Η κυβέρνηση σπάει τον κουμπάρα του αποθεματικού του νέου κρατικού προϋπολογισμού και αρχίζει να μοιράζει χρήμα. Και αυτή τη φορά τα χρήματα δεν θα πάνε μόνο σε μέτρα απέναντι στην ενεργειακή ακρίβεια, αλλά και σε όλα τα άλλα που έμειναν πίσω όταν, σε έκτακτες συνθήκες και καταστάσεις, έπρεπε να στηρίξει την κατανάλωση και να επιδοτεί ρεύμα, φυσικό αέριο και πετρέλαιο!
Συνταξιούχοι και δημόσιοι υπάλληλοι μπαίνουν τώρα στο κάδρο. Η κυβέρνηση εξετάζει μια δίκαιη αλλά και ισορροπημένη -για τους πολίτες άλλα και τα κρατικά ταμεία- λύση για τα αναδρομικά των απόμαχων της εργασίας, για τις περικοπές που έγιναν σε δώρα και επικουρικές. Ενώ, την ίδια ώρα, επιταχύνει το μπόνους για την παραγωγικότητα στο Δημόσιο.
Πληθωρισμός και κατανάλωση, σε συνδυασμό με τις εισπράξεις από τους έκτακτους φόρους που επιβάλλονται σε παρόχους ενέργειας και διυλιστήρια, θα κρίνουν και τη συνέχιση των ενεργειακών επιδοτήσεων (ίσως και τη στοχευμένη επέκτασή του, π.χ., στους πολύτεκνους), το μέλλον της επιταγής ακρίβειας ή ακόμα ίσως και τη θεσμοθέτηση μιας μόνιμης ενίσχυσης για τους πλέον ευάλωτους πολίτες.
Το σχέδιο για παροχές
Από το βήμα της Βουλής ήδη αναμένεται ο πρωθυπουργός να προϊδεάσει για νέες φοροελαφρύνσεις ή παροχές και μετά τις εκλογές του 2023. Οχι μόνο όμως λόγω της ανάπτυξης, αλλά και εξαιτίας της μεγαλύτερης φορολογικής συμμόρφωσης. Οσο πληρώνονται οι φόροι τόσο θα μειώνονται οι συντελεστές και θα οδεύουν προς κατάργηση το τέλος επιτηδεύματος και άλλα «χαράτσια». Δεν είναι τυχαίο ότι, σύμφωνα με νέα έκθεση της Κομισιόν, το Δημόσιο έχασε 26 δισ. ευρώ από τον ΦΠΑ στην εξαετία 2015-2020. Ενώ, όμως, το 2019 είχε απώλειες 4,7 δισ. ευρώ, το 2020 τις περιόρισε σε 3,2 δισ. και ανέκτησε 1,5 δισ. (κυρίως λόγω ηλεκτρονικών πληρωμών εν μέσω πανδημίας).
Σε κάθε περίπτωση, πηγές του υπουργείου Οικονομικών υπογραμμίζουν ότι το νέο πακέτο παροχών που βρίσκεται στα σκαριά δεν θα διαταράσσει τους δημοσιονομικούς στόχους που παραμένουν όπως ακριβώς έχουν τεθεί στον Προϋπολογισμό, με την πρόβλεψη για επιστροφή στα πρωτογενή πλεονάσματα, αλλά και κατάκτηση της επενδυτικής βαθμίδας το 2023.
Ετσι, το 2022 θα κλείσει με όσα μέτρα είναι ήδη δρομολογημένα, κυρίως δηλαδή με αυξημένο επίδομα θέρμανσης και νέα επιταγή ακρίβειας (300 και 500 εκατ. ευρώ αντίστοιχα). Το 2023, όμως, η «ομπρέλα» των δικαιούχων ανοίγει με επιδόματα και ενισχύσεις, αλλά και με ένα πλάνο… τετραετίας για φορολογικές (και όχι μόνο) ελαφρύνσεις, όπως η κατάργηση τους τέλους επιτηδεύματος.
Ηδη άρχισε η εφαρμογή των εξαγγελιών της ΔΕΘ, καθώς για τις επόμενες μέρες έχουν δρομολογηθεί δεκάδες έκτακτες πληρωμές, όπως:
■ 250 ευρώ σε συνταξιούχους και αναπήρους ΟΠΕΚΑ, διπλάσιο ΚΕΑ και 1,5 δόση επιδόματος τέκνων.
■ Αυξήσεις και αναδρομικά εξαμήνου σε ιατρούς ΕΣΥ.
■ Εφάπαξ επίδομα 600 ευρώ στην Ελληνική Αστυνομία
■ Πληρωμή επιδόματος θέρμανσης 100-800 ευρώ ή 1.000 και 1.600 ευρώ για ορεινές περιοχές.
■ Επιδότηση αγροτών για τα λιπάσματα.
■ Στεγαστικό επίδομα σε φοιτητές 1.500 ευρώ ετησίως ή 2.000 ευρώ για συγκατοίκηση -και αναδρομικά- αντί 1.000 ευρώ που ίσχυε.
Αμεσα έρχονται και νέες, μόνιμες αυξήσεις αποδοχών σε εκατομμύρια συνταξιούχους και στις Ενοπλες Δυνάμεις για νυχτερινή απασχόληση, αναγνώριση πενταετίας κ.λπ.
Για το 2023, όμως, και αναλόγως των εξελίξεων στο μέτωπο της ακρίβειας, στο ζύγι μπαίνουν και άλλα έκτακτα μέτρα στήριξης, από 1ης Ιανουαρίου και μετά:
■ Food Pass ή Super Market Pass, δηλαδή το σχέδιο που πρώτο αποκάλυψε προ μηνών το «business stories», για μια νέα μηνιαία ή τριμηνιαία «επιταγή ακρίβειας» που θα λαμβάνεται ως άυλη ψηφιακή κάρτα ύψους μέχρι 50 ευρώ τον μήνα, μόνο για ευάλωτους με βάση αυστηρά εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια για όσο παραμένει σε υψηλά επίπεδα ο πληθωρισμός. Σχεδιάζεται να συνδεθεί μόνο με τις ανάγκες διατροφής ή κάποιων βασικών ειδών διαβίωσης, για τους πρώτους μήνες του 2023.
■ Επέκταση της επιδότησης πετρελαίου θέρμανσης κατά 20-25 λεπτά το λίτρο για τουλάχιστον μέχρι τον Φεβρουάριο, εκτός αν η τιμή διάθεσης υποχωρήσει σε κανονικά (περσινά) επίπεδα.
■ Νέο σύστημα επιδότησης των λογαριασμών ρεύματος, αλλά και αλλαγές στο Κοινωνικό Τιμολόγιο. Σύμφωνα με πληροφορίες, έχει τεθεί προς εξέταση και η μόνιμη επαναφορά της ειδικής έκπτωσης που ίσχυε στο ρεύμα για τους πολύτεκνους (από 4 παιδιά και πάνω), αλλά καταργήθηκε με απόφαση της κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ επί υπουργίας Σταθάκη το 2018.
Εως και δύο έξτρα μισθοί τον χρόνο
Το 2023 η κυβέρνηση βάζει στην «απόψυξη» μισθούς και συντάξεις. Για τους συνταξιούχους υπολογίζει ειδικό αποθεματικό 800-900 εκατ. ευρώ ετησίως για αναδρομικά βάσει δικαστικών αποφάσεων κ.λπ.
Τόσο αυτοί όσο και οι εν ενεργεία κρατικοί λειτουργοί και υπάλληλοι (παρότι δεν θα λάβουν ονομαστική αύξηση το 2023) έχουν πλέον όφελος από την κατάργηση της εισφοράς αλληλεγγύης στους μισθούς και στις συντάξεις.
Επιπλέον, σημαντικό μόνιμο όφελος 1% επί των μεικτών αποδοχών έχουν οι εργαζόμενοι στο Δημόσιο, λόγω μείωσης των κρατήσεων για εισφορές υπέρ ΜΤΠΥ ή ΟΑΕΔ.
Παράλληλα δρομολογείται και η καταβολή του μπόνους παραγωγικότητας σε περισσότερους από 50.000 δημοσίους υπαλλήλους.
Για πρώτη φορά θα εφαρμοστεί ο νόμος 4940/2022 που ψηφίστηκε το καλοκαίρι και προβλέπει την καταβολή επιδόματος σε εργαζομένους στα τμήματα όπου ετέθησαν ειδικοί στόχοι και τους πέτυχαν, όπως συνέβη με την έκδοση εκκρεμών συντάξεων από τους υπαλλήλους ΕΦΚΑ.
Ουσιαστικά γεννιέται ένα νέο Δημόσιο, με κίνητρα έως και 2 μισθούς τον χρόνο και ταβάνι τα 4.000 ευρώ τον μήνα! Το νέο μοντέλο δεν έχει ημερομηνία λήξεως αλλά θα επεκταθεί και σε άλλους φορείς ή τομείς της διοίκησης. Πιλοτικά η αρχή γίνεται από το Γενικό Λογιστήριο του Κράτους και τις Γενικές Διευθύνσεις Οικονομικών Υπηρεσιών (ΓΔΟΥ) όλων των υπουργείων, που έχουν την ευθύνη παρακολούθησης και επίτευξης δημοσιονομικών στόχων, όπως η μείωση ληξιπρόθεσμων υποχρεώσεων, πρόληψη ή συγκράτηση ελλειμμάτων κλπ.
Δικαιούχοι του μπόνους των δύο μισθών είναι ακόμη:
■ Οι δικαστικοί υπάλληλοι, με στόχο την επιτάχυνση της έκδοσης αποφάσεων και απονομής δικαιοσύνης.
■ Υπάλληλοι του υπουργείου Ανάπτυξης και Επενδύσεων για τη διασφάλιση και αξιοποίηση κονδυλίων από τα κοινοτικά προγράμματα.
■ Στελέχη του Ταμείου Ανάκαμψης για απορρόφηση ευρωπαϊκών πόρων σε ασφυκτικά χρονικά περιθώρια και αυστηρές διαδικασίες ελέγχου.
■ Υπάλληλοι όλων των υπουργείων, οι οποίοι υλοποιούν συγκεκριμένους στόχους των ετήσιων σχεδίων δράσης στον τομέα τους – όπως επιτάχυνση ή ψηφιοποίηση έκδοσης συντάξεων, αναδιάρθρωση του Συστήματος Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας.
Η πρόσθετη ανταμοιβή παραγωγικότητας ανέρχεται στο 15% του βασικού μισθού και του επιδόματος ευθύνης του υπαλλήλου, αναλογεί δηλαδή με δύο μισθούς και υπερκαλύπτει, για όσους το λάβουν, τις απώλειες από την κατάργηση των δώρων Χριστουγέννων και Πάσχα.
