Την ενίσχυση της Επιτροπής Εποπτείας & Ελέγχου Παιγνίων (ΕΕΕΠ) με εξειδικευμένο επιστημονικό προσωπικό και την αναβάθμισή του Σώματος Ελεγκτών Παιγνίων, αποδίδοντάς του ανακριτικές αρμοδιότητες που σχετίζονται με την αγορά τυχερών παιγνίων, προβλέπει το σχέδιο νόμου που φέρνει το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών (ΥΠΕΘΟ), με στόχο την πάταξη του παράνομου τζόγου.
Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσεται και η επιβολή προστίμων για πρώτη φορά σε όσους προωθούν παράνομα τυχερά παίγνια στη χώρα μας (influencers, streamers, affiliates κ.λπ.), ενώ επανέρχεται το άμεσο σφράγισμα καταστημάτων στα οποία διεξάγονται παράνομα τυχερά παίγνια. Επίσης, το ίδιο σχέδιο νόμου θα συμπεριλάβει τις διατάξεις για την αύξηση της φορολογίας των κερδών των παικτών στα νόμιμα τυχερά παίγνια τύπου καζίνο, που διεξάγονται σε διαδικτυακό περιβάλλον.
Το σχέδιο νόμου δεν θα αργήσει να φτάσει στη Βουλή και είναι αρκετά δουλεμένο ώστε να προωθηθεί γρήγορα για ψήφιση. Σύμφωνα με πληροφορίες, οι πιο σημαντικές διατάξεις του είναι:
1. Ενίσχυση των εργαλείων άμεσης ψηφιακής παρέμβασης της Επιτροπής Εποπτείας και Ελέγχου Παιγνίων (ΕΕΕΠ)
Με τις νέες διατάξεις θεσπίζεται νέα, ρητή αρμοδιότητα της ΕΕΕΠ, προκειμένου να μπορεί:
να ζητεί, με ταχεία διοικητική διαδικασία, την αφαίρεση ή την απενεργοποίηση πρόσβασης (take down) σε διαδικτυακό περιεχόμενο που συνδέεται με τη διοργάνωση, προβολή ή προώθηση παράνομων τυχερών παιγνίων, απευθείας από παρόχους υπηρεσιών της κοινωνίας της πληροφορίας (ιστοσελίδες, πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης, μηχανές αναζήτησης κ.λπ.),
να αιτείται από τους εν λόγω παρόχους στοιχεία ταυτοποίησης για συγκεκριμένους χρήστες, λογαριασμούς ή ιστοσελίδες που σχετίζονται με δραστηριότητες παράνομου διαδικτυακού στοιχηματισμού ή τυχερών παιγνίων.
Σκοπός της ρύθμισης είναι η ταχεία διακοπή της παράνομης δραστηριότητας στο διαδίκτυο, η ενίσχυση της εποπτείας της αγοράς και φυσικά η αποτελεσματική προστασία των παικτών και των δημοσίων εσόδων.
2. Ενίσχυση του ανθρώπινου δυναμικού της ΕΕΕΠ
Ο συνολικός αριθμός οργανικών θέσεων της ΕΕΕΠ αυξάνεται από 80 σε 110, εκ των οποίων 70 θέσεις διοικητικού προσωπικού και 40 θέσεις ειδικού επιστημονικού προσωπικού που θα είναι εξειδικευμένο στον τομέα των τυχερών παιγνίων, της ανάλυσης δεδομένων και της εποπτείας ψηφιακών δραστηριοτήτων. Σήμερα η Επιτροπή στελεχώνεται από 67 υπαλλήλους (μόνιμους και αποσπασμένους), γεγονός που σημαίνει ότι με τη νέα ρύθμιση το προσωπικό σχεδόν διπλασιάζεται.
3. Ανακριτικές αρμοδιότητες στο Σώμα Ελεγκτών Παιγνίων
Τα μέλη του Σώματος Ελεγκτών Παιγνίων της ΕΕΕΠ αποκτούν την ιδιότητα ειδικών ανακριτικών υπαλλήλων, όταν από τους ελέγχους που διενεργούν προκύπτουν ενδείξεις ή στοιχεία τέλεσης ποινικών αδικημάτων που σχετίζονται με την παράνομη διεξαγωγή τυχερών παιγνίων, κατά το άρθρο 52 του ν. 4002/2011. Στόχος της ρύθμισης είναι η ουσιαστική ενίσχυση των δυνατοτήτων ελέγχου και αποτελεσματικής δίωξης των σχετικών αδικημάτων, χωρίς την επιβάρυνση με πρόσθετες γραφειοκρατικές διαδικασίες.
Είναι η πρώτη φορά που το Σώμα Ελεγκτών Παιγνίων, αποκτά τέτοιες αρμοδιότητες, αφού μέχρι σήμερα, σύμφωνα με το ισχύον πλαίσιο του ν. 4141/2013, οι ελεγκτές της ΕΕΕΠ ασκούν κυρίως διοικητικό έλεγχο και προβαίνουν στην επιβολή διοικητικών κυρώσεων. Δεν διαθέτουν δηλαδή ρητή ιδιότητα ανακριτικού υπαλλήλου για τη διερεύνηση ποινικών αδικημάτων.
Με τη νέα ρύθμιση, όταν κατά τη διενέργεια ελέγχων προκύπτουν ενδείξεις τέλεσης αδικημάτων του άρθρου 52 του ν. 4002/2011, τα μέλη του Σώματος ενεργούν ως ειδικοί ανακριτικοί υπάλληλοι, κατά το άρθρο 31 του Κώδικα Ποινικής Δικονομίας (ν. 4620/2019). Κατά συνέπεια, αποκτούν αρμοδιότητες ποινικής προανακριτικής φύσεως, όπως η συλλογή αποδεικτικών στοιχείων, η σύνταξη δικογραφίας και η υποβολή αυτής στις αρμόδιες εισαγγελικές αρχές, χωρίς να περιορίζονται αποκλειστικά στον διοικητικό έλεγχο.
4. Εκσυγχρονισμός της λειτουργίας της «black list» της ΕΕΕΠ
Εκσυγχρονίζεται και διευρύνεται η λειτουργία του καταλόγου μη-αδειοδοτημένων παρόχων τυχερών παιγνίων μέσω διαδικτύου (black list) που τηρεί η ΕΕΕΠ, με την πρόβλεψη καταγραφής πρόσθετων πληροφοριών όχι μόνο για τους ίδιους τους ιστότοπους. Οι πρόσθετες αυτές πληροφορίες θα περιλάβουν τα φυσικά ή νομικά πρόσωπα που διοργανώνουν, διεξάγουν ή προωθούν παράνομα τυχερά παίγνια, καθώς και για τις σχετικές παραβάσεις και τις επιβληθείσες κυρώσεις.
Παράλληλα, εισάγεται μηχανισμός ταχύτερου και αυτοματοποιημένου αποκλεισμού πρόσβασης σε παράνομους ιστοτόπους , ενισχύοντας ουσιαστικά την αποτελεσματικότητα της «black list» ως εργαλείου πρόληψης και άμεσης διακοπής της παράνομης δραστηριότητας στο διαδίκτυο, ιδίως ως προς την παράνομη διεξαγωγή, διαφήμιση και προώθηση τυχερών παιγνίων.
5. Άμεση διοικητική σφράγιση καταστημάτων με παράνομα παίγνια
Με την προτεινόμενη ρύθμιση επαναφέρεται σε ισχύ και ενισχύεται ο μηχανισμός άμεσης διοικητικής σφράγισης καταστημάτων στα οποία διεξάγονται παράνομα τυχερά παίγνια, ήτοι χωρίς την απαιτούμενη άδεια ή πιστοποίηση. Η άμεση διοικητική σφράγιση προβλεπόταν στην παρ. 2 του άρθρου 51 του ν. 4002/2011, η οποία όμως είχε καταργηθεί το 2014. Η επαναφορά του μέτρου αποσκοπεί στην ταχεία διακοπή της παράνομης δραστηριότητας και στην αποτροπή της συνέχισής της σε φυσικούς χώρους.
Περαιτέρω, προβλέπεται ως πρόσθετο διοικητικό μέτρο η αφαίρεση της σχετικής άδειας λειτουργίας από τον οικείο Δήμο, στις περιπτώσεις διαπίστωσης διεξαγωγής παράνομων παιγνίων, ώστε να αποτρέπεται αποτελεσματικά η επαναλειτουργία των παραβατικών καταστημάτων υπό το ίδιο ή άλλο καθεστώς.
6. Αυστηρή διοικητική κύρωση για διαφήμιση και προώθηση παράνομου τζόγου
Με την προτεινόμενη ρύθμιση θεσπίζεται νέα, αυτοτελής διοικητική κύρωση για τη διαφήμιση και προώθηση παράνομων τυχερών παιγνίων, η οποία κυμαίνεται από 5.000 έως 50.000 ευρώ ανά παράβαση. Η κύρωση επιβάλλεται σε κάθε φυσικό ή νομικό πρόσωπο που, με οποιοδήποτε μέσο ή τρόπο, διαφημίζει, προβάλλει ή προωθεί σε τρίτους μη αδειοδοτημένα τυχερά παίγνια ή σχετικές υπηρεσίες.
Η διάταξη στοχεύει ιδίως στην αντιμετώπιση του φαινομένου προώθησης παράνομου στοιχηματισμού μέσω σύγχρονων ψηφιακών καναλιών και πρακτικών εμπορικής επικοινωνίας, όπως ενδεικτικά από influencers, streamers, δίκτυα ψηφιακής διαφήμισης (digital ad networks), συνεργαζόμενους προωθητές (affiliates) και λοιπούς διαφημιστές.
Επιδίωξη εδώ είναι η κάθε μορφής εμπορική επικοινωνία και προβολή στον χώρο των τυχερών παιγνίων, αφορά αποκλειστικά νόμιμα αδειοδοτημένους παρόχους, ενισχύεται η προστασία των καταναλωτών και περιορίζεται η διάχυση της παράνομης δραστηριότητας στο επίγειο και διαδικτυακό περιβάλλον.
7. Εξορθολογισμός των ποινικών κυρώσεων για τα παράνομα παίγνια
Το σχέδιο νόμου προβλέπει αλλαγή του πλαισίου των ποινικών κυρώσεων του άρθρου 52 του ν. 4002/2011 με στόχο τον εξορθολογισμό τους, λαμβάνοντας υπόψη την αρχή της αναλογικότητας και τη πρακτική των ποινικών δικαστηρίων σε υποθέσεις παράνομων παιγνίων. Αναλυτικά, ως προς την παράνομη διεξαγωγή τυχερών παιγνίων, τροποποιείται το σύστημα ποινών με κατάργηση της διάκρισης ανά μέσο τέλεσης και υιοθέτηση ενιαίας αντιμετώπισης. Πλέον:
για μη τυχερά παίγνια προβλέπεται φυλάκιση τουλάχιστον τριών ετών και χρηματική ποινή από 10.000 ευρώ έως 500.000 ευρώ (σήμερα: φυλάκιση τουλάχιστον 3 ετών και χρηματική ποινή 100.000–200.000 ευρώ ανά παιγνιομηχάνημα ή 200.000–500.000 ευρώ μέσω διαδικτύου),
για τυχερά παίγνια προβλέπεται κάθειρξη τουλάχιστον δέκα ετών και χρηματική ποινή από 50.000 έως 700.000 ευρώ (σήμερα: κάθειρξη 10 ετών και χρηματική ποινή 700.000 ευρώ),
στις διακεκριμένες περιπτώσεις, όπως κατ’ επάγγελμα τέλεση ή συμμετοχή ανηλίκων, επιβάλλεται κάθειρξη τουλάχιστον δέκα ετών και χρηματική ποινή 100.000 έως 800.000 ευρώ (σήμερα: δεν υπήρχε αντίστοιχη κλιμάκωση).
Οι παραπάνω μεταβολές, σύμφωνα με την Αιτιολογική Έκθεση, έρχονται ως αποτέλεσμα της νομολογίας των ποινικών δικαστηρίων, η οποία, με το ισχύον καθεστώς οδηγούσε στην πράξη σε ανεφάρμοστες ή/και μειωμένες ποινές μέσω αλλαγής «της κατηγορίας» από τα δικαστήρια υπονομεύοντας τον αποτρεπτικό χαρακτήρα αυτών. Με την προτεινόμενη ρύθμιση εισάγεται πλαίσιο ποινικών κυρώσεων δύο ταχυτήτων, θεσπίζοντας χαμηλότερα κατώτερα όρια ποινών, ώστε να μπορούν να εφαρμόζονται από τα δικαστήρια, αλλά ακόμα πιο αυστηρές ποινικές κυρώσεις όταν συντρέχουν συγκεκριμένες επιβαρυντικές περιπτώσεις.
8. Υποστήριξη της κατηγορίας σε ποινικές δίκες
Με την προτεινόμενη ρύθμιση αποσαφηνίζεται το δικονομικό πλαίσιο παράστασης προς υποστήριξη της κατηγορίας σε ποινικές δίκες που αφορούν παράνομα τυχερά παίγνια, ιδίως σε περιπτώσεις παράνομης διεξαγωγής παιγνίων μέσω ηλεκτρονικών υπολογιστών σε καταστήματα, όπως ενδεικτικά internet café και συναφείς χώροι.
Ειδικότερα, προβλέπεται ρητά η δυνατότητα του παρόχου στον οποίο έχει δοθεί αποκλειστικό δικαίωμα παροχής τυχερών παιγνίων να παρίσταται προς υποστήριξη της κατηγορίας σε δίκες για παραβάσεις του άρθρου 52 του ν. 4002/2011, στο μέτρο που σχετίζονται με δραστηριότητες οι οποίες άπτονται του κανονιστικού πλαισίου διεξαγωγής τυχερών παιγνίων και των προβλεπόμενων δικαιωμάτων του. Με τον τρόπο αυτόν αποσαφηνίζεται η δικονομική τους θέση και διευκολύνεται η συνεκτική υποστήριξη της κατηγορίας στις σχετικές ποινικές διαδικασίες.
Η ρύθμιση, αναφέρει η αιτιολογική έκθεση του σχεδίου νόμου, συμβάλλει στη διαμόρφωση σαφούς και ενιαίου πλαισίου ως προς την παράσταση προς υποστήριξη της κατηγορίας σε υποθέσεις παράνομων παιγνίων, ενισχύοντας τη συνοχή και την αποτελεσματικότητα της ποινικής αντιμετώπισης των σχετικών παραβάσεων.
9. Αύξηση της φορολογίας κερδών παικτών
Όσον αφορά την αύξηση της φορολογίας στα κέρδη των παικτών νόμιμων τυχερών παιγνίων, που ήδη έχε ανακοινωθεί από την ηγεσία του ΥΠΕΘΟ, σύμφωνα με το σχέδιο νόμου προβλέπεται η επιβολή φόρου:
0% τα πρώτα 100 ευρώ ανά παικτική συνεδρία (0% που είναι σήμερα),
20% για ποσά που κερδίζονται από 101 έως 500 ευρώ ανά παικτική συνεδρία (από 15%) και
30% για ποσά που κερδίζονται από 501 ευρώ και άνω ανά παικτική συνεδρία (από 20%).
Το μέτρο, σύμφωνα με το ΥΠΕΘΟ, εκτιμάται ότι θ’ αποφέρει έσοδα 50 εκατ. ευρώ φέτος και σε ετήσια βάση 100 εκατ. ευρώ.
Όσον αφορά τον παράνομο τζόγο, σύμφωνα με το ΥΠΕΘΟ, το 2024 πάνω από 800.000 πολίτες (9,5% του πληθυσμού) συμμετείχαν σε παράνομα τυχερά παίγνια, με εκτιμώμενο κύκλο δραστηριότητας 1,67 δισ. ευρώ και μέση δαπάνη 2.089 ευρώ ανά παίκτη. Το φαινόμενο, όπως αναφέρει στην εισηγητική του έκθεση, πλήττει κυρίως τις νεότερες ηλικίες, καθώς το 52,2% των παικτών είναι έως 44 ετών, ενώ οι ηλικίες 18-34 εμφανίζουν τη μεγαλύτερη διείσδυση. Παράλληλα, 390.000 άτομα έπαιξαν αποκλειστικά διαδικτυακά, 215.000 σε παράνομους φυσικούς χώρους και 194.000 και με τους δύο τρόπους, με το παράνομο στοίχημα, τις παράνομες ρουλέτες και τα «φρουτάκια» να αποτελούν τις πιο διαδεδομένες μορφές. Οι ίδιοι οι παίκτες αναγνωρίζουν σοβαρούς κινδύνους, όπως απώλεια χρημάτων (61%), αδυναμία είσπραξης κερδών (53%), έλλειψη προστασίας παίκτη (51%) και απουσία ορίων υπεύθυνου παιχνιδιού (50%), γεγονός που αναδεικνύει την επιτακτική ανάγκη ισχυρότερης θεσμικής θωράκισης.
