Η αστραφτερή Lotus Electre που εθεάθη να τρέχει στην Αττική οδό μια ωραία νύχτα του Νοέμβρη, με ταχύτητες αντίστοιχες με τον Τζέιμς Μποντ στις πιο επικίνδυνες φάσεις του, δεν θα μπορούσε να περάσει απαρατήρητη από τον μέσο οδηγό, πόσο μάλλον από την Τροχαία. Το σανιδωμένο γκάζι, τα 213 χιλιόμετρα, η αστραφτερή βερσιόν ενός αυτοκινήτου που ταιριάζει σε ιλουστρασιόν περιοδικά και σε μυθιστορηματικά όνειρα, όλα έδειχναν ότι ο οδηγός της συγκεκριμένης Lotus δεν θα μπορούσε να είναι κάποιος τυχαίος.
Το όνομα του Στέφανου Τσιτσιπά ως ιδιοκτήτη του αυτοκινήτου και μοναδικού παραλήπτη μιας κλήσης που αποστέλλεται πλέον χωρίς τις γνωστές ελληνικές διαμεσολαβήσεις από την Τροχαία, ήταν η αρχή ενός σίριαλ, από αυτά που ξέρει να δημιουργεί κατ’ εξακολούθηση ο διάσημος τενίστας: ήταν ή δεν ήταν ο ίδιος οδηγός του αυτοκινήτου; Μήπως η κίνηση του πατέρα του να αναλάβει την ευθύνη της παράβασης ήταν άλλο ένα πειστήριο της σχέσης αγάπης – μίσους που χαρακτηρίζει την οικογένεια; Και τι επιτέλους συμβαίνει με το δίπλωμά του, καθώς σε περίπτωση που δεν κατέχει, επίκειται ακόμα και ποινή φυλάκισης;
Πρόκειται για ερωτήματα που προσθέτουν άλλο ένα κομμάτι στο παζλ που λέγεται «Η απότομη πτώση του Στέφανου Τσιτσιπά», σαν εκείνα τα τεράστια ψηφιδωτά που αναπαριστούσαν τους περασμένους αιώνες τους ηττημένους αυτοκράτορες. Εν προκειμένω, ο εστεμμένος αντί για σκήπτρο κρατάει ρακέτα και αντί για κατεκτημένα εδάφη χωμάτινα κορτ, ικανά να τον μετατρέψουν σε απόλυτο κυρίαρχο: πρόλαβε, άλλωστε, να δει από την αρχή κιόλας της καριέρας του το όνομά του να φιγουράρει στο νούμερο 3 των πιο ισχυρών του κόσμου, κάτω ακριβώς από τα ιερά τέρατα όπως οι Ντανιίλ Μεντβέντεφ και Νόβακ Τζόκοβιτς. Μόνο που ο τενίστας άρχισε να χάνει τη μία μάχη μετά την άλλη, φτάνοντας να αποκλειστεί από νωρίς στο τελευταίο αυστραλιανό Open – και αυτή τη στιγμή, μέσα σε μόλις τρία χρόνια, να έχει κατρακυλήσει στο νούμερο 34 στην παγκόσμια κατάταξη.
Ο ρόλος της οικογένειας
Επιπλέον, το όνομα του Τσιτσιπά πρωταγωνιστεί συχνά πυκνά σε διάφορα επεισόδια – όχι για καλό του, αφού ακόμα και η πρώην σύντροφός του με την οποία χώρισε πρόσφατα έφτασε να τον περιπαίζει στα social media. Τι είναι αυτό, όμως, που προμήνυε προ πολλού την πτώση στην αξιοθαύμαστη καριέρα του Ελληνα τενίστα, ο οποίος, παρά τις αμέτρητες διακρίσεις που έχει φέρει με την ελληνική φανέλα, δεν κατάφερε να κάνει τους συμπατριώτες του να πανηγυρίσουν για τους τίτλους ή, έστω, για τις νίκες;
Κατ’ αρχάς, όπως όλες οι ιστορίες στην Ελλάδα, από τον καιρό του γένους των Λαβδακιδών και τους αιώνιους μύθους που έθρεψαν τις τραγωδίες του Οιδίποδα, πρωταγωνιστικό ρόλο στην περίπτωση του Στέφανου Τσιτσιπά φαίνεται να έχει η «Αγία Οικογένεια», που είναι μαζί ευλογία και κατάρα. Η οικογενειακή μείξη, εν προκειμένω, διέθετε έναν άκρως γοητευτικό, εξωτικό χαρακτήρα, αφού η πρωταθλήτρια του τένις, Ρωσίδα μητέρα του, Γιούλια Σαλνίκοβα, όχι μόνο προίκισε τον γιο της με τα ωραία χαρακτηριστικά της βόρειας φυλής και έναν περήφανο χαρακτήρα, αλλά και του έμαθε από μικρό τα μυστικά του αθλήματος. Από τον πατέρα του Απόστολο, προπονητή του τένις, κληρονόμησε τόσο το μεσογειακό ταμπεραμέντο όσο και την απόλυτη αφοσίωση στα κορτ.
Αμφότεροι του έδωσαν την ευκαιρία να εξελίξει από νωρίς το ταλέντο του μετακομίζοντας ως έφηβος στη Γαλλία και καταφέρνοντας κάτι πολύ δύσκολο σε σύγκριση με κάθε συνομήλικό του: να προπονηθεί στην ακαδημία ενός από τους κορυφαίους προπονητές τένις παγκοσμίως, του Πατρίκ Μουράτογλου. Με άλλα λόγια, ακόμα κι αν δεν το ήθελε ή δεν ακολουθούσε -μαζί με τον λιγότερο ταλαντούχο αδελφό του Πέτρο- την οικογενειακή μοίρα, ο μικρός Στέφανος είχε την ευκαιρία να μπει στους αγώνες με τους καλύτερους όρους.
Ωστόσο άκυρες δηλώσεις του Τσιτσιπά, που κυμαίνονταν από τη δημόσια άρνηση των εμβολίων μέχρι την απαίτηση να στηθούν Harrods στο κέντρο της Αθήνας σε καιρό βαθύτατης οικονομικής κρίσης, δείχνουν έναν άνθρωπο χωρίς πυξίδα και σίγουρα με λάθος οικογενειακή καθοδήγηση. Παρότι, αναμφίβολα, οι προικισμένοι σε ταλέντα και αθλητικά προσόντα γονείς του, τόσο η δυναμική μητέρα με την έντονη προσωπικότητα, κόρη του διάσημου ποδοσφαιριστή Σεργκέι Σάλνικοφ, ο οποίος είχε γίνει γραμματόσημο στο σιδηρούν καθεστώς της άλλοτε κραταιάς Σοβιετικής Ενωσης, όσο και ο πατέρας του, αναγνωρισμένος προπονητής του τένις, φρόντισαν να μεταδώσουν στον γιο τους με τα κατάλληλα εχέγγυα ώστε να μη φοβάται να αντικρίσει στα μάτια τα μεγάλα ονόματα, ωστόσο δεν του δίδαξαν, μάλλον γιατί δεν διέθεταν οι ίδιοι, κανόνες δημόσιας συμπεριφοράς. Κάπως έτσι ο έφηβος Στέφανος έφτασε να κερδίζει από νωρίς τον τίτλο του Γκραν Σλαμ στην περίοδο των Open στην κατηγορία των εφήβων και το διπλό του Γουίμπλεντον αγοριών το 2016, αλλά η αστραφτερή πορεία είχε διάφορες παράξενες διακυμάνσεις: το δυναμικό και έντονο στυλ παιχνιδιού του και το εντυπωσιακό του backhand τον έκαναν να σκαρφαλώσει σε χρόνο ρεκόρ από την 71η στην 3η θέση της παγκόσμιας κατάταξης, εντυπωσιάζοντας με τις ικανότητές του, χωρίς όμως σταθερότητα στις εμφανίσεις του.
Ο Τσιτσιπάς διέπρεψε από νωρίς στην τεχνική του μονού χειρισμού και ήταν εκεί που πόνταρε ο προπονητής πατέρας του ώστε να στήσει τις επιδόσεις του γιου του, αλλά αυτή τη στιγμή, όπως επιμένουν οι επαΐοντες του τένις, δείχνει να έχει εξαντλήσει όλα τα περιθώρια ανέλιξης.Η καθοδική πορεία στις εμφανίσεις του είχε ως αποτέλεσμα ο ίδιος να απολύσει τον πατέρα του και να προσλάβει άλλον προπονητή ακούγοντας τις συμβουλές των θαυμαστών που καλούσαν τον αγαπημένο τους Stefanos να απομακρυνθεί από την τοξική του οικογένεια.
Η στιγμή που ο Στέφανος Τσιτσιπάς εξωτερικεύει την οργή του στον πατέρα του, ο οποίος προσπαθεί να προστατευτεί
Επιπλέον, η προβληματική οικογενειακή κατάσταση και τα δημόσια ξεσπάσματα ακόμα και την ώρα των αγώνων είχαν πια δημιουργήσει σοβαρά προβλήματα στην αποδοχή του από τους ομότεχνούς του: κανείς δεν ξεχνάει το περιστατικό στον ημιτελικό του Σινσινάτι τον Αύγουστο του ’21, όταν είδαν τον Τσιτσιπά, μετά την ολοκλήρωση του πρώτου σετ, να αποσύρεται για 10 ολόκληρα λεπτά στα αποδυτήρια – κατάλαβαν ότι δεν πήγε εκεί επειδή ένιωσε αδιαθεσία, αλλά για να συμβουλευτεί, κάτι που επισήμως απαγορεύεται, τον προπονητή πατέρα του. Ωστόσο, αντί να ζητήσει συγγνώμη για την παρατεταμένη απουσία του, τότε είχε απαντήσει: «Δεν είναι αστροφυσική, ούτε τρελό, ήθελα απλώς να αλλάξω την μπλούζα μου». Οσο για το περίφημο περιστατικό τον Μάιο του 2023, με τον ίδιο να βρίζει σκαιότατα εις επήκοον όλων των θεατών του ATP Masters 1000 της Ρώμης τη μητέρα του, αυτό έχει πλέον γραφτεί στα χρονικά του τένις – και φυσικά όχι για καλό. Μπορεί το δίδυμο πατέρα – γιου Τσιτσιπά να κατέκτησε τα κορτ, αλλά έξω από τον ελίτ κόσμο της αντισφαίρισης μοιάζει με μια συνηθισμένη ελληνική οικογένεια σε διαρκή κρίση.
Απειλές και ύβρεις
Σε αυτή τη φρενήρη κούρσα, που κάποιοι θα παρομοίαζαν κάλλιστα με έναν τίτλο που ακούγεται πολύ τελευταία, με «παράξενη Ιθάκη», ο Τσιτσιπάς, σε αντίθεση με άλλους πολυσυζητημένους αθλητές, φαινόταν να είναι ο αποκλειστικός καραβοκύρης του εαυτού του: ούτε ομάδες με συμφέροντα, ούτε τρελοί σπόνσορες που να απαιτούν ανταλλάγματα, ούτε ύποπτες συναλλαγές που θα αμαύρωναν την παρουσία του στα χωμάτινα Masters: μόνο πολλή δουλειά και κάποια αφέλεια από οτιδήποτε είχε να κάνει με κοινωνική τάξη πραγμάτων, δημόσια θέση, ενσυναίσθηση και δικαιοσύνη. Σε έναν χώρο όπου τα χρήματα περισσεύουν και δεν φαίνεται να έχει σχέση με οποιοδήποτε λαϊκό ή ομαδικό άθλημα, σίγουρα οι αθλητές δεν συνηθίζουν να φαντάζουν με παραδείγματα προς μίμηση: ωστόσο, το τσαγανό του Τζόκοβιτς έχει δείξει σπάνια αθλητικά χαρίσματα και αξιοθαύμαστη σταθερότητα, ενώ ο Ελβετός Ρότζερ Φέντερερ των 20 Grand Slam τίτλων, που έχει υπάρξει και πρότυπο του Τσιτσιπά, σύμφωνα με δηλώσεις του, δεν έδειξε ποτέ να παραφέρεται στο γήπεδο ή να απογοητεύει τον ίδιο τον κόσμο που τον τίμησε.
Αντιθέτως, οι θαυμαστές του Στέφανου έχουν σίγουρα νιώσει έτσι ακούγοντάς τον να βρίζει επανειλημμένως τη μητέρα του σε όλες τις γλώσσες ή να σπάει τη ρακέτα εξαπολύοντας απειλές και ύβρεις προς την πλευρά του πατέρα του. Πολλές συζητήσεις έχουν προκαλέσει τα βίντεο που δείχνουν τόσο δημόσιους όσο και ιδιωτικούς καβγάδες του, όπως εκείνο που κυκλοφόρησε τον Ιούνιο του 2022 όπου καθυβρίζει τον πατέρα του και τον αδελφό του ή το άλλο από το τουρνουά του Μόντρεαλ το 2024 όπου αποκλείστηκε από τον Κέι Νισικόρι.
Την ίδια περίπου περίοδο ο Στέφανος φάνηκε να προχωράει σε οριστική ρήξη: αφού απέλυσε τον πατέρα του από προπονητή του, φρόντισε να ανακοινώσει δημόσια την απομάκρυνσή του και από την οικογένεια και μάλιστα σε βίντεο όπου πάλι με τις γνωστές δόσεις της οικογενειακής υπερβολής δήλωνε «παιδί ενός ναρκισσιστή γονέα». Χρέη προπονητή του ανέλαβε τότε ο Δημήτρης Χατζηνικολάου, για να δώσει με τη σειρά του ύστερα από δέκα μήνες σκληρής προπόνησης τη θέση του στον Κροάτη Γκόραν Ιβανίσεβιτς, ο οποίος είχε βοηθήσει στο παρελθόν τον Τζόκοβιτς να κερδίσει άλλο έναν Grand Slam τίτλο. Υστερα, όμως, από έναν ακόμα τραυματισμό του -η ροπή του σε αυτούς του έχει στοιχίσει πολλές απώλειες καλής θέσης στην παγκόσμια κατάταξη-, ο Κροάτης coach, αφού έβαλε τέλος στη συνεργασία τους, που τη θεώρησε, κατά τα λεγόμενά του, «ανώφελη», έσπευσε να περιγράψει τον Τσιτσιπά ως έναν από τους «απροπόνητους και απροετοίμαστους» αθλητές που έχει γνωρίσει ποτέ στη ζωή του.
Η προβληματική σχέση
Δεν πάει, επίσης, πολύς καιρός που ο Τσιτσιπάς εξαπέλυε μύδρους κατά του σύγχρονου φεμινισμού, αναπαράγοντας παράλληλα δημόσια τις δηλώσεις του Ιμάν Γκάντζι ότι είναι ένα «βλαβερό κίνημα που κάνει τις γυναίκες να μισούν τους άνδρες». Ούτε λέξη φυσικά για την πατριαρχία ή για το δικαίωμα των γυναικών στην αυτοδιάθεση που δεν συμπεριλαμβάνεται καν στις έννοιες που αξίζει να λάβει, έστω για λόγους συμβολικούς, υπόψη του. Αντίθετα, επιστρέφοντας συχνά πυκνά στο αγαπημένο παιχνίδι των σεξιστικών αντιλήψεων, φάνηκε να επαναλαμβάνει τα γνωστά κλισέ, ότι οι γυναίκες δεν είναι καλές στο πάρκινγκ ή ότι ο προορισμός τους είναι να πλένουν πιάτα.
Οταν, μάλιστα, είδε το κλίμα αντιδράσεων ακόμα και από θαυμάστριές του, αρκέστηκε σε έναν απλό σχολιασμό, ότι μάλλον δεν αντιλαμβάνονται το χιούμορ του. Ανάμεσα σε αυτές τις αναρτήσεις μεσολάβησαν διάφορα ποστ μαζί με την πρώην αγαπημένη του, την Ισπανίδα τενίστρια Πάολα Μπαντόσα, μια σχέση που πέρασε επίσης από διάφορες διακυμάνσεις. Το ζευγάρι άρχισε να βγαίνει τον Μάιο του 2023 και πολύ σύντομα έφτασε σε έναν επεισοδιακό χωρισμό, για να υπάρξει, λίγο αργότερα, η επανασύνδεση. Τελικά το καλοκαίρι του ίδιου χρόνου χώρισαν οριστικά.
Ολα πια έμοιαζαν κάπως αρνητικά για τον Τσιτσιπά, που είδε την καλή του να τον εγκαταλείπει σε μια πολύ κρίσιμη περίοδο της ζωής του, και όχι μόνο αυτό, αλλά να του αφιερώνει και ένα τραγούδι που μόνο θετικές εντυπώσεις δεν αφήνει με τους στίχους του: «Είναι τόσο γοητευτικός, ένα αστέρι της ανοσίας, μια οφθαλμαπάτη, χρυσό Ολυμπιακό μετάλλιο για τον μεγαλύτερο βλάκα» – χαρακτηρισμοί που δεν τιμούν έναν κορυφαίο αθλητή και δημόσιο πρόσωπο.
Τι μέλλει γενέσθαι
Ολα, επομένως, προμηνύουν ότι η περίοδος καμπής για τον κορυφαίο τενίστα δεν έχει ακόμα τελειώσει: μια σειρά από λανθασμένες αντιδράσεις δίνει τη θέση της σε αντίστοιχα αρνητικά γεγονότα, όπως το πρόσφατο περιστατικό με την παράβαση των ορίων ταχύτητας. Αν σε όλα αυτά προσθέσει κανείς την αρνητική εικόνα που έχει πια διαμορφωθεί στον κόσμο και τον χώρο του τένις και την είσοδο άλλων νέων κορυφαίων παικτών, τότε καταλαβαίνει ότι ο Ελληνας πρωταθλητής πρέπει να δουλέψει πολύ κατά την επάνοδό του στα γήπεδα. Με υψηλό δείκτη προσαρμοστικότητας ο Τσιτσιπάς είναι σίγουρο ότι μπορεί να επανέλθει – αρκεί να συνειδητοποιήσει ότι ο πρωταθλητισμός δεν απαιτεί μόνο υψηλές αντοχές και επιδόσεις, αλλά κυρίως χαρακτήρα.
