Ο πρόεδρος της Βουλής των Κοινοτήτων Τζον Μπέρκοου δήλωσε ότι θα αποφασίσει τη Δευτέρα αν θα επιτρέψει στην κυβέρνηση να προτείνει τη διεξαγωγή ψηφοφορίας για τη συμφωνία του πρωθυπουργού Μπόρις Τζόνσον σχετικά με το Brexit.
Υπάρχει ένας κανόνας στο Κοινοβούλιο σύμφωνα με τον οποίο ένα ερώτημα δεν μπορεί να τίθεται δύο φορές στη διάρκεια της ίδιας συνόδου.
Η κυβέρνηση προσπάθησε να πείσει τους βουλευτές να εγκρίνουν τη συμφωνία σήμερα, αλλά οι βουλευτές ενέκριναν μια πρόταση να μετατεθεί η ψηφοφορία για τη συμφωνία μέχρι να ολοκληρωθεί η διαδικασία έγκρισης της νομοθεσίας για την έξοδο από την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Ο υπουργός της κυβέρνησης που είναι αρμόδιος για τις σχέσεις με το Κοινοβούλιο, ο Τζέικομπ Ρις-Μογκ, δήλωσε πως η κυβέρνηση σχεδιάζει να θέσει τη συμφωνία σε συζήτηση και ψηφοφορία τη Δευτέρα.
«Θα το σκεφθώ και θα δώσω αυτή που ελπίζω να είναι μια πλήρως μελετημένη απόφαση για το θέμα αυτό τη Δευτέρα», είπε ο Μπέρκοου.
Στο μεταξύ, οι ηγέτες των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης έχουν κουραστεί τόσο από το Brexit που όταν κατέληξαν σε συμφωνία με τον Βρετανό πρωθυπουργό Μπόρις Τζόνσον αυτήν την εβδομάδα δεν ήθελαν καν να σκεφτούν ότι θα χρειαζόταν να αναβάλουν την αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου πέραν της 31ης Οκτωβρίου.
Όμως, αν ο Τζόνσον ζητήσει την παράταση –κάτι που μοιάζει πολύ πιθανό αφού δεν κατάφερε να εξασφαλίσει την έγκριση της Βουλής των Κοινοτήτων στη συμφωνία του σήμερα– είναι ελάχιστες οι πιθανότητες να την αρνηθούν οι υπόλοιπες 27 χώρες μέλη.
«Δεν τους βλέπω να αρνιούνται» είπε ο Άναντ Μένον, καθηγητής πολιτικών επιστημών και ευρωπαϊκών σπουδών και διευθυντής του «Ηνωμένου Βασιλείου σε μια Μεταβαλλόμενη Ευρώπη» (UK in a Changing Europe). «Δεν θέλουν μια αποχώρηση χωρίς συμφωνία και σίγουρα δεν θέλουν να κατηγορηθούν γι αυτό», πρόσθεσε ο καθηγητής, που είναι ειδικός σε θέματα Brexit, μιλώντας στο πρακτορείο Reuters.
Εάν ζητηθεί από τους 27 να συμφωνήσουν σε μια νέα διορία, πιθανότατα αυτό θα γίνει σε μια έκτακτη σύνοδο κορυφής πριν από τα τέλη Οκτωβρίου, ενδεχομένως το επόμενο Σαββατοκύριακο. Οι πρεσβευτές των χωρών πρόκειται να συνεδριάσουν στις Βρυξέλλες το πρωί της Κυριακής.
Να σημειωθεί ότι μετά τη δεύτερη αναβολή οι Ευρωπαίοι διαμήνυσαν ότι αυτή θα ήταν και η τελευταία. Λίγο νωρίτερα, η γαλλική προεδρία εκτίμησε ότι μια νέα καθυστέρηση «δεν είναι προς το συμφέρον κανενός». «Διαπραγματευτήκαμε μια συμφωνία, επαφίεται πλέον στο βρετανικό κοινοβούλιο να πει αν την εγκρίνει ή την απορρίπτει», ανέφερε το Ελιζέ.
Ο πρωθυπουργός της Ιρλανδίας Λίο Βαράντκαρ από την πλευρά του σημείωσε ότι η Βρετανία δεν έχει προς το παρόν υποβάλει κανένα αίτημα προς αυτήν την κατεύθυνση. «Αν συμβεί αυτό (…) η παράταση μπορεί να δοθεί μόνο με ομοφωνία», πρόσθεσε, αναφερόμενος σε μια πιθανή απόφαση των υπόλοιπων 27 χωρών μελών της ΕΕ.
Ένα ενδεχόμενο είναι να δοθεί από τους 27 μια «τεχνική παράταση» ενός μηνός (και όχι μέχρι τις 31 Ιανουαρίου) ώστε να υπάρξει χρόνος τόσο στη Βρετανία όσο και στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο για να επικυρώσουν τη συμφωνία, όπως είπε ένας Ευρωπαίος διπλωμάτης.
Μια άλλη ευρωπαϊκή διπλωματική πηγή είπε ότι η διάρκεια της αναβολής και οι προϋποθέσεις που θα τεθούν θα εξαρτηθούν από τον σκοπό για τον οποίο θα ζητηθεί η παράταση. «Αν εξακολουθούμε να ελπίζουμε ότι θα μπορέσουμε να διασώσουμε τη συμφωνία αυτή, θα επιδιώξουμε μικρότερο χρονικό διάστημα.
Όμως, αν μιλάμε για εκλογές ή για δεύτερο δημοψήφισμα, είναι πιθανόν να χρειαστεί περισσότερος χρόνος. Σε αυτό το στάδιο, εξαρτάται από το τι θα συμβεί στη Βρετανία τις επόμενες ώρες», εξήγησε.
Πολλοί στις Βρυξέλλες πιστεύουν ότι δεν μπορούν να δοθούν παρατάσεις μετά τα μέσα του 2020 καθώς η ΕΕ θα χρειαστεί τον υπόλοιπο χρόνο για να προετοιμάσει τον νέο πολυετή προϋπολογισμό της και είναι αναγκαίο να γνωρίζει αν η Βρετανία θα συνεχίσει να συμβάλλει σε αυτόν.
Νέα κοινοβουλευτική ήττα υπέστη νωρίτερα το Σάββατο ο πρωθυπουργός της Μεγάλης Βρετανίας Μπόρις Τζόνσον, καθώς δεν κατάφερε να «περάσει» τη συμφωνία που διαπραγματεύτηκε με την Ε.Ε. για το Brexit.
Στην ιστορική συνεδρίαση του βρετανικού κοινοβουλίου που συνεκλήθη για να ψηφίσει επί της συμφωνίας εξόδου από την Ε.Ε., τελικά υπερψηφίστηκε τροπολογία των αντιπάλων του Τζόνσον, η οποία προβλέπει ότι η συμφωνία με την Ε.Ε. δεν θα τεθεί προς έγκριση μέχρι να είναι έτοιμα όλα τα νομοθετικά κείμενα υλοποίησης της συμφωνίας, και να εγκριθούν από τη Βουλή των Λόρδων και εκείνη των Κοινοτήτων.
Την τροπολογία είχε καταθέσει ο πρώην συντηρητικός βουλευτής Όλιβερ Λέτουϊν, ο οποίος έχει εκδιωχθεί από το κόμμα από τον Τζόνσον.
Εάν ο Τζόνσον φέρει στο Κοινοβούλιο τη νομοθεσία και καταφέρει να την περάσει, τότε ίσως έχει μια πιθανότητα να επιτύχει την αποχώρηση της Βρετανίας μέχρι τις 31 Οκτωβρίου.
Εάν όμως αποτύχει να συγκεντρώσει τις απαραίτητες ψήφους, τότε τα πράγματα περιπλέκονται και όλα είναι πλέον ανοιχτά, από το να υπάρξει παράταση στο Brexit, κάτι που ίσως να οδηγήσει σε νέα πολιτική κρίση, μέχρι να φτάσουμε στην ημερομηνία εξόδου της 31ης Οκτωβρίου χωρίς συμφωνία.
Ύστερα από την υπερψήφιση της τροπολογίας Λέτουιν, ο Τζόνσον έχει νομικά την υποχρέωση να ζητήσει παράταση απο την Ε.Ε., αλλά ο ίδιος δήλωσε ότι δεν θα το πράξει.
Εάν επιχειρήσει να παρακάμψει την νομική αυτή υποχρέωση, μπορεί η υπόθεση να φτάσει στο Ανώτατο Δικαστήριο της χώρας, ενώ εάν τελικά ζητήσει παράταση, θα πρέπει να εγκριθεί με ομοφωνία από τους ηγέτες της Ε.Ε., τη στιγμή που ήδη ο Γάλλος πρόεδρος έχει δηλώσει ότι δεν θα πρέπει να εγκριθεί παράταση.
Από την πλευρά της Ε.Ε. εκπρόσωπος τύπου της Κομισιόν, δήλωσε ότι εναπόκειται πλέον στη Βρετανία να ενημερώσει την Ε.Ε. Για τις επόμενες κινήσεις της «το ταχύτερο δυνατόν». «Επαφίεται στη βρετανική κυβέρνηση να μας ενημερώσει για τα επόμενα βήματα το ταχύτερο δυνατό», ανέφερε σε ένα τουίτ η Μίνα Αντρέεβα, εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, λίγο μετά την ήττα που υπέστη ο Βρετανός πρωθυπουργός στο Κοινοβούλιό του.
Η τροπολογία Λέτουιν χαρακτηρίστηκε «κοινοβουλευτική παγίδα» η οποία στήθηκε από τους αντιπάλους του Τζόνσον, με στόχο μια περαιτέρω καθυστέρηση στην επίτευξη του Brexit. Μετά την υπερψήφιση της τροπολογίας Λέτουϊν, η ψηφοφορία για την ίδια τη συμφωνία δεν έχει νόημα.
Το ερώτημα που τίθεται πλέον είναι εάν υπάρχει ο χρόνος να υιοθετηθούν όλες οι νομοθετικές και τεχνικές λεπτομέρειες υλοποίησης της συμφωνίας για το Brexit μέχρι τις 31 Οκτωβρίου που είναι η καταληκτική ημερομηνία ή εάν θα αναγκαστεί ο Τζόνσον να ζητήσει παράταση μέχρι να συμβεί αυτό.
Ο ίδιος ο Τζόνσον, πάντως, μετά την υπερψήφιση της τροπολογίας Λέτουϊν δήλωσε ότι: «Δεν θα διαπραγματευτώ παράταση με την Ε.Ε. και ο νόμος δεν με υποχρεώνει να το κάνω». Είπε επίσης ότι το αποτέλεσμα για την τροπολογία ήταν οριακό και ότι πιστεύει ότι η συμφωνία για το Brexit θα υπερψηφιστεί με σημαντική διαφορά την επόμενη εβδομάδα.
Η τροπολογία Λέτουϊν πέρασε με πλειοψηφία 16 ψήφων (322 ναι και 306 όχι) και προβλέπει ότι ακόμη και εάν το Κοινοβούλιο εγκρίνει τη νέα συμφωνία, ο πρωθυπουργός θα πρέπει να ζητήσει παράταση στο Brexit μέχρι να ολοκληρωθεί η νομοθεσία για την αποχώρηση και από τα δύο σώματα της Βουλής.
Το αποτέλεσμα αυτό μεταθέτει την έγκριση της συμφωνίας του πρωθυπουργού, μέχρι να ολοκληρωθεί η διαδικασία του νομοσχεδίου που ενεργοποιεί την αποχώρηση.
Της ψηφοφορίας προηγήθηκε η ομιλία του υπουργού αρμόδιου για τις προετοιμασίες για το Brexit, Μάικλ Γκοβ, με την οποία ολοκληρώθηκε η συζήτηση στο κοινοβούλιο επί της πρότασης της κυβέρνησης για την έγκριση της συμφωνίας αποχώρησης.
Ο Γκοβ προειδοποίησε το Σώμα ότι εάν εγκριθεί η τροπολογία Λέτουιν, δεν θα διεξαχθεί η κρίσιμη ψηφοφορία σήμερα, όπως ήταν προγραμματισμένο. Κάλεσε επίσης τους βουλευτές να βάλουν στην άκρη το «τέλειο Brexit» για το κοινό καλό και τόνισε ότι ο καλύτερος τρόπος να εξασφαλιστεί ότι δεν θα υπάρξει ‘no deal’ (μη συμφωνία) είναι να εγκριθεί η σημερινή πρόταση της κυβέρνησης για τη συμφωνία αποχώρησης.
Ογκώδης συγκέντρωση διαδηλωτών στο Λονδίνο – Πανηγυρικό κλίμα μετά την ψηφοφορία
Εκατοντάδες χιλιάδες Βρετανοί συγκεντρώθηκαν σήμερα στο κεντρικό Λονδίνο ζητώντας να διεξαχθεί νέο δημοψήφισμα για το Brexit και πανηγύρισαν όταν έγινε γνωστό ότι η Βουλή των Κοινοτήτων ψήφισε υπέρ της αναβολής της αποχώρησης της Βρετανίας από την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Ορισμένοι από τους διαδηλωτές ταξίδεψαν στην πρωτεύουσα από άλλες περιοχές της Βρετανίας για να παραστούν σε αυτήν τη συγκέντρωση, κάτω από τον καταγάλανο ουρανό. Πολλοί κρατούσαν ευρωπαϊκές σημαίες και πλακάτ με ευφυολογήματα-συνθήματα.
Το πλήθος κατέκλυσε μεγάλο μέρος της πρωτεύουσας. Χιλιάδες άνθρωποι περίμεναν υπομονετικά να ξεκινήσουν την πορεία από το Χάιντ Παρκ την ώρα που άλλοι είχαν ήδη φτάσει στο κοινοβούλιο, το οποίο συγκλήθηκε εκτάκτως σήμερα Σάββατο, κάτι που συμβαίνει για πρώτη φορά από το 1982 και τον πόλεμο των Φόκλαντ.
Ενώ το Brexit έχει διχάσει οικογένειες, κόμματα, το κοινοβούλιο και τη χώρα, και οι δύο πλευρές συμφωνούν ότι οι επόμενες ημέρες θα είναι από τις πιο σημαντικές στην σύγχρονη βρετανική ιστορία: ένα σταυροδρόμι που θα μπορούσε να διαμορφώσει τις τύχες του Ηνωμένου Βασιλείου για πολλές γενιές.
Την ώρα που ήταν σε εξέλιξη η διαδήλωση, οι βουλευτές ενέκριναν την τροπολογία του πρώην Συντηρητικού βουλευτή Όλιβερ Λέτουιν που προβλέπει ότι ακόμη και εάν το Κοινοβούλιο εγκρίνει τη νέα συμφωνία, ο πρωθυπουργός Μπόρις Τζόνσον θα πρέπει να ζητήσει την αναβολή του Brexit μέχρι να ολοκληρωθεί η νομοθεσία για την αποχώρηση και από τα δύο σώματα της Βουλής.
Το πλήθος παρακολουθούσε τις εξελίξεις μέσα από γιγαντοοθόνες και από τα κινητά τηλέφωνα. Πολλοί πανηγύρισαν καθώς θεωρούν το αποτέλεσμα αυτής της ψηφοφορίας ως άλλη μια ευκαιρία για να σταματήσουν το Brexit.
Σε κάποια από τα πλακάτ που κρατούσαν, συνέκριναν το Brexit με την εκλογή του Ντόναλντ Τραμπ στην προεδρία των ΗΠΑ. Ορισμένοι φορούσαν παράξενες στολές – ένας μάλιστα είχε ντυθεί μπανάνα και κρατούσε ένα πλακάτ με το σύνθημα «Είμαστε ώριμοι για αλλαγή».
Δεν έλειψαν και τα ομοιώματα που σάρκαζαν κάποιους πολιτικούς, όπως τον Τζόνσον και τον σύμβουλό του, τον Ντόμινικ Κάμινγκς. Μια ομάδα διαδηλωτών έψαλλε τον ύμνο της ΕΕ, την «Ωδή στη Χαρά».
Ο Τζέιμς ΜακΓκρόρι, ο διευθυντής της εκστρατείας People’s Vote που οργάνωσε την πορεία, δήλωσε ότι η κυβέρνηση πρέπει να λάβει υπόψη της την οργή των φιλοευρωπαίων πολιτών και να οργανώσει ένα δεύτερο δημοψήφισμα για την παραμονή της χώρας στην ΕΕ.
«Αυτή η νέα συμφωνία δεν έχει καμία σχέση με αυτά τα οποία υποσχέθηκαν στον λαό και κατά συνέπεια ο κόσμος δικαιούται μια νέα ευκαιρία για να εκφραστεί», σημείωσε.
Οι οργανωτές αισιοδοξούσαν ότι η σημερινή διαδήλωση θα ήταν παρόμοια σε μέγεθος με εκείνη του Μαρτίου, όταν, όπως λένε, 1 εκατομμύριο άνθρωποι κατέβηκαν στους δρόμους. Μια τέτοια συγκέντρωση θα ήταν από τις μεγαλύτερες που έχουν γίνει ποτέ στη Βρετανία.
Η αστυνομία του Λονδίνου αρνήθηκε να κάνει εκτιμήσεις για το μέγεθος της συγκέντρωσης, σημειώνοντας ότι είναι «ανακριβής επιστήμη». Ωστόσο στις φωτογραφίες που αναρτήθηκαν στο Twitter φαίνονται οι δρόμοι και η πλατεία μπροστά από το κοινοβούλιο να έχουν κατακλυστεί από κόσμο.
Το κλίμα στη διαδήλωση κυμαινόταν από θυμό μέχρι απογοήτευση. Κάποιοι νέοι, που δεν είχαν δικαίωμα ψήφου το 2016, όταν έγινε το δημοψήφισμα, είπαν ότι ο αγώνας που δίνουν για την προκήρυξη νέου δημοψηφίσματος είναι το καθοριστικό πολιτικό γεγονός της ζωής τους.
«Αν φύγουμε από την ΕΕ δεν θα είναι το τέλος, θα συνεχίσουμε να αγωνιζόμαστε για να επανενταχθούμε μέχρι να το πετύχουμε», είπε η 17χρονη Βικτόρια Πέιντερ. Το 2016, το 52% των Βρετανών τάχθηκε υπέρ του Brexit και το 48% κατά. Μερικές δημοκοπήσεις δείχνουν ότι η τάση αυτή έχει ανατραπεί, όμως δεν είναι καθοριστική η αλλαγή και πολλοί ψηφοφόροι δηλώνουν ότι έχουν απηυδήσει με το Brexit.
Από τον Ιούλιο του 2017 έχουν γίνει 226 δημοσκοπήσεις στις οποίες οι συμμετέχοντες κλήθηκαν να δηλώσουν αν στηρίζουν την Αποχώρηση ή την Παραμονή στην ΕΕ. Από αυτές, στις 204 ο κόσμος τασσόταν υπέρ της Παραμονής, στις 7 υπέρ της Αποχώρησης και στις υπόλοιπες το αποτέλεσμα ήταν ισόπαλο.
Άλλες δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι οι ψηφοφόροι δεν έχουν αλλάξει άποψη: στη μεγαλύτερη που έχει γίνει από το 2016, από ο ινστιτούτο ComRes, οι μισοί (50%) θέλουν να γίνει σεβαστό το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος του 2016, το 42% θέλει να παραμείνει η χώρα στην ΕΕ και το 8% απάντησε ότι «δεν γνωρίζει”.
Οι υποστηρικτές του Brexit λένε ότι ένα δεύτερο δημοψήφισμα θα εμβαθύνει τον διχασμό και θα υπονομεύσει τη δημοκρατία.
