THE PAPER

Διάλογος δεν γίνεται με τελεσίγραφα διεμήνυσε το πρωί της Κυριακής ο Κυριάκος Μητσοτάκης μετά την άρνηση των αγροτών να προσέλθουν στο Μαξίμου τη Δευτέρα το απόγευμα μετά την πρόσκληση που της απηύθυνε ο ίδιος από το βήμα της Βουλής.

Παράλληλα σημειώνει στην κυριακάτικη ανάρτησή του ότι «τα μπλόκα που εκ των πραγμάτων στρέφονται εναντίον άλλων κοινωνικών ομάδων, δεν υπηρετούν τα αιτήματα των αγροτών. Αντίθετα, τα υπονομεύουν. Ενώ οι καταλήψεις δρόμων και άλλων δημόσιων υποδομών που ανήκουν σε όλους, δεν είναι υπεύθυνες ενέργειες. Αλλά κινήσεις που βλάπτουν τη χώρα. Και, ασφαλώς, τις τοπικές οικονομίες στην περιφέρεια».

Δηλώνοντας, δε, έκπληκτος από την άρνηση των αγροτών αναφέρει ότι «οι λύσεις προκύπτουν μόνο από συζήτηση. Όποιος αρνείται αυτές τις αρχές της λογικής και της Δημοκρατίας αναλαμβάνει μεγάλο βάρος απέναντι στην υπόλοιπη κοινωνία».

«Από την πλευρά μου, επαναλαμβάνω ότι η πόρτα της κυβέρνησης μένει ανοιχτή σε όσους γεωργούς και κτηνοτρόφους θέλουν να συναντηθούν είτε μαζί μου, είτε με τον Αντιπρόεδρο της Κυβέρνησης Κωστή Χατζηδάκη και τον Υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης Κώστα Τσιάρα. Κάτι που έκαναν, πρόσφατα, οι αγρότες και οι κτηνοτρόφοι της Κρήτης» συμπληρώνει ο πρωθυπουργός προαναγγέλλοντας νέο πακέτο ενισχύσεων.

Όπως γράφει χαρακτηριστικά: «η κυβέρνηση λαμβάνει υπόψιν κάθε δίκαιο αίτημα. Έτσι, ήδη μελετά μία δέσμη επιπλέον μέτρων ενίσχυσης. Πάντα, όμως, στο πλαίσιο των δυνατοτήτων της εθνικής οικονομίας και σύμφωνα με τους ευρωπαϊκούς κανόνες. Μέτρα τα οποία κυρίως θα βασίζονται σε πόρους από την ανακατανομή των αδιάθετων ποσών τα οποία προέκυψαν από το νέο πλαίσιο για τις αγροτικές επιδοτήσεις. Είναι φανερό, άλλωστε, ότι δεν θα μπορούσε η θετική ανταπόκριση στο αίτημα μιας επιμέρους κοινωνικής κατηγορίας να εκτροχιάσει τη θετική οικονομική πορεία ολόκληρης της χώρας. Όπως φανερό είναι και πως κανένα μέτρο έξω από τα πλαίσια της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής δεν θα μπορούσε να σταθεί στις Βρυξέλλες».

Ο κ. Μητσοτάκης ξεκαθαρίζει επίσης ότι «αδιαπραγμάτευτη, πάντως, παραμένει η θέση μου για την εξυγίανση του ΟΠΕΚΕΠΕ μέσω της ένταξής του στην ΑΑΔΕ. Κι αυτό, γιατί πρόκειται για τον καταλύτη που θα εκσυγχρονίσει συνολικά τον πρωτογενή τομέα στη χώρα. Με αποτέλεσμα από τη μία πλευρά, τα κοινοτικά κονδύλια να ενισχύουν, επιτέλους, την εθνική παραγωγή. Αλλά και οι έντιμοι αγρότες να εισπράττουν, κάθε χρόνο, περισσότερα χρήματα».

Σχολιάζει, μάλιστα, στο πλαίσιο αυτό πως «φαίνεται, όμως, ότι η τολμηρή αυτή απόφασή μας ξεβόλεψε αρκετούς που είχαν συνηθίσει να δρουν αξιοποιώντας τα κενά και τις δυσλειτουργίες του παλαιού συστήματος. Λυπάμαι, αλλά αυτή η παθογένεια 40 ετών και διακομματικών ευθυνών θα πρέπει να πάψει. Κανείς, άλλωστε, δεν θέλει κάποιοι επιτήδειοι να ζουν σε βάρος τίμιων επαγγελματιών, αλλά και σε βάρος του ίδιους του Κράτους».

Όλη η ανάρτηση του Κυριάκου Μητσοτάκη

Καλημέρα! Αυτή η ανασκόπηση δεν θα μπορούσε να ξεκινήσει διαφορετικά, παρά από την είδηση της ανάληψης της Προεδρίας του Eurogroup από την Ελλάδα για τα επόμενα 2,5 χρόνια. Μία μεγάλη εθνική και συλλογική επιτυχία, αδιανόητη μέχρι πριν από λίγα χρόνια. Η εκλογή του Υπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Κυριάκου Πιερρακάκη, είναι άκρως τιμητική για τη χώρα και προσωπικά για τον ίδιο. Δεν ήταν ούτε αυτονόητη, ούτε εύκολη, ιδίως για ένα κράτος-μέλος που βρισκόταν μέχρι πριν από λίγα χρόνια στο περιθώριο της ΕΕ, αντιμετωπιζόταν ως «μαύρο πρόβατο και αδύναμο κρίκος», τελούσε υπό επιτήρηση και βρισκόταν εκτός επενδυτικής βαθμίδας. Και όμως, θέσαμε φιλόδοξους και ταυτόχρονα ρεαλιστικούς στόχους, εργαστήκαμε με σχέδιο και συνέπεια, και πετύχαμε την ανάταξη της οικονομίας και της αξιοπιστίας της χώρας μας, χάρη στις πολιτικές που εφαρμόζουμε από το 2019 και μετά. Γίναμε «παράδειγμα και έμπνευση». Και αυτά δεν είναι δικά μου λόγια, αλλά επίσημων φορέων, οργανισμών και πολιτικών παραγόντων από μεγαλύτερες και ισχυρότερες χώρες. Παρά τα προβλήματα που ασφαλώς εξακολουθούν να υπάρχουν, είναι μια απόδειξη ότι η χώρα αλλάζει πίστα. Και αυτή ακριβώς η αλλαγή είναι που μας επιτρέπει σήμερα να μιλάμε με αυτοπεποίθηση για το επόμενο βήμα.

Για όσα έχουμε πετύχει το 2025 αλλά και τα προηγούμενα χρόνια, καθώς και για τις κυβερνητικές προτεραιότητες της επόμενης χρονιάς, θα μιλήσω αναλυτικά την Τρίτη στη Βουλή, στη συζήτηση για τον προϋπολογισμό του 2026.

Μέχρι τότε, όμως, αξίζει να σταθώ σε μια σημαντική απόφασή μας, που αφορά τους πληγέντες της Μάνδρας και της τραγωδίας στο Μάτι. Στο εξής, οι οικογένειες όσων χάθηκαν, οι τραυματίες και οι εγκαυματίες θα λαμβάνουν ειδική σύνταξη 1.700 ευρώ. Παράλληλα, θωρακίζονται οι δικαστικές αποζημιώσεις που τους έχουν επιδικαστεί, χωρίς αστερίσκους και εξαιρέσεις. Και διαγράφονται όλες οι οφειλές τους προς την εφορία, τα ασφαλιστικά ταμεία και την Τοπική Αυτοδιοίκηση. Δεν σβήνεται ο πόνος ούτε ξεχνιέται η απώλεια. Όμως το κράτος οφείλει να στέκεται σταθερά δίπλα σε όσους δοκιμάστηκαν, με συνέπεια και χωρίς εκκρεμότητες. Πρόκειται για την ίδια θεσμική φροντίδα με εκείνη που εξασφαλίσαμε ως κυβέρνηση για τους πληγέντες στο δυστύχημα των Τεμπών. Και είναι σημαντικό ότι αυτή η νομοθετική μας πρωτοβουλία ψηφίστηκε με εξαιρετικά ευρεία πλειοψηφία, η οποία σπάνια καταγράφεται στα κοινοβουλευτικά χρονικά.

Με την ίδια συνέπεια, προχωρούμε και σε παρεμβάσεις που αφορούν τη διαχρονική δικαιοσύνη του ασφαλιστικού συστήματος. Μία από αυτές αφορά την προσωπική διαφορά του νόμου Κατρούγκαλου, ένα ζήτημα που επηρέαζε χιλιάδες συνταξιούχους και δεν τους επέτρεπε να δουν αυξήσεις, όπως όλοι οι υπόλοιποι. Με τροπολογία που ψηφίστηκε την Τετάρτη από τη Βουλή, περίπου 670 χιλιάδες συνταξιούχοι θα αρχίσουν από 1η Ιανουαρίου να βλέπουν αυξήσεις. Το 2026, με την κατάργηση του 50% του συμψηφισμού, θα λάβουν το 50% της ετήσιας αύξησης, ενώ από το 2027 θα λαμβάνουν ολόκληρη την αύξηση, καθώς ο συμψηφισμός καταργείται πλήρως. Στηρίζουμε έμπρακτα τους συνταξιούχους, με καθαρές λύσεις, διαφάνεια και σεβασμό. Θυμίζω τα 250 ευρώ που ήδη έλαβαν 1,4 εκ. χαμηλοσυνταξιούχοι, άποροι υπερήλικες και άτομα με αναπηρία ως μόνιμη πλέον ενίσχυση, την αύξηση κατά 2,4% από 1/1/2026 για 2,5 εκ. συνταξιούχους και το επιπλέον όφελος που θα έχουν στο διαθέσιμο εισόδημα τους από τη νέα μείωση των φορολογικών συντελεστών.

Αλλάζω, τώρα, εντελώς θέμα και έρχομαι στο πεδίο των αγροτικών κινητοποιήσεων, όπου η θέση μου είναι σαφής: τα μπλόκα που εκ των πραγμάτων στρέφονται εναντίον άλλων κοινωνικών ομάδων, δεν υπηρετούν τα αιτήματα των αγροτών. Αντίθετα, τα υπονομεύουν. Ενώ οι καταλήψεις δρόμων και άλλων δημόσιων υποδομών που ανήκουν σε όλους, δεν είναι υπεύθυνες ενέργειες. Αλλά κινήσεις που βλάπτουν τη χώρα. Και, ασφαλώς, τις τοπικές οικονομίες στην περιφέρεια. Με έκπληξη, μάλιστα, πληροφορήθηκα την απόφαση του μπλόκου της Νίκαιας να αρνηθεί την πρόσκλησή μου για συνάντηση με μία πανελλαδική αντιπροσωπεία αγροτών, τη Δευτέρα. Διάλογος δεν γίνεται με τελεσίγραφα. Και οι λύσεις προκύπτουν μόνο από συζήτηση. Όποιος αρνείται αυτές τις αρχές της λογικής και της Δημοκρατίας αναλαμβάνει μεγάλο βάρος απέναντι στην υπόλοιπη κοινωνία.

Από την πλευρά μου, επαναλαμβάνω ότι η πόρτα της κυβέρνησης μένει ανοιχτή σε όσους γεωργούς και κτηνοτρόφους θέλουν να συναντηθούν είτε μαζί μου, είτε με τον Αντιπρόεδρο της Κυβέρνησης Κωστή Χατζηδάκη και τον Υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης Κώστα Τσιάρα. Κάτι που έκαναν, πρόσφατα, οι αγρότες και οι κτηνοτρόφοι της Κρήτης. Παράλληλα, η κυβέρνηση λαμβάνει υπόψιν κάθε δίκαιο αίτημα. Έτσι, ήδη μελετά μία δέσμη επιπλέον μέτρων ενίσχυσης. Πάντα, όμως, στο πλαίσιο των δυνατοτήτων της εθνικής οικονομίας και σύμφωνα με τους ευρωπαϊκούς κανόνες. Μέτρα τα οποία κυρίως θα βασίζονται σε πόρους από την ανακατανομή των αδιάθετων ποσών τα οποία προέκυψαν από το νέο πλαίσιο για τις αγροτικές επιδοτήσεις. Είναι φανερό, άλλωστε, ότι δεν θα μπορούσε η θετική ανταπόκριση στο αίτημα μιας επιμέρους κοινωνικής κατηγορίας να εκτροχιάσει τη θετική οικονομική πορεία ολόκληρης της χώρας. Όπως φανερό είναι και πως κανένα μέτρο έξω από τα πλαίσια της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής δεν θα μπορούσε να σταθεί στις Βρυξέλλες.

Αδιαπραγμάτευτη, πάντως, παραμένει η θέση μου για την εξυγίανση του ΟΠΕΚΕΠΕ μέσω της ένταξής του στην ΑΑΔΕ. Κι αυτό, γιατί πρόκειται για τον καταλύτη που θα εκσυγχρονίσει συνολικά τον πρωτογενή τομέα στη χώρα. Με αποτέλεσμα από τη μία πλευρά, τα κοινοτικά κονδύλια να ενισχύουν, επιτέλους, την εθνική παραγωγή. Αλλά και οι έντιμοι αγρότες να εισπράττουν, κάθε χρόνο, περισσότερα χρήματα. Φαίνεται, όμως, ότι η τολμηρή αυτή απόφασή μας ξεβόλεψε αρκετούς που είχαν συνηθίσει να δρουν αξιοποιώντας τα κενά και τις δυσλειτουργίες του παλαιού συστήματος. Λυπάμαι, αλλά αυτή η παθογένεια 40 ετών και διακομματικών ευθυνών θα πρέπει να πάψει. Κανείς, άλλωστε, δεν θέλει κάποιοι επιτήδειοι να ζουν σε βάρος τίμιων επαγγελματιών, αλλά και σε βάρος του ίδιους του Κράτους. Είναι κάτι που θα πρέπει να απασχολήσει, νομίζω και την αντιπολίτευση η στάση της οποίας εμφανίζεται αντιφατική: ενώ από καιρό καταγγέλλει τα προβλήματα του ΟΠΕΚΕΠΕ, τώρα που η κυβέρνηση και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προχωρούν στη μεταρρύθμισή του, εκείνη αντιδρά. Και, βέβαια, δεν απαντά σε αυτό που ρωτούν όλοι οι πολίτες: θέλει τους δρόμους κλειστούς ή ελεύθερους σε όλους;

Να περάσω στο στεγαστικό, ένα ζήτημα που απασχολεί πολλούς πολίτες, κυρίως τους νέους, αλλά όχι μόνο. Και σίγουρα δεν αφορά μόνο τη χώρα μας. Σχεδόν σε όλο τον δυτικό κόσμο οι τιμές στα ενοίκια και στην αγορά κατοικίας αυξάνονται. Τα τελευταία 2.5 χρόνια, με 43 διακριτές κρατικές παρεμβάσεις, τόσο για την απόκτηση όσο και για τη ενοικίαση κατοικίας, συνολικού προϋπολογισμού άνω των 6,7 δισ. ευρώ και με περισσότερους από 1,5 εκ. δικαιούχους, προσπαθούμε να δώσουμε λύσεις που ανακουφίζουν ένα πολυπαραγοντικό πρόβλημα.

Στην πρόσφατη συνεδρίαση της Κυβερνητικής Επιτροπής για τη Στεγαστική Πολιτική καθορίστηκαν και οι επόμενοι στόχοι για το 2026. Προχωρούμε στην αξιοποίηση των πρώτων 10 δημοσίων ακινήτων για προσιτή κατοικία μέσω της κοινωνικής αντιπαροχής, καθώς και για την κατασκευή περί των 1.350 προσιτών κατοικιών σε 3 αδρανή στρατόπεδα. Παράλληλα, θα ενεργοποιηθούν δύο νέα προγράμματα για ανακαινίσεις σε παλαιές κατοικίες αλλά και δημοτικά κτήρια που προορίζονται για κατοικίες σε δημοσίους υπαλλήλους σε δήμους και κοινότητες έως 1.500 κατοίκων.

Μία ακόμη σημαντική παρέμβαση είναι η επέκταση του προγράμματος Μετεγκατάστασης σε άλλες 6 περιφερειακές ενότητες, σε Δράμα, Κιλκίς, Σέρρες, Φλώρινα, Πέλλα και Καστοριά. Το πρόγραμμα, θυμίζω, δημιουργήθηκε για να ενισχύσει ακριτικές περιοχές και να δώσει κίνητρα σε ανθρώπους να επιστρέψουν στον τόπο τους, να αξιοποιήσουν την περιουσία τους ή ακόμη και να εγκατασταθούν σε μια περιοχή που επιλέγουν. Η ενίσχυση των 10.000 ευρώ χορηγείται χωρίς εισοδηματικά κριτήρια.

Στο πεδίο της καθημερινότητας και των δικαιωμάτων των πολιτών, τέθηκε σε λειτουργία η ευρωπαϊκή κάρτα αναπηρίας η οποία επιτρέπει στους ανάπηρους συμπολίτες μας να μπορούν να μπαίνουν στο Μετρό, σε όλα τα μέσα μαζικής μεταφοράς της Αθήνας, σε όλα τα λεωφορεία της Θεσσαλονίκης και σε δημόσια μουσεία και αρχαιολογικούς χώρους, χωρίς να χρειάζεται όλη αυτή η ταλαιπωρία του παρελθόντος, να επιδεικνύουν πολλά διαφορετικά χαρτιά στο γκισέ. Το διαπιστώσαμε και στην πράξη, κάνοντας με τον Παναγιώτη και τον Πέτρο την περασμένη Τετάρτη μια διαδρομή με συρμό του Μετρό. Μια απλή διαδικασία, όπως θα έπρεπε να είναι από την αρχή. Είναι μόνο μία από τις πολλές παρεμβάσεις που κάνουμε για να βοηθήσουμε τους συμπολίτες μας με αναπηρία να μπορούν να κινούνται ελεύθερα, να συμμετέχουν ισότιμα στην κοινωνική και οικονομική ζωή και να μην αισθάνονται αποκλεισμένοι στην καθημερινότητά τους.

Στον τομέα της υγείας, η πρόληψη και η έγκαιρη φροντίδα παραμένουν σταθερή μας προτεραιότητα. Τις επόμενες ημέρας, μετά την υπογραφή της σχετικής Κοινής Υπουργικής Απόφασης, ξεκινά η αποστολή SMS σε περίπου 8.000 ενήλικες με σοβαρή παχυσαρκία, ώστε να λάβουν δωρεάν ολοκληρωμένη διατροφική, ψυχολογική και θεραπευτική υποστήριξη. Η Ελλάδα προηγείται σε αυτό το θέμα πολλών άλλων χωρών, κάνοντας πράξη τις κατευθυντήριες οδηγίες που έδωσε φέτος πρώτη φορά ο ΠΟΥ για την αντιμετώπιση της παχυσαρκίας, μια σύγχρονη μάστιγα με εκατομμύρια θύματα κάθε χρόνο. Η συγκεκριμένη δράση εντάσσεται στο μεγάλο πρόγραμμα «Προλαμβάνω» που «τρέχει» το Υπουργείο Υγείας από το 2022. Πολύ σύντομα ξεκινάει και ο δωρεάν έλεγχος για την πρόληψη της νεφρικής δυσλειτουργίας και στοχεύει στην έγκαιρη ανίχνευση νεφρικών παθήσεων σε πολίτες υψηλού κινδύνου. Σήμερα, η Ελλάδα συμβάλλει με την εμπειρία της στη διαμόρφωση των ευρωπαϊκών προτεραιοτήτων για τους ελέγχους υγείας, στο πλαίσιο του Σχεδίου Καρδιαγγειακής Υγείας της ΕΕ, ενώ αρκετές χώρες έχουν ήδη εκδηλώσει ενδιαφέρον να υιοθετήσουν στοιχεία του μοντέλου που εφαρμόζουμε.

Κάτι ακόμα που αφορά τη δημόσια υγεία. Στο εξής, οι γιατροί αλλά και καθένας από εμάς, θα έχουμε στη διάθεση μας τον Προσωπικό Βοηθό Υγείας Πολίτη στην εφαρμογή MyHealthApp. Πρόκειται για έναν ψηφιακό βοηθό βασισμένο στην τεχνητή νοημοσύνη, που συγκεντρώνει βασικά στοιχεία του ιατρικού μας φακέλου και τα καθιστά εύκολα προσβάσιμα. Με μια απλή ερώτηση, ο χρήστης μπορεί να βρίσκει πληροφορίες όπως το ιστορικό εμβολιασμών, διαγνώσεις, φάρμακα, αποτελέσματα εξετάσεων, καθώς και δεδομένα για ανήλικα ή προστατευόμενα μέλη της οικογένειας. Παράλληλα, η εφαρμογή παρέχει ενημέρωση για τα εφημερεύοντα νοσοκομεία και τα ανοιχτά φαρμακεία, ενώ ο φάκελος του πολίτη ανανεώνεται διαρκώς με νέο υλικό. Επιπλέον οι επαγγελματίες υγείας θα μπορούν γρήγορα να βλέπουν με ασφάλεια το ιστορικό των ασθενών τους, βελτιώνοντας την ταχύτητα και την ποιότητα της διάγνωσης. Πρόκειται για ένα ακόμη βήμα προς ένα σύγχρονο, ψηφιακό και πιο αποτελεσματικό σύστημα υγείας, με τον πολίτη στο επίκεντρο.

Μία από τις πιο εντυπωσιακές, σε επίπεδο συμμετοχής, ήταν η πέμπτη εκδήλωση «Rebrain Greece» που διοργάνωσε το Υπουργείο Εργασίας στη Νέα Υόρκη την περασμένη Κυριακή. Πάνω από 1.500 Έλληνες από τις Ηνωμένες Πολιτείες και τον Καναδά έδωσαν το «παρών». Στόχος της εκδήλωσης ήταν να αναδειχθούν οι σημαντικές επαγγελματικές ευκαιρίες που πλέον υπάρχουν στη χώρα μας και ποια είναι η Ελλάδα του σήμερα, πόσο έχει αλλάξει από τα χρόνια της κρίσης που αναγκάστηκαν πολλοί συμπατριώτες μας να φύγουν. Στην εκδήλωση συμμετείχαν 35 όμιλοι επιχειρήσεων που αναζητούν εξειδικευμένα στελέχη και δραστηριοποιούνται σε κλάδους αιχμής, από τις κατασκευές και την τεχνητή νοημοσύνη και από την ενέργεια μέχρι τον τουρισμό και τη φαρμακοβιομηχανία. Εκτός από τις επαγγελματικές ευκαιρίες υπάρχουν και φορολογικά κίνητρα για να επιστρέψουν και. να χτίσουν το επόμενο κεφάλαιο της ζωής τους στην Ελλάδα.

Έρχομαι στις μεταφορές, καθώς μετά την Αθήνα, επεκτείνεται και στη Θεσσαλονίκη μέσα στον Δεκέμβριο η πιλοτική 24ωρη λειτουργία των Μέσων Μαζικής Μεταφοράς για ένα Σαββατοκύριακο -στις 20 ή στις 27 του μήνα. Έτσι, η επιστροφή της νεολαίας -και όχι μόνο- από τη βραδινή έξοδο μπορεί να γίνεται με ασφάλεια με τα Μέσα Μαζικής Μεταφοράς. Μια σημαντική υπηρεσία για την προστασία του κοινωνικού συνόλου που γίνεται πράξη με την συνδρομή των εργαζομένων στα μέσα μεταφοράς και οφείλουμε να τους το αναγνωρίσουμε. Επιπλέον, μπαίνουν σε λειτουργία οι λεγόμενες «έξυπνες» κάμερες στα λεωφορεία της πόλης προκειμένου να εντοπίζονται ψηφιακά παραβάσεις στις λεωφορειολωρίδες και επικίνδυνες οδηγικές συμπεριφορές.

Περνώ στον χώρο της Παιδείας για να αναδείξω ότι η εξωστρέφεια της ελληνικής τριτοβάθμιας εκπαίδευσης προχωράει με γοργά βήματα. Δεν ξέρω πόσο γνωστό είναι ότι στο Εθνικό Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών φοιτούν αυτήν τη στιγμή 8.015 αλλοδαποί προπτυχιακοί και μεταπτυχιακοί φοιτητές και υπάρχουν 240 υποψήφιοι διδάκτορες, επίσης αλλοδαποί. Η εξωστρέφεια και ο διεθνής προσανατολισμός του μεγαλύτερου ελληνικού πανεπιστημίου, που ήδη μετρά 866 συμφωνίες συνεργασίας με Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα σε 58 χώρες, διευρύνεται με 3 νέα προγράμματα προπτυχιακών σπουδών στα αγγλικά (Φιλοσοφική, Ιατρική και Φαρμακευτική) και επιπλέον 33 προγράμματα μεταπτυχιακών σπουδών που αναμένεται να προσελκύσουν ακόμη περισσότερους ξένους σπουδαστές. Θα επανέλθω όμως με πληρέστερο απολογισμό για τα αποτελέσματα της εξωστρέφειας σε όλα τα δημόσια ΑΕΙ τα τελευταία χρόνια.

Να προσθέσω στην ενότητα Παιδεία και τη λειτουργία 13 νέων Πειραματικών Σχολείων τα επόμενα σχολικά έτη (2026-2027 και 2027-2028). Μόνο τρία από αυτά θα βρίσκονται στην Αττική -σε Χαλάνδρι, Ταύρο και Νέα Ιωνία- ενώ τα υπόλοιπα θα λειτουργήσουν στην Περιφέρεια, σε πόλεις όπως η Αλεξανδρούπολη, η Φλώρινα, η Κέρκυρα, η Άρτα, η Ζάκυνθος και η Καρδίτσα. Μέχρι σήμερα, το δίκτυο των Πειραματικών Σχολείων αριθμεί 120 σχολικές μονάδες πανελλαδικά και με την αύξησή τους θα δοθεί η ευκαιρία σε περισσότερους μαθητές και μαθήτριες να έχουν πρόσβαση σε καινοτόμα εκπαιδευτικά περιβάλλοντα, να καλλιεργήσουν ταλέντα και δεξιότητες για ανταποκριθούν στις αυξημένες απαιτήσεις της εποχής και στις ανάγκες της νέας γενιάς.

Κλείνω με ένα θετικό νέο για το Τατόι. Μέσα στην εβδομάδα, το Υπουργείο Πολιτισμού προκήρυξε τον δημόσιο διεθνή διαγωνισμό για την παραχώρηση της χρήσης του πρώην βασιλικού κτήματος για τουλάχιστον 65 χρόνια. Από τα 40 κτήρια του κτήματος, τα 24 παραχωρούνται προς αξιοποίηση, με χρήσεις που περιλαμβάνουν φιλοξενία, εστίαση και αγροδιατροφικές δραστηριότητες, πάντα με όρο την ήπια ανάπτυξη και τον σεβασμό στο φυσικό και πολιτιστικό περιβάλλον. Μια εκκρεμότητα δεκαετιών κλείνει.

Και με αυτό κλείνω και τη σημερινή ανασκόπηση. Ό,τι και αν κάνετε, να περάσετε καλά. Και καθώς το εορταστικό ωράριο έχει ξεκινήσει, να ευχηθώ καλή δύναμη στους εργαζόμενους. Γεια σας!

Σε νέα φάση κλιμάκωσης εισέρχονται οι αγροτικές κινητοποιήσεις, καθώς οι αγροτοσυνδικαλιστές που συνεδρίασαν στη Νίκαια της Λάρισας αποφάσισαν να μην πάνε στη συνάντηση που είχε προτείνει ο Κυριάκος Μητσοτάκης για τη Δευτέρα στο Μέγαρο Μαξίμου, επιμένοντας ότι χωρίς συγκεκριμένες απαντήσεις στα αιτήματά τους ο διάλογος είναι προσχηματικός.

Την ίδια ώρα, η κυβέρνηση, δια στόματος του Παύλου Μαρινάκη, επαναλαμβάνει ότι παραμένει ανοιχτή στη συζήτηση, υπό την προϋπόθεση να ανοίξουν οι δρόμοι και να μην ταλαιπωρούνται οι πολίτες. Από τη σύσκεψη της Νίκαιας λένε ότι θα καθαρογράψουν τη λίστα με τα αιτήματα και αύριο θα τα κοινοποιήσουν.

Πιο συγκεκριμένα, οι εκπρόσωποι των αγροτών αποφάσισαν να συντάξουν λίστα με τα αιτήματά τους και να την αποστείλουν στον πρωθυπουργό, αναμένοντας σαφείς απαντήσεις πριν από οποιοδήποτε ραντεβού. Όπως τονίστηκε στη σύσκεψη της Νίκαιας, χωρίς συγκεκριμένες δεσμεύσεις από την κυβέρνηση δεν υπάρχει έδαφος για ουσιαστικό διάλογο, με τους αγρότες να ξεκαθαρίζουν ότι δεν επιθυμούν μια συνάντηση περιορισμένη σε «λόγια συμπάθειας».

Τη γραμμή της κλιμάκωσης επιβεβαίωσε μιλώντας στους δημοσιογράφους ο πρόεδρος της Ενωτικής Ομοσπονδίας Αγροτικών Συλλόγων Λάρισας, Ρίζος Μαρούδας, ο οποίος δήλωσε ότι οι αγρότες δεν θα προσέλθουν στη συνάντηση της Δευτέρας, χαρακτηρίζοντας τον διάλογο «προσχηματικό». Όπως ανέφερε, οι κινητοποιήσεις συνεχίζονται, τα μπλόκα παραμένουν και οι αγρότες θα περιμένουν τις απαντήσεις της κυβέρνησης στα αιτήματά τους.

«Θα νικήσουμε, έχουμε τη δύναμη να ικανοποιηθούν κάποια από τα αιτήματά μας» σημείωσε, προσθέτοντας ότι την Τετάρτη και την Παρασκευή θα πραγματοποιηθούν, συμβολικά, αποκλεισμοί παρακαμπτήριων οδών.

Στο ίδιο μήκος κύματος κινήθηκαν και οι υπόλοιποι αγροτοσυνδικαλιστές, οι οποίοι προειδοποίησαν για περαιτέρω κλιμάκωση από την Τρίτη, εφόσον η κυβέρνηση δεν απαντήσει στα αιτήματά τους. Ανάλογες ήταν και οι τοποθετήσεις εκπροσώπων αγροτών από την Κρήτη, που συμμετείχαν στη σύσκεψη της Νίκαιας.

Οι ίδιοι υποστήριξαν ότι οι συνάδελφοί τους που μετείχαν χθες σε συνάντηση με τον αντιπρόεδρο της κυβέρνησης, Κωστή Χατζηδάκη, στην Αθήνα, υπονόμευσαν τον αγώνα τους, επαναλαμβάνοντας και εκείνοι ότι η επιλογή είναι η κλιμάκωση των κινητοποιήσεων.

Πριν από την έναρξη της σύσκεψης, σκληρό τόνο είχαν υιοθετήσει και άλλα στελέχη των αγροτικών ομοσπονδιών. Ο αντιπρόεδρος της Ομοσπονδίας Λάρισας, Σωκράτης Αλειφτήρας, δήλωσε ότι «είμαστε αποφασισμένοι, εφόσον δεν υπάρχουν απαντήσεις από την κυβέρνηση, να στείλουμε τα αιτήματα και να περιμένουμε ξεκάθαρες απαντήσεις», προσθέτοντας ότι διάλογος μπορεί να υπάρξει μόνο αν συντρέχουν οι προϋποθέσεις για ουσιαστική συζήτηση. «Αλλιώς θεωρούμε ότι πρόκειται για επικοινωνιακό σόου της κυβέρνησης» ανέφερε, σημειώνοντας ότι ο πρωθυπουργός «έκλεισε μόνος του το ραντεβού».

Στην ίδια γραμμή και ο Γιάννης Κουκούτσης από την Ομοσπονδία Λάρισας, ο οποίος υπογράμμισε ότι οι αγρότες δεν μπορούν να συμμετάσχουν σε προσχηματικό διάλογο, επισημαίνοντας ότι δεν υπάρχουν χρονικοί περιορισμοί στις κινητοποιήσεις.

Από την πλευρά της κυβέρνησης, η πρώτη αντίδραση ήρθε από τον κυβερνητικό εκπρόσωπο Παύλο Μαρινάκη, κατά τη συζήτηση για τον προϋπολογισμό στη Βουλή. Ο κ. Μαρινάκης επανέλαβε το μήνυμα ότι η κυβέρνηση από την πρώτη στιγμή έχει ταχθεί υπέρ του διαλόγου, ξεκαθαρίζοντας όμως ότι αυτός δεν μπορεί να γίνεται με κλειστούς δρόμους. «Εμείς λέμε ναι στον διάλογο, όχι στους κλειστούς δρόμους» τόνισε, υποστηρίζοντας ότι η θέση αυτή εκφράζει τη συντριπτική πλειοψηφία της κοινωνίας.

Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος αναγνώρισε ότι ο πρωτογενής τομέας χρειάζεται στήριξη, σημειώνοντας ότι η κυβέρνηση έχει διαθέσει περισσότερους πόρους σε ενισχύσεις, ενώ παραδέχθηκε ότι οι αγρότες, και ειδικά οι κτηνοτρόφοι, ζητούν περισσότερα και έχουν λόγους να το κάνουν. Παράλληλα, επισήμανε ότι η προβολή αιτημάτων χωρίς διάθεση συζήτησης δυσκολεύει την εξέλιξη του διαλόγου, κάνοντας ειδική αναφορά στην ταλαιπωρία πολιτών από τους αποκλεισμούς.

Στο κυβερνητικό στρατόπεδο επιμένουν ότι ο πρωθυπουργός έχει δηλώσει πλήρη διαθεσιμότητα για συνάντηση, ξεκαθαρίζοντας ωστόσο ότι δεν μπορεί να υπάρξει διάλογος υπό καθεστώς αποκλεισμών.

Μια δικαστική απόφαση στην Ιταλία που προβλέπει αυστηρά πρόστιμα για όσους δένουν τα ποδήλατα τους σε σημεία εκτός των ειδικών θέσεων στάθμευσης ποδηλάτων, έχει προκαλέσει δυσαρέσκεια και πολλά ερωτηματικά. Η γερμανική εφημερίδα Suddeutsche Zeitung έφερε στο προσκήνιο το συγκεκριμένο θέμα, με τον συντάκτη της να απορεί και εκείνος για τη στάση της τοπικής αρχής του Κάλιαρι απέναντι στο θέμα.

Είναι πάντως δεδομένο, πως τα ποδήλατα στο Κάλιαρι δεν ήταν μέχρι τώρα ιδιαίτερα γνωστά. Αντιθέτως, η πύλη της Μεσογείου είναι μια πόλη του αυτοκινήτου. Με 718 ΙΧ ανά 1000 κατοίκους, βρίσκεται στην τρίτη θέση μεταξύ των μεγάλων ιταλικών πόλεων. Το Κάλιαρι είναι χτισμένο, όπως και η Ρώμη, πάνω σε επτά λόφους. Όταν ρωτάς τους κατοίκους γιατί δεν κάνουν ποδήλατο, μιλούν για τα λεωφορεία που υπάρχουν, τα σκαλιά της παλιάς πόλης, την καλοκαιρινή ζέστη. «Βασικά, είναι όλα ανηφόρα εδώ», σημειώνει ο Βιργίλιο Σκάνου, πρόεδρος της ιταλικής περιβαλλοντικής και ποδηλατικής ένωσης FIAB Κάλιαρι και κάτοικος της πόλης.

Κάτω από το ένα τοις εκατό των διαδρομών, εκτιμά ο Σκάνου, καλύπτεται στο Κάλιαρι με ποδήλατο.

Τι αποφάσισε το δικαστήριο για τα ποδήλατα

Πριν από μερικές εβδομάδες αποφασίστηκε από ανώτατο δικαστήριο ότι τα ποδήλατα που είναι κλειδωμένα σε οτιδήποτε άλλο εκτός από θέσεις στάθμευσης ποδηλάτων, διαταράσσουν σοβαρά το την «αστική λαμπρότητα» («decoro urbano»). Πρόκειται, σύμφωνα με το ανώτατο διοικητικό δικαστήριο της Ιταλίας, για «σεβασμό στην αξιοπρέπεια του αστικού χώρου». Με αυτό επιβεβαιώθηκε το Άρθρο 19 του κανονισμού ασφάλειας και αστυνόμευσης του Κάλιαρι. Αυτόν τον κανονισμό τον είχε ψηφίσει μια κεντροδεξιά κυβέρνηση το 2023.

Όποιος κλειδώνει το ποδήλατό του σε στύλο φαναριού, σε κιγκλίδωμα ή σε παγκάκι, κινδυνεύει με πρόστιμο έως και 800 ευρώ. Ακόμη και τα δέντρα είναι ταμπού. Η FIAB είχε προσφύγει εναντίον αυτού: Ο κανονισμός εισάγει διακρίσεις εις βάρος των ποδηλάτων έναντι των σκούτερ ή των E-Scooter (ηλεκτρικών πατινιών), τα οποία δεν αναφέρονται σε αυτόν. Οι ποινές είναι δυσανάλογες. Ακόμη και ο διοικητής της δημοτικής αστυνομίας, αφηγείται ο Σκάνου, ήταν αντίθετος: Το Άρθρο 19 επιχείρησε να λύσει ένα ανύπαρκτο πρόβλημα.

Όπως σημειώνει η Suddeutsche Zeitung, αν ρωτήσει κανείς τους κατοίκους της πόλης σχετικά με το θέμα, εκείνοι κουνάνε το κεφάλι τους. «Υψηλά ενοίκια, λίγες ευκαιρίες εργασίας, πολλοί που εγκαταλείπουν το σχολείο – κι αυτοί ασχολούνται με το “decoro urbano”;»… Η δημοτική αρχή, σήμερα κεντροαριστερή, η οποία στην προεκλογική εκστρατεία είχε υποσχεθεί να αποσύρει τον κανονισμό, δεν θέλησε να τοποθετηθεί σε σχετικό ερώτημα της Süddeutsche Zeitung.

«Οι άνθρωποι εδώ δεν ξέρουν καν πώς μοιάζει μια θέση στάθμευσης ποδηλάτου»
Σε ποιον ανήκει η πόλη; Αν εξαιρέσει κανείς το Poetto, τη διάσημη παραλία της πόλης, στο Κάλιαρι υπάρχουν γελοιωδώς λίγες θέσεις στάθμευσης ποδηλάτων. «Υπάρχουν συνοικίες εδώ», λέει ο Σκάνου, «όπου οι άνθρωποι δεν ξέρουν καν πώς μοιάζει μια θέση στάθμευσης ποδηλάτων».

Το ζήτημα αφορά μόνο το «δέσιμο», επιχειρηματολογεί το δικαστήριο· η στάθμευση, ακόμη και το κλείδωμα, εξακολουθούν να επιτρέπονται. Είναι αυτό κυνικό, διερωτάται ο συντάκτης της Suddeutsche Zeitung; Και σημειώνει πως οι ασφαλιστικές εταιρείες, τουλάχιστον, πληρώνουν σε περίπτωση κλοπής μόνο εάν το ποδήλατο ήταν κλειδωμένο σε σταθερό αντικείμενο.

Η FIAB εξετάζει το ενδεχόμενο να προσφύγει στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο. Η απόφαση προέρχεται από τη Ρώμη. Θα απαγορευτούν σύντομα πράγματα και στη Φλωρεντία και την Μπολόνια στο όνομα του «decoro urbano»; Ο Σκάνου, τουλάχιστον, εξακολουθεί μέχρι στιγμής να κλειδώνει το ποδήλατό του σε στύλους, ακόμη κι αν τον βλέπουν αστυνομικοί. «Τους πιάνω απευθείας κουβέντα. Αυτοί απλώς γελάνε και γυρίζουν την πλάτη», σημειώνει ο Ιταλός λάτρης του ποδηλάτου.

Ήρθε ξανά η εποχή του χρόνου όπου όσοι ψάχνουν δώρα πρέπει να περιπλανηθούν στα καταστήματα ή να χαθούν σε ατελείωτες σελίδες ηλεκτρονικού εμπορίου, αναζητώντας τα κατάλληλα χριστουγεννιάτικα δώρα για τους αγαπημένους τους. Κάποιοι απολαμβάνουν αυτό το «τρέξιμο». Πολλοί άλλοι, όμως, όχι – ενώ ένας αυξανόμενος αριθμός ανθρώπων είναι πλέον πρόθυμος να αναθέσει μεγάλο μέρος της διαδικασίας στην τεχνητή νοημοσύνη.

Τα chatbots λειτουργούν σαν προσωπικοί αγοραστές για όλους: ακούνε τι θέλει ο χρήστης, δημιουργούν καταλόγους προϊόντων και προσφέρουν συγκρίσεις. Σύμφωνα με έρευνα της Shopify, περίπου τα δύο τρίτα των καταναλωτών σε πλούσιες χώρες -και τα πέντε έκτα των ατόμων ηλικίας 18-24- σχεδιάζουν φέτος να χρησιμοποιήσουν τεχνητή νοημοσύνη για τις αγορές τους. Μια μελέτη της McKinsey δείχνει ότι η δεύτερη πιο συνηθισμένη χρήση της «παραγωγικής» τεχνητής νοημοσύνης στις ΗΠΑ είναι οι συμβουλές για αγορές, λίγο πίσω από τη γενική αναζήτηση, αλλά μπροστά από τη βοήθεια στο γράψιμο (βλ. διάγραμμα 1).

Όλο και συχνότερα, οι καταναλωτές μπορούν πλέον να ολοκληρώνουν τις αγορές τους απευθείας μέσα από ένα chatbot. Σύμφωνα με τη McKinsey, έως το 2030 οι αγορές που θα πραγματοποιούνται μέσω τέτοιων «πρακτόρων» θα φτάσουν παγκοσμίως σε αξία τα 3-5 τρισεκατομμύρια δολάρια. Ο κλάδος του λιανικού εμπορίου βρίσκεται στα πρόθυρα της επόμενης μεγάλης του ανατροπής.

Οι εταιρείες τεχνητής νοημοσύνης στοιχηματίζουν ότι η τεχνολογία τους θα ανατρέψει τα ψώνια, όπως ακριβώς έκανε το ηλεκτρονικό εμπόριο στην εποχή του διαδικτύου. Παρόλο που η OpenAI έχει θέσει σε δεύτερη μοίρα τις προσπάθειες ενσωμάτωσης διαφημίσεων στο ChatGPT, έχει, παραταύτα, συνάψει συμφωνίες με το Etsy, μια διαδικτυακή αγορά για χειροποίητα προϊόντα, και το Shopify, επιτρέποντας στους εμπόρους να πωλούν τα προϊόντα τους μέσω του chatbot της έναντι αμοιβής.

Η Google, της οποίας η μηχανή αναζήτησης αποτελεί εδώ και καιρό το σημείο εκκίνησης για πολλούς αγοραστές, παρακολουθεί επίσης την αγορά για το λεγόμενο agentic commerce. Οι χρήστες στην Αμερική μπορούν να ζητήσουν από τα εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης να καλέσουν τα καταστήματα για να ελέγξουν τα αποθέματα, να παρακολουθούν τις τιμές των προϊόντων και, όταν προκύπτουν προσφορές, να κάνουν κάποιες αγορές για λογαριασμό τους.

Αλλά και οι λιανέμποροι δεν στέκονται με σταυρωμένα τα χέρια. Πολλές ιστοσελίδες ηλεκτρονικού εμπορίου έχουν αντιδράσει στην ιδέα ότι ένας πράκτορας τεχνητής νοημοσύνης θα μπει ανάμεσα σε αυτούς και τους πελάτες τους. Η Amazon, το μεγαλύτερο ηλεκτρονικό κατάστημα στον κόσμο, το οποίο κερδίζει περίπου το ένα δέκατο των εσόδων του από διαφημίσεις, επιθυμεί διακαώς να κρατήσει τους επισκέπτες, και εν δυνάμει αγοραστές, στον ιστότοπό της.

Εμπόδισε τους ανιχνευτές της OpenAI να συλλέγουν πληροφορίες για τα προϊόντα και μηνύει την Perplexity, μια άλλη εταιρεία τεχνητής νοημοσύνης, ισχυριζόμενη ότι ο πράκτορας της Comet περιφέρεται στον ιστότοπο της Amazon μεταμφιεσμένος σε άνθρωπο (η Perplexity αρνείται τις κατηγορίες).

Άλλοι ήταν πιο ανοιχτόμυαλοι. Τον Οκτώβριο η Walmart, ο μακροχρόνιος αντίπαλος της Amazon, ανακοίνωσε ότι τα προϊόντα της θα είναι σύντομα διαθέσιμα για αγορά απευθείας μέσω του ChatGPT. Τέτοιες συμφωνίες μπορεί να βοηθήσουν τους λιανοπωλητές να προσεγγίσουν πελάτες που διαφορετικά δεν θα είχαν. Οι αναλυτές της τράπεζας Mizuho υπολογίζουν ότι το 4% των επισκέψεων στον ιστότοπο της Walmart προέρχεται από παραπομπές, εκ των οποίων το ChatGPT παρέχει το ένα τρίτο.

Ο Doug McMillon, ο απερχόμενος διευθύνων σύμβουλος της Walmart, αναγνώρισε ότι οι ηλεκτρονικές αγορές πρέπει να ξεπεράσουν «τη μπάρα αναζήτησης» και «μια μακρά λίστα». Ορισμένοι λιανοπωλητές, συμπεριλαμβανομένης της Walmart, έχουν αναπτύξει δικούς τους βοηθούς αγορών. Έρευνα της Accenture δείχνει ότι οι Αμερικανοί προτιμούν τέτοια bots έναντι τρίτων, όπως το ChatGPT, όταν ψωνίζουν (βλ. διάγραμμα 2).

Αυτή η προτίμηση μπορεί να αντικατοπτρίζει την πρόκληση της ενσωμάτωσης εξωτερικών εργαλείων τεχνητής νοημοσύνης με τα δεδομένα των λιανοπωλητών. Σε μια πρόσφατη εκδήλωση για την παρουσίαση των κερδών, ο Andy Jassy, το αφεντικό της Amazon, στηλίτευσε τους πράκτορες αγορών τρίτων: «Δεν υπάρχει εξατομίκευση. Δεν υπάρχει ιστορικό αγορών. Οι εκτιμήσεις παράδοσης είναι συχνά λανθασμένες. Οι τιμές είναι συχνά λάθος». (Η Amazon προσφέρει τον δικό της βοηθό, τον Rufus, τον οποίο, όπως λέει, φέτος, έχουν χρησιμοποιήσει 250 εκατ. πελάτες).

Η Julie Bornstein, ιδρύτρια της Daydream, ενός εργαλείου ΤΝ για αγορές μόδας, επισημαίνει ότι τα chatbots είναι πιο χρήσιμα κατά την αναζήτηση ορισμένων αγαθών από ό,τι άλλων.

Υπερέχουν όταν τα προϊόντα έχουν σαφείς, συγκρίσιμες προδιαγραφές – οι ηλεκτρικές σκούπες, για παράδειγμα, όπου οι λιανοπωλητές αναφέρουν το βάρος και την ισχύ. Αποδίδουν ανεκτά με προϊόντα που περιλαμβάνουν συνδυασμό προδιαγραφών και προσωπικών προτιμήσεων, όπως τα καλλυντικά.

Όμως, σε βαθιά προσωπικές σφαίρες, όπως η μόδα, τα περισσότερα αντιμετωπίζουν προβλήματα. «Οι κατηγορίες που βασίζονται στο γούστο είναι εντελώς διαφορετικές», λέει η κα Bornstein. «Δεν έχει να κάνει με τις προδιαγραφές του προϊόντος. Έχει να κάνει με την αίσθηση και την ενέργεια του προϊόντος».

Με πόσο ενθουσιασμό οι καταναλωτές θα αγκαλιάσουν την τεχνητή νοημοσύνη για αγορές μπορεί επίσης να εξαρτηθεί από το βαθμό στον οποίο οι κατασκευαστές chatbot θα στραφούν στις διαφημίσεις για να βγάλουν χρήματα.

Η Walmart πειραματίζεται ήδη με αυτές στον Sparky, τον βοηθό αγορών της, και η Google φέρεται να έχει πει στους εμπόρους τις τελευταίες ημέρες ότι το επόμενο έτος θα ενσωματώσει διαφημίσεις στο chatbot Gemini. Μια τέτοια εξέλιξη θα μπορούσε να υπονομεύσει την αντιληπτή αντικειμενικότητα αυτών των εργαλείων, και έτσι να απωθήσει τους αγοραστές.

Εν τω μεταξύ, οι μάρκες αναζητούν μετά μανίας άλλους τρόπους για να πείσουν τα chatbots να προτείνουν τα προϊόντα τους. Η «βελτιστοποίηση των μηχανών αναζήτησης» δίνει τη θέση της στη «βελτιστοποίηση των δημιουργικών μηχανών».

Η Lily AI, μια εταιρεία λογισμικού, συγκεντρώνει δεδομένα σχετικά με τη γλώσσα που οι χρήστες χρησιμοποιούν στα chatbots και τα ενσωματώνει στους ιστότοπους των πελατών της. Ενώ μια εταιρεία μπορεί να καταχωρίσει ένα «French terry» μπλουζάκι σε «μπλε του μεσονυκτίου» στην ενότητα «αθλητικός εξοπλισμός», οι πελάτες απλώς ζητούν από τα chatbots «navy hoodies», εξηγεί ο Purva Gupta, ιδρυτής της Lily AI.

Ο Mandeep Bhatia της Tapestry, στην οποία ανήκουν μάρκες μόδας, όπως η Coach και η Kate Spade, προσθέτει ότι οι μάρκες πρέπει να εμφανίζονται στο υλικό που οι πράκτορες της τεχνητής νοημοσύνης διατρέχουν.

Η Muck Rack, μια εταιρεία λογισμικού δημοσίων σχέσεων, εξέτασε περισσότερους από ένα εκατομμύριο συνδέσμους που αναφέρθηκαν από δημοφιλή chatbots τον Ιούλιο και διαπίστωσε ότι οι ιστότοποι των εταιρειών ή τα δελτία τύπου εμφανίζονταν μόνο στο 18% των περιπτώσεων, σε σύγκριση με το 25% για τους ιστότοπους ειδήσεων, που αποτελούν την πιο συχνά αναφερόμενη πηγή. Τα chatbots φαίνεται επίσης να προτιμούν το φρέσκο περιεχόμενο . Για την Tapestry, τα ιστολόγια μόδας και τα αντίστοιχα περιοδικά αποδεικνύονται πρωταρχικής σημασίας, σημειώνει ο κ. Bhatia.

Μια αναπάντεχη συνέπεια όλων αυτών μπορεί να είναι ότι, καθώς η τεχνητή νοημοσύνη ανατρέπει τις ηλεκτρονικές αγορές, τα φυσικά καταστήματα αποκτούν νέα σημασία. Με την περιήγηση να απομακρύνεται σταδιακά από τους διαδικτυακούς τόπους λιανοπωλητών και εμπορικών σημάτων, τα φυσικά καταστήματα με εντυπωσιακές βιτρίνες και φιλικούς βοηθούς προσφέρουν πλέον στις εταιρείες μια σημαντική εναλλακτική για να διαμορφώσουν την εικόνα και την παρουσία τους.

Φέτος, τρία τέταρτα των ερωτηθέντων στην έρευνα της Shopify δήλωσαν ότι εκτιμούν την ανθρώπινη αλληλεπίδραση κατά τις αγορές τους — ποσοστό που ήταν λίγο πάνω από το μισό το 2024.Παρά την άνοδο της τεχνητής νοημοσύνης, πολλοί καταναλωτές εξακολουθούν να επιθυμούν να αγγίζουν και να δοκιμάζουν ορισμένα προϊόντα, όπως τα ρούχα. Και ειδικά αυτή την εποχή του χρόνου, μια βόλτα σε έναν κεντρικό δρόμο γεμάτο φωτισμένα καταστήματα προσφέρει μια πολύτιμη ευκαιρία να ενισχύσει κανείς τη γιορτινή του διάθεση.

Επενδύσεις άνω των 300 εκατ. ευρώ πρόκειται να υλοποιηθούν σε μεγάλα logistics centers στη Θεσσαλονίκη στα επόμενα χρόνια, με την πόλη να αναδεικνύεται σε ένα σημαντικό logistics hub για όλη τη Ν.Α. Ευρώπη, σύμφωνα με τον πρόεδρο του ΣΕΒΕ, Σίμο Διαμαντίδη, ο οποίος ήταν ομιλητής του στο 26ο διήμερο συνέδριο της ΕΕL.BE, που πραγματοποιείται με θέμα «Mediterranean Momentum: Logistics at the Crossroads of Change».

Όπως υποστήριξε ο πρόεδρος του Συνδέσμου Εξαγωγέων Ελλάδος, οι ιδιωτικές επενδύσεις θα προχωρήσουν μόλις αναδειχθεί ανάδοχος και ξεκινήσουν τα έργα στο πρώην στρατόπεδο Γκόνου (672 στρέμματα), εξέλιξη που θα λειτουργήσει επιταχυντικά και για την ανάπτυξη του πρώην ακινήτου της Βαλκάν Εξπόρτ που ως γνωστόν έχει αγοραστεί από τη Dimand (365 στρέμματα).

Oι επενδύσεις αυτές θα αφορούν χώρους αποθηκεύσεων και διαχείρισης φορτίων, αλλά πιθανότατα θα περιλαμβάνουν και τμήματα συναρμολόγησης προϊόντων που θα προέρχονται από την Ασία και θα κατευθύνονται σε αγορές της Ευρώπης.

Ο κ. Διαμαντίδης επανέλαβε ότι είχε εκφραστεί ενδιαφέρον από τη Σαουδική Αραβία αλλά και την Ινδία για να λειτουργήσει η Ελλάδα ως πύλη εισόδου των προϊόντων τους προς την Ευρώπη, ενώ η Samsung είχε εξετάσει τη δυνατότητα δημιουργίας ενός κέντρου συναρμολόγησης συσκευών της πριν αυτά διατεθούν στην Ευρωπαϊκή αγορά.

«Χωλαίνουν» οι υποδομές

Ωστόσο, δεν είναι όλα «ρόδινα» ή εύκολα, για την Ελλάδα, καθώς καταγράφονται καθυστερήσεις πολλών ετών στην ανάπτυξη υποδομών που θα στηρίξουν τις συνδυασμένες μεταφορές και την εφοδιαστική αλυσίδα, για να μπορέσει η χώρα να αξιοποιήσει την μετά – covid στρατηγική του Near- Shoring στη διακίνηση των διεθνών εμπορευματικών ροών.

Κοινή διαπίστωση από πλευράς ομιλητών είναι ότι «έχουμε μείνει πίσω στις εξελίξεις σε σχέση με την υπόλοιπη Ευρώπη και τα Βαλκάνια. Ο χρόνος πιέζει, ευκαιρίες ακόμη υπάρχουν, αλλά το κρίσιμο ερώτημα είναι εάν υπάρχει σχέδιο».

To Νear- Shoring αποτελεί ήδη πραγματικότητα και αναπτύσσεται συμπληρωματικά στο globalization, είναι δε μία στροφή των επιχειρήσεων που οφείλεται στις γεωπολιτικές εξελίξεις και στη δασμολογική πολιτική των ΗΠΑ, επισήμανε ο δρ. Γεώργιος Βαγγέλας, επίκουρος καθηγητής στο Τμήμα Ναυτιλιακών Σπουδών του Πανεπιστημίου Πειραιώς.

Ο διάδρομος ΙΜΕC και οι αλλαγές εντός ΕΕ

Οι επιχειρήσεις στρέφονται σε πιο φιλικές εμπορικά χώρες και τα ελληνικά λιμάνια μπορούν να ωφεληθεί από την αναδιάταξη των αλυσίδων εφοδιασμού της Ευρώπης με εμπορεύματα, όπως θα συμβεί με την πρωτοβουλία IMEC, δηλαδή τον σχεδιαζόμενο οικονομικό διάδρομο Ινδίας- Μέσης Ανατολής- Ευρώπης.

Πέραν αυτού, στη γειτονιά μας παρατηρείται μετακίνηση παραγωγικών μονάδων κυρίως στα νεότερα μέλη της ΕΕ – Ρουμανία, Βουλγαρία, Τσεχία, Πολωνία – κάτι που θα αναδιατάξει το λιμενικό σύστημα της Μαύρης Θάλασσας και της Αδριατικής.

Διπλασιασμός του capacity του ΟΛΘ
Ο κ. Βαγγέλας υποστήριξε ότι στην Ελλάδα αυτό που πάνω απ’ όλα λείπει είναι ένας σφαιρικός σχεδιασμός του μεταφορικού έργου. Ο ΟΛΘ πρέπει να διπλασιάσει το capacity στην εξυπηρέτηση φορτίων, αλλά, πέραν αυτού, «λείπει το πίσω από το λιμάνι», οι κατάλληλες σιδηροδρομικές και οδικές συνδέσεις, τα logistics centers.

Η Θεσσαλονίκη, γεωγραφικά, είναι καλά τοποθετημένη για να εξυπηρετήσει το διεθνές εμπόριο, αλλά στην ουσία της λείπει ο σιδηρόδρομος, σύγχρονα κέντρα εφοδιαστικής και αποδοτικά dry ports. To Λιμάνι της Καβάλας ακόμη «ψάχνει» τη σύνδεση με το σιδηρόδρομο, ενώ το τρένο έφτασε μεν στο λιμάνι της Αλεξανδρούπολης, αλλά δεν μπορεί ακόμη να το εξυπηρετήσει.

Επισημάνθηκε ότι τα λιμάνια, τα περισσότερα, έχουν περάσει σε ιδιώτες, οι οποίοι πρέπει να δούνε υποδομές για να επενδύσουν.

Υποδομές και υπηρεσίες στα logistics

Παίρνοντας το λόγο ο κ. Νίκος Γκοτζιάς, senior manager της PwC, είπε ότι το Near- Shoring είναι ήδη σε ανάπτυξη καθώς οι επιχειρήσεις θέλουν να έρθουν πιο κοντά στις αγορές τους.

Αυτή η αλλαγή στις εφοδιαστικές αλυσίδες υποστηρίζεται και από πολιτικές της Ευρωπαϊκής Ένωσης, που έχει θέσει σα στόχο, ως το 2030, το 40% των φωτοβολταϊκών συστημάτων και εξοπλισμών να παράγεται στην Ευρώπη.

Ωστόσο, αυτές οι αλλαγές στο διεθνές εμπόριο πρέπει να υποστηριχθούν από υποδομές και ειδικά σε ό,τι αφορά στα logistics, μετά από καθυστερήσεις ετών, κρίσιμη είναι η δημιουργία του Θ.Ε.Κ στο Θριάσιο και logistics center στο Γκόνου, όπως και του επιχειρηματικού πάρκου Φυλής, ενώ μαζί με τα έργα πρέπει να αναπτυχθούν και οι υπηρεσίες στα logistics.

H γενική διευθύντρια της ΟΦΑΕ και αντιπρόεδρος του IRU, Hρώ Δουμάνη, αναφέρθηκε στο μεγάλο βάρος που έχουν σηκώσει οι οδικές μεταφορές, στην Ευρώπη, για την εξυπηρέτηση του διεθνούς εμπορίου για να δηλώσει ότι στα επόμενα 15-20 χρόνια, θα έχουν εξαντλήσει τη δυνατότητα εξυπηρέτησης της αυξανόμενης ζήτησης και των μεγαλύτερων όγκων εμπορευμάτων, λόγω έλλειψης σε οδηγούς αλλά και περιβαλλοντικών ζητημάτων.

Ο κλάδος των οδικών μεταφορών δεν βλέπει ανταγωνιστικά άλλα συνεργατικά τους υπόλοιπους μεταφορικούς κλάδους καθώς μόνο η ανάπτυξη των συνδυασμένων μεταφορών μπορεί να εξυπηρετήσει τη διακίνηση φορτίων, ενώ μεγάλης κρισιμότητας είναι η συνδεσιμότητα μεταξύ των υποδομών, που εξυπηρετούν τις εμπορευματικές μεταφορές.

Γηρασμένος ο στόλος των ελληνικών φορτηγών

Η κα. Δουμάνη, έθεσε και ένα πρόβλημα του κλάδου των διεθνών οδικών μεταφορών, που είναι και πρόβλημα της εφοδιαστικής αλυσίδας. Η Ελλάδα έχει τα πιο γηρασμένα φορτηγά στην Ευρώπη, είναι «πρωταθλήτρια» με μέσο όρο ηλικίας των φορτηγών τα 23,6 χρόνια, όταν ο ηλικιακός μέσος όρος των φορτηγών στην Ευρώπη είναι στα 13 έτη.

Η ΟΦΑΕ έχει καταθέσει δέσμη προτάσεων στα υπουργεία Ανάπτυξης και Μεταφορών για να υποστηριχθεί η ανανέωση του στόλου των φορτηγών, αλλά ως τώρα δεν έχει υπάρξει ανταπόκριση.

Ο κ. Γκοτζιάς είπε ότι διαθέσιμοι οικονομικοί πόροι και χρηματοδοτικά εργαλεία υπάρχουν για να υλοποιηθούν από τον ιδιωτικό τομέα επενδύσεις σε αποθήκες και συστήματα διαχείρισης εμπορευμάτων αλλά και παρακολούθησης της διακίνησης των εμπορευματικών ροών.

Μάλιστα στάθηκε στη μεγάλη σημασία που έχει από πλευράς ιδιωτών η ψηφιοποίηση των logistics centers, καθώς εξασφαλίζει πέρα της παρακολούθησης και μεγαλύτερη ευελιξία στη διαχείριση των φορτίων.

Υπάρχει όραμα να γίνει η Ελλάδα και ειδικότερα η Βόρεια Ελλάδα διεθνής διαμετακομιστικός κόμβος, αλλά χρειάζεται σχέδιο, τόνισε η κα. Δουμάνη.

Για τον κ. Γκοτζιά, η χώρα χρειάζεται ένα action plan και υπάρχουν ικανοί φορείς για να το προωθήσουν, αρκεί να ακουστεί η φωνή τους. Ένας τέτοιος φορέας είναι και η ΕΕL.BE.

Οι ιδιώτες, στο μεταξύ, μπορούν να εκμεταλλευτούν τις ευκαιρίες που υπάρχουν δημιουργώντας υποδομές και smart υπηρεσίες στα logistics, για να προσελκύσουν φορτία.

Kαταλήγοντας, ο κ. Βαγγέλας υποστήριξε ότι πρέπει να αρχίσουμε να υλοποιούμε το Εθνικό Στρατηγικό Σχέδιο για τις Μεταφορές, που διαμορφώθηκε πριν τρία χρόνια, ώστε να προσελκυσθούν φορτία. Τα λιμάνια των Δυτικών Βαλκανίων αναβαθμίζονται, γίνονται νέες σιδηροδρομικές συνδέσεις, εξελίξεις που πιέζουν την Ελλάδα για να ανοίξει βηματισμό με την εκτέλεση έργων.

Παρά την σημαντική αποκλιμάκωση του Δημοσίου Χρέους, το οποίο το 2026 για πρώτη φορά μετά από 15 χρόνια θα υποχωρήσει κάτω από το όριο του 140% του ΑΕΠ, το κόστος για την εξυπηρέτηση του συνεχίζει να επιβαρύνει σημαντικά τον Προϋπολογισμό.

Οι ευνοϊκοί όροι με τους οποίους εκτοκίζεται το μεγαλύτερο μέρος του Δημοσίου Χρέους, αλλά και η σημαντική αποκλιμάκωση του ως ποσοστού επί του ΑΕΠ, δεν έχουν καταφέρει ακόμη να περιορίσουν το βάρος των τόκων που καταβάλλει η Ελλάδα για την εξυπηρέτηση του, με αποτέλεσμα να είναι αναλογικά πολλοί περισσότεροι σε σχέση με την υπόλοιπη Ευρωζώνη.

Το γεγονός αυτό, σημειώνει το ΑΠΕ-ΜΠΕ, καθιστά ακόμη πιο αναγκαία την πρόωρη αποπληρωμή των δανείων που χορηγήθηκαν στο πλαίσιο των Μνημονίων, στο πλαίσιο της πολιτικής που ήδη εφαρμόζεται.

Όπως προκύπτει από τα στοιχεία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής το 2024 η Ελλάδα διέθεσε το 3,5% του ΑΕΠ της για την πληρωμή τόκων ενώ κατά μέσο όρο το ποσοστό αυτό στην ευρωζώνη ήταν μόλις 1,9%.

Η σχετική δαπάνη στην Ελλάδα θα υποχωρήσει ελαφρώς στο 3,3%, το 2025 ενώ στην ευρωζώνη θα διαμορφωθεί στο 2%.
Τη διετία 2026 -2027 οι πληρωμές για τόκους στην Ελλάδα θα κυμανθούν μεταξύ 3,1% -3,2%, έναντι 2,1% – 2,2% στην ευρωζώνη. Από την άλλη πλευρά, οι αμυντικές δαπάνες ανήλθαν στο 2,7% του ΑΕΠ το 2021, στο 2,6% του ΑΕΠ το 2022 και στο 2,2 % του ΑΕΠ το 2023.

Για τον λόγο αυτόν όπως επισημαίνεται στην τελευταία Έκθεση του Ελληνικού Δημοσιονομικού Συμβουλίου ότι «απαιτείται διαρκής επαγρύπνηση λόγω του υψηλού επιπέδου χρέους της ελληνικής οικονομίας, το οποίο παραμένει το υψηλότερο στην ΕΕ, και υπερβαίνει κατά πολύ τον στόχο του κανόνα του Συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης της ΕΕ που είναι της τάξης του 60% του ΑΕΠ.»

Η σημαντική αποκλιμάκωση του Χρέους της Γενικής Κυβέρνησης προβλέπεται να συνεχιστεί όλη τη δεκαετία, καθώς από το 154,2% του ΑΕΠ το 2024 αναμένεται να υποχωρήσει στο 145,9% το 2026 και στο 119% το 2029.

Σύμφωνα με την ανάλυση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, κύριοι παράγοντες που συμβάλουν σε αυτή την ταχεία αποκλιμάκωση είναι η διατήρηση ισχυρής πραγματικής ανάπτυξης (3,3 ποσοστιαίες μονάδες), η σημαντική αύξηση του πρωτογενούς πλεονάσματος (2,9 ποσοστιαίες μονάδες) και η διαφορά μεταξύ του έμμεσου επιτοκίου δανεισμού και του ρυθμού μεταβολής του ονομαστικού ΑΕΠ (snowball effect) κατά 5,3 ποσοστιαίες μονάδες.

Ωστόσο, όπως προειδοποιεί το Δημοσιονομικό Συμβούλιο, η θετική διαφορά μεταξύ ρυθμού ανάπτυξης και επιτοκίων συμβάλλει μεν στην μείωση του χρέους, αυτό ωστόσο δεν μπορεί να θεωρείται δεδομένο, διότι τα επιτόκια παραμένουν χαμηλά μόνο όσο η δημοσιονομική πολιτική παραμένει προσεκτική· διαφορετικά, οι αγορές αυξάνουν το κόστος δανεισμού και επηρεάζονται αρνητικά η εμπιστοσύνη και η ανάπτυξη.

Καθώς περίπου το 70% του δημόσιου χρέους, που ανήκει σε ευρωπαϊκούς θεσμούς θα αποπληρώνεται έως το 2070, το τμήμα του χρέους που θα κατέχεται από ιδιώτες αναμένεται να αυξηθεί.
Για να μην αυξηθεί υπερβολικά το νέο ιδιωτικά κατεχόμενο χρέος και για να διατηρηθεί η σταθερότητα, απαιτούνται πρωτογενή πλεονάσματα. Έτσι, η δημοσιονομική πολιτική χρειάζεται να παραμείνει προληπτική, ώστε η πορεία του χρέους να συνεχίσει να βελτιώνεται.

Kι όμως, υπάρχουν ακίνητα, όπου οι τιμές είναι στο ήμισυ και ακόμη χαμηλότερα σε σύγκριση με το ιστορικό υψηλό της περιόδου προ δημοσιονομικής κρίσης της χώρας το 2008 και δεν είναι άλλα από τα χειμερινά εξοχικά, με αξίες, που εξακολουθούν να καταγράφονται μειωμένες κατά 54%.

Η οικονομική και πολιτική σταθερότητα της χώρας σε συνδυασμό με την εξαιρετικά θετική καλοκαιρινή τουριστική περίοδο δεν μετουσιώνονται σε τάση σε ότι αφορά στις χειμερινές εξοχικές κατοικίες, με αποτέλεσμα την αδυναμία ανόδου των αξιών εδώ και αρκετά χρόνια. «Η γενικότερη ανασφάλεια για το μέλλον, η απουσία εκτεταμένου χειμώνα, τα υψηλά επιτόκια δανεισμού και τα μεγάλα κόστη κατασκευής, διακράτησης και συντήρησης τέτοιου είδους ακινήτων, επηρεάζουν αρνητικά τη συγκεκριμένη αγορά», επισημαίνεται στην ανάλυση του Παρατηρητηρίου Αξιών της εταιρείας συμβούλων ακινήτων GEOAXIS. Γι’ αυτό και η απόκτηση χειμερινών εξοχικών ακινήτων είναι μία πλήρως εκτός ατζέντας επιλογή για την πλειοψηφία των Ελλήνων και ξένων επενδυτών. «Η εικόνα δεν αναμένεται να ανατραπεί τους επόμενους 12 μήνες, με προφανή αποτέλεσμα την περαιτέρω σταθεροποίηση ή ακόμη και τη συμπίεση των αξιών».

Ιδιαιτερότητα της αγοράς

Σημειώνεται εδώ ότι όπως αναφέρεται στη μελέτη, η αγορά εξοχικής κατοικίας (είτε θερινής είτε χειμερινής) αποτελεί παράγωγο και όχι διαμορφωτή της συνολικής εικόνας της αγοράς του real estate και χαρακτηρίζεται από μια ιδιαίτερη ευαισθησία μεταβολών σε σχέση με τις υπόλοιπες αγορές ακινήτων. «Η καταγραφή των τάσεων τα τελευταία χρόνια, μας έχει δείξει ότι η συγκεκριμένη αγορά είναι η πρώτη που επηρεάζεται από το αρνητικό κλίμα και η τελευταία που ακολουθεί τα θετικά σημάδια της οικονομίας». Η αγορά χειμερινής εξοχικής κατοικίας δε, σε πολύ μεγαλύτερο βαθμό από την αγορά θερινής εξοχικής κατοικίας, λειτουργεί λόγω μεγέθους και χαρακτηριστικών ως πολλαπλασιαστής της γενικότερης τάσης καταγράφοντας εξαιρετικά υψηλές τιμές στην άνοδο (βλ. 2008) και κατακρήμνιση αξιών στην κάθοδο.

Η ανάλυση της εταιρείας εστιάζει σε κορυφαίους προορισμούς χειμερινών εξοχικών Αράχωβα, Καρπενήσι, Αγιο Αθανάσιο, Τρίκαλα Κορινθίας, για τυπικές κατασκευές σε τυπικές θέσεις, δεδομένου ότι νεόδμητα εξοχικά με ανεμπόδιστη θέα, με μεγάλο περιβάλλοντα χώρο, σε κατασκευές από γνωστούς αρχιτέκτονες και με αναβαθμισμένες παροχές και ακριβά υλικά καταγράφουν πολύ υψηλότερες αξίες.

Σε σχέση με πέρυσι, καταγράφεται ελάχιστη μεταβολή των ζητούμενων τιμών πώλησης χειμερινών εξοχικών κατοικιών για την Αράχωβα, (με 1.668 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο κατά μέσο όρο) και το Καρπενήσι (με 1.042 ευρώ ανά τ.μ.), της τάξεως του 2,6% και 1,9%, αντίστοιχα. Σταθερές παραμένουν οι τιμές πώλησης στον Άγιο Αθανάσιο Πέλλας (1.064 ευρώ ανά τ.μ.) και τα Τρίκαλα Κορινθίας (1.111 ευρώ /τμ).

Σε σχέση με τα υψηλά του 2008 προκύπτει πολύ μεγάλη και οριζόντια μείωση και για τις τέσσερις περιοχές μελέτης, η οποία κινείται συνολικά σε ένα μέσο όρο της τάξης του -54% . Αναλυτικότερα, τη μεγαλύτερη μείωση παρουσιάζει ο Άγιος Αθανάσιος όπου από 3.301 ευρώ / τ.μ. το 2008 η αξία κυμαίνεται, όπως προαναφέρθηκε στα 1.064 ευρώ /τ.μ. (-68%) σήμερα, και ακολουθούν, το Καρπενήσι από 2.308 ευρώ/ τμ το 2008 καταγράφει πτώση κατά 55%. Στα Τρίκαλα Κορινθίας η μείωση από το 2008 οπότε η μέση τιμή ήταν στα 2.250 ευρώ /τ.μ. είναι στο -51%, ενώ τη χαμηλότερη πτώση κατά 44% καταγράφει η Αράχωβα με μία μέση τιμή προ δημοσιονομικής κρίσης στα 3.000 ευρώ /τ.μ. το 2008.

Τα αδιάθετα σπίτια και η …υπερβολή

Χαρακτηριστικό είναι πως ενώ οι τιμές έχουν σχεδόν μειωθεί στο μισό σε σχέση με την αρχή της κρίσης και χιλιάδες σπίτια παραμένουν αδιάθετα, η ζήτηση εξακολουθεί και καταγράφεται έως εξαιρετικά ήπια. Παρά την πρόσκαιρη αύξηση στις τιμές τα τελευταία χρόνια (2018/ 2019), αρκετοί κατασκευαστές που επένδυσαν δανειζόμενοι στην ανέγερση πολυτελών κατοικιών με συνολικό κόστος κατασκευής και αγοράς γης πάνω από 1.500 ευρώ ανά τ.μ. εξακολουθούν να βρίσκονται πλήρως εγκλωβισμένοι αφού ούτε η πώληση κάτω από το κόστος δείχνει να ενεργοποιεί τη ζήτηση. Χαρακτηριστική είναι η εικόνα στο Λιβάδι της Αράχωβας, όπου μετά το κατασκευαστικό ….αμόκ – σε σημείο που μεζονέτες κτίστηκαν σχεδόν και μέσα στην λίμνη- δεκάδες συγκροτήματα παραμένουν ολοκληρωμένα δίχως καμία προοπτική άμεσης διάθεσης.

Η διάμεση επιφάνεια εξοχικής κατοικίας μαζί με τους βοηθητικούς χώρους, που διατίθεται μέσω αγγελιών διαμορφώνεται σήμερα στα 142 τ.μ.. Η διάμεση επιφάνεια είναι εξαιρετικά μεγάλη και αποτυπώνει την τάση για υπερβολή. Οι μεγαλύτερες επιφάνειες καταγράφονται στον Άγιο Αθανάσιο Πέλλας στα 196 τ.μ., και οι μικρότερες στο Καρπενήσι στα 100τμ, λόγω των παλαιότερων και πιο τυπικών κτισμάτων που προσφέρονται.

Η διάμεση ηλικία εξοχικής κατοικίας που διατίθεται μέσω αγγελιών, διαμορφώνεται σήμερα στα 27,5 χρόνια. Μεγαλύτερη ηλικία κατασκευών καταγράφεται στο Καρπενήσι με 35 χρόνια και η μικρότερη στον Άγιο Αθανάσιο Πέλλας με 19 έτη.

Τα χαρακτηριστικά

Ως προς τα επιμέρους χαρακτηριστικά της εν λόγω αγοράς, όπως αναφέρεται, μέχρι και πριν την πανδημία, όλο και μεγαλύτερο ποσοστό κατοικιών εισήλθε σε πλατφόρμες βραχυπρόθεσμης ενοικίασης. Από τον Μάρτιο 2019 και μετά, η τάση επιβραδύνθηκε, και το 2022/2023 φάνηκαν νέα σημάδια αύξησης της προσφοράς. Η προσφορά θα βαίνει αυξανόμενη στις πλατφόρμες βραχυχρόνιας μίσθωσης, λόγω αδυναμίας ανανέωσης τυπικών μισθώσεων με τη σεζόν και γενικότερης τάσης για ενοικίαση, παρά για αγορά.

Την ίδια στιγμή, η Αράχωβα έχει δημιουργήσει μια ιδιαίτερη κατηγορία, η οποία διαφοροποιείται απόλυτα από τις υπόλοιπες περιοχές. Παρόλα αυτά, η δυναμική της περιοχής φαίνεται καθηλωμένη.

Η ζήτηση έχει υποχωρήσει σε ανησυχητικά επίπεδα κυρίως στο Καρπενήσι και στον Άγιο Αθανάσιο καθώς η πλειοψηφία των αγοραστών προέρχεται από την Ελλάδα. Τα Τρίκαλα Κορινθίας λόγω της μικρής απόστασης από την Αθήνα φαίνεται να αντιστέκονται στη μεγάλη μείωση των αξιών.

Μακροπρόθεσμα, η κλιματική αλλαγή θα επηρεάσει σημαντικά τις κατοικίες σε περιοχές που εξαρτώνται από χιονοδρομικά κέντρα καθώς τα τελευταία μειώνουν συνεχώς τις ημέρες λειτουργίας τους λόγω ανυπαρξίας χιονιού. «Σημειώνουμε το γεγονός ότι δεν υπάρχει εύκολη χρηματοδότηση στην Ευρώπη για χιονοδρομικά κέντρα χαμηλότερα των 2.500μ, ενώ η αύξηση του κόστους ενέργειας για την λειτουργία τους θα δημιουργήσει ακόμη μεγαλύτερο ρίσκο στις τοπικές αγορές», καταλήγει η έρευνα.

Έντονη ανησυχία προκαλεί η εξαφάνιση του 33χρονου ειδικευόμενου γιατρού Αλέξη Τσικόπουλου, για την οποία έχει πλέον εκδοθεί Silver Alert, καθώς τα ίχνη του αγνοούνται από την Κυριακή 7/12/2205.

Από την πρώτη στιγμή σήμανε συναγερμός, με την Ελληνική Αστυνομία να αναλαμβάνει τον συντονισμό των ερευνών. Χθες το βράδυ (12/12) ενεργοποιήθηκε και το Silver Alert, κατόπιν αιτήματος της οικογένειάς του, όπως αναφέρουν τοπικά μέσα, και μετά τη δήλωση εξαφάνισης στις αρμόδιες Αρχές, καθώς δεν υπήρχε καμία ένδειξη επικοινωνίας ή εντοπισμού του.

Στην επιχείρηση εντοπισμού του συμμετέχουν επίσης δυνάμεις της Πυροσβεστικής Υπηρεσίας, κλιμάκιο της ΕΜΑΚ με ειδικά εκπαιδευμένο σκύλο, καθώς και drone για εναέρια επιτήρηση, με το βάρος των ερευνών να έχει δοθεί στον Αποκόρωνα Χανίων, όπου εντοπίστηκε το όχημα του 33χρονου.

Σύμφωνα με πληροφορίες και όσα ανέφερε η μητέρα του στο neakriti.gr, το αυτοκίνητό του παρουσίασε βλάβη στο ύψος του Φρε Χανίων, γεγονός που ενισχύει το σενάριο ότι ενδεχομένως κατευθύνθηκε προς τα γύρω χωριά αναζητώντας βοήθεια.

Στο σπίτι του στο Ηράκλειο Κρήτης βρέθηκε το πορτοφόλι του με προσωπικά αντικείμενα, ενώ, όπως αναφέρουν οι οικείοι του, τον τελευταίο καιρό τον απασχολούσε ένα προσωπικό ζήτημα, το οποίο δεν αποκλείεται να σχετίζεται με την εξαφάνισή του.

Ο Αλέξης Τσικόπουλος έχει ύψος 1,92 μ., μυώδη σωματότυπο και ξανθά μαλλιά, ενώ δεν έχει διευκρινιστεί τι φορούσε την ημέρα που χάθηκαν τα ίχνη του.

Το χρονικό της εξαφάνισης

Η εξαφάνιση του νεαρού άνδρα, ο οποίος είναι ειδικευόμενος γιατρός στο Βενιζέλειο νοσοκομείο με καταγωγή από τη Θεσσαλονίκη, έγινε αντιληπτή το πρωί της Δευτέρας, όταν δεν εμφανίστηκε στην εργασία του, γεγονός που προκάλεσε άμεση ανησυχία στην οικογένειά του. Σύμφωνα με πληροφορίες ο πατέρας του ήταν αυτός που ενημέρωσε τις αστυνομικές αρχές για την εξαφάνιση του παιδιού του.

Κατά τις έρευνες, οι Αρχές διαπίστωσαν ότι εκτός από τον ίδιο τον 33χρονο εξαφανισμένο ήταν και το όχημά του – στοιχείο που αύξησε τον προβληματισμό και έθεσε σε επιφυλακή τις δυνάμεις εντοπισμού.

Τελικά, το αυτοκίνητό του 33χρονου βρέθηκε στην περιοχή Αποκόρωνα Χανίων. Το γεγονός ότι βρέθηκε αρκετά χιλιόμετρα μακριά από το Ηράκλειο, όπου δηλώθηκε η εξαφάνιση, θεωρείται από τις Αρχές ανησυχητικό και έχει στρέψει το ενδιαφέρον των ερευνών προς την περιοχή.

Οι μυστικές συναντήσεις μεταξύ του επικεφαλής διαπραγματευτή της Ουκρανίας για την ειρήνη και στελεχών του FBI έχουν προκαλέσει νέα αβεβαιότητα στις διαπραγματεύσεις για το τέλος του πολέμου, σύμφωνα με διπλωμάτες και αξιωματούχους που επικαλείται η Washington Post.

Συγκεκριμένα, σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, το τελευταίο διάστημα, ο Ρουστέμ Ουμέροφ, ο διαπραγματευτής του Βολοντίμιρ Ζελένσκι, πραγματοποίησε τρεις επισκέψεις στο Μαϊάμι για να συναντηθεί με τον επικεφαλής εκπρόσωπο του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ, Στιβ Γουίτκοφ, και να συζητήσει μια πρόταση για το τέλος του πολέμου που διαρκεί σχεδόν τέσσερα χρόνια με τη Ρωσία.

Ωστόσο, κατά τη διάρκεια της παραμονής του στις Ηνωμένες Πολιτείες, ο Ουμέροφ είχε και κλειστές συναντήσεις με τον διευθυντή του FBI Κας Πατέλ και τον αναπληρωτή διευθυντή Νταν Μποντζίνο, σύμφωνα με τέσσερα άτομα, τα οποία, όπως και άλλοι, μίλησαν υπό καθεστώς ανωνυμίας.

Οι συναντήσεις αυτές έχουν προκαλέσει ανησυχία στους δυτικούς αξιωματούχους, οι οποίοι παραμένουν στο σκοτάδι σχετικά με τον σκοπό και τη σημασία τους. Κάποιοι ανέφεραν ότι πιστεύουν πως ο Ουμέροφ και άλλοι Ουκρανοί αξιωματούχοι επιδιώκουν να αποκτήσουν αμνηστία για πιθανές κατηγορίες διαφθοράς, ενώ άλλοι ανησυχούν ότι το νέο κανάλι επικοινωνίας μπορεί να χρησιμοποιηθεί για να ασκηθεί πίεση στην κυβέρνηση Ζελένσκι, ώστε να αποδεχτεί μια συμφωνία ειρήνης που προτείνει η κυβέρνηση Τραμπ και περιλαμβάνει σημαντικές υποχωρήσεις για το Κίεβο.

Η πρέσβης της Ουκρανίας στην Ουάσινγκτον, Όλγα Στεφανίσινα, επιβεβαίωσε τη συνάντηση του Ουμέροφ με το FBI και δήλωσε στην εφημερίδα The Washington Post ότι «καλύφθηκαν μόνο ζητήματα εθνικής ασφάλειας» που δεν μπορούν να αποκαλυφθούν δημοσίως.

Από την πλευρά τους, στελέχη του FBI ανέφεραν ότι στις συναντήσεις με τον Ουμέροφ συζητήθηκαν τα κοινά συμφέροντα ΗΠΑ και Ουκρανίας στον τομέα της επιβολής του νόμου και της εθνικής ασφάλειας. Ανέφεραν επίσης ότι το θέμα της διαφθοράς στην Ουκρανία ήρθε στην κουβέντα σε μία από τις συναντήσεις, αλλά δεν ήταν το κύριο θέμα συζήτησης.

Τα δύο στελέχη του FBI έχουν επικρίνει την Ουκρανία σε διάφορες δημόσιες δηλώσεις. Ο Πατέλ, τον Μάρτιο, αμφισβήτησε το μέγεθος της αμερικανικής βοήθειας προς την Ουκρανία και κάλεσε το Κογκρέσο να ερευνήσει εάν κάποιοι από τους πόρους των ΗΠΑ που στάλθηκαν εκεί χρησιμοποιήθηκαν καταχρηστικά. Ο Μποντζίνο κατηγόρησε τον Ζελένσκι ότι κάλυψε τις φερόμενες διεφθαρμένες δραστηριότητες του γιου του πρώην προέδρου Τζο Μπάιντεν, ο οποίος είχε έδρα σε εταιρεία ενέργειας στην Ουκρανία και ήταν στο επίκεντρο εντάσεων.

Ένας αξιωματούχος του Λευκού Οίκου δήλωσε ότι «οι αξιωματούχοι των ΗΠΑ επικοινωνούν τακτικά με ηγέτες από όλο τον κόσμο για θέματα εθνικής ασφάλειας κοινού ενδιαφέροντος». Πρόσθεσε ότι η ομάδα εθνικής ασφάλειας του Τραμπ έχει «μιλήσει τόσο με τους Ρώσους όσο και με τους Ουκρανούς για να διευκολύνει μια συμφωνία για τον τερματισμό του πολέμου» και ότι όσοι εκφράζουν ανησυχίες για τις συναντήσεις με το FBI «δεν έχουν πρόσβαση σε αυτές τις διπλωματικές συνομιλίες και δεν γνωρίζουν τι λένε».

Εκπρόσωπος του γραφείου του Ζελένσκι αρνήθηκε να σχολιάσει οποιεσδήποτε συγκεκριμένες συναντήσεις, αλλά δήλωσε ότι «είναι ανοησία να συνδέουμε τα πάντα με τη «διαφθορά»».

Ελληνικό είναι το καλύτερο τυρί στον κόσμο για το 2026. Ο λόγος γίνεται για τη γραβιέρα Νάξου, που κατέκτησε την παγκόσμια κορυφή, από τη δημοφιλή πλατφόρμα γαστρονομικού ενδιαφέροντος Taste Atlas. «Η γραβιέρα Νάξου, το διαχρονικό τυρί των Κυκλάδων, που παρασκευάζεται κυρίως από αγελαδινό γάλα με μια μικρή προσθήκη πρόβειου ή κατσικίσιου, ανακηρύχθηκε Καλύτερο Τυρί στον Κόσμο για το 2025-26», αναφέρει το Taste Atlas, στον επίσημο λογαριασμό του στο Instagram.

«Η γραβιέρα Νάξου παράγεται στη Νάξο από τις αρχές του 1900 και παρασκευάζεται κυρίως από ντόπιο αγελαδινό γάλα, με μικρές προσθήκες πρόβειου ή κατσικίσιου. Έχει μία συμπαγή δομή και μία ήπια και ισορροπημένη γεύση, τυπική των κυκλαδίτικων τυριών, την οποία αποκτά έπειτα από πολύμηνη παλαίωση», αναφέρεται σχετικά.

Σύμφωνα με την ιστοσελίδα, η κατάταξη βασίζεται σε επαληθευμένες αξιολογήσεις χρηστών από άτομα που έχουν δοκιμάσει πραγματικά τα προϊόντα, με αλγόριθμους που αφαιρούν τη δραστηριότητα των bot και συντονισμένες ομάδες ψηφοφορίας, ώστε να διασφαλίσουν την εγκυρότητα της διαδικασίας. Στη συγκεκριμένη ψηφοφορία καταγράφηκαν 53.345 αξιολογήσεις, εκ των οποίων οι 34.728 αναγνωρίστηκαν από το σύστημα ως έγκυρες.

Συγχαρητήρια στον Κυριάκο Πιερρακάκη για την εκλογή του στην ηγεσία του Eurogroup έδωσε Γιάνης Βαρουφάκης, εξαπολύοντας όμως παράλληλα βολές κατά της ευρωπαϊκής ηγεσίας με την οποία ο ίδιος είχε συγκρουστεί κατά τη θητεία του στο υπουργείο Οικονομικών.

«Μετά τον Πορτογάλο Centeno και τον Ιρλανδό Donohoe, [ο Πιερρακάκης] συμπληρώνει την Τριάδα της Υποταγής των PIGS» λέει σε ανάρτησή του ο Βαρουφάκης, αναφερόμενος στο αρνητικό αρκτικόλεξο για την Πορτογαλία, την Ιταλία, την Ελλάδα και την Ισπανία.

«Έτσι κάνουν οι αυτοκρατορίες: δίνουν τιμητικούς τίτλους σε υποταγμένους ως υπενθύμιση της ισχύος τους. Ο δικός μας τίτλος τιμής είναι το μίσος τους» συμπληρώνει ο Γιάνης Βαρουφάκης.

«Την Δευτέρα στις 17:00 περιμένω αντιπροσωπεία αγροτών στο Μαξίμου» σημείωσε ο Κυριάκος Μητσοτάκης κατά την ομιλία του στην Κοινοβουλευτική ομάδα της ΝΔ την οποία ξεκίνησε με αναφορά στην εκλογή του Κυριάκου Πιερρακάκηστην προεδρία του Eurogroup λέγοντας ότι «σφραγίζει την επιστροφή του τόπου από την χρεοκοπία στην ανάπτυξη, χάρη στις θυσίες ενός λαού που αντιστάθηκε σε ψέμα και λαϊκισμό, επιλέγοντας τον ρεαλισμό».

«Πού είναι άραγε όλοι αυτοί που μιλούσαν για οικονομική αποτυχία και διεθνή απομόνωση της πατρίδας», αναρωτήθηκε στη συνέχεια ο πρωθυπουργός. «Πολλοί εργάστηκαν για αυτή την επιτυχία», συμπλήρωσε, αναφορικά με τον κ. Πιερρακάκη.

Για τις αγροτικές κινητοποιήσεις ο πρωθυπουργός έδωσε τέσσερα σημεία:

«Πρώτον, δίνουμε περισσότερα λεφτά από πέρυσι παρά την αναστάτωση που έφερε η αναγκαία μεταρρύθμιση του ΟΠΕΚΕΠΕ,

Δεύτερον όσες καθυστερήσεις υπήρξαν αντιμετωπίζονται αμέσως και τις επόμενες εβδομάδες θα πληρωθούν και όσοι βρίσκονται υπό έλεγχο και δικαιούνται χρήματα και θα περισσέψουν χρήματα για τους νόμιμους αγρότες και κτηνοτρόφους που θα πάρουν περισσότερα χρήματα από όσα έπαιρναν.

Τρίτον, κάθε διαμαρτυρία οφείλει να υπολογίζει και την κοινωνία,

Τέταρτον, η πολιτεία δηλώνει ανοιχτή στον διάλογο, γι” αυτό και εγώ την Δευτέρα το απόγευμα στις 17:00 περιμένω στο γραφείο μου όποια αντιπροσωπία οριστεί για να συζητήσουμε».

«Φέτος ο πρωτογενής τομέας εισέπραξε 3,8 δισ. ευρώ έναντι 3,2 πέρυσι», πρόσθεσε ο Κυριάκος Μητσοτάκης και συμπλήρωσε: «Κάθε διαμαρτυρία οφείλει να υπολογίζει και την κοινωνία». Εξάλλου, ο Κυριάκος Μητσοτάκης απευθυνόμενος προς τους βουλευτές του κυβερνώντος κόμματος σημείωσε ότι «έχουμε χρέος να μεταφέρουμε τα μηνύματά μας σε κάθε περιφέρεια της χώρας. Οι βουλευτές δεν είναι απλοί ιμάντες μεταφοράς του κλίματος των πολιτών, αλλά πολιτικοί διαμορφωτές της κοινής γνώμης. Μόνο όταν η παράταξη κυριαρχεί, μπορεί και ο βουλευτής της να προχωρεί. Και κανείς δεν έχει να κερδίσει προσωπικά αν πρώτα εκείνη δεν επικρατήσει πολιτικά».