδών προϊόντων, η πρώτη μετά τη νομοθέτηση της Εθνικής Κοινωνικής Συμφωνίας. Η σύμβαση προβλέπει σημαντικές αυξήσεις στις αποδοχές, προσαύξηση για ειδικές κατηγορίες και επιδόματα τριετιών, γάμου και εκπαίδευσης. Εφόσον κηρυχθεί ως γενικώς υποχρεωτικής, θα καλύψει περισσότερους από 23.000 εργαζόμενους σε πάνω από 2.000 επιχειρήσεις του κλάδου. Ένα πολύ καλό νέο, λοιπόν, για τους εργαζόμενους του κλάδου και ένα θετικό μήνυμα για την αγορά εργασίας.

Συνεχίζω με την ειδική συμφωνία τεχνικής υποστήριξης της Ελλάδας σε θέματα αεροναυτιλίας που υπέγραψε η Αρχή Πολιτικής Αεροπορίας με τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό για την Ασφάλεια της Αεροναυτιλίας (Eurocontrol) και η οποία εντάσσεται στο πλαίσιο του Εθνικού Σχεδίου Δράσης για τον εκσυγχρονισμό του ελληνικού συστήματος Διαχείρισης Εναέριας Κυκλοφορίας και Υπηρεσιών Αεροναυτιλίας. Η συνδρομή αφορά την παροχή τεχνικών συμβουλών που θα στηρίξουν πολλά πεδία αναβάθμισης των συστημάτων και μεγιστοποίησης της ασφάλειας της αεροναυτιλίας, στην ενίσχυση της διαλειτουργικότητας και της ανθεκτικότητας των εθνικών υποδομών και, κατ’ επέκταση, στη βελτίωση της συνολικής απόδοσης και αξιοπιστίας του ευρωπαϊκού δικτύου αεροναυτιλίας.

Με χαροποιεί ιδιαίτερα που από τα πλέον επίσημα χείλη, από τον Περιφερειακό Διευθυντή Ευρώπης του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας, αναγνωρίζονται οι μεγάλες θετικές αλλαγές στο σύστημα δημόσιας υγείας. Ο Χανς Κλούγκε έκανε ειδική αναφορά στα προγράμματα προληπτικής φροντίδας που υλοποιούμε στη χώρα μας, τα οποία πρωτοπορούν στην Ευρώπη και έχουν μεγάλη ανταπόκριση από την κοινωνία, αλλά και στις Κινητές Μονάδες Υγείας, που φτάνουν στα σπίτια των πολιτών ακόμη και στις πιο απομακρυσμένες περιοχές.

Το Υπουργείο Υγείας προχωρά τώρα και σε ακόμα μία καινοτόμο εθνική δράση που αφορά την υγεία και την καθημερινότητα των έφηβων κοριτσιών, ανοίγοντας τη συζήτηση γύρω από την έμμηνο ρύση. Το πρόγραμμα απευθύνεται κυρίως στα κορίτσια, αλλά και στα αγόρια, γιατί η γνώση βοηθά να φύγουν αμηχανίες και στερεότυπα και να υπάρχει περισσότερος σεβασμός μέσα στο σχολείο. Προβλέπονται συναντήσεις, δια ζώσης και εξ αποστάσεως, για μαθήτριες και μαθητές της Ε’ και ΣΤ’ Δημοτικού σε επιλεγμένες περιφέρειες και για μαθήτριες και μαθητές Γυμνασίου σε όλη τη χώρα, καθώς και για γονείς και εκπαιδευτικούς. Ήδη σχεδόν 80.000 παιδιά και έφηβοι έχουν συμμετάσχει.

Εκτός από το εκπαιδευτικό υλικό, το πρόγραμμα προβλέπει και τη δωρεάν διάθεση 18.288.000 προϊόντων περιόδου σε περίπου 125.000 μαθήτριες. Ήδη, στο πιλοτικό στάδιο, διανεμήθηκαν προϊόντα σε 880 μαθήτριες από 12 σχολεία σε Αττική και Θεσσαλονίκη.

Παραμένω στον χώρο της υγείας και στην πολύ σημαντική και γενναία δωρεά του Ιδρύματος Στέλιος Χατζηιωάννου προς το Ελληνικό Δημόσιο που στοχεύει στην οικονομική ενίσχυση γιατρών οι οποίοι υπηρετούν σε μικρά νησιά της χώρας με πληθυσμό κάτω των 4.000 κατοίκων, ιδιαίτερα τη χειμερινή περίοδο. Η δωρεά, ύψους 10.080.000 ευρώ, καλύπτει τα επόμενα επτά χρόνια, έως το 2032. Κάθε δικαιούχος ιατρός θα λαμβάνει ποσό 1.500 ευρώ μηνιαίως, καθαρό και αφορολόγητο, χωρίς κρατήσεις υπέρ Δημοσίου ή τρίτων, για δώδεκα μήνες ετησίως, ήτοι 18.000 ευρώ κατ’ έτος και 126.000 ευρώ συνολικά στην επταετία, υπό την προϋπόθεση πραγματικής φυσικής παρουσίας στη μονάδα υγείας. Θα παίρνουν, δηλαδή, έναν επιπλέον αφορολόγητο μισθό. Θέλω να ευχαριστήσω θερμά το Ίδρυμα Χατζηιωάννου για αυτή την πατριωτική προσφορά και εύχομαι να βρει μιμητές.

Επόμενο θέμα, το πραγματικά εντυπωσιακό νέο Αρσάκειο Μέγαρο στο κέντρο της Αθήνας που αποτελεί την έδρα του Συμβουλίου της Επικρατείας. Το ανώτατο διοικητικό δικαστήριο στεγάζεται πια σε ένα πλήρως προσβάσιμο σε ΑμεΑ, ανακαινισμένο και λειτουργικό κτήριο, σχεδόν δύο αιώνων, αντάξιο της ιστορίας και της αποστολής του. Η ιδιαίτερα απαιτητική ανακαίνιση ολοκληρώθηκε μέσα σε λιγότερο από δύο χρόνια και χρηματοδοτήθηκε από το Ταμείο Ανάκαμψης, στο πλαίσιο των επενδύσεων που υλοποιούμε για τον εκσυγχρονισμό της Δικαιοσύνης. Αξίζει να σημειωθεί ότι, παρά την προσωρινή μετεγκατάσταση του Συμβουλίου της Επικρατείας στο ιστορικό κτήριο της Εμπορικής Τράπεζας, όχι μόνο δεν διακοπήκαν οι ρυθμοί λειτουργίας του, αντιθέτως μειώθηκε ο αριθμός των εκκρεμών υποθέσεων, καθώς και ο χρόνος περαίωσης τους σε ποσοστό άνω του 20%.

Άλλα πέντε πανεπιστημιακά ιδρύματα του εξωτερικού υπέβαλαν αίτηση για την έκδοση άδειας εγκατάστασης και λειτουργίας στην Ελλάδα, τα τέσσερα -Georgetown University, Iowa State University of Science and Technology, European University Cyprus και Roger Williams University- στοχεύουν να ξεκινήσουν τη λειτοουργία τους το ακαδημαϊκό έτος 2026-2027, ενώ το πέμπτο, το University of Sunderland, προγραμματίζει την έναρξη λειτουργίας παραρτήματος το 2027-2028. Παράλληλα, εντός της σχετικής προθεσμίας, αιτήθηκαν επαναξιολόγηση της αρχικής αίτησης για έκδοση άδειας εγκατάστασης και λειτουργίας πέντε μητρικά ιδρύματα. Οι αιτήσεις και οι αντίστοιχοι φάκελοι θα εξεταστούν από την Εθνική Αρχή Ανώτατης Εκπαίδευσης και τον Εθνικό Οργανισμό Πιστοποίησης Προσόντων και Επαγγελματικού Προσανατολισμού, αν ανταποκρίνονται στα κριτήρια -τα αυστηρότερα στην Ευρώπη- που έχουμε θέσει. Η Ελλάδα ενισχύει σταθερά δημόσια τριτοβάθμια εκπαίδευση και ταυτόχρονα αναβαθμίζει τη θέση της στον διεθνή ακαδημαϊκό χάρτη, δημιουργώντας νέες εναλλακτικές για τους φοιτητές της.

Η χώρα μας τρέχει όλο και πιο γρήγορα και στην ευρυζωνικότητα. Σύμφωνα με στοιχεία της Ookla που ανακοινώθηκαν αυτήν την εβδομάδα, η χώρα μας κατατάσσεται 4η παγκοσμίως και 1η στην Ευρώπη (!), στις ταχύτητες δικτύων 5G Standalone, δηλαδή στην πλήρη και πιο προηγμένη εκδοχή του 5G. Αλλά και στις σταθερές ευρυζωνικές συνδέσεις, ανεβήκαμε 22 θέσεις στην παγκόσμια κατάταξη μέσα σε έναν χρόνο, χάρη σε καινοτόμα προγράμματα που τρέξαμε, όπως το Gigabit Voucher και Smart Readiness, που ενισχύουν συνολικά το ψηφιακό οικοσύστημα της χώρας. Έχουμε ακόμη δρόμο μπροστά μας, αλλά είναι σαφές ότι κινούμαστε σταθερά προς τα εμπρός.

Πριν κλείσω για σήμερα, να αναφερθώ στο σερί των επιτυχιών που συνεχίζουν τα στελέχη της Δίωξης Οικονομικών Εγκλημάτων της Διεύθυνσης Αντιμετώπισης Οργανωμένου Εγκλήματος. Αυτήν τη φορά εξάρθρωσαν κύκλωμα που επιδίδονταν σε τηλεφωνικές απάτες, ταλαιπωρώντας το τελευταίο διάστημα πολλούς συμπολίτες μας, κυρίως ηλικιωμένους. Τα μέλη του υποδύονταν υπαλλήλους του ΔΕΔΔΗΕ ή λογιστές και «ψάρευαν» υποψήφια θύματα μέσω τηλεφωνικού κέντρου στο Ζεφύρι. Έξι άτομα συνελήφθησαν και μάλιστα επί τω έργω, τη στιγμή που έκαναν κλήση σε ανύποπτους πολίτες. Οι αστυνομικοί έχουν ταυτοποιήσει περισσότερες από 40 περιπτώσεις απάτης από τον Οκτώβριο του 2025, με το εκτιμώμενο κέρδος για το κύκλωμα να ξεπερνά τις 300.000 ευρώ.

Κλείνω με την αποκατάσταση ενός όχι μόνο ιστορικού και πολιτιστικού, αλλά και ηθικού χρέους της χώρα μας, να επαναπατρίσει κειμήλια που ανήκαν σε συναγωγές και οικογένειες Ελλήνων Εβραίων και κλάπηκαν στη διάρκεια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου. Μετά από προσπάθειες δύο ετών από τα Υπουργεία Πολιτισμού Ελλάδας και Πολωνίας, η Βαρσοβία μας επέστρεψε 91 κειμήλια, κάτι που γίνεται πρώτη φορά από τη συγκεκριμένη χώρα. Η Ελληνική Πολιτεία τα διεκδικούσε από το 2001, αλλά δεν υπήρχε το αναγκαίο θεσμικό πλαίσιο για την επιστροφή τους. Η θέση αυτών των πολύτιμων θραυσμάτων μνήμης είναι στο Εβραϊκό Μουσείο στη Θεσσαλονίκη.

Η δουλειά συνεχίζεται σε όλα τα μέτωπα και θα τα ξαναπούμε την επόμενη Κυριακή. Να έχετε όλες και όλοι μια καλή Κυριακή.

Τουλάχιστον πέντε δεξαμενόπλοια του Έλληνα εφοπλιστή Γιώργου Προκοπίου πέρασαν αυτή την εβδομάδα από τα Στενά του Ορμούζ, παρά τη στρατιωτική ένταση στη Μέση Ανατολή, σε μια κίνηση υψηλού ρίσκου που θα μπορούσε να αποφέρει τεράστια κέρδη λόγω της εκτίναξης των ναύλων.

Όπως αναφέρει η Wall Street Journal, ακόμη και στον δυναμικό και συχνά ακραίο κόσμο της ναυτιλίας, ο δισεκατομμυριούχος εφοπλιστής Γιώργος Προκοπίου θεωρείται εδώ και δεκαετίες ένας επιχειρηματίας που δεν διστάζει να αναλαμβάνει μεγάλα ρίσκα για την επίτευξη κέρδους.

Αυτή την εβδομάδα πραγματοποίησε μία από τις πιο τολμηρές κινήσεις της 55χρονης καριέρας του στα δεξαμενόπλοια, στέλνοντας τουλάχιστον πέντε πλοία μέσω των Στενών του Ορμούζ την ώρα που ο πόλεμος κλιμακωνόταν στη Μέση Ανατολή.

«Χτυπά» τους ανταγωνιστές του

Τα πλοία του συγκαταλέγονται μεταξύ των ελάχιστων εμπορικών σκαφών που διέπλευσαν τη θαλάσσια αυτή δίοδο μετά την έκρηξη της σύγκρουσης, η οποία παγίδευσε χιλιάδες πλοία και προκάλεσε φόβους για παγκόσμια ενεργειακή κρίση.

Πολλοί από τους ανταγωνιστές του, αρκετοί εκ των οποίων έχουν δεξαμενόπλοια εγκλωβισμένα στον Περσικό Κόλπο, αποφεύγουν να αποστείλουν επιπλέον πλοία λόγω του κινδύνου να βρεθούν στη λίστα των απωλειών είτε τα πλοία είτε τα πληρώματα.

Σύμφωνα με το ρεπορτάζ, η στρατηγική του Προκοπίου βασίζεται στην εκτίμηση ότι οι εισαγωγείς πετρελαίου θα πληρώσουν εξαιρετικά υψηλά ναύλα σε έναν πλοιοκτήτη που είναι διατεθειμένος να μεταφέρει αργό πετρέλαιο έξω από μια εμπόλεμη ζώνη. Εναλλακτικά, παραγωγοί πετρελαίου στον Κόλπο θα μπορούσαν να ναυλώσουν πλοία για προσωρινή αποθήκευση αργού στη θάλασσα, καθώς οι δεξαμενές τους στην ξηρά γεμίζουν. Ήδη παραγωγοί στο Ιράκ και στο Κουβέιτ έχουν περιορίσει την παραγωγή τους επειδή δεν υπήρχε διαθέσιμος αποθηκευτικός χώρος.

Σύμφωνα με στοιχεία παρακολούθησης πλοίων και πληροφορίες από άτομα που γνωρίζουν τα ταξίδια, ένοπλοι φρουροί περιπολούσαν στα καταστρώματα των πλοίων του Προκοπίου, όταν αυτά διέπλεαν τα Στενά, ενώ τα συστήματα εντοπισμού τους είχαν απενεργοποιηθεί για να μειωθεί ο κίνδυνος να γίνουν στόχος επιθέσεων από το Ιράν. Ωστόσο, σε περίπτωση επίθεσης με πυραύλους, drones ή μαγνητικές νάρκες, τα πλοία θα είχαν ελάχιστα περιθώρια άμυνας.

Στρατηγική βάσει… κινδύνου

Η στρατηγική του να κινείται προς τον κίνδυνο έχει αποδειχθεί ιδιαίτερα κερδοφόρα για τον 79χρονο εφοπλιστή από την εποχή που αγόρασε το πρώτο του δεξαμενόπλοιο στις αρχές της δεκαετίας του 1970. Ο Προκοπίου ίδρυσε τη Dynacom Tankers το 1991, ενώ το 2013 εισήγαγε στο χρηματιστήριο της Νέας Υόρκης μια ξεχωριστή εταιρεία υγροποιημένου φυσικού αερίου με την επωνυμία Dynagas. Το περιοδικό Forbes εκτιμά την περιουσία της οικογένειας Προκοπίου σε περίπου 4,7 δισεκατομμύρια δολάρια.

«Αν δεν είσαι διατεθειμένος να παίρνεις ρίσκα, δεν μπορείς να δραστηριοποιηθείς στη ναυτιλία», είχε δηλώσει ο ίδιος στο ναυτιλιακό μέσο Tradewinds το 2014.

Σύμφωνα με πληροφορίες, η Dynacom καταβάλλει ιδιαίτερα υψηλές αμοιβές στους ναυτικούς που αποδέχονται να πραγματοποιήσουν τα επικίνδυνα ταξίδια προς λιμάνια της Σαουδικής Αραβίας και άλλων παραγωγών πετρελαίου του Περσικού Κόλπου. Εκπρόσωπος της εταιρείας δεν απάντησε σε αιτήματα για σχόλιο.

Ο «βασιλιάς των ακινήτων»

Για τον Προκοπίου, ο οποίος συχνά εμφανίζεται με καπέλο μπέιζμπολ και είναι γνωστός στον ελληνικό Τύπο ως «βασιλιάς των ακινήτων» λόγω των μεγάλων επενδύσεών του στον συγκεκριμένο τομέα, η ανταμοιβή μπορεί να είναι ορισμένες από τις πιο κερδοφόρες συμφωνίες μεταφοράς πετρελαίου που έχουν πραγματοποιηθεί ποτέ. Σύμφωνα με πληροφορίες, η Dynacom προσέφερε δεξαμενόπλοια προς ναύλωση με ημερήσιο κόστος έως και 440.000 δολάρια, δηλαδή τετραπλάσιο από τα επίπεδα πριν από τον πόλεμο. Μέχρι τις αρχές της Παρασκευής, ωστόσο, δεν είχε κλείσει κάποια συμφωνία.

Σχεδόν το ένα πέμπτο της παγκόσμιας προμήθειας πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου διέρχεται από το θαλάσσιο πέρασμα μεταξύ Ιράν και Ομάν. Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε την Τρίτη ότι το αμερικανικό ναυτικό θα προστατεύσει τα πλοία που διέρχονται από τα Στενά, αν και ειδικοί σε ναυτικά ζητήματα επισημαίνουν ότι πρόκειται για ιδιαίτερα δύσκολο και επικίνδυνο εγχείρημα.

Το Ιράν έχει αποστείλει αντικρουόμενα μηνύματα σχετικά με την απειλή προς τα εμπορικά πλοία. Την Πέμπτη, η ιρανική αποστολή στα Ηνωμένα Έθνη δήλωσε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν θέσει σε κίνδυνο την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας, προσθέτοντας ότι η Τεχεράνη δεν προτίθεται να κλείσει τα Στενά του Ορμούζ.

Την ίδια ημέρα, το Σώμα των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης ανακοίνωσε ότι επιτέθηκε σε αμερικανικό δεξαμενόπλοιο στο βόρειο άκρο του Κόλπου. Αμερικανική ναυτιλιακή εταιρεία ανέφερε ότι ένα από τα δεξαμενόπλοιά της συγκλονίστηκε από έκρηξη.

Οι ελληνικές ναυτιλιακές εταιρείες ελέγχουν συνολικά τον μεγαλύτερο στόλο δεξαμενόπλοιων στον κόσμο, γεγονός που δίνει σε εφοπλιστές όπως ο Προκοπίου ισχυρή επιρροή στην αγορά πετρελαίου αλλά και πρόσβαση στα κέντρα αποφάσεων της Ουάσιγκτον. Οι εταιρείες αυτές ναυλώνουν τα πλοία τους σε εμπορικούς οίκους ή πετρελαϊκές εταιρείες που τα χρησιμοποιούν για τη μεταφορά αργού πετρελαίου ανά τον κόσμο ή, σε σπανιότερες περιπτώσεις, για αποθήκευση στη θάλασσα.

Εφάμιλλος του Ωνάση και του Νιάρχου

Στον 20ό αιώνα, οι θρυλικοί ανταγωνιστές της ελληνικής ναυτιλίας Αριστοτέλης Ωνάσης και Σταύρος Νιάρχος αποκόμισαν τεράστια κέρδη όταν η κρίση του Σουέζ εκτόξευσε τα ναύλα των δεξαμενόπλοιων. Αντίστοιχα, μέσα σε λίγες ώρες από τη σύλληψη του Νικολάς Μαδούρο τον Ιανουάριο, πλοιοκτήτες στην Αθήνα επικοινώνησαν με εμπόρους πετρελαίου για να οργανώσουν μεταφορές από τη Βενεζουέλα σε περίπτωση χαλάρωσης των αμερικανικών κυρώσεων.

Ο Προκοπίου διαθέτει περισσότερα δεξαμενόπλοια από τους περισσότερους ανταγωνιστές του, ελέγχοντας περίπου 70 μέσω της Dynacom, σύμφωνα με βάση δεδομένων της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Αρκετά από αυτά βρίσκονταν ήδη στον Περσικό Κόλπο όταν ξέσπασε η σύγκρουση, σύμφωνα με την εταιρεία παρακολούθησης πλοίων Kpler.

Έκτοτε, ο Έλληνας εφοπλιστής έχει στείλει μέσω των Στενών τρία δεξαμενόπλοια μεταφοράς αργού και δύο πλοία μεταφοράς διυλισμένων προϊόντων όπως βενζίνη.

Πιθανός ωφελημένος από τον αποκλεισμό είναι και μια νοτιοκορεατική εταιρεία που αγόρασε πρόσφατα δεκάδες δεξαμενόπλοια και είχε ήδη τοποθετήσει ορισμένα στον Κόλπο πριν ξεσπάσει ο πόλεμος. Η Sinokor φέρεται να έχει ναυλώσει αρκετά από αυτά στον κρατικό παραγωγό πετρελαίου των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, Adnoc, ως πλωτές μονάδες αποθήκευσης με ημερήσιο κόστος έως και 500.000 δολάρια. Εκπρόσωπος της εταιρείας δεν απάντησε σε αιτήματα για σχόλιο.

Δεν είναι η πρώτη φορά που ο Προκοπίου δραστηριοποιείται σε αγορές όπου άλλοι διστάζουν να επιχειρήσουν. Σύμφωνα με στοιχεία παρακολούθησης πλοίων, τα πλοία του παρέμειναν ενεργά στη ρωσική αγορά τους τελευταίους μήνες. Η δραστηριότητα αυτή εξακολουθεί να είναι νόμιμη, όμως η αυστηρότερη εφαρμογή των κυρώσεων —σε συνδυασμό με τα υψηλά ναύλα που προσφέρονται αλλού— οδήγησε πολλούς άλλους Έλληνες πλοιοκτήτες να περιορίσουν την παρουσία τους πέρυσι.

Ένα από τα δεξαμενόπλοια της Dynacom που πέρασε αυτή την εβδομάδα τα Στενά, το Smyrni, είχε μόλις ολοκληρώσει μεταφορά αργού πετρελαίου από λιμάνι της Ρωσίας στη Μαύρη Θάλασσα προς την Ινδία.

Στις αρχές του πολέμου στην Ουκρανία, το Κίεβο επέκρινε τον Προκοπίου και άλλους εφοπλιστές για τη συμμετοχή τους στη μεταφορά ρωσικού πετρελαίου, υποστηρίζοντας ότι έτσι χρηματοδοτούνταν η πολεμική προσπάθεια της Μόσχας.

Συνέβαλε στην ενεργειακή ασφάλεια της Ευρώπης

Παράλληλα, ωστόσο, ο ίδιος συνέβαλε και στην ενεργειακή ασφάλεια της Ευρώπης. Η εταιρεία υγροποιημένου φυσικού αερίου του Προκοπίου ναύλωσε δύο πλωτούς τερματικούς σταθμούς εισαγωγής στη Γερμανία, όταν η μεγαλύτερη οικονομία της Ευρώπης προσπαθούσε να δημιουργήσει επειγόντως υποδομές για να απεξαρτηθεί από το ρωσικό φυσικό αέριο.

«Οι κυρώσεις δεν λειτούργησαν ποτέ», είχε δηλώσει ο Προκοπίου σε ναυτιλιακό συνέδριο στην Αθήνα το 2022. «Οι Ιρανοί έγιναν ισχυρότεροι και πιο ανθεκτικοί, πιο αυτάρκεις. Οι Βενεζουελάνοι υπέφεραν, αλλά οι πλούσιοι πέρασαν καλά».

Ο Μασούντ Πεζεσκιάν εμφανίστηκε το πρωί του Σαββάτου στην κρατική τηλεόραση του Ιράν ζητώντας συγγνώμη για τις επιθέσεις με πυραύλους που εξαπέλυσε η χώρα του εναντίον κρατών του Περσικού Κόλπου από την περασμένη εβδομάδα, όταν σειρήνες αεροπορικού συναγερμού ήχησαν στο Κατάρ και στο Μπαχρέιν προειδοποιώντας για νέα πλήγματα.

Λίγες ώρες αργότερα, ωστόσο, και ύστερα από επικρίσεις από σκληροπυρηνικούς κύκλους του ιρανικού κατεστημένου, που έκαναν λόγο για «ντροπιαστικές και υποτιμητικές δηλώσεις», ζητώντας και αλλαγή προέδρου, ο Πεζεσκιάν προχώρησε σε νέα δήλωση, υποστηρίζοντας ότι το Ιράν δεν έχει επιτεθεί σε «φιλικές και γειτονικές χώρες» στο πλαίσιο της σύγκρουσης. Στη δεύτερη αυτή ανακοίνωση δεν περιλαμβανόταν καμία συγγνώμη.

Συνεχίστηκαν οι επιθέσεις, παρά τις δηλώσεις

Η εναλλαγή των δηλώσεων σημειώθηκε ενώ οι επιθέσεις κατά χωρών του Κόλπου συνεχίζονταν στη διάρκεια της ημέρας, αναδεικνύοντας τις εσωτερικές διαφωνίες στην ηγεσία της Ισλαμικής Δημοκρατίας σχετικά με τον τρόπο αντίδρασης στις αμερικανοϊσραηλινές επιθέσεις, οι οποίες έχουν πλέον εισέλθει στη δεύτερη εβδομάδα τους.

Από την έναρξη του πολέμου το περασμένο Σάββατο, το Ιράν έχει εκτοξεύσει εκατοντάδες πυραύλους και μη επανδρωμένα αεροσκάφη προς αραβικές χώρες του Περσικού Κόλπου, υποστηρίζοντας ότι στόχος ήταν οι αμερικανικές στρατιωτικές βάσεις που βρίσκονται στην περιοχή.

Ωστόσο, ορισμένα από τα πλήγματα προκάλεσαν ζημιές και σε πολιτικές υποδομές σε διάφορες χώρες της Μέσης Ανατολής, συμπεριλαμβανομένων αεροδρομίων και ξενοδοχείων.

Σε μια εμφανή προσπάθεια να κατευνάσει την έντονη δυσαρέσκεια των κρατών του Κόλπου, ο Πεζεσκιάν δήλωσε το πρωί του Σαββάτου ότι ζητεί «εκ μέρους του Ιράν συγγνώμη από τις γειτονικές χώρες που επηρεάστηκαν» και δεσμεύθηκε ότι οι επιθέσεις θα σταματήσουν.

Η δέσμευση αυτή, ωστόσο, συνοδευόταν από έναν όρο: να τερματιστούν οι επιθέσεις κατά του Ιράν που, σύμφωνα με την Τεχεράνη, ξεκινούν από εδάφη των ίδιων αυτών χωρών, όπου εξακολουθούν να λειτουργούν αμερικανικές στρατιωτικές βάσεις.

Μίλησε για αυτόνομη δράση στρατού και Φρουρών της Επανάστασης

Ο Ιρανός πρόεδρος υποστήριξε επίσης ότι κατά τη διάρκεια της κρίσης ο ιρανικός στρατός και οι Φρουροί της Ισλαμικής Επανάστασης έδρασαν αυτόνομα. Η κρίση, όπως είπε, ξεκίνησε με ισραηλινές επιθέσεις που οδήγησαν στη δολοφονία του ανώτατου ηγέτη της χώρας Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ καθώς και άλλων ανώτερων Ιρανών αξιωματούχων.

«Επειδή οι διοικητές μας και ο ηγέτης μας έχασαν τη ζωή τους λόγω της βίαιης επίθεσης, οι ένοπλες δυνάμεις μας, όταν δεν υπήρχαν διοικητές παρόντες, έδρασαν με δική τους πρωτοβουλία», δήλωσε ο Πεζεσκιάν.

Οι δηλώσεις αυτές δημιούργησαν ερωτήματα σχετικά με το ποιος επιβλέπει τελικά τη στρατιωτική απάντηση του Ιράν. Πριν από τον θάνατό του, ο Αγιατολάχ Χαμενεΐ είχε αρχίσει να μεταβιβάζει ολοένα και περισσότερες αρμοδιότητες στον Αλί Λαριτζανί, έναν από τους κορυφαίους αξιωματούχους ασφαλείας της χώρας.

Τι έχει ακολουθήσει σε επίπεδο ηγεσίας μετά τον θάνατο Χαμενεΐ

Ως πρόεδρος του Ιράν, ο Πεζεσκιάν διαθέτει ορισμένες εξουσίες, παρότι η ανώτατη πολιτική και θρησκευτική εξουσία ανήκε στον Αγιατολάχ Χαμενεΐ σύμφωνα με το σύνταγμα της Ισλαμικής Δημοκρατίας. Διάδοχος του Χαμενεΐ δεν έχει ακόμη επιλεγεί, αν και ο γιος του, Μοτζτάμπα Χαμενεΐ, θεωρείται από πολλούς ως βασικός υποψήφιος.

Ο Πεζεσκιάν συμμετέχει πλέον σε ένα τριμελές συμβούλιο που έχει αναλάβει τη διοίκηση της χώρας μέχρι να επιλεγεί νέος ανώτατος ηγέτης. Αναλυτές, ωστόσο, εκτιμούν ότι οι ισχυρές υπηρεσίες ασφαλείας του Ιράν διαθέτουν μεγαλύτερη επιρροή από τον ίδιο.

«Τα σχόλια του Πεζεσκιάν, τα οποία ακολούθησαν νέες επιθέσεις στον Κόλπο, θα ενισχύσουν την αντίληψη ότι διαθέτει περιορισμένη ισχύ μέσα σε ένα σύστημα όπου κυριαρχεί ο στρατός», δήλωσε η Σάναμ Βακίλ, διευθύντρια του προγράμματος Μέσης Ανατολής και Βόρειας Αφρικής στο ερευνητικό ινστιτούτο Chatham House στο Λονδίνο.

Ένα ακόμη μέλος του μεταβατικού τριμελούς συμβουλίου, ο Γκολάμ-Χοσεΐν Μοχσενί-Ετζεΐ, άσκησε κριτική στις δηλώσεις του προέδρου χωρίς να τον κατονομάσει. Υποστήριξε ότι «η γεωγραφία ορισμένων χωρών της περιοχής βρίσκεται ανοιχτά και κρυφά στα χέρια του εχθρού».

«Οι σφοδρές επιθέσεις εναντίον αυτών των στόχων θα συνεχιστούν», δήλωσε ο Μοχσενί-Ετζεΐ, επικεφαλής της δικαστικής εξουσίας και εκπρόσωπος της σκληρής γραμμής στο καθεστώς, σύμφωνα με το ιρανικό πρακτορείο Tasnim.

Ο Τραμπ επιχείρησε να εκμεταλλευτεί τη συγγνώμη

Ο Ντόναλντ Τραμπ έσπευσε να αξιοποιήσει πολιτικά τη συγγνώμη του Πεζεσκιάν, υποστηρίζοντας ότι αποτελεί ένδειξη πως η αεροπορική εκστρατεία Ηνωμένων Πολιτειών και Ισραήλ αναγκάζει την ιρανική ηγεσία να αποδεχθεί τους όρους του. Προειδοποίησε μάλιστα ότι το Ιράν θα δεχθεί «πολύ σκληρά πλήγματα».

«Το Ιράν, που δέχεται σφοδρά χτυπήματα, έχει ζητήσει συγγνώμη και έχει υποχωρήσει απέναντι στους γείτονές του στη Μέση Ανατολή, υποσχόμενο ότι δεν θα τους επιτεθεί ξανά», έγραψε ο Τραμπ σε ανάρτησή του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.

Παραμένει ωστόσο ασαφές κατά πόσο ο Πεζεσκιάν διαθέτει την εξουσία να αναλάβει μια τέτοια δέσμευση εκ μέρους της χώρας του. Ο ίδιος, πάντως, φάνηκε να απορρίπτει το αίτημα του Τραμπ για άνευ όρων παράδοση, χαρακτηρίζοντάς το «ένα όνειρο που οι εχθροί μας θα πάρουν μαζί τους στον τάφο».

Οι ισχυρισμοί του Ιράν για τις επιθέσεις, τι λέει το Διεθνές Δίκαιο

Για χρόνια, τα κράτη του Περσικού Κόλπου προσπαθούσαν να διαμεσολαβήσουν για την αποκλιμάκωση των εντάσεων μεταξύ του Ιράν και της Δύσης. Το Κατάρ διαδραμάτισε ρόλο στη διευκόλυνση συνομιλιών για το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης, το Ομάν παρείχε διπλωματικά κανάλια παρασκηνίου, ενώ η Σαουδική Αραβία διατήρησε άμεσο διάλογο με το Ιράν μέχρι και το 2024 και στις αρχές του 2025.

Παρά τις προσπάθειες αυτές, το Ιράν εξαπέλυσε και συνεχίζει να εξαπολύει επιθέσεις εναντίον των χωρών αυτών, επιλέγοντας να ανταποδώσει την καλή γειτονία… με βαλλιστικούς πυραύλους.

Η ιρανική επιχειρηματολογία βασίζεται σε τρεις βασικούς ισχυρισμούς: ότι η χώρα ενήργησε στο πλαίσιο νόμιμης αυτοάμυνας σύμφωνα με το Άρθρο 51 του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών, ότι οι χώρες που φιλοξενούν αμερικανικές στρατιωτικές βάσεις έχουν ουσιαστικά περιορίσει την κυριαρχία τους επιτρέποντας την παρουσία αυτών των δυνάμεων και ότι ο ορισμός της επιθετικότητας στην Απόφαση 3314 της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ επιτρέπει την επίθεση εναντίον αυτών των βάσεων ως νόμιμων στρατιωτικών στόχων.

Ωστόσο, όπως επισημαίνει το Al Jazeera, οι τρεις αυτοί ισχυρισμοί εμφανίζουν σοβαρά προβλήματα τόσο σε νομικό όσο και σε ρεαλιστικό επίπεδο. Εάν γίνονταν αποδεκτοί, θα οδηγούσαν σε μια μόνιμα αποσταθεροποιημένη περιοχή του Κόλπου, θα υπονόμευαν βασικές αρχές του Διεθνούς Δικαίου και θα ενίσχυαν τελικά τις ίδιες απειλές ασφαλείας στις οποίες ισχυρίζεται ότι αντιδρά το Ιράν.

Το επιχείρημα της αυτοάμυνας και το Άρθρο 51

Ο Χάρτης των Ηνωμένων Εθνών επιτρέπει τη χρήση στρατιωτικής βίας μόνο στο πλαίσιο αυτοάμυνας απέναντι σε «ένοπλη επίθεση», όπως προβλέπεται στο Άρθρο 51. Ωστόσο, η έννοια της ένοπλης επίθεσης δεν καθορίζεται μονομερώς από το κράτος που επικαλείται την αυτοάμυνα.

Το Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης έχει ερμηνεύσει περιοριστικά τον όρο σε σημαντικές υποθέσεις, όπως στην υπόθεση «Στρατιωτικές και Παραστρατιωτικές Δραστηριότητες στη Νικαράγουα» (Νικαράγουα κατά Ηνωμένων Πολιτειών, 1986) και στην υπόθεση «Πετρελαϊκές Πλατφόρμες» (Ιράν κατά Ηνωμένων Πολιτειών, 2003).

Στις αποφάσεις αυτές το Δικαστήριο διέκρινε μεταξύ των πλέον σοβαρών μορφών χρήσης βίας -που συνιστούν ένοπλη επίθεση- και άλλων λιγότερο σοβαρών ενεργειών που δεν ενεργοποιούν το δικαίωμα αυτοάμυνας.

Με βάση αυτή τη νομολογία, η απλή παρουσία ξένων στρατιωτικών βάσεων σε κράτη του Κόλπου, οι οποίες λειτουργούν εδώ και δεκαετίες στο πλαίσιο αμυντικών συμφωνιών με τις κυβερνήσεις των χωρών αυτών, δεν μπορεί από μόνη της να θεωρηθεί ένοπλη επίθεση εναντίον του Ιράν.

Επιπλέον, το Διεθνές Δίκαιο απαιτεί η αυτοάμυνα να πληροί δύο βασικές προϋποθέσεις: την αναγκαιότητα και την αναλογικότητα. Το Ιράν, σύμφωνα με την κριτική αυτή, δεν έχει αποδείξει καμία από τις δύο.

Η επίθεση σε εδάφη κυρίαρχων αραβικών κρατών ως απάντηση σε πολιτικές αποφάσεις των Ηνωμένων Πολιτειών δεν μπορεί να θεωρηθεί αναγκαία, καθώς εξακολουθούν να υπάρχουν διπλωματικές οδοί και διαδικασίες μέσω των Ηνωμένων Εθνών.

Παράλληλα, δεν μπορεί να θεωρηθεί αναλογική, αφού επιβάλλει στρατιωτικές συνέπειες σε κράτη που δεν αποτελούν μέρος κάποιας ένοπλης σύγκρουσης με την Τεχεράνη.

Η υποχρέωση ενημέρωσης του Συμβουλίου Ασφαλείας

Το Άρθρο 51 περιλαμβάνει επίσης μια υποχρεωτική διαδικαστική προϋπόθεση: κάθε κράτος που ασκεί το δικαίωμα της αυτοάμυνας οφείλει να ενημερώνει άμεσα το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ.

Το Ιράν, ωστόσο, έχει αποφύγει συστηματικά αυτή την υποχρέωση σε προηγούμενες κλιμακούμενες ενέργειές του. Αν και αυτό μπορεί να φαίνεται δευτερεύον στοιχείο, στην πραγματικότητα αποτελεί βασικό μηχανισμό με τον οποίο η διεθνής κοινότητα μπορεί να αξιολογεί και να ελέγχει τις αξιώσεις περί αυτοάμυνας.

Ένα κράτος που παρακάμπτει αυτή τη διαδικασία δεν εφαρμόζει το Άρθρο 51 – απλώς χρησιμοποιεί τη γλώσσα του για να δικαιολογήσει μονομερείς ενέργειες.

Η ερμηνεία της Απόφασης 3314 του ΟΗΕ

Η Τεχεράνη επικαλείται επίσης το Άρθρο 3 του Παραρτήματος της Απόφασης 3314 της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ (1974), το οποίο ορίζει ότι πράξη επιθετικότητας μπορεί να αποτελεί και η περίπτωση κατά την οποία ένα κράτος επιτρέπει τη χρήση του εδάφους του από άλλο κράτος για την πραγματοποίηση επίθεσης εναντίον τρίτης χώρας.

Με βάση αυτή τη διάταξη, το Ιράν θα μπορούσε να επιχειρήσει να θεωρήσει υπεύθυνες τις χώρες του Κόλπου που φιλοξενούν αμερικανικές στρατιωτικές βάσεις για οποιαδήποτε επίθεση πραγματοποιείται από το έδαφός τους εναντίον του.

Ωστόσο, η απλή παρουσία στρατιωτικών βάσεων δεν αρκεί για να χαρακτηριστούν αυτές νόμιμοι στρατιωτικοί στόχοι. Αυτό εξαρτάται από το αν πράγματι συμβάλλουν σε στρατιωτικές επιχειρήσεις εναντίον του Ιράν, σύμφωνα με τους κανόνες του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου.