Δευτέρα, 12 Οκτωβρίου, 2026

Έως και τέσσερα ενοίκια δώρο για ενοικιαστές, αύξηση αποδοχών 130 ευρώ τον μήνα για τρίτεκνους, από 1.000 έως 8.000 ευρώ επιπλέον για κάθε παιδί πολύτεκνης οικογένειας, από 150 έως 400 ευρώ μεγαλύτερο επίδομα, 400 ευρώ σε συνταξιούχους, κατάργηση της προσωπικής διαφοράς και αυξήσεις σε όλες τις συντάξεις είναι μερικά μόνο από τα 14 νέα μέτρα και παροχές, τα οποία κάνουν πρεμιέρα από την επόμενη Παρασκευή και μέχρι τις γιορτές. Τα μέτρα αυτά ενεργοποιούνται μέσα στις τελευταίες 100 ημέρες του έτους, εφαρμόζονται για πρώτη φορά, είναι μόνιμα και στόχο έχουν να ζεστάνουν τις τσέπες πάνω από 2,5 εκατομμυρίων δικαιούχων.

Ποιος θα πάρει έξτρα παροχές

Το συνολικό ποσό των νέων μέτρων που εξαγγέλθηκαν στη ΔΕΘ αλλά δεν έχουν ακόμη θεσμοθετηθεί υπερβαίνει τα 600 εκατ. ευρώ για το 2026. Παράλληλα, έρχονται μέτρα που έχουν ήδη θεσμοθετηθεί αλλά δεν είχαν ακόμη αποδοθεί στους δικαιούχους, τα οποία αντιστοιχούν σε 940 εκατ. ευρώ για φέτος. Ετσι, το συνολικό ύψος των παροχών που ενεργοποιούνται προτού αλλάξει η χρονιά υπερβαίνει το 1,5 δισ. ευρώ.

Το χρονοδιάγραμμα των 100 ημερών προβλέπει διαδοχικές πληρωμές και παρεμβάσεις που θα γίνονται κατά κύματα, από τέλη του μήνα έως τα Χριστούγεννα. Συγκεκριμένα:

1/ Την επόμενη Παρασκευή έρχεται η καταβολή διπλής επιστροφής ενοικίου σε γιατρούς, νοσηλευτές και εκπαιδευτικούς που υπηρετούν στην περιφέρεια, αναδρομικά για το φορολογικό έτος 2024. Οι δικαιούχοι θα μοιραστούν 16 εκατ. ευρώ, πέραν των 245 εκατ. ευρώ που θα δοθούν συνολικά στις 30 Νοεμβρίου σε όλους τους περίπου 1 εκατομμύριο δικαιούχους ενοικιαστές.

2/ Στις 30 Νοεμβρίου καταβάλλεται η τακτική επιστροφή ενοικίου για μισθώσεις έτους 2025. Ωστόσο, γιατροί, νοσηλευτές και εκπαιδευτικοί που υπηρετούν στην επαρχία θα βλέπουν από φέτος και κάθε επόμενο Νοέμβριο διπλάσια επιστροφή (συνολικά 32 εκατ. ευρώ αντί 16 εκατ. τον χρόνο που είχαν λάβει πέρυσι). Μαζί με όσα εισπράξουν εκτάκτως αυτό τον μήνα ως αναδρομικά του 2024, σε δύο μήνες θα λάβουν ποσό που αντιστοιχεί σε έως και τέσσερα μηνιαία μισθώματα.

3/ Στις 30 Νοεμβρίου ξεκινά και η καταβολή της αυξημένης ετήσιας ενίσχυσης ύψους 400 ευρώ σε συνταξιούχους, άτομα με αναπηρία και ανασφάλιστους υπερήλικες. Σε 2,2 εκατομμύρια δικαιούχους θα δοθούν 150 ή 400 ευρώ περισσότερα σε σύγκριση με τον Νοέμβριο του 2025 ή συνολικά σχεδόν 400 εκατ. ευρώ επιπλέον από πέρυσι.

4/ Στα τέλη Δεκεμβρίου θα γίνει η προπληρωμή των αυξημένων συντάξεων του Ιανουαρίου του 2027, με αύξηση τουλάχιστον 2,6%, που θα δοθεί σε όλους, χωρίς συμψηφισμό της προσωπικής διαφοράς. Ετσι πάνω στις γιορτές τον Δεκέμβριο -και κάθε μήνα μετά- οι συνταξιούχοι θα βλέπουν 62,5 εκατ. ευρώ περισσότερα ως αύξηση, σε σχέση με όσα λαμβάνουν τώρα.

5/ Στα τέλη Δεκεμβρίου ξεκινά και η μειωμένη παρακράτηση φόρου για μισθωτούς Δημοσίου και συνταξιούχους με τρία εξαρτώμενα παιδιά, καθώς τότε προκαταβάλλεται σε αυτούς η μισθοδοσία του Ιανουαρίου. Συνολικά, 53.000 τρίτεκνοι μισθωτοί και συνταξιούχοι θα δουν μηνιαία αύξηση στους μισθούς τους, λόγω μείωσης παρακράτησης, της τάξεως των 7 εκατ. ευρώ μηνιαίως, δηλαδή 130 ευρώ επιπλέον κατά μέσο όρο κάθε μήνα.

Ενδεικτικά, τρίτεκνος μισθωτός Δημοσίου με εισόδημα 20.000 ευρώ είχε φόρο 620 ευρώ. Ο φόρος μηδενίζεται και κερδίζει 51,5 ευρώ καθαρά από τον πρώτο μήνα, λόγω μειωμένης παρακράτησης. Για εισόδημα 30.000 ευρώ ο φόρος πέφτει από 2.820 στα 1.020 ευρώ και κερδίζει 150 ευρώ μηνιαίως. Οσοι δημόσιοι υπάλληλοι ή συνταξιούχοι δεν δουν την αύξηση τον Δεκέμβριο -στην περίπτωση που δεν προλάβουν την εκκαθάριση οι υπεύθυνοι μισθοδοσίας-, θα τη λάβουν αναδρομικά διπλάσια στην επόμενη μισθοδοσία τον Ιανουάριο, μαζί με τους μισθωτούς του ιδιωτικού τομέα.

6/ Από τα τέλη Δεκεμβρίου και κάθε χρόνο θα γίνεται πλέον αυτόματη τιμαριθμική αναπροσαρμογή στα αναπηρικά επιδόματα ΟΠΕΚΑ και e-ΕΦΚΑ. Η πρώτη αύξηση θα είναι 2,6%, όπως στις συντάξεις. Και εδώ, σε περίπτωση καθυστέρησης της εκκαθάρισης, θα φανεί διπλάσια αύξηση τον Ιανουάριο. Το όφελος από τον πρώτο μήνα εφαρμογής -και κάθε επόμενο- για 218.000 δικαιούχους ανέρχεται σε 4 εκατ. ευρώ. Το μέσο ετήσιο όφελος για το 2027 εκτιμάται σε 220 ευρώ ανά δικαιούχο.

7/ Αυξάνεται το επίδομα γέννησης στις πολύτεκνες οικογένειες, κατά 1.000 ευρώ επιπλέον για κάθε τέκνο. Μέχρι τώρα για το 4ο παιδί δίνονται 3.500 ευρώ, χωρίς περαιτέρω αύξηση για κάθε επόμενο τέκνο. Πλέον αυξάνεται όμως σε 4.500 ευρώ για τέσσερα εξαρτώμενα τέκνα, σε 5.500 ευρώ για πέντε τέκνα, σε 6.500 ευρώ για έξι τέκνα κ.ο.κ. Το επίδομα δίνεται αναδρομικά και για παιδιά που γεννήθηκαν από την 1η Ιανουαρίου του 2026 και μετά. Για παράδειγμα, για το 14ο παιδί το οποίο απέκτησε τον Ιούλιο μια οικογένεια στην Καβάλα, το επίδομα ήταν 3.500, αλλά αυξάνεται σε 14.500 ευρώ. Με τα νέα δεδομένα θα της αποδοθούν αναδρομικά 11.000 ευρώ επιπλέον. Συνολικά, 2.500 πολύτεκνες οικογένειες θα λάβουν επιπλέον 4 εκατ. ευρώ φέτος.

8/ Για οικογένειες με παιδιά από φέτος αυξάνεται 10% η αποζημίωση των vouchers για βρεφονηπιακούς σταθμούς, τα εισοδηματικά όρια διευρύνονται στα 37.000 ευρώ ενώ τρίτεκνοι και πολύτεκνοι θα το λάβουν χωρίς κριτήρια.

9/ Καταργείται η μείωση 50% στις συντάξεις χηρείας μετά την τριετία. Οι δικαιούχοι θα ανακτήσουν από 400 έως 800 ευρώ.

10/ Επανέρχεται η καταβολή εθνικής σύνταξης σε δικαιούχους που λαμβάνουν διπλή σύνταξη (από ίδιο δικαίωμα και λόγω θανάτου) με όφελος περίπου 400 ευρώ καθαρά ο καθένας.

11/ Το πρόγραμμα «Προλαμβάνω» επεκτείνεται και μετά το τέλος του Ταμείου Ανάκαμψης, που έληξε 31 Αυγούστου. Από αυτό τον μήνα εκδίδονται με εθνικούς πόρους νέα παραπεμπτικά για δωρεάν εξετάσεις πρόληψης καρδιαγγειακών νοσημάτων και καρκίνου. Αφορά 6,9 εκατομμύρια πολίτες με κόστος 60 εκατ. ευρώ για φέτος.

12/ Μονιμοποιείται με εθνικούς πόρους μετά το τέλος του ΤΑΑ και ο «Προσωπικός Βοηθός» για άτομα με αναπηρία. Η πλατφόρμα άνοιξε στις 26 Αυγούστου και οι αιτήσεις υποβάλλονται έως τις 27 Νοεμβρίου. Η μηνιαία αξία της παροχής φτάνει έως τα 1.939 ευρώ, ανάλογα με το επίπεδο ανάγκης του δικαιούχου. Η επέκταση του προγράμματος δίνει όφελος 20 εκατ. ευρώ στους δικαιούχους έως τα τέλη του χρόνου – και άλλα 40 εκατ. ευρώ κάθε χρόνο μετά.

13/ Στο ίδιο πλαίσιο, προβλέπεται η συνέχιση του προγράμματος ημιαυτόνομης διαβίωσης για νέους που αποχωρούν από μονάδες παιδικής προστασίας, ύψους 10 εκατ. ευρώ ετησίως.

14/ Από την 1η Νοεμβρίου ξεκινά η επιστροφή του ειδικού φόρου κατανάλωσης αγροτικού πετρελαίου απευθείας στην αντλία, καταργώντας το παλαιό σύστημα με τις αιτήσεις και εκ των υστέρων επιστροφές φόρου στους δικαιούχους αγρότες.

Οι εφέτες της Αθήνας επέλυσαν τη δικαστική διαμάχη διαζευγμένου ζευγαριού, όπου η μητέρα ήταν ελληνικής υπηκοότητας από την Οτάβα και ζητούσε το 7χρονο αγοράκι τους, ελληνικής υπηκοότητας επίσης, να πάει σε αγγλόφωνο σχολείο και ο πατέρας, Έλληνας καθηγητής πανεπιστημίου ελληνικής υπηκοότητας, επέμενε να εγγραφεί σε ελληνόφωνο δημόσιο σχολείο.

Οι δικαστές, αφού έλαβαν υπόψη τους αποκλειστικά το βέλτιστο εκπαιδευτικό συμφέρον του ανηλίκου Λ., κατέληξαν ότι πρέπει να εγγραφεί σε ελληνικό δημόσιο σχολείο, καθώς αυτό εξυπηρετεί πληρέστερα το βραχυπρόθεσμο και μεσοπρόθεσμο συμφέρον του.

Το ζευγάρι παντρεύτηκε τον Δεκέμβριο του 2017 σε δημαρχείο της Αττικής και έναν χρόνο μετά γεννήθηκε στο Καζακστάν το παιδί τους. Αρχικά διέμεναν στην ασιατική χώρα, όπου ο πατέρας και εργαζόταν σε πανεπιστήμιο ως καθηγητής Φυσικής και η μητέρα εργαζόταν ως βιβλιοθηκονόμος.

Το 2020 μετεγκαταστάθηκαν στο Βιετνάμ, όπου ο πατέρας ανέλαβε καθήκοντα στο πανεπιστήμιο και η μητέρα εργάστηκε ως υπάλληλος, ενώ το αγοράκι τους εγγράφηκε σε ιδιωτικό αγγλόφωνο παιδικό σταθμό στο Ανόι.

Το επόμενο έτος το ζευγάρι επαναπατρίστηκε και εγκαταστάθηκε σε προάστιο της Αττικής. Ωστόσο, μεταξύ τους «αναπτύχθηκαν έντονες έριδες και επαναλαμβανόμενες διαφωνίες, οι οποίες κατέστησαν ανέφικτη τη συνέχιση της έγγαμης συμβίωσης, κάτι που είχε ως αποτέλεσμα την αποχώρηση της μητέρας από τη συζυγική κατοικία μαζί με το ανήλικο τέκνο». Τελικά, ο γάμος τους λύθηκε οριστικά με δικαστική απόφαση και ανατέθηκε προσωρινά η αποκλειστική επιμέλεια του ανηλίκου στη μητέρα του.

Το πρώην ζευγάρι δεν κατόρθωσε να συμφωνήσει ως προς την επιλογή του σχολείου που θα φοιτούσε το παιδί τους στην Ελλάδα. Η μητέρα ήθελε να το εγγράψει σε δίγλωσσο βρετανικό παιδικό σταθμό, επικαλούμενη ότι «η αγγλική αποτελεί τη γλώσσα διδασκαλίας και το εκπαιδευτικό πρόγραμμα είναι προσανατολισμένο στην προετοιμασία των μαθητών για συνέχιση των σπουδών τους σε εκπαιδευτικά ιδρύματα του εξωτερικού».

Αντίθετα, ο πατέρας αρνήθηκε να συναινέσει στην εγγραφή του στο αγγλόφωνο σχολείο «λόγω της χρήσης της αγγλικής γλώσσας ως βασική γλώσσα διδασκαλίας, που δεν εξασφαλίζει την παροχή εκπαίδευσης με επαρκή ελληνοκεντρικό προσανατολισμό» και πρότεινε να εγγραφεί σε ελληνόφωνο δημόσιο ή έστω ιδιωτικό σχολείο που εφαρμόζει το ελληνικό πρόγραμμα σπουδών, υποστηρίζοντας ότι «η επιλογή αυτή εξυπηρετεί καλύτερα την ομαλή ένταξή του στην ελληνική κοινωνία, όπου πλέον διαμένει μόνιμα και την απόκτηση ελληνόγλωσσης εκπαίδευσης».

Η μητέρα προσέφυγε στα δικαστήρια και της επετράπη να εγγράψει το παιδί σε ιδιωτικό αγγλόφωνο σχολείο, όπου και φοίτησε στην πρώτη τάξη. Ο, δε, πατέρας προσέφυγε στο Εφετείο Αθηνών, ζητώντας να ακυρωθεί η πρωτόδικη απόφαση. Έτσι, οι εφέτες ανέτρεψαν πρωτόδική απόφαση που είχε δεχθεί τις απόψεις της Καναδής μητέρας, επισημαίνοντας, μεταξύ των άλλων, ότι:

«Η επιλογή του δημόσιου ελληνικού σχολείου διασφαλίζει την παροχή μιας εκπαιδευτικής βάσης γενικής παιδείας, η οποία δεν προσανατολίζει από τόσο πρώιμο στάδιο το τέκνο προς συγκεκριμένο εκπαιδευτικό ή επαγγελματικό δρόμο, αλλά του επιτρέπει να διαμορφώσει σταδιακά τις προσωπικές του κλίσεις και ενδιαφέροντα, καθώς ωριμάζει. Αντιθέτως, η ένταξή του ήδη από την ηλικία των περίπου 7 ετών σε εκπαιδευτικό πρόγραμμα το οποίο είναι οργανωμένο με γνώμονα το αγγλικό εκπαιδευτικό σύστημα, στην ουσία προετοιμάζει το ανήλικο τέκνο για συνέχιση σπουδών σε πανεπιστήμια του εξωτερικού, γεγονός που συνιστά επιλογή με σαφή εκπαιδευτικό προσανατολισμό, η οποία προδικάζει, σε σημαντικό βαθμό, τη μελλοντική εκπαιδευτική διαδρομή του ανηλίκου, προτού ακόμη καταστεί δυνατή η διαμόρφωση της προσωπικής του βούλησης και των ιδιαίτερων ακαδημαϊκών του ενδιαφερόντων».

Σε άλλο σημείο οι εφέτες επισημαίνουν: «Το ανήλικο τέκνο με ελληνική υπηκοότητα και Έλληνα πατέρα διαμένει μόνιμα στην Ελλάδα και το φυσικό κοινωνικό, πολιτισμικό και εκπαιδευτικό του περιβάλλον είναι το ελληνικό. Υπό τις συνθήκες αυτές, η φοίτησή του σε δημόσιο ελληνικό σχολείο εξυπηρετεί πρωτίστως την ομαλή ένταξή του στην κοινωνία μέσα στην οποία αναπτύσσεται, μέσω της καθημερινής επαφής του με την ελληνική γλώσσα, την Ιστορία, τη λογοτεχνία και την πολιτιστική παράδοση, στοιχεία τα οποία συγκροτούν βασικούς άξονες της ελληνικής εκπαίδευσης και συμβάλλουν ουσιωδώς στη διαμόρφωση της προσωπικότητας και της κοινωνικής του ταυτότητας.

Περαιτέρω, η συστηματική διδασκαλία της ελληνικής γλώσσας, τόσο στη σύγχρονη μορφή της όσο και της αρχαίας ελληνικής, δεν αποτελεί απλώς επίτευγμα γλωσσικής κατάρτισης, αλλά καλλιεργεί την αφαιρετική σκέψη, τη γλωσσική ακρίβεια, την κριτική ικανότητα και τη βαθύτερη κατανόηση της ελληνικής γραμματείας και του ευρωπαϊκού πολιτισμού».

Εξάλλου, συνεχίζει η δικαστική απόφαση, «η επιλογή της δημόσιας ελληνικής εκπαίδευσης ανταποκρίνεται πληρέστερα στην ανάγκη εξασφάλισης μιας ευρείας, ισόρροπης και πολιτισμικά εναρμονισμένης παιδείας, χωρίς να προκαταλαμβάνει τις μελλοντικές εκπαιδευτικές επιλογές του ανηλίκου, αλλά, αντιθέτως, διατηρώντας ακέραιο το εύρος των δυνατοτήτων του να καθορίσει ο ίδιος, όταν αποκτήσει την αναγκαία ωριμότητα, την ακαδημαϊκή του πορεία.

Η επιλογή της δημόσιας εκπαίδευσης εμφανίζεται ως η περισσότερο κατάλληλη εκπαιδευτική λύση, καθόσον δεν αποκλείει μελλοντικά καμία εκπαιδευτική κατεύθυνση. Αντιθέτως, παρέχει στο τέκνο τη δυνατότητα, μετά την ολοκλήρωση της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης, να επιλέξει ελεύθερα είτε τη συνέχιση των σπουδών του στην Ελλάδα είτε στο εξωτερικό, εφόσον το επιθυμεί».

Πάντως, το Εφετείο ξεκαθάρισε ότι η απόφασή του ισχύει μόνο ως προς την Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση του ανηλίκου και δεν προκαταλαμβάνει τη φοίτησή του στη Δευτεροβάθμια, καθώς εκεί πρέπει να επανεκτιμηθεί το θέμα στον συγκεκριμένο χρόνο.

Συγκρατημένη αισιοδοξία για την έκβαση της συμφωνίας των 450 εκατ. ευρώ μεταξύ της ION και της Lamda Development έχουν, σύμφωνα με πληροφορίες, πρόσωπα από το στενό περιβάλλον του Ιταλού δισεκατομμυριούχου Αντρέα Πινιατάρο . Παρά την καθυστέρηση που έχει τροφοδοτήσει ερωτήματα στην αγορά για την τύχη του deal, εκπρόσωποί του στην Ελλάδα που έχουν γνώση των συζητήσεων επιμένουν ότι η συμφωνία παραμένει στο τραπέζι. Όπως εξηγούν, το deal στο Ελληνικό είναι ιδιαίτερα απαιτητικό λόγω του μεγέθους και της πολυπλοκότητας του και ο Ιταλός δισεκατομμυριούχος επιδιώκει να έχει εξασφαλίσει σαφείς δεσμεύσεις πριν προχωρήσει στην οριστικοποίησή του.

Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, το βασικό ζήτημα μάλιστα δεν περιορίζεται στο τίμημα της συναλλαγής, αλλά αφορά κυρίως τις υποχρεώσεις που θα αναλάβει η Lamda κατά την υλοποίηση του επενδυτικού σχεδίου. Η πλευρά Πινιατάρο δίνει ιδιαίτερη βαρύτητα στην τήρηση των χρονοδιαγραμμάτων και επιδιώκει να προβλεφθούν στη συμφωνία οι απαραίτητες δικλίδες ασφαλείας για το ενδεχόμενο καθυστερήσεων ή άλλων απρόβλεπτων εξελίξεων. Αυτός είναι, όπως υποστηρίζουν οι συνομιλητές του επιχειρηματία, ο βασικός λόγος για τον οποίο οι διαπραγματεύσεις διαρκούν περισσότερο απ’ όσο αρχικά αναμενόταν.

Οι πηγές αυτές, μάλιστα, δεν συμμερίζονται τις εκτιμήσεις περί ναυαγίου και θεωρούν ότι μέσα στον Οκτώβριο θα έχει διαμορφωθεί σαφέστερη εικόνα για την πορεία της συμφωνίας, χωρίς πάντως να προεξοφλούν την κατάληξή της. Από την πλευρά της, η διοίκηση της Lamda Development επιβεβαίωσε κατά την τελευταία ενημέρωση των αναλυτών ότι οι συζητήσεις συνεχίζονται και ότι τα δύο μέρη συνεργάζονται για τη διευθέτηση των εμπορικών ζητημάτων που παραμένουν ανοιχτά. Εφόσον επιτευχθεί συμφωνία, η εισηγμένη εξακολουθεί να τοποθετεί την ολοκλήρωση της συναλλαγής στο τέταρτο τρίμηνο του 2026.

Το επενδυτικό σχέδιο που ξεπερνά το 1,5 δισ. ευρώ

Η συμφωνία αφορά την απόκτηση γης στο Ελληνικό από την ION, έναντι 450 εκατ. ευρώ, με σκοπό τη δημιουργία Διεθνούς Κέντρου Έρευνας και Καινοτομίας. Τον Αύγουστο του 2025 η Lamda είχε ανακοινώσει ότι έλαβε δεσμευτική προσφορά από τον όμιλο του Πινιατάρο, παρουσιάζοντας ένα σχέδιο που φιλοδοξεί να συνδυάσει την επιχειρηματική δραστηριότητα με την κατοικία. Σύμφωνα με τον αρχικό σχεδιασμό, προβλέπονται 50.000 τ.μ. γραφειακών χώρων, αμφιθέατρο 1.000 θέσεων για διεθνείς εκδηλώσεις και οικιστικές εγκαταστάσεις επιφάνειας έως 200.000 τ.μ. Το συγκρότημα προορίζεται να φιλοξενήσει περίπου 2.000 επαγγελματίες από 44 χώρες, δημιουργώντας έναν χώρο όπου η έρευνα, η τεχνολογία και η καθημερινή διαβίωση θα συνυπάρχουν.

Η συνολική επένδυση εκτιμάται ότι θα υπερβεί το 1,5 δισ. ευρώ, με αρχικό ορίζοντα ολοκλήρωσης το 2030. Στο ευρύτερο πλαίσιο της σχεδιαζόμενης συμφωνίας περιλαμβανόταν και η αγορά ιδίων μετοχών της Lamda από τον Πινιατάρο, οι οποίες αντιστοιχούν στο 2% του μετοχικού κεφαλαίου της εισηγμένης. Η σημασία της συναλλαγής για τη Lamda δεν περιορίζεται στο τίμημα της γης. Εφόσον ολοκληρωθεί, το Κέντρο Έρευνας και Καινοτομίας θα προσθέσει στο Ελληνικό μια μεγάλη επιχειρηματική και τεχνολογική δραστηριότητα, δίπλα στις κατοικίες, τα εμπορικά κέντρα και τις τουριστικές αναπτύξεις. Από την πλευρά της ION, πρόκειται για μια πολυετή δέσμευση, που απαιτεί σαφείς όρους ως προς την παράδοση των εκτάσεων και την πρόοδο των αναγκαίων έργων.

Οι περικοπές στην ION και ο προβληματισμός της αγοράς

Στο παρασκήνιο των διαπραγματεύσεων, πρόσθετα ερωτήματα έχουν προκαλέσει οι πληροφορίες για τις οικονομικές πιέσεις που αντιμετωπίζει ο όμιλος ION. Σύμφωνα με δημοσίευμα των Financial Times, από τις αρχές του 2026 έχει προχωρήσει σε περικοπές άνω του 20% του προσωπικού του, στο πλαίσιο ευρύτερου προγράμματος περιορισμού του κόστους και υπό την πίεση πιστωτών για το υψηλό χρέος του.

Κατά το ίδιο δημοσίευμα, στις αρχές της χρονιάς ζητήθηκε από ανώτερα στελέχη να μειώσουν τον αριθμό των εργαζομένων σε 4.500, από περισσότερους από 6.000. Οι περικοπές έχουν επηρεάσει δραστηριότητες της ION Platform, στην οποία ανήκουν, μεταξύ άλλων, οι Mergermarket, Dealogic και Fidessa. Οι επιχειρήσεις αυτές ενοποιήθηκαν κάτω από την ION Platform τον Ιούνιο του 2025. Η αναδιάρθρωση εντάσσεται σε σχέδιο εξοικονόμησης δαπανών. Όπως αναφέρουν οι Financial Times, η ION είχε ενημερώσει τους πιστωτές της το τρίτο τρίμηνο του 2025 ότι επιδίωκε εξοικονόμηση άνω των 167 εκατ. δολαρίων μέσω παρεμβάσεων που σχετίζονται με το προσωπικό. Σε ενημέρωση του Ιουνίου, ο όμιλος φέρεται να ανέφερε ότι οι αλλαγές που είχαν ήδη υλοποιηθεί αναμενόταν να αποφέρουν 158 εκατ. δολάρια, ενώ απέμεναν πρόσθετες εξοικονομήσεις ύψους 9,2 εκατ. δολαρίων.

Τα δεδομένα αυτά εξηγούν μέρος του προβληματισμού στην αγορά, δεν αποδεικνύουν όμως ότι η ION έχει αποφασίσει να αποσυρθεί από το Ελληνικό ή ότι αδυνατεί να προχωρήσει στην επένδυση. Οι εκπρόσωποι του Πινιατάρο στην Ελλάδα εξακολουθούν να μεταφέρουν αισιοδοξία, ενώ η Lamda επιβεβαιώνει ότι οι συζητήσεις συνεχίζονται. Η παρουσία του Ιταλού επιχειρηματία στην ελληνική αγορά έχει, εν τω μεταξύ, διευρυνθεί, με πρόσφατη κίνηση την είσοδό του στο μετοχικό σχήμα της ΚΑΕ ΑΕΚ. Η εξέλιξη αυτή αποτελεί ακόμη μία επιχειρηματική του δραστηριότητα στη χώρα, χωρίς να προδικάζει την έκβαση της συναλλαγής στο Ελληνικό.

Το εναλλακτικό σχέδιο της Lamda και τα οικονομικά μεγέθη της ανάπλασης

Η Lamda έχει καταστήσει σαφές ότι η αξιοποίηση των συγκεκριμένων εκτάσεων δεν εξαρτάται αποκλειστικά από την ION. Σε περίπτωση που η συμφωνία δεν ολοκληρωθεί, η εισηγμένη αναφέρει ότι διαθέτει εναλλακτικά σχέδια ανάπτυξης, τα οποία εκτιμά ότι μπορούν να δημιουργήσουν αντίστοιχη επιχειρηματική αξία. Δεν έχει, πάντως, παρουσιαστεί στα διαθέσιμα στοιχεία συγκεκριμένο εναλλακτικό έργο με τους όρους και την κλίμακα της πρότασης Πινιατάρο.

Την ίδια περίοδο, η Lamda καλείται να διαχειριστεί τις αυξημένες χρηματοδοτικές και κατασκευαστικές ανάγκες της ανάπλασης. Οι κεφαλαιακές δαπάνες για το 2026 εκτιμώνται σε περίπου 600 εκατ. ευρώ, όσο και οι αναμενόμενες εισπράξεις της χρονιάς. Σύμφωνα με την εταιρεία, οι υποδομές και ο Riviera Tower παραμένουν απαιτητικά έργα, στα οποία, ωστόσο, έχει σημειωθεί σημαντική πρόοδος μέσα στο έτος. Οι εισπράξεις που απομένουν από ακίνητα τα οποία έχουν ήδη διατεθεί σε αγοραστές υπολογίζονται σε περίπου 700 εκατ. ευρώ και αναμένεται να πραγματοποιηθούν έως το 2028–2029. Με βάση τις εκτιμήσεις που έχει παρουσιάσει η εταιρεία, οι σωρευτικές εισπράξεις της έως το τέλος του 2026 προβλέπεται να φτάσουν τα 2,08 δισ. ευρώ.

Στο οικιστικό σκέλος, ο σχεδιασμός προβλέπει τη διάθεση περίπου 50 επιπλέον κατοικιών στην αγορά το προσεχές διάστημα και στη συνέχεια άλλων περίπου 200, ώστε να ολοκληρωθεί η πρώτη φάση. Οι περισσότερες παραδόσεις κατοικιών αναμένεται να αρχίσουν από το δεύτερο εξάμηνο του 2027, μαζί με ακίνητα της Little Athens. Σε μεταγενέστερο στάδιο, μετά το 2028, τοποθετούνται μεγάλες αναπτύξεις όπως το Κέντρο Έρευνας και Καινοτομίας της ION και οι συνοδευτικές κατοικίες του -εφόσον οριστικοποιηθεί η συμφωνία-, το Ellinikon Mall, το εκπαιδευτικό ίδρυμα, τα γραφεία και τα οικιστικά συγκροτήματα του Γιώργου Προκοπίου, το Mandarin Oriental και το δεύτερο παραλιακό θέρετρο που αναπτύσσουν η Ensofi, συμφερόντων Κωνσταντακόπουλου, και η Lamda.

Οι καθυστερήσεις στις κατοικίες και οι πρώτες ρήτρες

Πέρα από το ανοιχτό μέτωπο της ION, η Lamda βρίσκεται αντιμέτωπη και με τις συμβατικές συνέπειες των καθυστερήσεων στην παράδοση κατοικιών. Καθώς παρέρχονται οι συμφωνημένες ημερομηνίες, αρχίζουν να ενεργοποιούνται οι προβλέψεις αποζημίωσης των αγοραστών. Σύμφωνα με τους όρους των συμβάσεων, οι αποζημιώσεις υπολογίζονται επί των ποσών που έχουν ήδη καταβληθεί, και αντιστοιχούν σε ετήσιο ποσοστό 4% για τους πρώτους έξι μήνες καθυστέρησης και 8% για το επόμενο διάστημα. Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση των Cove Residences, όπου η συμβατική προθεσμία παράδοσης έληξε στις 31 Αυγούστου 2026, με αποτέλεσμα να έχει ξεκινήσει η περίοδος για την οποία προβλέπεται αποζημίωση. Η Lamda επισημαίνει ότι το σχετικό κόστος δεν αποτελεί απρόβλεπτη επιβάρυνση, καθώς έχει ήδη σχηματίσει προβλέψεις. Παρ’ όλα αυτά, η ενεργοποίηση των ρητρών αναδεικνύει τη σημασία των χρονοδιαγραμμάτων σε μια ανάπλαση με πολλά παράλληλα κατασκευαστικά μέτωπα.

Σε αυτό ακριβώς το περιβάλλον εντάσσονται και οι απαιτήσεις που, σύμφωνα με τις πληροφορίες, θέτει η πλευρά Πινιατάρο. Η ION επιδιώκει μεγαλύτερη σαφήνεια για τις υποχρεώσεις και τις προθεσμίες που θα συνοδεύουν τη δική της επένδυση, ενώ η Lamda διατηρεί ανοιχτή τη διαπραγμάτευση και, ταυτόχρονα, προετοιμάζει εναλλακτικές επιλογές αξιοποίησης της γης. Ο Οκτώβριος αναμένεται να δείξει εάν οι δύο πλευρές έχουν καταφέρει να γεφυρώσουν τις εκκρεμότητες, με την ολοκλήρωση της συμφωνίας να παραμένει, προς το παρόν, υπό αίρεση.

Ο μισός Έλληνας από τη Ναζαρέτ που απέκτησε τους Ντιτρόιτ Πίστονς, ο άνθρωπος που μετεξέλιξε μια βιοτεχνία έξι εργαζομένων στη New Balance, ο βασιλιάς των σούπερ μάρκετ «Τζον Κατς» και ο αναγεννητής εμβληματικών brands βρίσκονται ανάμεσα στους 400 πλουσιότερους ανθρώπους των ΗΠΑ, με κοινό στοιχείο τις ελληνικές ρίζες

Τέσσερις άντρες με ελληνικές ρίζες φιγουράρουν στη φετινή λίστα του Forbes με τους 400 πλουσιότερους ανθρώπους στις ΗΠΑ, έχοντας χτίσει αθροιστική περιουσία που ξεπερνά τα 25 δισ. δολάρια. Και αν ο Τζον Κατσιματίδης και ο Ντιν Μητρόπουλος, είναι δύο από τις πιο γνωστές περιπτώσεις πλούσιων Ελληνοαμερικάνων, τα ονόματα του «Mr. New Balance» Τζιμ Ντέιβις, αλλά και του ιδρυτή της Platinum Equity και ιδιοκτήτη των Ντιτρόιτ Πίστονς, Τομ Γκορις, είναι λιγότερο γνωστά στο ελληνικό κοινό.

Συνολικά, οι 400 πλουσιότεροι άνθρωποι στις ΗΠΑ διαθέτουν περιουσία-ρεκόρ ύψους 8 τρισ. δολαρίων, έναντι 6,6 τρισ. δολαρίων ένα χρόνο νωρίτερα. Ο Έλον Μασκ παραμένει το νούμερο 1 με 908 δισ. δολάρια. Εκτός της φετινής λίστας έμεινε ένας αριθμό-ρεκόρ, περίπου 590 Αμερικανών δισεκατομμυριούχων, οι οποίοι πλέον θεωρούνται «πολύ φτωχοί» για να συμπεριληφθούν στην κορυφαία κατάταξη.

Ο Γκόρις από τη Ναζαρέτ: Από την Platinum Equity στους Ντιτρόιτ Πίστονς

Ο 62χρονος Τομ Γκόρις γεννήθηκε στις 31 Ιουλίου 1964 στη Ναζαρέτ, από πατέρα Έλληνα και μητέρα Λιβανέζα. Η οικογένεια του μετακόμισε στην πόλη Τζένεσι του Μίσιγκαν, όταν ο ίδιος ήταν μόλις τεσσάρων ετών. Ο πατέρας του άνοιξε εκεί παντοπωλείο, στο οποίο πήγαινε ανελλιπώς από μικρή ηλικία, για να βοηθήσει όπου χρειαζόταν. Δεδομένου ότι δεν διατηρεί ιδιαίτερους δεσμούς με την Ελλάδα, είναι λογικό στη χώρα μας να είναι σχεδόν άγνωστος. Στις ΗΠΑ όμως, είναι ένας από τους πιο γνωστούς επιχειρηματίες και φιγουράρει στο 147 της λίστας του Forbes, με περιουσία 10,6 δισ. δολάρια.

Ο Γκορς διοικεί περισσότερες από 60 εταιρείες με συνολικά περιουσιακά στοιχεία περίπου 48 δισ. δολαρίων μέσω της εταιρείας ιδιωτικών επενδύσεων Platinum Equity, με έδρα το Λος Άντζελες. Ο αδελφός του, Άλεκ, είναι επίσης δισεκατομμυριούχος στον χώρο των ιδιωτικών επενδύσεων. Ο Τομ και ο Άλεκ πέρασαν τη δεκαετία των 20 τους μαθαίνοντας μαζί τον κλάδο των εξαγορών, πριν ακολουθήσουν διαφορετικούς δρόμους το 1995.

Ο Γκορς και η Platinum Equity απέκτησαν το 2011 την ομάδα του NBA Ντιτρόιτ Πίστονς. Το 2015 εξαγόρασε το ποσοστό της Platinum Equity, αποκτώντας το 100% της ιδιοκτησίας της ομάδας. Ο Γκορς χρηματοδότησε με 90 εκατ. δολάρια τη δημιουργία νέων εγκαταστάσεων διοίκησης και προπονητικού κέντρου για τους Πίστονς, οι οποίες εγκαινιάστηκαν το 2019.

Τομ Γκόρις © AFP

Τζιμ Ντέιβις: Έχτισε την αυτοκρατορία της New Balance από μια μικρή βιοτεχνία παπουτσιών

Aρκετές θέσεις πιο κάτω στη λίστα, στο νούμερο 256, συναντάμε τον ιδιοκτήτη της New Balance Τζιμ Ντέιβις, με περιουσία 6,7 δισ. δολάρια. Ο Ντέιβις γεννήθηκε το 1943 στο Μπρούκλαϊν της Μασαχουσέτης και είναι γιος Ελλήνων μεταναστών.

Ξεκίνησε την επαγγελματική του πορεία δουλεύοντας στις επιχειρήσεις εστίασης του πατέρα του ως φορτοεκφορτωτής, μεταφέροντας δίσκους. Φοίτησε στην Ακαδημία του Γουόρτσεστερ και το 1966 απέκτησε πτυχίο στη βιολογία και τη χημεία από το Middlebury College. Πίστευε ότι θα ακολουθούσε καριέρα στον χώρο της ιατρικής, μέχρι που ένας από τους καθηγητές του διέκρινε ότι το ταλέντο του ίσως βρισκόταν στις πωλήσεις.

Τζιμ Ντέιβις (στα αριστερά) © AFP

Το 1972 εξαγόρασε τη New Balance, η οποία τότε ήταν μια μικρή επιχείρηση με μόλις 6 εργαζομένους στη Βοστώνη, και τη μετέτρεψε σε μια παγκόσμια εταιρεία με χιλιάδες εργαζομένους και πωλήσεις 9,2 δισ. δολαρίων το 2025.

Ο Τζιμ Ντέιβις έχει πραγματοποιήσει επίσης σημαντικές πολιτικές δωρεές, κυρίως προς υποψηφίους και οργανισμούς που συνδέονται με το Ρεπουμπλικανικό Κόμμα.

Ο βασιλιάς των σούπερ μάρκετ Τζον Κατσιματίδης

Γεννημένος το 1948 στη Νίσυρο, ο Κατσιματίδης, έφτασε στη Νέα Υόρκη σε βρεφική ηλικία, μεγαλώνοντας σε ένα μικρό διαμέρισμα στο Χάρλεμ. Ενώ σπούδαζε στο Πανεπιστήμιο της Νέας Υόρκης (NYU), εργαζόταν ως υπάλληλος σε παντοπωλείο. Ωστόσο, εγκατέλειψε τις σπουδές του όταν του δόθηκε η ευκαιρία να αποκτήσει μερίδιο στο κατάστημα όπου εργαζόταν.

Το 1969 άνοιξε το πρώτο του δικό του παντοπωλείο και μέχρι την ηλικία των 25 ετών είχε δημιουργήσει δίκτυο 10 καταστημάτων Red Apple.

Σήμερα, είναι ευρύτερα γνωστός ως ιδιοκτήτης τηςαλυσίδας σούπερ μάρκετ Gristedes στη Νέα Υόρκη.

Παράλληλα, διαθέτει τη διυλιστηριακή εταιρεία United Refining στην Πενσιλβάνια, την οποία απέκτησε όταν βρισκόταν σε καθεστώς πτώχευσης, καθώς και σημαντικό χαρτοφυλάκιο ακινήτων στη Νέα Υόρκη και σε άλλες περιοχές των Ηνωμένων Πολιτειών.

Στη νέα λίστα του Forbes, βρίσκεται στη θέση 269, με περιουσία 6,2 δισ. δολάρια.

Ο Κατσιματίδης, είναι ιδιαίτερα γνωστός και για την πολιτική του δραστηριότητα. Έχοντας διαχρονικά υποστηρίξει και με δωρεές το Ρεπουμπλικανικό κόμμα, ο Κατσιματίδης το 2013 έθεσε υποψηφιότητα για δήμαρχος της Νέας Υόρκης με το σύνθημα «Είμαι ο δισεκατομμυριούχος της διπλανής πόρτας», ωστόσο δεν κατάφερε να κερδίσει το χρίσμα των Ρεπουμπλικανών.

Ο ίδιος εξέτασε το ενδεχόμενο να θέσει ξανά υποψηφιότητα για δήμαρχος της Νέας Υόρκης το 2021, αλλά τελικά δεν κατέβηκε στον πολιτικό στίβο. Το 2022, εξέτασε το ενδεχόμενο να είναι υποψήφιος για Κυβερνήτης της Νέας Υόρκης, όμως και πάλι αποφάσισε να μην το πράξει.

Στο στόχαστρό του το τελευταίο διάστημα βρέθηκε ο Δήμαρχος της Νέας Υόρκης, Ζοχράν Μαμντάνι. λόγω των προτάσεών του για κρατικά σούπερ μάρκετ και αύξηση φόρων.

Ο «αναγεννητής» εμβληματικών αμερικανικών brands Ντιν Μητρόπουλος

Ο Ντιν (C. Dean) Μητρόπουλος γεννήθηκε στους Χράνους Αρκαδίας. Εγκαταστάθηκε στις ΗΠΑ και συγκεκριμένα στο Γουότερταουν της Μασαχουσέτης, το 1956 σε ηλικία 10 ετών με την οικογένειά του. Πραγματοποίησε την πρώτη του εξαγορά στις Ηνωμένες Πολιτείες σε ηλικία μόλις 32 ετών, αποκτώντας μια τυροκομική εταιρεία στο Βερμόντ, την ιδιαίτερη πατρίδα της συζύγου του.

Είναι γνωστός κυρίως για τη διάσωση των εμβληματικών προϊόντων Twinkies και της Hostess Brands, τα οποία επανέφερε με επιτυχία στην αγορά.

Μέσω της επενδυτικής του εταιρείας Metropoulos & Co., έχει αποκτήσει, αναδιαρθρώσει και μεταπωλήσει με επιτυχία ιστορικά εμπορικά σήματα, όπως τα Chef Boyardee, Pabst Blue Ribbon, Bumble Bee Tuna και πολλά ακόμη.

Το 2013, σε συνεργασία με το επενδυτικό fund Apollo, εξαγόρασε τη Hostess Brands, οδηγώντας την λίγα χρόνια αργότερα ξανά στο χρηματιστήριο. Δέκα χρόνια μετά, η εταιρεία εξαγοράστηκε από τη J.M. Smucker Co. έναντι 5,6 δισ. δολαρίων.

Το 2026, ο Μητρόπουλος διεύρυνε την επιχειρηματική του παρουσία αποκτώντας ποσοστό 5% στην ομάδα του NFL New England Patriots, ενισχύοντας το αποτύπωμά του και στον χώρο του επαγγελματικού αθλητισμού. Στη λίστα του Forbes, βρίσκεται στη θέση 56 με περιουσία 4,3 δισ. δολάρια.

Στη λίστα του Forbes, βρίσκεται στο νούμερο 356, με περιουσία 4,8 δισ. δολάρια.

Ο Ηλίας Κασιδιάρης έσπευσε από τα πρώτα λεπτά της αποφυλάκισής του να καταστήσει σαφές ότι επιδιώκει ενεργό πολιτικό ρόλο, μιλώντας για επιστροφή στην «πρώτη γραμμή» και προαναγγέλλοντας νέο πολιτικό φορέα.

Έτσι το πρωί της Δευτέρας ανακοίνωσε ότι στηρίζει τη «Συμμαχία Ελλήνων», έναν πολιτικό σχηματισμό με νόμιμο εκπρόσωπο τον ανεξάρτητο βουλευτή Γιάννη Δημητροκάλλη.

Όσο για το αν θα είναι υποψήφιος ο ίδιος στις εκλογές, στο βίντεο με το οποίο γνωστοποίησε τη στήριξη του είπε «το αν θα είμαι υποψήφιος βουλευτής στις λίστες κόμματος ή αν θα είμαι ανεξάρτητος υποψήφιος σε εκλογική περιφέρεια ή αν θα επιλέξω μία άλλη νομική φόρμουλα καθόδου στις εκλογές. Αυτό θα το μάθετε την ημέρα που θα κατατεθούν οι υποψηφιότητες στο Α1 τμήμα του Αρείου Πάγου».

Με εκπεφρασμένη λοιπόν την πρόθεσή του να επαναδραστηριοποιηθεί στην πολιτική αναδύονται δύο βασικά ερωτήματα: Μπορεί κόμμα που έχει στις τάξεις του πρόσωπο καταδικασμένο για εγκληματική οργάνωση να συμμετέχει στις εκλογές; Θα μπορούσε ένα ενδεχόμενο κόμμα Κασιδιάρη να φέρει και στην Ελλάδα το κύμα ανόδου της Ακροδεξιάς που κλυδωνίζει την Ευρώπη;

Το θεσμικό ανάχωμα

Ολες οι απόψεις που έχουν κατατεθεί δημοσίως από έγκριτους νομικούς και έμπειρους συνταγματολόγους συγκλίνουν στο ότι ο Ηλίας Κασιδιάρης θα παραμείνει εκτός της εκλογικής διαδικασίας τουλάχιστον έως το 2033, με το ισχύον νομοθετικό πλαίσιο να αποτελεί το βασικό στοιχείο για την απάντηση στο συγκεκριμένο ερώτημα. Υπενθυμίζεται ότι το 2023, μετά τις αποκαλύψεις ότι ο Κασιδιάρης, ενώ βρισκόταν κρατούμενος, εξακολουθούσε να ασκεί ουσιαστική επιρροή στην ηγεσία του κόμματος των Σπαρτιατών, η κυβέρνηση προχώρησε στην κατάθεση τροπολογίας με στόχο την περαιτέρω ενίσχυση του θεσμικού πλαισίου που διέπει την κατάρτιση των εκλογικών συνδυασμών.

Η συγκεκριμένη ρύθμιση, η οποία εγκρίθηκε με ευρύτατη κοινοβουλευτική πλειοψηφία, ορίζει μεταξύ άλλων ότι η στέρηση του δικαιώματος κατάρτισης εκλογικών συνδυασμών ισχύει για όλο το χρονικό διάστημα της επιβληθείσας ποινής, με την περίοδο να υπολογίζεται από την ανακοίνωση της οριστικής καταδικαστικής απόφασης. Παράλληλα, προβλέφθηκε ρητά ότι ούτε η έκτιση της ποινής ούτε η παραγραφή της μεταβάλλουν τον υπολογισμό της συγκεκριμένης χρονικής περιόδου. Με αυτόν τον τρόπο, ο υπολογισμός του χρόνου κράτησης αποσυνδέθηκε ουσιαστικά από τον τρόπο με τον οποίο υπολογίζονται άλλες έννομες συνέπειες της ποινής.

Υπό αυτά τα δεδομένα, ο κ. Νίκος Αλιβιζάτος υποστηρίζει ότι κρίσιμος είναι ο χρόνος της ποινής που επέβαλε το δικαστήριο και όχι ο πραγματικός χρόνος παραμονής στη φυλακή. Στην ίδια κατεύθυνση, οι συνταγματολόγοι Νίκος Παπασπύρου και Ξενοφών Κοντιάδης τοποθετούν τη λήξη των σχετικών περιορισμών στο 2033, επισημαίνοντας ότι η πρόωρη ή ευεργετική έκτιση της ποινής δεν αλλάζει τον υπολογισμό. Περισσότερο σύνθετη είναι η περίπτωση της μεμονωμένης υποψηφιότητας.

Ο καθηγητής Συνταγματικού Δικαίου Σπύρος Βλαχόπουλος εκτιμά ότι ο Κασιδιάρης μπορεί τυπικά να κατέλθει ως ανεξάρτητος υποψήφιος σε μία περιφέρεια, πλην όμως η εκλογή του καθίσταται σχεδόν αδύνατη, καθώς υπάρχει η απαίτηση του 3% πανελλαδικά. Σε κάθε περίπτωση, τον τελικό λόγο θα έχει το Α1 Τμήμα του Αρείου Πάγου όταν θα κληθεί να αξιολογήσει τους εκλογικούς συνδυασμούς.

Συνομιλίες

Πάντως, παρά τις σαφείς συνταγματικές προσεγγίσεις, στο παρασκήνιο φαίνεται πως διαμορφώνεται ένας πρώτος κοινοβουλευτικός πυρήνας υποστηρικτών, από τους Γιάννη Δημητροκάλλη, Γιώργο Μανούσο και Διονύση Βαλτογιάννη, τριών νυν ανεξάρτητων βουλευτών που είχαν εκλεγεί το 2023 με τους Σπαρτιάτες. Παράλληλα, υπάρχουν πληροφορίες για επαφές με τον ανεξάρτητο, προερχόμενο από τη Νίκη Νίκο Παπαδόπουλο, χωρίς να έχει ανακοινωθεί συμφωνία μαζί του. Για πρώην βουλευτές δημοσιεύματα αναφέρουν ότι έχουν γίνει συνομιλίες με πρόσωπα του ευρύτερου δεξιού χώρου, χωρίς μέχρι στιγμής να υπάρχει αντίστοιχη επώνυμη και δημόσια δέσμευση συμμετοχής.

Σε κάθε περίπτωση, το ερώτημα που προκύπτει είναι αν όλοι αυτοί με επικεφαλής τον Κασιδιάρη μπορούν να αναδιατάξουν την ελληνική πολιτική σκηνή, ασχέτως της τελικής δικαστικής κρίσης.

Σύμφωνα με έμπειρους πολιτικούς αναλυτές, η αποφυλάκιση Κασιδιάρη μπορεί να συμπίπτει χρονικά με την ισχυρή άνοδο κομμάτων της ριζοσπαστικής και άκρας Δεξιάς σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες, αυτό όμως δεν σημαίνει ότι το ελληνικό πολιτικό σκηνικό αποτελεί πιστό αντίγραφό τους. Στη Γερμανία το AfD διεκδικεί πλέον ποσοστά κοντά στο 30% και στη Γαλλία το Rassemblement National κινείται πάνω από το 30% στις προεδρικές μετρήσεις.

Στην Ελλάδα, αντιθέτως, η εκλογική δεξαμενή δεξιότερα της Ν.Δ. παραμένει πολυδιασπασμένη. Ο Κασιδιάρης διαθέτει έναν υπαρκτό και, όπως έδειξε ήδη η περίπτωση των Σπαρτιατών το 2023, κινητοποιήσιμο πυρήνα ψηφοφόρων. Μέχρι στιγμής, όμως, τα διαθέσιμα στοιχεία δεν καταδεικνύουν ένα φαινόμενο αντίστοιχης έκτασης με εκείνο της AfD ή του γαλλικού RN. Το πραγματικό ερώτημα δεν είναι επομένως αν έχει εκλογική επιρροή, αλλά πόσο μπορεί να τη διευρύνει πέρα από έναν συγκεκριμένο, πολιτικά συγγενή πυρήνα και εις βάρος ποιων κομμάτων.

Οι δημοσκοπήσεις

Προς το παρόν δεν υπάρχει δημοσιευμένη επώνυμη δημοσκόπηση που να μετρά επίσημα ένα νέο κόμμα Κασιδιάρη. Στον Τύπο, ωστόσο, καταγράφονται πληροφορίες για ιδιωτικές μετρήσεις και εκτιμήσεις δημοσκόπων που τοποθετούν τη δυνητική επιρροή του στην περιοχή του 5%-7%, ενώ η δικηγόρος του Βάσω Πανταζή έχει κάνει λόγο ακόμη και για 7%-8%. Πρόκειται, όμως, για αριθμούς που δεν συνοδεύονται μέχρι σήμερα από δημοσιοποιημένα στοιχεία δείγματος και μεθοδολογίας και, συνεπώς, δεν μπορούν να αντιμετωπιστούν ως κανονική δημοσκόπηση.

Περισσότερο ασφαλές στοιχείο αποτελεί το exit poll του 2023. Από όσους ψήφισαν τότε Σπαρτιάτες (4,68%), το 19,5% είχε ψηφίσει Ελληνική Λύση στην προηγούμενη κάλπη και το 16,5% Νίκη, ενώ από τη Ν.Δ. προερχόταν μόλις το 1,5%. Επιπλέον, 17% προερχόταν από την αποχή. Τα στοιχεία εκείνα εξηγούν γιατί η συζήτηση για ενδεχόμενη νέα παρουσία Κασιδιάρη αφορά πρωτίστως τις ισορροπίες μεταξύ Ελληνικής Λύσης, Νίκης, Φωνής Λογικής και ενός πιθανού κόμματος Σαμαρά, γενικότερα των σχηματισμών που απευθύνονται στο εκλογικό ακροατήριο δεξιότερα της Ν.Δ.

Ασφαλή δεδομένα για την εκτίμηση της δυναμικής ενός ενδεχόμενου κόμματος Κασιδιάρη αποτελούν και τα επίσημα αποτελέσματα των δημοτικών εκλογών του 2023. Ο συνδυασμός Ελεύθεροι Αθηναίοι με επικεφαλής τον έγκλειστο τότε στις Φυλακές Δομοκού κατέγραψε 8,33%, με περίπου 11.500 σταυρούς. Το ποσοστό δεν ήταν αμελητέο, απείχε όμως από τις προσδοκίες που έτρεφαν οι ίδιοι, αλλά και από τα διπλάσια απόλυτα νούμερα που είχαν πιάσει στις αυτοδιοικητικές του 2019.

Σε μία από τις τελευταίες του αναρτήσεις στο Instagram, o Πρίσλεϊ Γκέρμπερ είχε μοιραστεί με τους ακολούθους του ότι έκανε απεξάρτηση από τα ναρκωτικά, εκφράζοντας την ελπίδα πως «θα είναι η τελευταία φορά» που θα χρειαζόταν να υποβληθεί στη συγκεκριμένη διαδικασία.

Ο 27χρονος γιος της Σίντι Κρόφορντ και του Ραντ Γκέρμπερ πέθανε την Κυριακή 20 Σεπτεμβρίου σε κλινική αποτοξίνωσης, σύμφωνα με αρχεία του Ιατροδικαστή της κομητείας του Λος Άντζελες που εξασφάλισε το People. Εκπρόσωπος της οικογένειάς του επιβεβαίωσε την είδηση στο ίδιο μέσο, ζητώντας από τον κόσμο να σεβαστεί την ιδιωτικότητα των δικών του ανθρώπων. «Η οικογένεια ζητά ιδιωτικότητα σε αυτή την πολύ δύσκολη και επώδυνη στιγμή» ανέφερε χαρακτηριστικά.

Ο Πρίσλεϊ Γκέρμπερ είχε μιλήσει ανοιχτά για τη μάχη του με τον εθισμό και τα προβλήματα ψυχικής υγείας, αποκαλύπτοντας σε μία από τις τελευταίες αναρτήσεις του στα social media ότι είχε υποβληθεί σε θεραπεία με ιμπογκαΐνη, παραισθησιογόνο που λαμβάνεται από φυτά που προέρχονται από τη Δυτική και Κεντρική Αφρική.

Σε βίντεο που είχε ανεβάσει στις 26 Μαρτίου είχε μοιραστεί μία στιγμή πριν υποβληθεί σε θεραπεία που περιλαμβάνει τη χορήγηση υψηλής δόσης της συγκεκριμένης ψυχεδελικής ουσίας, η οποία έχει μελετηθεί για πιθανή χρήση στην αντιμετώπιση του εθισμού. Σημειώνεται ότι, η συγκεκριμένη θεραπεία δεν είναι νόμιμη στις Ηνωμένες Πολιτείες.

«Ήσυχη στιγμή πριν αλλάξουν όλα» είχε γράψει ο Πρίσλεϊ στη λεζάντα της ανάρτησής του και είχε προσθέσει: «Ήμουν τρομοκρατημένος και ήξερα ότι θα ξαναφοβόμουν αν έπρεπε ποτέ να αντιμετωπίσω κάτι τέτοιο». Μιλώντας για τον τρόπο με τον οποίο προσπάθησε να αντιμετωπίσει τη διαδικασία, είχε σημειώσει ότι το να χάσει τον έλεγχο «δεν ήταν εύκολο», όμως εμπιστεύτηκε πως υπήρχε κάτι μεγαλύτερο από τον ίδιο που τον καθοδηγούσε. «Ήξερα γιατί βρισκόμουν εκεί. Αντιμετώπισα αυτό από το οποίο προσπαθούσα να ξεφύγω και, κάπου μέσα σε όλο αυτό, άρχισα να βρίσκω ξανά τον δρόμο προς τον εαυτό μου. Θα δείξει» είχε αναφέρει.

Ο Πρίσλεϊ είχε παραδεχτεί επίσης, ότι ήλπιζε να μην χρειαστεί να επιστρέψει ξανά για την ίδια θεραπεία. «Προσεύχομαι να είναι η τελευταία φορά που χρειάζεται να επιστρέψω» είχε σημειώσει. Στη συνέχεια, είχε ευχαριστήσει την ομάδα που τον φρόντισε κατά τη διάρκεια της θεραπείας, χαρακτηρίζοντάς την εξαιρετικά υποστηρικτική: «Έκανα και μερικούς πολύ καλούς φίλους εκεί».

Η ανάρτηση του Πρίσλεϊ είχε προκαλέσει την έντονη συγκίνηση της οικογένειάς του. Η μητέρα του, Σίντι Κρόφορντ είχε γράψει: «Είσαι ένας πολεμιστής. Πέρασες μέσα από τη φωτιά για να ξαναβρείς τον εαυτό σου. Είμαι τόσο περήφανη». Η αδερφή του, Κάια Γκέρμπερ είχε σχολιάσει: «Αυτός είναι ο αδερφός μου και είμαι τόσο, μα τόσο περήφανη».

Ο Πρίσλεϊ, που γεννήθηκε στο Μπέβερλι Χιλς της Καλιφόρνιας το 1999, είχε μιλήσει και στο παρελθόν ανοιχτά για την ψυχική του υγεία, την κατάθλιψη και τη χρήση ουσιών. Σε συνέντευξή του στο podcast «Studio 22» το 2023 είχε δηλώσει: «Έχοντας αντιμετωπίσει προβλήματα ψυχικής υγείας, κατάθλιψη και κάποια άλλα πράγματα που συνοδεύουν αυτές τις καταστάσεις, πιστεύω ότι είτε βοηθήσω έναν άνθρωπο είτε εκατό να βγουν από εκεί που βρισκόμουν κάποια στιγμή στη ζωή μου, αυτό μου αρκεί».

Στο τεύχος Σεπτεμβρίου 2026 της «Vogue», η Κάια Γκέρμπερ αναφέρθηκε στη μακροχρόνια μάχη του αδερφού της με τον εθισμό, την οποία το περιοδικό περιέγραψε ως «μια δεκαετή μάχη με τον εθισμό στα ναρκωτικά».

Ο Τέλης Μυστακίδης πήρε τον μπασκετικό ΠΑΟΚ από την αγωνιστική και οικονομική αφάνεια και τον μετατρέπει σε ένα από τα μεγαλύτερα σχέδια του ευρωπαϊκού μπάσκετ.

Η προοπτική εισόδου στη EuroLeague αποτελεί το επόμενο βήμα μιας επένδυσης που άρχισε με την αλλαγή ιδιοκτησίας, συνεχίστηκε με ακριβές μεταγραφές, νέο προπονητικό κέντρο και αναβάθμιση του «PAOK Sports Arena» και πλέον φτάνει σε πενταετές πρόγραμμα με μπάτζετ αντίστοιχο του Παναθηναϊκού και του Ολυμπιακού.

Το σχέδιο που έχει παρουσιαστεί στη διοίκηση της EuroLeague προβλέπει συνολικό ετήσιο προϋπολογισμό κοντά στα 60 εκατ. ευρώ και συνοδεύεται από οικονομικές εγγυήσεις για μία πενταετία. Ο στόχος αφορά στη δημιουργία ομάδας η οποία θα μπει στη διοργάνωση για να διεκδικήσει τίτλους, με αγωνιστικό προϋπολογισμό που θα την τοποθετεί από την πρώτη ημέρα μεταξύ των ισχυρότερων της Ευρώπης.

Από τη συντήρηση στην εποχή των μεγάλων επενδύσεων

Η κατάσταση που παρέλαβε ο Αριστοτέλης Μυστακίδης είχε ελάχιστη σχέση με τη σημερινή. Ο ΠΑΟΚ λειτουργούσε επί χρόνια με περιορισμένο προϋπολογισμό, έδινε μάχη για να παραμένει οικονομικά συνεπής και είχε απομακρυνθεί από το επίπεδο στο οποίο βρισκόταν κατά τις μεγάλες ευρωπαϊκές βραδιές της δεκαετίας του ’90.

Η αλλαγή ιδιοκτησίας έφερε διαφορετικά οικονομικά μεγέθη, αλλά κυρίως συγκεκριμένο επιχειρηματικό και αγωνιστικό σχέδιο. Ο Μυστακίδης επένδυσε ταυτόχρονα σε διοίκηση, στελέχωση, ρόστερ και υποδομές, ώστε ο ΠΑΟΚ να αποκτήσει σταθερή βάση και να πάψει να εξαρτάται από μία καλή αγωνιστική χρονιά ή από συγκυριακά έσοδα.

Η πρόσληψη του Αντρέα Τρινκιέρι έστειλε το πρώτο σαφές μήνυμα. Ο Ιταλός προπονητής διαθέτει πολυετή εμπειρία στη EuroLeague και ανέλαβε ένα σχέδιο με βάθος χρόνου, έχοντας στη διάθεσή του παίκτες από το κορυφαίο επίπεδο. Οι συμφωνίες με τον Τζέντι Οσμαν και τον Νικ Καλάθη άλλαξαν το μέγεθος του αγωνιστικού προϋπολογισμού, ενώ η χρήση πολυετών συμβολαίων έδειξε ότι η διοίκηση χτίζει κορμό για περισσότερες από μία σεζόν.

Προπονητικό κέντρο και αναβάθμιση του «Παλατακίου»

Η επένδυση επεκτάθηκε γρήγορα πέρα από το ρόστερ. Η δημιουργία σύγχρονου προπονητικού κέντρου, με γήπεδα, γυμναστήριο, χώρους αποκατάστασης και φυσικοθεραπείας, έδωσε στην ομάδα υποδομές αντίστοιχες των κορυφαίων ευρωπαϊκών συλλόγων. Ο ίδιος ο Τρινκιέρι είχε επισημάνει την ταχύτητα υλοποίησης του έργου, αναφέροντας ότι όσα ζήτησε τον Απρίλιο ήταν έτοιμα μέσα σε λίγους μήνες.

Παράλληλα άρχισε η συνολική αναβάθμιση του «PAOK Sports Arena», με παρεμβάσεις στα αποδυτήρια, στο γυμναστήριο, στις θέσεις δίπλα στο παρκέ και στους εσωτερικούς και εξωτερικούς χώρους. Το υφιστάμενο γήπεδο αποτελεί την άμεση λύση, ενώ στον φάκελο προς τη EuroLeague υπάρχει και σχεδιασμός για την κατασκευή νέας έδρας, επένδυση πολλών εκατομμυρίων ευρώ που θα ενισχύσει τα εμπορικά έσοδα και τη μακροχρόνια βιωσιμότητα του εγχειρήματος.

Ο φάκελος των 60 εκατ. ευρώ και η EuroLeague

Η πρόταση του ΠΑΟΚ περιλαμβάνει πενταετές πλάνο, ισχυρές οικονομικές εγγυήσεις, νέο γήπεδο και δέσμευση για προϋπολογισμό κοντά στα 60 εκατ. ευρώ. Το συγκεκριμένο ποσό φέρνει τον σύλλογο στα οικονομικά επίπεδα του Παναθηναϊκού και του Ολυμπιακού και δείχνει το πραγματικό εύρος των προθέσεων του Μυστακίδη.

Το ιδιαίτερα θετικό κλίμα επιβεβαίωσε ο διευθύνων σύμβουλος της EuroLeague, Τσους Μπουένο, στο Άμπου Ντάμπι.
Χαρακτήρισε τον Μυστακίδη αφοσιωμένο στο μπάσκετ και την πρόταση του ΠΑΟΚ πολύ ισχυρή και σταθερή, επιβεβαιώνοντας παράλληλα ότι ο σύλλογος έχει κινηθεί για συμμετοχή από την επόμενη σεζόν. Η δημόσια τοποθέτησή του είχε βαρύτητα, επειδή αναφέρθηκε τόσο στην οικονομική ισχύ του ιδιοκτήτη όσο και στη συνολική δομή του σχεδίου.

Η υποψηφιότητα του ΠΑΟΚ θεωρείται πλέον εξαιρετικά ισχυρή, όμως η τελική απόφαση απαιτεί την επίσημη έγκριση των αρμόδιων οργάνων και των μετόχων της διοργάνωσης. Η σύσκεψη της 5ης Οκτωβρίου στο Κόμο αποτελεί τον επόμενο σημαντικό σταθμό. Μέχρι να ολοκληρωθεί η διαδικασία, η θέση στη EuroLeague δεν μπορεί να χαρακτηριστεί τυπικά εξασφαλισμένη, ακόμη κι αν ο φάκελος του ΠΑΟΚ έχει αποκτήσει σαφές προβάδισμα.

Ένας τρίτος ελληνικός πόλος στην κορυφή

Η είσοδος του ΠΑΟΚ θα αλλάξει τις ισορροπίες στο ελληνικό και στο ευρωπαϊκό μπάσκετ. Παναθηναϊκός και Ολυμπιακός θα αποκτήσουν έναν τρίτο ελληνικό ανταγωνιστή με αντίστοιχη χρηματοδοτική δυνατότητα, ισχυρή βάση φιλάθλων και έδρα στη δεύτερη μεγαλύτερη πόλη της χώρας.

Για τον Μυστακίδη, η EuroLeague αποτελεί την κορυφή ενός σχεδίου που εφαρμόζεται με ταχύτητα και μεγάλα κεφάλαια. Μέσα σε λιγότερο από έναν χρόνο, ο ΠΑΟΚ πέρασε από τη διαχείριση της καθημερινότητας σε συμβόλαια κορυφαίων παικτών, προπονητή επιπέδου EuroLeague, νέες υποδομές και πενταετείς εγγυήσεις δεκάδων εκατομμυρίων. Αυτό ακριβώς αξιολογεί πλέον η διοργάνωση: έναν ιστορικό σύλλογο που απέκτησε ιδιοκτήτη με την οικονομική δύναμη και το σχέδιο να τον επαναφέρει μόνιμα στην ευρωπαϊκή ελίτ.

Για «αφηγήματα περί συντέλειας του κόσμου» έκανε λόγο ο επικεφαλής της Nvidia, Τζένσεν Χουάνγκ, σχολιάζοντας τις προειδοποιήσεις ότι η Τεχνητή Νοημοσύνη θα μπορούσε να οδηγήσει στην εξαφάνιση της ανθρωπότητας μέσα στην επόμενη δεκαετία.

«Το 2030 δεν πρόκειται να είναι το τέλος του κόσμου. Υπάρχει 0% πιθανότητα να είναι το τέλος του κόσμου», δήλωσε ο Χουάνγκ σε συνέντευξή του στο CBS News, προσθέτοντας πως «το να τρομάζουμε τον κόσμο είναι περιττό. Είναι ανεύθυνο».

Οι προειδοποιήσεις ερευνητών τις τελευταίες εβδομάδες σχετικά με τους πιθανούς κινδύνους που εγκυμονεί η τεχνολογία έχουν εντείνει τη συζήτηση γύρω από την ασφάλεια της AI, με ορισμένα στελέχη του κλάδου να ζητούν επιβράδυνση στην ανάπτυξη νέων μοντέλων.

Οι δηλώσεις του Χουάνγκ έρχονται μετά τους ισχυρισμούς που δημοσίευσε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ο πρώην ερευνητής της Anthropic, Τζέικομπ Κόξον, σύμφωνα με τον οποίο οι εταιρείες ανάπτυξης AI πιστεύουν ότι η τεχνολογία «θα μπορούσε να μας σκοτώσει όλους μέχρι το τέλος της δεκαετίας».

Οι ανησυχίες του Κόξον προκάλεσαν συζήτηση για τους κινδύνους της τεχνολογίας, ενώ κορυφαία στελέχη, όπως ο διευθύνων σύμβουλος της Anthropic, Ντάριο Αμοντέι, και ο επικεφαλής της OpenAI, Σαμ Άλτμαν, έχουν ζητήσει να επιβραδυνθεί η ανάπτυξη της AI.

Ο Χουάνγκ υποστήριξε ότι τέτοιες προβλέψεις «δεν στηρίζονται στην επιστήμη», προσθέτοντας ότι είναι προς το συμφέρον της Nvidia να διασφαλίσει πως ο κλάδος αναπτύσσει τα προϊόντα του με υπεύθυνο τρόπο. «Η επιτυχία της εταιρείας μας συνδέεται άμεσα με την ασφαλή ανάπτυξη προϊόντων και υπηρεσιών. Αν δεν συνεχίσουμε να το κάνουμε αυτό, η αξία μας θα μειωθεί», δήλωσε.

Ο επικεφαλής της Nvidia άφησε επίσης να εννοηθεί ότι εταιρείες τεχνητής νοημοσύνης που μιλούν για «επιβράδυνση» της ανάπτυξης μπορεί στην πραγματικότητα να επιδιώκουν προστασία από νομικές ευθύνες για πιθανές ζημιές που θα προκαλέσουν τα προϊόντα τους. «Διαβάστε πίσω από τις γραμμές», είπε. «Στην πραγματικότητα δεν ζητούν περισσότερους νόμους. Ζητούν να απαλλαγούν από τους νόμους που ήδη έχουμε και πιστεύω ότι αυτό είναι πρόβλημα».

Η Nvidia στο επίκεντρο της κούρσας της AI

Η Nvidia αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους παίκτες στον κλάδο της Τεχνητής Νοημοσύνης, καθώς αναπτύσσει προηγμένα τσιπ υπολογιστών που είναι απαραίτητα για την εκπαίδευση και λειτουργία των μοντέλων AI.

Τα ισχυρότερα τσιπ της εταιρείας υπόκεινται σε περιορισμούς στην Κίνα, λόγω μέτρων που έχουν επιβληθεί τόσο από την Ουάσιγκτον όσο και από το Πεκίνο.

Οι αμερικανικοί περιορισμοί στις εξαγωγές έχουν ως στόχο να επιβραδύνουν την ανάπτυξη της Κίνας στον στρατιωτικό τομέα και την Τεχνητή Νοημοσύνη, ενώ οι κινεζικοί κανονισμοί αποσκοπούν στην ενίσχυση της χρήσης τεχνολογίας που παράγεται εγχώρια.

Την Κυριακή, ο Αμερικανός υπουργός Οικονομικών Σκοτ Μπέσεντ και ο αντιπρόεδρος της κινεζικής κυβέρνησης Χε Λιφένγκ είχαν συνομιλίες στη Νέα Υόρκη, με στόχο την επίτευξη συμφωνιών για την AI, τους δασμούς και κρίσιμες πρώτες ύλες.

Μετά τη συνάντηση, ο Μπέσεντ δήλωσε ότι οι δύο πλευρές συζήτησαν τη δημιουργία ενός νέου μηχανισμού ενημέρωσης για ζητήματα ασφάλειας που σχετίζονται με την Τεχνητή Νοημοσύνη. Οι συνομιλίες πραγματοποιήθηκαν λίγες ημέρες πριν από την προγραμματισμένη συνάντηση κορυφής του Ντόναλντ Τραμπ με τον Κινέζο πρόεδρο Σι Τζινπίνγκ στην Ουάσιγκτον.

Η προειδοποίηση του βασιλιά Καρόλου

Την περασμένη εβδομάδα, ο Χουάνγκ συμμετείχε σε σύνοδο κορυφής στη Βρετανία που φιλοξενήθηκε από τον βασιλιά Κάρολο, ο οποίος προειδοποίησε τους επικεφαλής εταιρειών τεχνολογίας για τους «υπαρξιακούς κινδύνους» της Τεχνητής Νοημοσύνης.

«Το καθήκον που έχετε μπροστά σας δεν είναι απλώς να προωθήσετε την τεχνολογία, αλλά να διασφαλίσετε ότι θα παραμείνει σταθερά στην υπηρεσία της ανθρωπότητας, της κοινωνίας και του φυσικού κόσμου», είπε ο βασιλιάς στους συμμετέχοντες.

Στις ΗΠΑ, ο Ντόναλντ Τραμπ έχει υποβαθμίσει τις ανησυχίες για τους κινδύνους της AI.

Στις 14 Σεπτεμβρίου, ο Αμερικανός πρόεδρος τηλεφώνησε αιφνιδιαστικά στον Χουάνγκ την ώρα που ο επικεφαλής της Nvidia βρισκόταν στη σκηνή τεχνολογικού συνεδρίου στο Λος Άντζελες. Κατά τη διάρκεια της τηλεφωνικής συνομιλίας, ο Τραμπ επέκρινε τις εκκλήσεις για επιβράδυνση της ανάπτυξης της AI και χαρακτήρισε τους φόβους για τους κινδύνους της τεχνολογίας «φάρσα».

Στο δείπνο Τραμπ-Σι οι κορυφαίοι της τεχνολογίας

Την ίδια ώρα, ο διευθύνων σύμβουλος της Microsoft, Σάτια Ναντέλα, σχεδιάζει να παραστεί στο επίσημο δείπνο που θα παραθέσει ο Λευκός Οίκος προς τιμήν του Κινέζου προέδρου Σι Τζινπίνγκ αυτή την εβδομάδα, σύμφωνα με πηγή που γνωρίζει τον σχεδιασμό.

Στο δείπνο, που θα πραγματοποιηθεί στις 24 Σεπτεμβρίου, αναμένεται να παρευρεθεί και ο εκτελεστικός πρόεδρος της Apple, Τιμ Κουκ.

Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, το «παρών» αναμένεται να δώσουν επίσης ο Τζένσεν Χουάνγκ της Nvidia, ο Σαμ Άλτμαν της OpenAI και ο επικεφαλής της Qualcomm, Κριστιάνο Άμον.

Η συνάντηση αναμένεται να συγκεντρώσει ορισμένες από τις ισχυρότερες προσωπικότητες της παγκόσμιας τεχνολογικής βιομηχανίας, σε μια περίοδο κατά την οποία εντείνεται η συζήτηση για την Τεχνητή Νοημοσύνη και τον τρόπο με τον οποίο θα πρέπει να ρυθμιστεί.

Η αντιπαράθεση εντάθηκε την περασμένη εβδομάδα, όταν ο διευθύνων σύμβουλος της Anthropic, Ντάριο Αμοντέι, ζήτησε επιβράδυνση της ανάπτυξης της AI σε ολόκληρο τον κλάδο, προειδοποιώντας μεταξύ άλλων για τον κίνδυνο μεγάλης κλίμακας κυβερνοεπιθέσεων.

Η κυβέρνηση Τραμπ έχει απορρίψει την ανάγκη για πρόσθετους περιορισμούς ή για επιβράδυνση της αμερικανικής ανάπτυξης της τεχνολογίας, υποστηρίζοντας, μεταξύ άλλων, ότι μια τέτοια κίνηση θα έδινε πλεονέκτημα στην Κίνα. Το Πεκίνο έχει επίσης επικρίνει τις δηλώσεις του Αμοντέι, χαρακτηρίζοντάς τες «κινδυνολογία».

Στην απώλεια του Γιώργου Μαζωνάκη αναφέρθηκε η αδερφή του, Μαρία, υποστηρίζοντας πως ο τραγουδιστής «δολοφονήθηκε», ενώ τόνισε πως οι γιατροί που κατηγορούνται για τον θάνατό του «πάτησαν στην ανάγκη του».

Η αδερφή του εκλιπόντος καλλιτέχνη μίλησε στο «Πρωινό» για την ξαφνική απώλειά του και όσα βιώνει η οικογένειά του. Σε τηλεφωνική επικοινωνία με δημοσιογράφο της εκπομπής που προβλήθηκε τη Δευτέρα 21 Σεπτεμβρίου, η Μαρία Μαζωνάκη εξέφρασε τον θυμό της και παράλληλα αναφέρθηκε στις συνθήκες που, όπως υποστηρίζει, οδήγησαν στον θάνατο του τραγουδιστή, σημειώνοντας ότι δεν γνωρίζει πώς ήρθε σε επαφή με τη συγκεκριμένη γιατρό ούτε λεπτομέρειες για τις θεραπείες.

Πιο αναλυτικά, δήλωσε: «Πώς να νιώθουμε; Εξοργισμένοι είναι όλοι. Εξοργισμένοι είμαστε. Ο άδικος χαμός του μας πονάει. Τι να πούμε για το παιδί; Είμαι πολύ θυμωμένη. Ο Γιώργος δολοφονήθηκε. Δολοφονούνταν διαχρονικά. Οι άνθρωποι αυτοί πάτησαν στην ανάγκη του. Δεν γνωρίζω πώς γνώρισε τη συγκεκριμένη γιατρό, ούτε γνωρίζω κάτι για τις θεραπείες».

Ο πατέρας του Γιώργου Μαζωνάκη, Μανώλης σχολίασε την απόφαση για την προφυλάκιση των δύο γιατρών, δηλώνοντας ωστόσο ότι δεν ήταν σε θέση να μιλήσει περισσότερο: «Δεν έχω δυνατότητα, δεν μπορώ να μιλήσω. Είμαι ικανοποιημένος με την απόφαση να τους προφυλακίσουν. Ευχαριστώ πολύ».

Νωρίτερα, στην εκπομπή προβλήθηκαν πλάνα με τον Μανώλη και τη Μαρία Μαζωνάκη. Σε σύντομη συνομιλία του με δημοσιογράφο της εκπομπής, ο πατέρας του τραγουδιστή απάντησε ευγενικά στην αναφορά ότι ο κόσμος βρίσκεται στο πλευρό της οικογένειας και πως ο γιος του ήταν ιδιαίτερα αγαπητός. «Καλοσύνη σας» είπε. Η Μαρία Μαζωνάκη, ενώ βρισκόταν μέσα στο αυτοκίνητό της, ευχαρίστησε τη δημοσιογράφο, λέγοντας: «Ευχαριστώ πάρα πολύ, πήγαινε να ξεκουραστείς».

Ο Γιώργος Μαζωνάκης έφυγε από τη ζωή στις 9 Σεπτεμβρίου σε ηλικία 54 ετών, από ανακοπή, κατά τη διάρκεια θεραπείας πλασμαφαίρεσης στην ιδιωτική κλινική Stem Cell, στο Κολωνάκι. Για τον θάνατό του κατηγορούνται οι γιατροί Ηλίας Θεοδωρόπουλος και Ιωάννα Γάκα, οι οποίοι προφυλακίστηκαν με την κατηγορία της ανθρωποκτονίας από πρόθεση με ενδεχόμενο δόλο δια παραλείψεως.

Εναν πολύ βαρύ οικονομικά χειμώνα έχουν μπροστά τους οι πολίτες, οι οποίοι αναμένουν τι τελικά μπορεί να κάνει η κυβέρνηση για να πέσει η τιμή πώλησης του πετρελαίου θέρμανσης πολύ πιο κάτω και από 1,75 ευρώ το λίτρο, όπου έκλεισε η χειμερινή περίοδος τον Απρίλιο, και όχι στα 2 ευρώ που θα ξεκινούσε τον Οκτώβριο.

Με τρία νέα «όπλα» και με εφεδρείες 200 εκατ. ευρώ, που τις κρατά για να τις ρίξει στη μάχη των καυσίμων έως το τέλος του χρόνου, η κυβέρνηση και ο πρωθυπουργός θα ανακοινώσουν μέσα στην εβδομάδα το ελληνικό σχέδιο στήριξης νοικοκυριών και επιχειρήσεων, το οποίο θα ισχύσει από 1ης Οκτωβρίου, με βάση τις αντοχές του Προϋπολογισμού.

Με τους ευρωπαϊκούς δημοσιονομικούς κανόνες, όμως, της Ε.Ε. να «ψαλιδίζουν» τα περιθώρια για παρεμβάσεις, η Αθήνα ξεκινά σκληρό παζάρι στην Ευρώπη, με στόχο να υπάρξει κι ένα περιθώριο για μεγαλύτερη επιδότηση, με ένα μέρος από το υπερπλεόνασμα που φαίνεται ότι επιτυγχάνει εφέτος η χώρα.

Τριπλή παρέμβαση

Η παρέμβαση την οποία σχεδιάζει ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκος Πιερρακάκης θα είναι τριπλή:

• Για το πετρέλαιο κίνησης, συνέχιση επιδότησης 10 λεπτά το λίτρο και τον Οκτώβριο.
• Για το πετρέλαιο θέρμανσης, ακόμα μεγαλύτερη επιδότηση της τάξεως των 15 ή 20 λεπτών το λίτρο, από τις 15 Οκτωβρίου και μετά. Το ακριβές ύψος της θα εξαρτηθεί και από το ποσό της συνεισφοράς των διυλιστηρίων, το οποίο θα συμφωνηθεί μέσα στην εβδομάδα, ώστε η έκπτωση να φτάνει ή και να ξεπερνά τα 30 λεπτά συνολικά, σε σχέση με την κανονική τιμή εκκίνησης που θα ήταν στα 2 ευρώ το λίτρο, με βάση τα σημερινά δεδομένα.
• Για το επίδομα θέρμανσης, οριζόντια αύξηση του υφιστάμενου ποσού που λαμβάνουν οι δικαιούχοι, σε ποσοστό της τάξεως του 20%, για ολόκληρη τη χειμερινή περίοδο μέχρι Απρίλιο του 2027. Μια τέτοια εξέλιξη σημαίνει ότι αυτομάτως αυξάνεται από 100 ευρώ σε 120 ευρώ το ελάχιστο καταβαλλόμενο ποσό για δικαιούχους σε Αττική και στα νησιά, ενώ αυξάνεται ανάλογα και για όλες τις περιοχές.

Συνολικά τα μέτρα που θα ανακοινωθούν για να εφαρμοστούν τον Οκτώβριο κοστολογούνται στα 100 εκατ. ευρώ (εκ των οποίων τα μισά για επιδότηση της τιμής πώλησης «στην αντλία» και τα άλλα μισά για το επίδομα θέρμανσης για 6 μήνες). Το οικονομικό επιτελείο εξετάζει και επιβολή πλαφόν στην αλυσίδα τροφοδοσίας, για να εξασφαλιστεί ότι θα περάσουν οι μειώσεις στον τελικό καταναλωτή.

Αν οι συνθήκες απαιτήσουν, πάντως, και νέα επιδότηση καυσίμων για Νοέμβριο ή Δεκέμβριο, ο «λογαριασμός» ανεβαίνει συνολικά έως και 200 εκατ. ευρώ. Σε αυτήν την περίπτωση, το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών εξαντλεί πλήρως -ή και παραβιάζει οριακά- τους δημοσιονομικούς κανόνες κρατικών δαπανών.

Αυτά θεωρούνται τα «σίγουρα» μέτρα, αλλά μέχρι την έναρξη διάθεσης του πετρελαίου μπορεί να ενισχυθούν ακόμα περισσότερο, ανάλογα με την εξέλιξη των τιμών και με την πορεία της διαπραγμάτευσης του πρωθυπουργού στη Σύνοδο Κορυφής στις 15-16 Οκτωβρίου.

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης ανέφερε την Παρασκευή στον Πρόεδρο της Δημοκρατίας Κωνσταντίνο Τασούλα ότι θα θέσει επιτακτικά στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο αίτημα για έκτακτη δημοσιονομική χαλάρωση.

Καθώς όμως όλες οι χώρες δεν έχουν ίδιες ανάγκες και δημοσιονομικά περιθώρια, αντικειμενικός στόχος στο «παζάρι» της Αθήνας με τις Βρυξέλλες είναι να ανοίξει διάδρομο για να αξιοποιήσει -εκ των προτέρων από εφέτος- ένα μέρος από το υπερπλεόνασμα του 2026, προτού αυτό διαπιστωθεί και επικυρωθεί τον Απρίλιο από τη Eurostat.

Καταλύτη αποφάσεων και εξελίξεων μπορεί να αποτελέσει και το γεγονός ότι μέσα στο 2027, τουλάχιστον, εννέα χώρες της Ε.Ε. θα έχουν εκλογές και ο κίνδυνος ανόδου λαϊκιστικών και ακροδεξιών κομμάτων επιτάσσει να ληφθούν συνολικές αποφάσεις, καθώς η αρνητική συγκυρία και (ακόμα) ένας δύσκολος χειμώνας θα μπορούσαν να αλλάξουν τον πολιτικό χάρτη συνολικά στην Ευρώπη.

Αν λάβει πράσινο φως η Αθήνα, λύνονται τα χέρια του πρωθυπουργού και της κυβέρνησης για πιο τολμηρές παρεμβάσεις.

Eιδικός φόρος κατανάλωσης

Ως παράδειγμα, ο Κυριάκος Μητσοτάκης έθεσε το ενδεχόμενο μιας προσωρινής μείωσης του ειδικού φόρου κατανάλωσης. «Αν η Ευρώπη έδινε την άδεια, θα το κάναμε», ανέφερε, για να τονίσει πως προϋπόθεση για κάτι τέτοιο είναι να υπάρξει ειδική απόφαση για δημοσιονομική ευελιξία.

Ευρύτερα, όμως, μια κοινή ευρωπαϊκή παρέμβαση θα μπορούσε να λάβει και άλλες μορφές, όπως:

• Εκτακτη οικονομική ενίσχυση προς τα κράτη-μέλη.
• Προσωρινή εξαίρεση από τους δημοσιονομικούς περιορισμούς, για έκτακτες δαπάνες κάλυψης ενεργειακών μέτρων, όπως για μείωση ειδικών φόρων, ΦΠΑ ή επιπλέον επιδότηση τιμής «στην αντλία» κ.λπ.
• Κοινός μηχανισμός στήριξης των καταναλωτών.
• Ευρωπαϊκή παρέμβαση στη χονδρική αγορά ενέργειας και στα περιθώρια κέρδους.

Αν υπάρξουν νέα περιθώρια, εξετάζεται και ενδεχόμενο μέτρων στήριξης για τη βενζίνη κίνησης. Οχι «οριζόντια» όμως όπως για το ντίζελ, αλλά με τη μορφή Fuel Pass για τους πλέον ευπαθείς.

Σε κάθε περίπτωση, ο Κυριάκος Πιερρακάκης τόνισε ότι «η Ελλάδα είναι σε θέση να ανταποκριθεί και να στηρίξει την κοινωνία», προσθέτοντας όμως ότι «τους ειδικούς φόρους είναι καλό να μην τους μειώνεις οριζόντια», στοχεύοντας όπου υπάρχουν μεγαλύτερες ανάγκες.

Ενεργειακός χειμώνας: Ετοιμάζονται τα μέτρα ενίσχυσης – Παζάρι στο Εurogroup για να πάρουμε λεφτά από το πρωτογενές πλεόνασμα
Ο πρόεδρος του Eurogroup, Κυριάκος Πιερρακάκης με τον Γερμανό υπουργό Οικονομικών Λαρς Κλίνγκμπαϊλ κατά τη διάρκεια κοινής δήλωσης προς τους δημοσιογράφους

Η νέα κρίση

Το σκηνικό άλλαξε την εβδομάδα που πέρασε με τη διακοπή του αγωγού Ανατολής-Δύσης της Σαουδικής Αραβίας.

Καθώς το Ριάντ αναγκάστηκε να ακυρώσει παραδόσεις προς Ευρωπαίους πελάτες (διυλιστήρια), κυβερνήσεις και αγορές αναζητούν απαντήσεις σε ένα κρίσιμο ερώτημα: τι συμβαίνει όταν δεν περιορίζεται μόνο η θαλάσσια μεταφορά πετρελαίου από τα Στενά του Ορμούζ, αλλά πλήττονται ταυτόχρονα και οι εναλλακτικές χερσαίες οδοί, οι οποίες έχουν σχεδιαστεί ακριβώς για να παρακάμπτουν το συγκεκριμένο σημείο;

Από τον αγωγό διακινείται το 4% της παγκόσμιας προσφοράς πετρελαίου, προκαλώντας επιπλέον κίνδυνο για την τροφοδοσία και επάρκεια καυσίμων στην Ευρώπη. Οι επόμενες μέρες θα δείξουν αν η εκτίναξη του Brent έως και πάνω από 108 δολάρια το βαρέλι ήταν περιστασιακή ή η απαρχή ενός πολύ βαρύ χειμώνα σε Ευρώπη και Ελλάδα.

Με τις τιμές πετρελαίου σταθερά πάνω από 100 δολάρια φαντάζουν ξεπερασμένα πλέον τα «ήπια» σενάρια που παρουσίασε προ ημερών μόλις η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα για μέση τιμή στο πετρέλαιο 75 δολάρια και φυσικό αέριο 50 ευρώ ανά μεγαβατώρα, σε ολόκληρο το τελευταίο τρίμηνο.

Αντιθέτως, κερδίζουν έδαφος τα αρνητικά σενάρια: το «δυσμενές» σενάριο της ΕΚΤ είναι ήδη εδώ (με Brent στα 100 δολάρια/βαρέλι και φυσικό αέριο στα 75 ευρώ). Αυτό αντανακλά άμεσα στις τιμές καυσίμων στα πρατήρια: 2-2,2 ευρώ/λίτρο για βενζίνη και πετρέλαιο κίνησης στην Ελλάδα και σε χώρες που εφαρμόζουν επιδοτήσεις ή στα 2,5 ευρώ και άνω σε Γερμανία και χώρες που ήταν πολύ φθηνότερες από τη δική μας, αλλά δεν έχουν λάβει μέτρα συγκράτησης των τιμών.

Το ακραίο σενάριο της ΕΚΤ

Οι εξελίξεις όμως καθιστούν περισσότερο πιθανόν πια -και όχι απλά «θεωρητικό»- το ακραία αρνητικό σενάριο της ΕΚΤ για μέση τιμή 132 δολάρια στο πετρέλαιο στο τελευταίο τρίμηνο του 2026 και 130 ευρώ στο αέριο Ευρώπης.

Τι κρύβει η πρόβλεψη για μέση τιμή; Μέρες του 2008 ή και χειρότερες ενδεχομένως, από Οκτώβριο και μέχρι τα Χριστούγεννα.

Μέση τιμή για το 4ο τρίμηνο σημαίνει ότι στα τέλη της χρονιάς το πετρέλαιο θα κινείται γύρω στα 132 δολάρια: έχοντας αφήσει πολύ πίσω πια τα 75 δολάρια, «χτίζει βάσεις» στα 100 δολάρια και κτυπάει «κορυφές» έως τα 140-150 δολάρια το βαρέλι, απειλώντας το απόλυτο ρεκόρ της 11ης Ιουλίου 2008 στα 147,5 δολάρια.

Αντίστοιχα στο φυσικό αέριο, με μέση τιμή στα 130 ευρώ αντί 75-80 σήμερα (όπως προβλέπει το δυσμενές σενάριο της ΕΚΤ) «κοιτάζει» πλέον στα 150 έως 180 ευρώ – ή μέχρι και 200 ευρώ για κάποιες μέρες από τις 100 τελευταίες που απομένουν έως τέλος του 2026.

Συνθήκες για τέλεια καταιγίδα

Η διατήρηση του αποκλεισμού των Στενών του Ορμούζ, η διακοπή του αγωγού της Σαουδικής Αραβίας και νέες επιθέσεις σε ενεργειακές υποδομές δημιουργούν τις συνθήκες για την τέλεια καταιγίδα.

Η ίδια η ΕΚΤ, μάλιστα, το περιγράφει ως το «σοβαρό σενάριο» -και όχι ως ακραία δυσμενές- που δημιουργεί «ένα σημαντικά δυσκολότερο μακροοικονομικό περιβάλλον» («a substantially more challenging macroeconomic environment») λόγω ισχυρότερων και πιο επίμονων σοκ στις τιμές των εμπορευμάτων και εντονότερων έμμεσων και δευτερογενών επιπτώσεων.

Στο σενάριο αυτό, ο πληθωρισμός στην Ευρωζώνη φτάνει το 3,3% το 2026 και κορυφώνεται στο 5,4% το 2027, ενώ η ανάπτυξη περιορίζεται στο 0,8% το 2026 και μόλις στο 0,4% το 2027. Η μετάδοση στην οικονομία δεν θα περιοριστεί στην αντλία.

Το ακριβότερο αργό αυξάνει το κόστος διύλισης και μεταφοράς, ενώ οι περιορισμοί στα διυλισμένα προϊόντα μπορούν να ανεβάσουν την τιμή του diesel περισσότερο από την ίδια την τιμή του αργού. Το ακριβότερο φυσικό αέριο επιβαρύνει την ηλεκτροπαραγωγή, τη βιομηχανία, την ψύξη, την αποθήκευση και τη λειτουργία των επιχειρήσεων.

Από εκεί και πέρα, οι πιέσεις περνούν σταδιακά στα τρόφιμα και στις υπηρεσίες. Μεταφορές, αρτοσκευάσματα, γαλακτοκομικά, κρέας, κατεψυγμένα προϊόντα και βιομηχανικά αγαθά επηρεάζονται από το κόστος καυσίμων και ηλεκτρικής ενέργειας.

Η ΕΚΤ αναμένει ότι οι έμμεσες επιδράσεις θα μεταδοθούν με καθυστέρηση στις τιμές εκτός ενέργειας και στους μισθούς. Αυτός είναι και ο λόγος για τον οποίο το ακραίο σενάριο δεν αποτυπώνει μόνο μια προσωρινή αύξηση στην τιμή του πετρελαίου, αλλά έναν ευρύτερο κύκλο πληθωριστικών πιέσεων.

Για ένα νοικοκυριό με ετήσιες δαπάνες 20.000 ευρώ, πληθωρισμός 5,4% θα αντιστοιχούσε θεωρητικά σε πρόσθετο ετήσιο κόστος 1.080 ευρώ για το ίδιο καλάθι αγαθών και υπηρεσιών. Πρόκειται για ενδεικτικό υπολογισμό και όχι για πρόβλεψη ειδικά για το ελληνικό νοικοκυριό.

Στην αντλία, κάθε ανατίμηση κατά 10 λεπτά το λίτρο προσθέτει 5 ευρώ σε ένα γέμισμα 50 λίτρων. Αύξηση 20 λεπτών σημαίνει 10 ευρώ περισσότερα ανά γέμισμα και 20 ευρώ επιπλέον κάθε μήνα, για δύο γεμίσματα.

Στο πετρέλαιο θέρμανσης, αύξηση 10 λεπτών το λίτρο επιβαρύνει μια παραγγελία 500 λίτρων κατά 50 ευρώ. Εάν η αύξηση φτάσει τα 20 λεπτά, το πρόσθετο κόστος ανεβαίνει στα 100 ευρώ. Στο ηλεκτρικό ρεύμα αντίστοιχα, πρόσθετη τελική χρέωση 5 λεπτών ανά kWh σημαίνει 20 ευρώ περισσότερα για μηνιαία κατανάλωση 400 kWh και 30 ευρώ για 600 kWh.

Μια οικογένεια με δύο γεμίσματα των 50 λίτρων τον μήνα και κατανάλωση ρεύματος 600 kWh θα επιβαρυνόταν, ενδεικτικά, κατά 50 ευρώ τον μήνα ή 600 ευρώ τον χρόνο, χωρίς να υπολογίζονται τρόφιμα και θέρμανση.

Εκρηξη στα επιτόκια

Η ενεργειακή κρίση πλήττει οικονομίες, κράτη, επιχειρήσεις και νοικοκυριά, όχι μόνο μέσω των λογαριασμών και των καυσίμων, αλλά και μέσω του κόστους δανεισμού των χωρών. Οι αγορές ομολόγων απαιτούν ήδη υψηλότερες αποδόσεις, με αποτέλεσμα ακριβότερη χρηματοδότηση για τα κράτη και, στη συνέχεια, για τράπεζες, επιχειρήσεις και νοικοκυριά.

Ηδη η ΕΚΤ αύξησε στις 10 Σεπτεμβρίου τα τρία βασικά επιτόκια κατά 25 μονάδες βάσης. Το ίδιο έκανε μία εβδομάδα μετά στις Ηνωμένες Πολιτείες η κεντρική τράπεζα (Fed). Και στις δύο πλευρές του Ατλαντικού το χρήμα κοστίζει περισσότερο, «στεγνώνει» τη ρευστότητα, αυξάνει τις δόσεις κυμαινόμενων δανείων και δυσκολεύει τις νέες επενδύσεις.

Το κόστος της κρίσης πολλαπλασιάζεται όμως για τα κράτη: εκτός από την άμεση δαπάνη για μέτρα στήριξης που λαμβάνουν οι κυβερνήσεις, ο «λογαριασμός» περνά και στην αγορά ομολόγων από τις οποίες δανείζονται οι ίδιες οι χώρες.

«Η ευρωπαϊκή οικονομία αντιμετωπίζει αντίθετους ανέμους: νέα άνοδο τιμών ενέργειας – εξελίξεις στα ομόλογα», τόνισε από το Δουβλίνο ο αντιπρόεδρος της Κομισιόν Βάλντις Ντομπρόβσκις. Ηδη η ψαλίδα στα ομόλογα Γαλλίας και Ιταλίας καταγράφει αρνητικό ρεκόρ δεκαετίας, καθώς δανείζονται ακριβότερα κι από την Ελλάδα.

Αυτός είναι ο λόγος που η Ευρώπη βάζει φρένο στα αιτήματα χαλάρωσης: οι επενδυτές ανησυχούν και απαιτούν υψηλότερες αποδόσεις για να διακρατήσουν κρατικό χρέος, ενώ τα κράτη που προσπαθούν να δανειστούν βλέπουν το κόστος να αυξάνεται και διστάζουν γιατί ο «λογαριασμός» αυτός επιστρέφει τελικά στους ίδιους τους πολίτες.

«Πρόκειται για ένα παγκόσμιο φαινόμενο στις περισσότερες ανεπτυγμένες οικονομίες», το οποίο εξαπλώνεται και σε ορισμένες αναδυόμενες αγορές, τόνισε ο Ντομπρόβσκις, προβλέποντας ότι ο αντίκτυπος «θα γίνει σταδιακά αισθητός σε όλη την Ευρώπη, ιδίως στα κράτη-μέλη με υψηλό δημόσιο χρέος».

Η κατεύθυνση αυτή περιορίζει τα περιθώρια για μέτρα μεγάλης κλίμακας και οριζόντιες μειώσεις φόρων ή επιδοτήσεις χωρίς εισοδηματικά και καταναλωτικά κριτήρια, όπως για άμεση επιδότηση βενζίνης για όλους απευθείας στην αντλία κ.λπ.

Παράλληλα, μεταφέρει στις εθνικές κυβερνήσεις την ευθύνη να επιλέξουν από την ευρωπαϊκή «εργαλειοθήκη» τα μέτρα που μπορούν να χρηματοδοτήσουν, ανάλογα με τις ανάγκες, τις δημοσιονομικές αντοχές και το ύψος του χρέους τους. Κι όλα αυτά μέσα σε εντεινόμενο ντόμινο οικονομικών δασμών και μάχες κυριαρχίας μεταξύ ΗΠΑ – Κίνας και Ε.Ε.

Φωτογραφίες: EUROKINISSI, REUTERS

«Δύσκολα φεγγάρια έκανα παζάρια λύπες και χαρές. / Μου ’κοψαν τα χέρια σώματα, μαχαίρια και ψυχές», τραγουδούσε ο Γιώργος Μαζωνάκης πριν από 15 χρόνια, σε μια από τις μεγάλες επιτυχίες εκείνου του δίσκου του, όμως το νόημα του τραγουδιού δεν περιορίζεται μόνο στα αισθηματικά.

Και πολιτικά έρχονται «Δύσκολα Φεγγάρια» το επόμενο διάστημα, παρά το γεγονός ότι η ΔΕΘ για την κυβέρνηση μοιάζει βάσει των δημοσκοπήσεων να «έγραψε» αρκετά καλά, ενώ το πακέτο μέτρων που εξήγγειλε ο Κυριάκος Μητσοτάκης τυγχάνει θετικής ανταπόκρισης σε ένα ευρύτερο ακροατήριο από το ποσοστό της ΝΔ.

Ο «δύσκολος χειμώνας», για τον οποίο ο κ. Μητσοτάκης μίλησε αρκετές φορές αυτές τις μέρες, είναι μπροστά μας και ο κίνδυνος για την κυβέρνηση έγκειται στην προοπτική «αδρανοποίησης» των θετικών οικονομικών μέτρων από το κύμα ακρίβειας. Βάσει όλων των μετρήσεων, άλλωστε, το υψηλό κόστος ζωής αποτελεί το κυρίαρχο πρόβλημα των πολιτών και μάλιστα γίνεται όλο και πιο αισθητό, λόγω των σημαντικών αυξήσεων στις διεθνείς τιμές των καυσίμων.

Τα «δύσκολα φεγγάρια» της κυβέρνησης: Ακρίβεια, ελληνοτουρκικά και ανατροπές στον δρόμο προς τις κάλπες
Το οικονομικό επιτελείο (από αριστερά, Νίκος Παπαθανάσης, Κυριάκος Πιερρακάκης και Θάνος Πετραλιάς) σε συνέντευξη για τα θετικά οικονομικά μέτρα που ανακοίνωσε ο πρωθυπουργός στη ΔΕΘ

Εξ ου και αρκετά νωρίς, σχεδόν έναν μήνα πριν ξεκινήσει η εμπορική διάθεση του πετρελαίου θέρμανσης, ο πρωθυπουργός έσπευσε να προαναγγείλει μέτρα στην αντλία και για τις τσέπες των πολιτών, με επαναφορά της επιδότησης για το πετρέλαιο θέρμανσης, όπως και της ενίσχυσης του επιδόματος θέρμανσης που παίρνουν 1,1 εκατομμύριο πολίτες. Παράλληλα επανέρχεται το πλαφόν στο περιθώριο κέρδους, ενώ θα συνεχιστεί και η επιδότηση του diesel κίνησης για τον Οκτώβριο και βλέπουμε.

Ο κ. Μητσοτάκης επιχειρεί επίσης να ανοίξει μια δύσκολη συζήτηση σε ευρωπαϊκό επίπεδο για την προοπτική μείωσης του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης για ένα διάστημα, εφόσον η Κομισιόν επιτρέψει να εκπέσει από τις οροφές δαπανών.

Πάντως, στο Eurogroup της Παρασκευής στο Δουβλίνο φάνηκε ότι το έδαφος δεν είναι πρόσφορο για το συγκεκριμένο αίτημα που ο πρωθυπουργός θα επαναλάβει στη Σύνοδο Κορυφής του Οκτωβρίου στις Βρυξέλλες. Επίσης, η κυβέρνηση καλείται να διαχειριστεί τη δύσκολη εξίσωση των ευρωπαϊκών πιέσεων για φορολόγηση των διυλιστηρίων, απορρίπτοντας τέτοιες σκέψεις με την επίκληση του εξαγωγικού τους ρόλου. Από την άλλη, βεβαίως, περιμένει τη συνεισφορά τους για τη στήριξη της κοινωνίας.

Αναβάθμιση και σταθερότητα

Εν μέσω αυτής της δύσκολης συγκυρίας πάντως στην Αθήνα υποδέχθηκαν με συγκρατημένη ικανοποίηση τα μηνύματα αναβάθμισης του αξιόχρεου από τη Scope Ratings και της προοπτικής της χώρας από τη Moody’s.

Οι αποφάσεις αυτές των οίκων αξιολόγησης, μάλιστα, αποκτούν ακόμη μεγαλύτερη βαρύτητα, καθώς ήρθαν σε μια περίοδο αυξημένης αβεβαιότητας στις διεθνείς αγορές, με το κόστος δανεισμού να παραμένει υψηλό, τις γεωπολιτικές εντάσεις να επηρεάζουν την οικονομική δραστηριότητα και τις ευρωπαϊκές οικονομίες να αντιμετωπίζουν σημαντικές προκλήσεις.

Παράλληλα, η παράμετρος της πολιτικής σταθερότητας καθίσταται ιδιαίτερα κρίσιμη για τη μακροπρόθεσμη προοπτική της ελληνικής οικονομίας, με την κυβέρνηση να εντείνει την επιχειρηματολογία της υπέρ της αυτοδυναμίας, εκτιμώντας ότι μια αυτοδύναμη κυβέρνηση της Ν.Δ. είναι η μόνη βιώσιμη και αξιόπιστη κυβερνητική προοπτική, από τη στιγμή που δεν διαφαίνεται κάποιο σχήμα πιθανής συνεργασίας με δεδομένη την άρνηση του ΠΑΣΟΚ και την απροθυμία του κ. Μητσοτάκη να συζητήσει με κόμματα στα δεξιά της Ν.Δ.

Και στα Ελληνοτουρκικά όμως προδιαγράφεται ένα δύσκολο φθινόπωρο, με το βλέμμα στην πόντιση του καλωδίου Ελλάδας – Κύπρου – Ισραήλ υπό τη «σημαία» της γαλλικής Meridiam. Η «θάλασσα που λίγο αγριεύει», όπως είπε ο κ. Μητσοτάκης στην ERTNEWS, θα δοκιμαστεί ουσιαστικά σύντομα, όταν οι ελληνικές αρχές εκδώσουν τη NAVTEX για τις εργασίες που θα πρέπει να γίνουν για το καλώδιο και οι οποίες προγραμματίζεται να ξεκινήσουν ενδεχομένως εντός του Οκτωβρίου.

Η Ελλάδα έχει γαλλικές εγγυήσεις στο παρασκήνιο ότι δεν θα επαναληφθούν τα σκηνικά της Κάσου και είναι προφανές ότι και οι Τούρκοι δεν θέλουν να αντιπαρατεθούν ευθέως με μια εταιρεία που έχει απευθείας διασύνδεση με το Μέγαρο Ελιζέ.

Από την άλλη, επίκειται και ο νόμος για τη «γαλάζια πατρίδα» που θα επιβαρύνει περισσότερο την ήδη δηλητηριασμένη ατμόσφαιρα, παρά τις πρωθυπουργικές διαβεβαιώσεις ότι υπάρχουν ανοιχτοί δίαυλοι επικοινωνίας. Σε κάθε περίπτωση, φαίνεται μάλλον απίθανο να γίνει συνάντηση Μητσοτάκη – Ερντογάν στο περιθώριο της Γ.Σ. του ΟΗΕ που ξεκινά αυτή την εβδομάδα στη Νέα Υόρκη.

Ο απόηχος της ΔΕΘ

Στο εσωτερικό πεδίο, πάντως, η κυβέρνηση πορεύεται σε ένα πιο σαφώς προσδιορισμένο περιβάλλον, μετά τη διενέργεια αρκετών ερευνών αμέσως μετά το κλείσιμο του κύκλου της ΔΕΘ με την εμφάνιση όλων των πολιτικών αρχηγών. Το αμέσως επόμενο διάστημα στο Μέγαρο Μαξίμου θα φτάσει και το λεγόμενο «focus group», το οποίο βασίζεται στα ποσοτικά στοιχεία των δημοσκοπήσεων, ώστε να φανεί και πιο αναλυτικά η διείσδυση των μέτρων που εξαγγέλθηκαν στη ΔΕΘ στην κοινωνία.

Η γενική εικόνα πάντως είναι σαφής: η Ν.Δ. τσιμπάει σχεδόν μία μονάδα, η ΕΛΑΣ του Αλέξη Τσίπρα παραμένει δεύτερη και το ΠΑΣΟΚ τρίτο, χωρίς όμως ο κ. Τσίπρας να δείχνει να έχει δυναμική για να ανέβει πολύ περισσότερο. Οσο για το ΠΑΣΟΚ, το πρόγραμμά του μοιάζει να είχε καλύτερο «πέρασμα» από το αντίστοιχο του κ. Τσίπρα, ομοίως ωστόσο η άνοδος των ποσοστών του δεν είναι θεαματική.

Στην κυβέρνηση τηρούν στάση αναμονής, εκτιμώντας ότι ο δρόμος προς τις εκλογές του Μαΐου ή του Ιουνίου είναι μαραθώνιος και όχι σπριντ. Εκτιμούν ότι τα μέτρα θα αποτυπώνονται καλύτερα καθώς θα εφαρμόζονται, κοινώς όταν οι πολίτες δουν λεφτά στην τσέπη τους. Πρώτοι θα ωφεληθούν οι συνταξιούχοι, ενώ ικανοποιημένοι εμφανίζονται και οι δημόσιοι υπάλληλοι.

Αντιθέτως, πιο προβληματισμένοι εμφανίζονται και πάλι οι ελεύθεροι επαγγελματίες, ένα κοινό που προφανώς απαιτεί μεγαλύτερη ζύμωση από μέρους του κυβερνητικού επιτελείου. Σε παρόμοια κατάσταση και οι αγρότες, οι οποίοι όμως από 1ης Νοεμβρίου θα δουν μειωμένη τιμή πετρελαίου, αν και ακόμα παρατηρούνται αρρυθμίες ως προς τις εγγραφές τους στην πλατφόρμα της ΑΑΔΕ για την υποβολή των αιτήσεων ΟΣΔΕ, βάσει των οποίων θα γίνουν οι πληρωμές στο τέλος του έτους.

Το κρίσιμο στοιχείο των μετρήσεων, βάσει της ανάλυσης που κάνουν στο Μέγαρο Μαξίμου, είναι ότι το πακέτο της ΔΕΘ δείχνει να τυγχάνει αποδοχής ευρύτερης από το ποσοστό της Ν.Δ., παράμετρος κρίσιμη στην προσπάθεια συσπείρωσης δυνάμεων που κάνει ο κ. Μητσοτάκης με συνέπεια, απευθυνόμενος εν πολλοίς στο κοινό που έχει «ξανακούσει» τη Ν.Δ. στο πρόσφατο εκλογικό παρελθόν.

Σε πολλές μετρήσεις, η αποδοχή των μέτρων της κυβέρνησης υπερβαίνει το 35%, ενώ το ποσοστό της Ν.Δ. στην εκτίμηση ψήφου είναι στην περιοχή του 30%, ίσως και λίγο προς τα πάνω (31% στην έρευνα της Marc για τον ΑΝΤ1). Ενα ακόμα στοιχείο που συγκρατούν στο Μέγαρο Μαξίμου είναι η προσωπική αξιοπιστία του κ. Μητσοτάκη, καθώς περίπου 1 στους 2 ερωτηθέντες εκτιμά ότι η κυβέρνηση θα υλοποιήσει τις εξαγγελίες της.

Αυτό προφανώς δεν σημαίνει αυτομάτως και ψήφο στη Ν.Δ., αλλά το εν λόγω εύρημα επιβεβαιώνει την επιμονή του κ. Μητσοτάκη να μιλά για το «διαβατήριο αξιοπιστίας» και να κάνει μια προβολή στο μέλλον και στις εξαγγελίες για την πιθανή τρίτη τετραετία της Ν.Δ.

Η παράμετρος Σαμαρά

Και ενώ η παράσταση νίκης είναι συντριπτική υπέρ της Ν.Δ., στο κυβερνητικό επιτελείο επιχειρούν να σταθμίσουν την πιθανή επίπτωση ενός «κόμματος Σαμαρά» στις ισορροπίες της κάλπης.

Ο κ. Μητσοτάκης πάντως εγκαινίασε μια νέα στρατηγική στη γραμμή των όσων είχε γράψει το «ΘΕΜΑ» την περασμένη Κυριακή, ήτοι να μην ασχολείται μαζί του και να μην τοποθετείται για ένα κόμμα που μέχρι αυτή την ώρα ανήκει στη σφαίρα του υποθετικού.

Προφανώς, η προετοιμασία του κ. Σαμαρά είναι ρεαλιστική και προχωρημένη, με νοικιασμένα γραφεία και έτοιμα εν πολλοίς ψηφοδέλτια, αλλά ο κ. Μητσοτάκης δεν θέλει να καταστήσει συνομιλητή του τον κ. Σαμαρά, ο οποίος σταθμίζει ποιο θα είναι το επόμενο θέμα για το οποίο θα «χτυπήσει». Κάποιοι εκτιμούν ότι ίσως είναι το κόστος ενέργειας που αγγίζει πολύ τα νοικοκυριά.

Στις ασκήσεις επί χάρτου που γίνονται στο Μέγαρο Μαξίμου αποτυπώνεται η εξής πραγματικότητα: ο κ. Σαμαράς μπορεί προφανώς να αντλήσει ψηφοφόρους από τη βάση όσων ψήφισαν τη Ν.Δ. το 2023, αλλά τα νούμερα δεν είναι θεαματικά.

Βεβαίως, οι συνεργάτες του πρώην πρωθυπουργού κάνουν προβολές επικαλούμενοι τη «δυνητική ψήφο» που μετρούν οι δημοσκοπήσεις, το εν λόγω εργαλείο όμως δεν είναι ασφαλές, όπως φαίνεται και από την περίπτωση της ελεύθερης πτώσης του κόμματος της Μαρίας Καρυστιανού. Σύμφωνα με την πρόσφατη έρευνα της Marc, υπάρχει ένα ακροατήριο της τάξης του 5% που εμφανίζεται διατεθειμένο να ψηφίσει τον κ. Σαμαρά και άλλο ένα 7% που μπορεί να σκεφτεί να το κάνει.

Από την άλλη, ο μηχανισμός της Ν.Δ. δεν θα αφήσει σε χλωρό κλαρί το υπό διαμόρφωση κόμμα, με πιέσεις σε πρόσωπα που συζητούν με τον πρώην πρωθυπουργό και επιχείρηση ανάσχεσης διαρροών σε όλα τα επίπεδα.

Προφανώς, ο κ. Σαμαράς βρίσκει ακροατήριο σε δυσφορούντες ψηφοφόρους της Ν.Δ. του 2023, από την άλλη στο Μέγαρο Μαξίμου εκτιμούν ότι αυτή την ώρα δεν αγγίζει τον βασικό κορμό των νυν ψηφοφόρων της Ν.Δ. Ο πρώην πρωθυπουργός θα επιδιώξει να υπογραμμίσει ότι ψήφος στο κόμμα του είναι ψήφος κυβερνησιμότητας, αν και όχι με τον κ. Μητσοτάκη ως πρωθυπουργό κυβέρνησης συνεργασίας.

Παράλληλα, ο κ. Μητσοτάκης επενδύει σε μια στρατηγική «διαχωρισμού» των δύο πρώην πρωθυπουργών, περιγράφοντας τον Κώστα Καραμανλή περίπου ως «ψυχή» της παράταξης, υπονοώντας ότι ο πρώην πρωθυπουργός δεν θα κάνει το βήμα να στηρίξει ανοιχτά τον κ. Σαμαρά.

Η επιστροφή Κασιδιάρη

Μια κρίσιμη παράμετρος για το πολιτικό σύστημα και για το Μέγαρο Μαξίμου είναι και η επανεμφάνιση του Ηλία Κασιδιάρη. Στο Μαξίμου εκτιμούν ότι το νομικό οπλοστάσιο είναι υπερεπαρκές για να προλάβει τα διάφορα τεχνάσματα του κ. Κασιδιάρη, όπως τις σκέψεις για την ίδρυση κόμματος από τρίτους, με το οποίο θα μπορούσε να συνεργαστεί, αφού αυτό περάσει τον Αρειο Πάγο, ως ανεξάρτητος (είναι η μόνη μορφή υποψηφιότητας που μπορεί να έχει, καθώς έχει ακόμα πολιτικά δικαιώματα).

Η πραγματική επίπτωση Κασιδιάρη στις κομματικές ισορροπίες δεν έχει ουσιαστικά μετρηθεί, αν και οι δημοσκόποι εκτιμούν ότι έχει ισχυρό πέρασμα ιδίως στους νέους άνδρες κάτω των 35. Και προφανώς μπορεί να προκαλέσει αναδιάταξη δυνάμεων στον άξονα δεξιά της Ν.Δ., μεταξύ Ελληνικής Λύσης, Φωνής Λογικής της Αφροδίτης Λατινοπούλου, του υπό σύσταση κόμματος Σαμαρά, αλλά και του κόμματος της Μαρίας Καρυστιανού, καθώς κοινή συνισταμένη αυτών των σχηματισμών είναι ότι μπορούν να προσελκύσουν ψήφο διαμαρτυρίας από πολίτες και με αντισυστημικά χαρακτηριστικά.

Κρίσιμο θα είναι επίσης πώς θα μπορούσε να επηρεάσει ένα κόμμα Κασιδιάρη τη συμμετοχή στις εκλογές, επηρεάζοντας το εκλογικό μέτρο.

Η Εναλλακτική για τη Γερμανία (AfD) εμφανίζεται να κατακτά την 1η θέση σε ψήφους στο κρατίδιο Μεκλεμβούργο-Δυτική Πομερανία, ενώ στο Βερολίνο, το αριστερό κόμμα Die Linke (Η Αριστερά) καταγράφει εντυπωσιακή άνοδο και αναδεικνύεται πρώτη πολιτική δύναμη, σύμφωνα με τις πρώτες εκτιμήσεις των εκλογικών αποτελεσμάτων, μετά το κλείσιμο της κάλπης.

Πιο συγκεκριμένα, στο Μεκλεμβούργο-Δυτική Πομερανία, το AfD συγκεντρώνει, σύμφωνα με τις αρχικές προβολές, 37%, αφήνοντας οριακά πίσω το κεντροαριστερό Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα (SPD), που κινείται στο 35,5%. Η Χριστιανοδημοκρατική Ένωση (CDU) του καγκελαρίου Φρίντριχ Μερτς καταγράφει σημαντική υποχώρηση, με την πρόβλεψη να την τοποθετεί στο 5,5%, δηλαδή μόλις πάνω από το όριο εισόδου στο τοπικό Κοινοβούλιο. Πρόκειται για το χειρότερο ποσοστό του μετά την επανένωση του CDU. Ακολουθούν οι Πράσινοι με 5,5% (-0,8) και η Συμμαχία Σάρα Βάγκενκνεχτ με 5%.

Η επίδοση του AfD στο συγκεκριμένο κρατίδιο επιβεβαιώνει τη δυναμική που έχει αναπτύξει το κόμμα της γερμανικής δεξιάς τα τελευταία χρόνια, ιδιαίτερα στα ανατολικά κρατίδια, όπου η πολιτική του επιρροή έχει ενισχυθεί σημαντικά.

Ανατροπή στο Βερολίνο με πρωτιά της Αριστεράς

Στην πρωτεύουσα της Γερμανίας, η εικόνα είναι διαφορετική, με το Die Linke να καταλαμβάνει την πρώτη θέση και να εμφανίζεται ως η μεγαλύτερη πολιτική δύναμη με 24,5%. Το κόμμα καταγράφει άνοδο 12,3 ποσοστιαίων μονάδων σε σχέση με τις προηγούμενες εκλογές, γεγονός που αλλάζει σημαντικά τον πολιτικό χάρτη του Βερολίνου.

Η CDU περιορίζεται στη δεύτερη θέση με 20%, σημειώνοντας πτώση 8,2 μονάδων, ενώ η AfD κατατάσσεται τρίτη με 16%, ενισχυμένη κατά 6,9 μονάδες. Aκολουθεί το Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα (SPD) που συγκεντρώνει 12% (-6,4), οι Πράσινοι 15% (-3,4) και η Συμμαχία Σάρα Βάγκενκνεχτ (BSW) 5% .

Τα τελικά αποτελέσματα αναμένεται να καθορίσουν τις νέες ισορροπίες στα δύο κρατίδια, αλλά ήδη οι πρώτες προβολές δείχνουν ένα διαφορετικό πολιτικό τοπίο στη Γερμανία, με ενίσχυση τόσο της AfD σε περιοχές της ανατολικής χώρας όσο και της Αριστεράς στο Βερολίνο.

«Καταστροφή» λέει ο Μερτς

Ο καγκελάριος Μερτς σύμφωνα με την DW χαρακτηρίζει το εκλογικό αποτέλεσμα στο Μεκλεμβούργο-Δυτική Πομερανία «καταστροφή».

«Το αποτέλεσμα στο Μεκλεμβούργο-Δυτική Πομερανία δεν μπορεί να παραβλεφθεί, είναι καταστροφή», δήλωσε χαρακτηριστικά ο Μερτς και επεσήμανε τα οικονομικά προβλήματα της Γερμανίας και τις βαθύτατες διαιρέσεις, λέγοντας ότι «η απάντηση δεν μπορεί να είναι η επιστροφή στις παλιές καλές εποχές».

«Η απάντηση πρέπει να είναι να κάνουμε τη χώρα μας έτοιμη για το μέλλον», πρόσθεσε και τόνισε ότι «οι μεταρρυθμίσεις πρέπει να γίνουν».

«Αυτές οι μεταρρυθμίσεις αποτελούν το αντίδοτο στο δηλητήριο του αυταρχισμού», δήλωσε επίσης ο καγκελάριος και πρόσθεσε:
«Αναλαμβάνουμε αυτή την ευθύνη. Εγώ αναλαμβάνω αυτή την ευθύνη επειδή θέλω να προωθήσω τη χώρα μας», πρόσθεσε ο Μερτς.

Οι εκτιμήσεις για τα εκλογικά αποτελέσματα μετά την ολοκλήρωση της ψηφοφορίας

Οι δηλώσεις του Φρίντριχ Μερτς

Τίνο Κρουπάλα: «Έχουμε σαφώς την εξουσία να κυβερνήσουμε σε Μεκλεμβούργο-Δυτική Πομερανία»

Το ηγετικό στέλεχος του κόμματος «Εναλλακτική για τη Γερμανία» (AfD), Τίνο Κρουπάλα, που διεκδίκησε την εξουσία στο Μεκλεμβούργο-Δυτική Πομερανία, αμέσως μετά την ανακοίνωση των αποτελεσμάτων δήλωσε στον κρατικό τηλεοπτικό σταθμό ARD: «Έχουμε σαφώς την εξουσία να κυβερνήσουμε εδώ». «Οι ψηφοφόροι μας έδωσαν σαφώς την εξουσία».

Ο Κρουπάλα ανέφερε ότι η AfD θα προτείνει συνομιλίες σε όλα τα κόμματα. Ωστόσο, τα άλλα μεγάλα κόμματα της Γερμανίας διατηρούν το λεγόμενο «τείχος προστασίας» κατά της συνεργασίας με την AfD, με αποτέλεσμα το κόμμα να μην έχει προφανή εταίρο για συνασπισμό, παρά την προβλεπόμενη πρώτη θέση που κατέλαβε.

Επομένως, το αποτέλεσμα αυτό δεν σημαίνει από μόνο του ότι η AfD θα συμμετάσχει στην κυβέρνηση. Για τη συγκρότηση μιας περιφερειακής κυβέρνησης απαιτείται επαρκής υποστήριξη στο περιφερειακό κοινοβούλιο.

Νέος πολιτικός σεισμός στη Γερμανία: Πρωτιά για το ακροδεξιό AfD στο Μεκλεμβούργο, βυθίζεται το κόμμα Μερτς στο 5,5% – Η Αριστερά επικρατεί στο Βερολίνο

Πανηγυρίζει το Die Linke στο Βερολίνο

Τα μέλη του Σοσιαλιστικού Αριστερού Κόμματος ξέσπασαν σε επευφημίες και πυροδότησαν κανόνια με κομφετί μετά την ανακοίνωση των εκτιμήσεων για τα εκλογικά αποτελέσματα που έδειξαν το κόμμα να βρίσκεται στην πρώτη θέση στις περιφερειακές εκλογές του Βερολίνου.

Η επικεφαλής υποψήφια του κόμματος, Ελίφ Εράλπ, δήλωσε: «Από σήμερα και στο εξής, θα αλλάξουμε το Βερολίνο μαζί».

Ευχαρίστησε το κόμμα της για την υποστήριξη και τους ψηφοφόρους για τις ψήφους τους, λέγοντας ότι έδειξαν ότι «ελπίζουν σε ένα καλύτερο, πιο προσιτό Βερολίνο».

«Στην πόλη μας, η αγάπη και η δικαιοσύνη θριάμβευσαν πάνω στο μίσος», συνέχισε η Εράλπ. «Όλοι μαζί το αποδείξαμε σήμερα, και αυτό το μήνυμα διαδίδεται σε όλο τον κόσμο».

Η Ελίφ Εράλπ πρόσθεσε ότι η κύρια προτεραιότητά της θα είναι η προσιτή στέγαση για τους κατοίκους της πόλης.

Υπάρχουν δύο πράγματα, τα οποία θα πρέπει να μας κάνουν να σκεφτούμε πολύ σοβαρά τι μπορεί να σημαίνει η Τεχνητή Νοημοσύνη και η ραγδαία ανάπτυξή της για το μέλλον της ανθρωπότητας. Το πρώτο είναι πως άνθρωποι μπαρουτοκαπνισμένοι, που εργάζονται στην πρώτη γραμμή αυτής της τεχνολογίας έχουν αρχίσει να χτυπούν καμπανάκια πως μπορεί να οδηγήσει στην καταστροφή – ακόμη και στην εξαφάνιση του ανθρώπινου είδους. Το δεύτερο είναι ο τρόπος με τον οποίο η τεχνολογική καινοτομία επιταχύνει την καταστροφή στην Ουκρανία (εσχάτως, και στη Ρωσία).

Οι δύο αυτές πραγματικότητες στέλνουν, σύμφωνα με το editorial του Economist, αντικρουόμενα μηνύματα σχετικά με το αν η ταχύτατη ανάπτυξη της Τεχνητής Νοημοσύνης μπορεί ή πρέπει, τελικά, να επιβραδυνθεί.

Εδώ και χρόνια, κορυφαία στελέχη του χώρου της AI έχουν ξεκινήσει να προειδοποιούν ότι η τεχνολογία τους μπορεί να προκαλέσει ανεξέλεγκτους κινδύνους, καθώς τα συστήματα τεχνητής νοημοσύνης ενδέχεται να γίνουν τόσο ισχυρά, ώστε να ξεπεράσουν τους δημιουργούς τους, χωρίς να έχουν προλάβει να ευθυγραμμιστούν πλήρως με τους ανθρώπινους στόχους και τις ηθικές αρχές.

Παράλληλα, παράγοντες με δόλιους σκοπούς θα μπορούσαν να χρησιμοποιήσουν τα εργαλεία που τους προσφέρει η συγκεκριμένη τεχνολογία για να προκαλέσουν χάος. Οι προειδοποιήσεις αυτές έχουν αποκτήσει εσχάτως μεγαλύτερη βαρύτητα, καθώς κατά τη διάρκεια δοκιμών έχουν καταγραφεί περιστατικά όπου αυτόνομα συστήματα (οι ονομαζόμενοι agents) τεχνητής νοημοσύνης ξέφυγαν από τα ελεγχόμενα περιβάλλοντά τους και συνεργάστηκαν μεταξύ τους, επιχειρώντας να παραβιάσουν οργανισμούς.

Η Anthropic, μία από τις κορυφαίες εταιρείες ανάπτυξης μοντέλων τεχνητής νοημοσύνης, έχει εντοπίσει περιπτώσεις χρήσης των συστημάτων της για κακόβουλους σκοπούς, από υπηρεσίες πληροφοριών του Μάλι που φέρεται να δημιούργησαν σύστημα μαζικής παρακολούθησης, έως αντάρτες Χούθι στην Υεμένη που φέρονται να χρησιμοποίησαν λογισμικό για την ανάπτυξη βαλλιστικών πυραύλων.

Οι φόβοι για «καταστροφή από την AI» εντείνονται

Μετά την πρόσφατη παραίτηση ερευνητή της Anthropic και το «SOS» που εξέπεμψε, οι φόβοι για ένα πιθανό «αδιέξοδο» ή μια καταστροφή από την τεχνητή νοημοσύνη ενισχύθηκαν. Σε ανάρτησή του που ξεπέρασε τις 170 εκατομμύρια προβολές, υποστήριξε ότι η Anthropic και η OpenAI «παίζουν με τις ζωές μας».

Η Τεχνητή Νοημοσύνη εξελίσσεται με εντυπωσιακή ταχύτητα και ικανότητες που μπορούν να ωφελήσουν σημαντικά, αλλά και να βλάψουν την ανθρωπότητα. Τον Μάιο, οι αγορές προβλέψεων εκτιμούσαν σε ποσοστό μικρότερο του 0,35 την πιθανότητα η AI να λύσει κάποιο από τα μεγάλα μαθηματικά προβλήματα της χιλιετίας πριν από το 2030. Λίγους μήνες μετά, στις 8 Σεπτεμβρίου, η OpenAI ανακοίνωσε ότι είχε λύσει ένα από αυτά, προκαλώντας συναγερμό σε αρκετούς μαθηματικούς.

Μερικές ημέρες αργότερα, στις 12 Σεπτεμβρίου, δύο από τις πιο γνωστές προσωπικότητες του χώρου, ο Σαμ Άλτμαν της OpenAI και ο Έλον Μασκ, τάχθηκαν υπέρ της έκκλησης του επικεφαλής της Anthropic, Ντάριο Αμοντέι, για «επιβράδυνση των συνόρων της τεχνολογίας» – δηλαδή για πιο αργή ανάπτυξη των πιο προηγμένων συστημάτων AI.

Η Ουάσινγκτον φοβάται την Κίνα με επιχείρημα… την Ουκρανία

Στην αντίθετη πλευρά βρίσκεται ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ, η κυβέρνησή του οποίου θεωρεί μεγαλύτερη απειλή το ενδεχόμενο να χάσουν οι ΗΠΑ την πρωτοπορία στην τεχνητή νοημοσύνη από την Κίνα, τον μοναδικό σοβαρό ανταγωνιστή τους. Ο υπουργός Οικονομικών Σκοτ Μπέσεντ έχει δηλώσει χαρακτηριστικά πως αν η Κίνα αποκτήσει το προβάδισμα στην AI, «τίποτα άλλο δεν θα έχει σημασία».

Μάλιστα, ως επιχείρημα υπέρ της επιτάχυνσης, η Ουάσινγκτον μπορεί να επικαλεστεί την Ουκρανία, όπου κάθε επιπλέον βήμα στον τεχνολογικό ανταγωνισμό έχει άμεσες συνέπειες στο πεδίο της μάχης.

Η Ρωσία έχει αναπτύξει προηγμένα drones αυτοκτονίας για επιθέσεις κατά υποδομών και αμάχων, τα οποία είναι ταχύτερα με κινητήρες superjet και μπορούν να χρησιμοποιούν το ένα το άλλο, στήνοντας δίκτυο επικοινωνίας κι ανταλλάσσοντας πληροφορίες και εντολές. Παράλληλα, η Μόσχα αναπτύσσει το δικό της αντίστοιχο σύστημα δορυφορικών επικοινωνιών τύπου Starlink, το οποίο θα μπορούσε να καταστήσει πιο ακριβή τα πλήγματα μεγάλου βεληνεκούς.

Ο πόλεμος στην Ουκρανία δείχνει (ιδίως τη φετινή χρονιά) πώς ακόμη και ένα μικρό τεχνολογικό πλεονέκτημα μπορεί να αλλάξει τις ισορροπίες. Το Κίεβο δεν μπορούσε να μείνει αμέτοχο στις εξελίξεις και με την δική του καινοτομία στα drones, έχει καταφέρει (ελλείψει Patriots) να αποκρούσει ρωσικές επιθέσεις και να πετύχει πλήγματα βαθιά μέσα στη ρωσική επικράτεια.

Η κατάσταση στην ανατολική Ευρώπη δείχνει ξεκάθαρα πως η τεχνολογία μετατρέπεται πλέον άμεσα σε στρατιωτική ισχύ. Και η Ρωσία έχει δείξει ότι είναι διατεθειμένη να αξιοποιήσει τις νέες δυνατότητες που της προσφέρονται, χωρίς να περιορίζεται από τους παλιούς κανόνες ή τα διεθνή πρότυπα πολέμου.

Η ανησυχία ενός νέου τεχνολογικού Ψυχρού Πολέμου

Ακόμη και χωρίς μια άμεση στρατιωτική σύγκρουση ΗΠΑ – Κίνας, η υπεροχή στην τεχνητή νοημοσύνη μοιάζει ικανή να δώσει στο Πεκίνο πλεονέκτημα σε κυβερνοεπιθέσεις, κατασκοπεία και υβριδικό πόλεμο.

Μια παγκόσμια συμφωνία για επιβράδυνση της AI μπορεί να λειτουργήσει μόνο αν πειστεί να μπει σε αυτή και η Κίνα. Ο Τραμπ έχει προγραμματίσει συνάντηση με τον Σι Τζινπίνγκ στον Λευκό Οίκο στις 24 Σεπτεμβρίου, όμως, όπως επισημαίνουν οι insiders, μια συμφωνία για περιορισμό της ανάπτυξης της συγκεκριμένης τεχνολογίας θεωρείται δύσκολη, καθώς το Πεκίνο δεν θα ήθελε να «παγιώσει» τη θέση του πίσω από τις ΗΠΑ.

Αυτό που θεωρείται δεδομένο, είναι πως, όπως συνέβη στον Ψυχρό Πόλεμο με τα πυρηνικά όπλα, οποιαδήποτε συμφωνία για την ΑΙ θα απαιτούσε αμοιβαία αποδεκτούς μηχανισμούς ελέγχου. Ωστόσο, στην περίπτωση της τεχνητής νοημοσύνης υπάρχει ένα μεγάλο πρόβλημα: τα κέντρα δεδομένων είναι μεν ορατά, χωρίς, όμως, να υπάρχει αξιόπιστος τρόπος να ελεγχθεί τι ακριβώς συμβαίνει μέσα σε αυτά. Έτσι, ένα σύστημα που εκπαιδεύεται για να γίνει υπερευφυές θα μπορούσε να εμφανίζεται απλώς ως ένα πρόγραμμα συνομιλιών για καθημερινές ερωτήσεις, «κρύβοντας» τους σκοπούς και τις πραγματικές του δυνατότητες.

Μπορεί το «τυράκι» που λέγεται Νόμπελ Ειρήνης να κάμψει τη δυσπιστία ΗΠΑ – Κίνας;

Η ιδέα πως μια συμφωνία ΗΠΑ και Κίνας για την τεχνητή νοημοσύνη θα μπορούσε να φέρει ακόμη και ένα Νόμπελ Ειρήνης στον Ντόναλντ Τραμπ ίσως ήταν αρκετή για να τραβήξει την προσοχή του Αμερικανού προέδρου.

Γι’ αυτό είχε ιδιαίτερη σημασία η πρόταση που έριξε στο τραπέζι ο διευθύνων σύμβουλος της OpenAI, Σαμ Άλτμαν, λίγες ημέρες πριν από την επίσκεψη του Κινέζου προέδρου Σι Τζινπίνγκ στις ΗΠΑ. Σε συνέντευξή του στο περιοδικό Fortune στις 12 Σεπτεμβρίου, ο Άλτμαν υποστήριξε ότι εάν οι δύο ηγέτες καταφέρουν να καταλήξουν σε μια συμφωνία για την τεχνητή νοημοσύνη, θα έπρεπε να τιμηθούν και οι δύο με το βραβείο Νόμπελ Ειρήνης.

Επαναλαμβάνοντας τις προειδοποιήσεις άλλων κορυφαίων στελεχών της αμερικανικής βιομηχανίας AI για τον κίνδυνο τα υπερευφυή μοντέλα να ξεφύγουν από τον ανθρώπινο έλεγχο, ο επικεφαλής της OpenAI τόνισε ότι ΗΠΑ και Κίνα δεν μπορούν να διακινδυνεύσουν να χάσουν τον έλεγχο μιας τεχνολογίας, στην οποία προσπαθούν να κυριαρχήσουν.

«Δεν νομίζω ότι αυτό είναι δύσκολο. Είναι σαν ένα έγγραφο μίας σελίδας», ανέφερε χαρακτηριστικά. Στην πράξη, όμως, η πραγματικότητα αποδεικνύεται πολύ πιο περίπλοκη.

Η AI πεδίο νέο ανταγωνισμού

Η τελευταία επίσημη συζήτηση ΗΠΑ – Κίνας για την τεχνητή νοημοσύνη πραγματοποιήθηκε το 2024, όταν οι δύο πλευρές συμφώνησαν πως οι άνθρωποι πρέπει να διατηρούν τον έλεγχο των πυρηνικών όπλων.

Τον Μάιο, ο Ντόναλντ Τραμπ και ο Σι Τζινπίνγκ κατέληξαν από κοινού, στο τετ-α-τετ στο Πεκίνο, στην απόφαση να επανεκκινήσουν τον διάλογο για την τεχνητή νοημοσύνη, δημιουργώντας ελπίδες για μια κοινή αντιμετώπιση των κινδύνων: από τη χρήση της AI για τη δημιουργία βιολογικών όπλων και τις κυβερνοεπιθέσεις έως την πιθανότητα αυτόνομα συστήματα να λειτουργήσουν ανεξέλεγκτα.

Αμερικανοί αξιωματούχοι ήλπιζαν έκτοτε να πραγματοποιηθεί τουλάχιστον ένας γύρος ειδικών συνομιλιών πριν από την επίσκεψη του Σι στις ΗΠΑ στις 24 Σεπτεμβρίου, με στόχο τη δημιουργία μιας κοινής ομάδας εργασίας αποτελούμενης από ειδικούς με τεχνική γνώση και εξουσιοδότηση για διαπραγματεύσεις.

Ωστόσο, μετά από σειρά καθυστερήσεων, η τεχνητή νοημοσύνη αναμένεται τελικά να ενταχθεί σε ευρύτερες συνομιλίες για το εμπόριο και άλλα ζητήματα μεταξύ του Αμερικανού υπουργού Οικονομικών Σκοτ Μπέσεντ και του Κινέζου αντιπροέδρου Χε Λιφένγκ. Ο Μπέσεντ τόνισε, μάλιστα, στις 16 Σεπτεμβρίου ότι είναι έτοιμος να συζητήσει τους κοινούς κινδύνους από την AI και την «αποφυγή διαχωρισμού των δύο συστημάτων».

Παρ΄όλα αυτά, καμία από τις δύο πλευρές δεν αναμένει σημαντική πρόοδο στο τέλος του μήνα. Το πιο πιθανό είναι να εκδοθεί ένα κοινό, τυπικό ανακοινωθέν που θα επαναβεβαιώνει τη συμφωνία για τον ανθρώπινο έλεγχο των πυρηνικών όπλων και θα αναγνωρίζει τους κινδύνους από την ανεξέλεγκτη τεχνητή νοημοσύνη, τη βιοτρομοκρατία και την κυβερνοαπάτη.

Οι κατηγορίες κατασκοπείας μεγαλώνουν την καχυποψία

Όσοι ήλπιζαν πως οι δύο πλευρές θα μπορούσαν να φτάσουν σε μια πιο φιλόδοξη συμφωνία, άρχισαν να προσγειώνονται στη σκληρή πραγματικότητα στις 8 Σεπτεμβρίου, όταν το FBI και η Υπηρεσία Εθνικής Ασφάλειας των ΗΠΑ κατηγόρησαν κινεζικά εργαστήρια AI ότι συστηματικά αντλούν δεδομένα από αμερικανικούς ανταγωνιστές τους, πιθανότατα με τη γνώση της κινεζικής κυβέρνησης.

Το κινεζικό υπουργείο Εμπορίου δεν αρνήθηκε ευθέως τις συγκεκριμένες κατηγορίες. Αντίθετα, υπερασπίστηκε αυτές τις πρακτικές «απόσταξης δεδομένων», χαρακτηρίζοντάς τες συνηθισμένη πρακτική της βιομηχανίας, και προειδοποίησε ότι θα υπάρξουν αντίποινα εάν οι ΗΠΑ επιβάλουν κυρώσεις σε κινεζικά εργαστήρια.

Δύο ημέρες αργότερα, η Anthropic, βασικός ανταγωνιστής της OpenAI, κατηγόρησε ορισμένα κινεζικά εργαστήρια ότι διοχέτευαν χρήστες στα μοντέλα Claude προκειμένου να συλλέξουν δεδομένα για την εκπαίδευση συστημάτων τεχνητής νοημοσύνης. Η εταιρεία υποστήριξε, χαρακτηριστικά, ότι σε ορισμένες περιπτώσεις χρήστες που συνδέονταν με κινεζικές στρατιωτικές υπηρεσίες και αμυντικές εταιρείες εισήγαγαν ευαίσθητα δεδομένα παρακολούθησης και σχέδια όπλων.

Ο επικεφαλής της Anthropic, Ντάριο Αμοντέι, κάλεσε στη συνέχεια για παγκόσμια επιβράδυνση της ανάπτυξης της AI. Ο Τραμπ έσπευσε να απορρίψει την ιδέα, λέγοντας πως «ηγούμεθα της Κίνας στην τεχνητή νοημοσύνη. Θέλω να παραμείνει έτσι, γιατί όποιος κερδίσει την AI, κερδίζει τα πάντα».

Το Πεκίνο βλέπει τις ΗΠΑ ως τη μεγαλύτερη απειλή

Και η Κίνα έχει, όμως, έντονες αντιρρήσεις απέναντι στον Αμοντέι, ο οποίος έχει επίσης ζητήσει – πλην της επιβράδυνσης – περιορισμούς στις πωλήσεις εξοπλισμού παραγωγής μικροτσίπ προς το Πεκίνο και αυστηρότερο έλεγχο της μεταφοράς δεδομένων και τεχνολογίας.

Τα κινεζικά κρατικά μέσα χαρακτήρισαν τις εκκλήσεις για επιβράδυνση της AI ως προσπάθεια καθυστέρησης της κινεζικής ανάπτυξης. «Ο φόβος, η αντιπαράθεση και ο φαύλος ανταγωνισμός θα εμποδίσουν τις προσπάθειες για μια υγιή παγκόσμια διακυβέρνηση της τεχνητής νοημοσύνης», δήλωσε εκπρόσωπος του κινεζικού υπουργείου Εξωτερικών.

Οι Κινέζοι αξιωματούχοι θεωρούν ότι η μεγαλύτερη απειλή για την ασφάλεια της AI προέρχεται από τις Ηνωμένες Πολιτείες. Ο επικεφαλής των κινεζικών υπηρεσιών πληροφοριών, Τσεν Γιξίν, υποστήριξε ότι «εχθρικές δυνάμεις» μπορούν να χρησιμοποιήσουν περιεχόμενο που παράγεται από AI για τη διάδοση πολιτικών φημών ή την ανάπτυξη κυβερνοόπλων.

Και η Κίνα αρχίζει να ανησυχεί και για τον ανεξέλεγκτο κίνδυνο που γεννά η ΑΙ

Παρά τις διπλωματικές εντάσεις με τις ΗΠΑ και η Κίνα φαίνεται να αντιλαμβάνεται πλέον περισσότερο τον κίνδυνο ανεξέλεγκτης ανάπτυξης της τεχνητής νοημοσύνης.

Κινεζικά εργαστήρια εργάζονται, όπως και τα αμερικανικά, για τη δημιουργία τεχνητής υπερνοημοσύνης. Ο Σουέ Λαν, επικεφαλής κρατικής επιτροπής ειδικών για την AI, δήλωσε πρόσφατα ότι τα μοντέλα δεν πρέπει να επιτρέπεται να αυτοβελτιώνονται συνεχώς χωρίς ανθρώπινη παρέμβαση.

Τον Σεπτέμβριο, κινεζική ρυθμιστική αρχή προειδοποίησε για «ακραία απώλεια ελέγχου», μετά την αποκάλυψη της OpenAI ότι χιλιάδες πράκτορες AI είχαν ξεφύγει από δοκιμαστικά περιβάλλοντα. Το Πεκίνο έχει αντιμετωπίσει, μάλιστα, και δικά του αντίστοιχα περιστατικά: η Alibaba αποκάλυψε ότι ένας πράκτορας προγραμματισμού εξόρυξε κρυπτονομίσματα χωρίς εντολή, ενώ άλλο σύστημα προκάλεσε ανησυχίες για διαρροή δεδομένων.

Μόνη ελπίδα η συνέχεια του διαλόγου

Το μεγάλο ερώτημα που απασχολεί όσους εμπλέκονται με την υπερτεχνολογία της Τεχνητής Νοημοσύνης, είναι αν οι δύο υπερδυνάμεις μπορούν να μετατρέψουν τις κοινές ανησυχίες σε βάση για ουσιαστικές συνομιλίες.

Η Κίνα επιθυμεί περισσότερους ανεπίσημους διαλόγους μεταξύ ακαδημαϊκών και πρώην αξιωματούχων, υποστηρίζοντας ότι βοηθούν στην κατανόηση των διαφορών. Οι ΗΠΑ, ωστόσο, εμφανίζονται επιφυλακτικές, τονίζοντας, μεταξύ άλλων, ότι το Πεκίνο μπορεί να χρησιμοποιεί τέτοιες συζητήσεις για συλλογή πληροφοριών.

Ένα από τα βασικά προβλήματα – για την Ουάσινγκτον – είναι ότι η Κίνα έχει συχνά μια αυστηρά ελεγχόμενη διπλωματική προσέγγιση, με τους συμμετέχοντες να ακολουθούν προκαθορισμένες θέσεις. «Η έντονα προσχεδιασμένη κινεζική διπλωματία δεν λειτουργεί εύκολα σε ένα νέο και μεταβαλλόμενο ζήτημα όπως η τεχνητή νοημοσύνη», δήλωσε πρώην Αμερικανός αξιωματούχος.

Μια πλήρης συμφωνία για το πλαίσιο στο οποίο θα λειτουργεί και θα αναπτύσσεται η AI παραμένει – με τα σημερινά δεδομένα – δύσκολη. Ωστόσο, ειδικοί θεωρούν ότι μπορεί να υπάρξει συνεργασία σε πιο περιορισμένους τομείς: ανταλλαγή πληροφοριών για περιστατικά ασφαλείας, κοινές μεθόδους αξιολόγησης μοντέλων και μεγαλύτερη διαφάνεια μετά την κυκλοφορία νέων συστημάτων.

Οι στρατιωτικές εφαρμογές της τεχνητής νοημοσύνης θα χρειαστούν περισσότερο χρόνο για να αποτελέσουν αντικείμενο επίσημων συνομιλιών.

Για την ώρα, η ευνοϊκότερη εξέλιξη θα ήταν είναι να παραμείνουν ανοιχτοί οι δίαυλοι επικοινωνίας. Ωστόσο, η ταχύτητα με την οποία εξελίσσεται η AI και οι κίνδυνοι που τη συνοδεύουν, απαιτούν πολύ μεγαλύτερη ταχύτητα στις αποφάσεις.

Σε κατηγορηματική διάψευση της «απίστευτης ψευτιάς», όπως γράφει χαρακτηριστικά, ότι δήθεν ζητήθηκε η αλλαγή της ώρας στο πιστοποιητικό θανάτου του Γιώργου Μαζωνάκη από το νοσοκομείο Ελπίς, προχώρησε ο Άδωνις Γεωργιάδης.

«Κανένας νυν ή πρώην Κυβερνητικός παράγων, νυν ή πρώην Υπουργός ή γενικά οποιοσδήποτε δεν επικοινώνησε με κανέναν από το Νοσοκομείο «Ελπίς» για να ζητήσει την αλλαγή της ώρας στο πιστοποιητικό θανάτου του Γιώργου Μαζωνάκη. Ρώτησα ο ίδιος τον Διοικητή του Νοσοκομείου ο οποίος το διαψεύδει κατηγορηματικά» γράφει στην ανάρτησή του ο υπουργός Υγείας.

Παράλληλα καλεί «τις ανακριτικές αρχές να ανοίξουν όλα τα τηλέφωνα του Διοικητού του Νοσοκομείου και των ιατρών που παρέλαβαν από το ΕΚΑΒ τον Μαζωνάκη και που τελικά υπέγραψαν το Πιστοποιητικό Θανάτου και να εκδώσουν άμεσα ανακοίνωση για τα ευρήματα τους ώστε να μήν αφήσουμε χώρο στις συνωμοσιολογικές θεωρίες να βλάψουν πάλι ξανά την Ελλάδα, όπως τότε με τις θεωρίες της συγκάλυψης με το δυστύχημα των Τεμπών».

«Φτάνει πια με την τοξικότητα και τις συκοφαντίες» καταλήγει στην ανάρτησή του ο Άδωνις Γεωργιάδης.

Η ανάρτηση του Άδωνι Γεωργιάδη

«Αναγκάζομαι να διαψεύσω μία ακόμη απίστευτη ψευτιά που διακινείται εσχάτως, αλλά που αν την αφήσουμε να σέρνεται θα τρελάνουν τον κόσμο όπως έκαναν με τα ξυλόλια. Κανένας νυν ή πρώην Κυβερνητικός παράγων, νυν ή πρώην Υπουργός ή γενικά οποιοσδήποτε δεν επικοινώνησε με κανέναν από το Νοσοκομείο «Ελπίς» για να ζητήσει την αλλαγή της ώρας στο πιστοποιητικό θανάτου του Γιώργου Μαζωνάκη. Ρώτησα ο ίδιος τον Διοικητή του Νοσοκομείου ο οποίος το διαψεύδει κατηγορηματικά. Φυσικά καλώ τις ανακριτικές αρχές να ανοίξουν όλα τα τηλέφωνα του Διοικητού του Νοσοκομείου και των ιατρών που παρέλαβαν από το ΕΚΑΒ τον Μαζωνάκη και που τελικά υπέγραψαν το Πιστοποιητικό Θανάτου και να εκδώσουν άμεσα ανακοίνωση για τα ευρήματα τους ώστε να μήν αφήσουμε χώρο στις συνωμοσιολογικές θεωρίες να βλάψουν πάλι ξανά την Ελλάδα, όπως τότε με τις θεωρίες της συγκάλυψης με το δυστύχημα των Τεμπών. Φτάνει πια με την τοξικότητα και τις συκοφαντίες».

Τραγική κατάληξη είχε ο καβγάς που είχαν σήμερα, Κυριακή, λίγο πριν τις 10 το πρωί ένας 82χρονος με έναν 76χρονο στην Ακτή Βουλιαγμένης με τον πρώτο να χάνει τη ζωή του.

Σύμφωνα με πληροφορίες που εξετάζει η αστυνομία ο τσακωμός φέρεται να έγινε για μια ξαπλώστρα σε κατάστημα.

Κατά τις ίδιες πληροφορίες και υπό συνθήκες που διερευνώνται οι δύο άνδρες ήρθαν στα χέρια με τον 82χρονο να ξυλοκοπείται από τον 76χρονο και μια 21χρονη που ήταν μαζί του.

Μετά τον καβγά ο 82χρονος μεταφέρθηκε στο νοσοκομείο Ασκληπιείο Βούλας όπου κατέληξε περίπου μια ώρα μετά το περιστατικό.

Ο 76χρονος και η 21χρονη που ήταν μαζί του κρατούνται στο ΑΤ Βάρης Βούλας Βουλιαγμένης ενώ κατά πληροφορίες έχει προσαχθεί ο ιδιοκτήτης του καταστήματος μέσα στο οποίο έγινε ο μοιραίος καβγάς

Αντιμέτωπη με μία από τις σοβαρότερες κρίσεις των τελευταίων ετών βρίσκεται η ελληνική ακτοπλοΐα, καθώς η εκτόξευση των τιμών των ναυτιλιακών καυσίμων ανατρέπει τους οικονομικούς σχεδιασμούς των εταιρειών και επαναφέρει στο τραπέζι το ενδεχόμενο δραστικών περικοπών στο δίκτυο των δρομολογίων.

Το κόστος των καυσίμων, το οποίο αποτελεί τη σημαντικότερη λειτουργική δαπάνη για τις ακτοπλοϊκές επιχειρήσεις, έχει υπερδιπλασιαστεί μέσα σε διάστημα μικρότερο του ενός έτους. Σύμφωνα με παράγοντες της αγοράς, η ενεργειακή δαπάνη εκτιμάται ότι απορροφά πλέον κατά μέσο όρο περίπου το 60% του συνολικού λειτουργικού κόστους των εταιρειών, περιορίζοντας ασφυκτικά τα περιθώρια αντίδρασής τους.

Η πίεση δεν περιορίζεται, όμως, μόνο στην πλευρά του κόστους. Ο υψηλός πληθωρισμός και η συρρίκνωση του διαθέσιμου εισοδήματος απειλούν να περιορίσουν τη ζήτηση για μετακινήσεις, δημιουργώντας ένα εξαιρετικά δυσμενές περιβάλλον για τον κλάδο. Οι ακτοπλοϊκές καλούνται, επομένως, να αντιμετωπίσουν ταυτόχρονα την αύξηση των δαπανών τους και τον κίνδυνο μείωσης της επιβατικής κίνησης.

Από τα 658 στα 1.300 ευρώ ο τόνος

Το μέγεθος της επιβάρυνσης αποτυπώνεται στην πορεία της τιμής του ναυτιλιακού καυσίμου. Από τα 658 ευρώ ανά μετρικό τόνο στα τέλη του 2025, η τιμή ξεπέρασε για σειρά μηνών το όριο των 1.000 ευρώ, φτάνοντας το τελευταίο διάστημα ακόμη και στα 1.300 ευρώ ανά τόνο.

Η εξέλιξη αυτή μεταφράζεται σε εκατοντάδες εκατομμύρια ευρώ πρόσθετων δαπανών για την ελληνική ακτοπλοΐα. Εκπρόσωποι του κλάδου υπολογίζουν ότι το 2025 οι εταιρείες κατέβαλαν συνολικά περίπου 500 εκατ. ευρώ για την προμήθεια ναυτιλιακών καυσίμων. Με βάση τα σημερινά επίπεδα τιμών, ο αντίστοιχος ετήσιος λογαριασμός μπορεί να ξεπεράσει το 1 δισ. ευρώ.

Η σύγκριση με τον συνολικό κύκλο εργασιών του κλάδου, ο οποίος κινείται περίπου στα 1,2 δισ. ευρώ, καταδεικνύει την κρισιμότητα της κατάστασης. Εάν οι τιμές παραμείνουν σε αυτά τα επίπεδα, το ενεργειακό κόστος κινδυνεύει να απορροφήσει το μεγαλύτερο μέρος των εσόδων, αφήνοντας ελάχιστα περιθώρια για μισθοδοσία, συντήρηση πλοίων, λιμενικά τέλη, χρηματοοικονομικές υποχρεώσεις και νέες επενδύσεις.

Ακτοπλοΐα: Παγωμένα εισιτήρια και περιορισμένα περιθώρια αντίδρασης

Η κρίση αποκτά ακόμη μεγαλύτερες διαστάσεις επειδή οι τιμές των ακτοπλοϊκών εισιτηρίων, τόσο για τους επιβάτες όσο και για τα φορτηγά, έχουν παραμείνει αμετάβλητες για διάστημα μεγαλύτερο των δύο ετών.

Η συγκράτηση των ναύλων αποτέλεσε βασική επιδίωξη του Υπουργείου Ναυτιλίας και της κυβέρνησης, προκειμένου να διατηρηθεί το μεταφορικό κόστος σε προσιτά επίπεδα για τους κατοίκους των νησιών, τους επισκέπτες και τις επιχειρήσεις. Ωστόσο, η απόσταση μεταξύ των σταθερών εσόδων και του ταχέως αυξανόμενου λειτουργικού κόστους διευρύνεται συνεχώς.

Μία ενδεχόμενη αύξηση των εισιτηρίων θα μπορούσε να αντισταθμίσει μέρος των απωλειών, αλλά ταυτόχρονα θα επιβάρυνε τα νοικοκυριά και την εφοδιαστική αλυσίδα των νησιών. Θα μπορούσε επίσης να πλήξει περαιτέρω τη ζήτηση, σε μία περίοδο κατά την οποία οι καταναλωτές περιορίζουν ήδη τις δαπάνες τους εξαιτίας του πληθωρισμού.

Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, οι εταιρείες στρέφονται στην πρώτη γραμμή άμυνας που διαθέτουν…τον περιορισμό της προσφερόμενης χωρητικότητας.

Αποσύρονται πλοία και μειώνονται τα δρομολόγια

Οι πρώτες παρεμβάσεις στο ακτοπλοϊκό δίκτυο έχουν ήδη αρχίσει να γίνονται ορατές. Τρία πλοία που εκτελούσαν δρομολόγια από το λιμάνι της Ραφήνας –δύο συμβατικά επιβατηγά-οχηματαγωγά και ένα ταχύπλοο– έχουν αποδρομολογηθεί. Παράλληλα, ένα ακόμη μεγάλο συμβατικό πλοίο έχει διακόψει τα δρομολόγιά του από τον Πειραιά.

Οι κινήσεις αυτές θεωρούνται μόνο η αρχή μιας ευρύτερης προσπάθειας περιορισμού του κόστους. Κατά τη χειμερινή περίοδο αναμένεται περαιτέρω αναδιάρθρωση του δικτύου, είτε μέσω της απόσυρσης πρόσθετων πλοίων είτε με τη μείωση της συχνότητας των δρομολογίων.

Οι εταιρείες θα επιχειρήσουν να προσαρμόσουν τη χωρητικότητα στα χαμηλότερα επίπεδα της εποχικής ζήτησης, αποφεύγοντας την εκτέλεση δρομολογίων με χαμηλές πληρότητες και υψηλή κατανάλωση καυσίμου. Ωστόσο, η επιλογή αυτή ενδέχεται να περιορίσει τις διαθέσιμες συνδέσεις, κυρίως για τα μικρότερα και πιο απομακρυσμένα νησιά.

Πρόσθετη επιβάρυνση από τα δικαιώματα ρύπων στην ακτοπλοΐα

Στην ήδη δύσκολη εξίσωση προστίθεται και το κόστος συμμόρφωσης με το ευρωπαϊκό σύστημα εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών, γνωστό ως ETS. Οι ακτοπλοϊκές εταιρείες που δραστηριοποιούνται στις γραμμές της Αδριατικής επιβαρύνονται και με την αγορά δικαιωμάτων για τις εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα.

Το κόστος αυτό ενισχύει ακόμη περισσότερο τις πιέσεις στα αποτελέσματα των επιχειρήσεων, ιδιαίτερα για τα συμβατικά πλοία μεγαλύτερης ηλικίας και υψηλότερης κατανάλωσης. Παράλληλα, οι εταιρείες καλούνται να χρηματοδοτήσουν την πράσινη μετάβαση των στόλων τους σε μία περίοδο κατά την οποία οι άμεσες λειτουργικές ανάγκες απορροφούν το μεγαλύτερο μέρος της ρευστότητάς τους.

Φόβοι για λουκέτα και στις μικρότερες εταιρείες

Παράγοντες της ακτοπλοΐας δεν αποκλείουν πλέον το ενδεχόμενο να βρεθούν μικρότερες εταιρείες αντιμέτωπες με προβλήματα βιωσιμότητας. Οι επιχειρήσεις αυτές διαθέτουν συνήθως πιο περιορισμένη ρευστότητα, μικρότερο στόλο και λιγότερες δυνατότητες να κατανείμουν το αυξημένο κόστος σε μεγαλύτερο αριθμό γραμμών.

Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί η δυνατότητά τους να συνεχίσουν να εξυπηρετούν τις άγονες γραμμές κατά τη χειμερινή περίοδο. Η διατήρηση αυτών των συνδέσεων είναι κρίσιμη για την κοινωνική και οικονομική συνοχή της νησιωτικής Ελλάδας, καθώς εξασφαλίζει τη μετακίνηση κατοίκων, εργαζομένων και εμπορευμάτων ακόμη και σε περιόδους πολύ χαμηλής ζήτησης.

Το ετήσιο κονδύλι για τις συμβάσεις δημόσιας υπηρεσίας έχει αυξηθεί σημαντικά σε σύγκριση με το 2019 και βρίσκεται σήμερα περίπου στα 170 εκατ. ευρώ. Παρά ταύτα, εκπρόσωποι του κλάδου εκτιμούν ότι δεν επαρκεί για να καλύψει την εκρηκτική αύξηση του ενεργειακού κόστους και ζητούν αναπροσαρμογή των αποζημιώσεων.

Στο τραπέζι τα κυβερνητικά μέτρα

Η κυβέρνηση αναμένεται να ανακοινώσει μέτρα για τον περιορισμό των επιπτώσεων του ενεργειακού πληθωρισμού, με τα συναρμόδια υπουργεία να εξετάζουν εναλλακτικά σενάρια στήριξης. Στις σχετικές συζητήσεις εμπλέκονται τα Υπουργεία Ναυτιλίας, Μεταφορών και Οικονομικών.

Το ζητούμενο είναι να διαμορφωθεί ένα πλαίσιο που θα περιορίζει την οικονομική επιβάρυνση των εταιρειών, χωρίς να μεταφέρει ολόκληρο το κόστος στους επιβάτες και στις επιχειρήσεις των νησιών. Στον κλάδο, πάντως, επικρατεί η εκτίμηση ότι, εάν οι τιμές των καυσίμων παραμείνουν κοντά στα σημερινά επίπεδα, οι απώλειες δεν θα μπορέσουν να απορροφηθούν αποκλειστικά από τις ακτοπλοϊκές.

Το επόμενο διάστημα θεωρείται καθοριστικό. Χωρίς πρόσθετες παρεμβάσεις, η περικοπή δρομολογίων, η απόσυρση πλοίων και η ενίσχυση των άγονων γραμμών ενδέχεται να μετατραπούν από προσωρινές λύσεις διαχείρισης της κρίσης σε μόνιμα χαρακτηριστικά του ακτοπλοϊκού χάρτη της χώρας.

Ο Δημήτρης Γιαννακόπουλος και οι Παναγιώτης και Γιώργος Αγγελόπουλος αναμένεται να καθίσουν στο ίδιο τραπέζι στις 5 Οκτωβρίου, στην κρίσιμη συνάντηση των ιδιοκτητών των ομάδων της EuroLeague.

Ο τόπος που επιλέχθηκε είναι η ιστορική Villa d’Este στο Τσερνόμπιο, στη λίμνη Κόμο, και το αντικείμενο της συζήτησης συνοψίστηκε από τον διευθύνοντα σύμβουλο της EuroLeague Basketball, Τσους Μπουένο, σε τέσσερις λέξεις: «Το μέλλον της διοργάνωσης».

Ο Μπουένο μίλησε στους εκπροσώπους του Τύπου στο Άμπου Ντάμπι, στο περιθώριο του νεοσύστατου EuroLeague Super Cup, και επιβεβαίωσε ότι περιμένει στη συνάντηση τόσο τον διοικητικό ηγέτη του Παναθηναϊκού όσο και τους ιδιοκτήτες του Ολυμπιακού. Σύμφωνα με όσα ανέφερε, στη Villa d’Este αναμένεται να δώσει το «παρών» η συντριπτική πλειονότητα των ιδιοκτητών των ομάδων.

Η παρουσία των τριών Ελλήνων παραγόντων αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα λόγω της σχέσης τους με δύο από τις ομάδες-μετόχους της διοργάνωσης, αλλά και επειδή Γιαννακόπουλος και Αγγελόπουλοι θα βρεθούν μαζί σε μία τέτοια διαδικασία έπειτα από μεγάλο χρονικό διάστημα.

Η ατζέντα της συνάντησης στο Κόμο

Η υπό διαμόρφωση πρόταση του ΝΒΑ για εξαγορά της EuroLeague δεν αναμένεται, σύμφωνα με τις πληροφορίες που παρουσιάστηκαν, να αποτελέσει αντικείμενο της συνεδρίασης. Το βάρος θα πέσει στην ανάπτυξη της διοργάνωσης, στην οικονομική προοπτική της και στο μοντέλο των σταθερών αδειών για τις ομάδες που ενδιαφέρονται να ενταχθούν.
Συνολικά 17 ομάδες φέρονται να έχουν εκδηλώσει ενδιαφέρον, ενώ οι 12 από αυτές εκτιμάται ότι διαθέτουν τις βασικές προϋποθέσεις. Στην αξιολόγηση περιλαμβάνονται το γήπεδο, η δυναμική του κόσμου, η δυνατότητα δημιουργίας ανταγωνιστικής ομάδας και, κυρίως, η οικονομική επάρκεια. Οι ενδιαφερόμενοι θα πρέπει να καταθέσουν αποδεικτικά στοιχεία για τη διαθεσιμότητα των απαιτούμενων κεφαλαίων.

Στους υποψηφίους περιλαμβάνεται και ο ΠΑΟΚ. Η παρουσία του Αριστοτέλη Μυστακίδη στο Άμπου Ντάμπι για το EuroLeague Super Cup συνδέεται με το ενδιαφέρον της ομάδας της Θεσσαλονίκης να συμμετάσχει στην κορυφαία ευρωπαϊκή διασυλλογική διοργάνωση από την επόμενη αγωνιστική περίοδο.

Από 500 εκατ. έως 1 δισ. ευρώ για νέα γήπεδα

Μία από τις σημαντικότερες πληροφορίες αφορά στην εξεύρεση κατασκευαστικής εταιρείας που ενδιαφέρεται να συνεργαστεί ως χορηγός και να διαθέσει κεφάλαια από 500 εκατ. έως 1 δισ. ευρώ για γηπεδικά έργα. Η υποστήριξη θα μπορούσε να αφορά είτε στην κατασκευή νέων εγκαταστάσεων είτε σε εκτεταμένες αναβαθμίσεις υφιστάμενων γηπέδων.

Ως ενδεικτικά παραδείγματα αναφέρθηκαν η Μπαρτσελόνα και ο ΠΑΟΚ. Εφόσον κάποια ομάδα προχωρήσει σε σχέδιο νέου γηπέδου και καλύπτει τις απαιτούμενες προϋποθέσεις, η συγκεκριμένη εταιρεία θα μπορούσε να συμμετάσχει στη χρηματοδότηση και στην υλοποίηση του έργου.

Το ποσό έχει ιδιαίτερη σημασία για τη διεύρυνση της EuroLeague, καθώς η ποιότητα και η εμπορική αξιοποίηση των εγκαταστάσεων αποτελούν κρίσιμα κριτήρια για τις νέες συμμετοχές. Παράλληλα, η διοργάνωση αναζητά τρόπους να αυξήσει τα έσοδά της και να περιορίσει την οικονομική απόσταση που τη χωρίζει από το ευρωπαϊκό ποδόσφαιρο.

Το σχέδιο των 24 ομάδων και των δύο περιφερειών

Στην ατζέντα βρίσκεται και η πιθανή αύξηση των ομάδων στις 24. Το σχέδιο προβλέπει διαφορετική δομή του προγράμματος, με μείωση των αγώνων κατά τέσσερις και, σε μεταγενέστερη φάση, τη δημιουργία δύο περιφερειών στα πρότυπα του ΝΒΑ.

Η EuroLeague εξετάζει επίσης τη διοργάνωση τουρνουά κατά τη διάρκεια της αγωνιστικής περιόδου, καθώς και τη δημιουργία θερινών διοργανώσεων για την ανάπτυξη νέων παικτών. Ανοιχτό εμφανίζεται και το ενδεχόμενο μελλοντικών αγώνων ανάμεσα στην πρωταθλήτρια της EuroLeague και την πρωταθλήτρια του ΝΒΑ.

Αντίθετα, κλειστό παραμένει προς το παρόν το ζήτημα της επιστροφής των ρωσικών ομάδων. Από τα δεδομένα που παρουσιάστηκαν στο Άμπου Ντάμπι δεν προκύπτει άμεση επανένταξή τους στη διοργάνωση.

Η υπόθεση Γουόκαπ και οι νέοι κανόνες

Ξεχωριστό κεφάλαιο αποτελεί η υπόθεση του Τόμας Γουόκαπ, μετά την καταγγελία του συμβολαίου του με τον Ολυμπιακό και την προσέγγισή του από την Ντουμπάι. Η EuroLeague άνοιξε έρευνα για τις συνθήκες της προσέγγισης, επιδιώκοντας να καθορίσει σαφέστερους κανόνες για αντίστοιχες περιπτώσεις.

Στο επίκεντρο βρέθηκαν και οι προαιρετικές επεκτάσεις διάρκειας ενός έτους στα συμβόλαια. Η διοργανώτρια αρχή δεν απορρίπτει τη χρήση τους, απαιτεί όμως οι σχετικοί όροι να είναι απολύτως σαφείς και αποδεκτοί από τις δύο πλευρές.
Η συνεδρίαση της 5ης Οκτωβρίου δεν αποτελεί μία τυπική συνάντηση ιδιοκτητών. Τα 17 ενδιαφερόμενα σωματεία, η προοπτική των 24 ομάδων, η πιθανή χρηματοδότηση γηπέδων με έως 1 δισ. ευρώ και η ανάγκη αυστηρότερων κανονισμών συνθέτουν την ατζέντα μιας συνολικής αναδιοργάνωσης. Εκεί θα κριθεί σε σημαντικό βαθμό ποια μορφή θέλει να αποκτήσει η EuroLeague και με ποιους οικονομικούς όρους θα επιχειρήσει την επόμενη ανάπτυξή της.

Aυξημένη είναι η κινητικότητα στην Ουάσινγκτον εν μέσω κλιμάκωσης της κρίσης στην Υεμένη, με τον Ντόναλντ Τραμπ να επιστρέφει πιο νωρίς από το προγραμματισμένο στον Λευκό Οίκο ενώ οι αμερικανικές Αρχές καλούν τους πολίτες τους που βρίσκονται σε χώρες της Μέσης Ανατολής να είναι σε επαγρύπνηση.

Οι δημοσιογράφοι που συνοδεύουν τον Αμερικανό πρόεδρο στο Κάμπ Ντέιβιντ, την εξοχική του κατοικία, ειδοποιήθηκαν ότι επιστρέφει αργά το Σάββατο (ξημερώματα Κυριακής στην Ελλάδα).

Δεν αναφέρθηκαν οι λόγοι για την αλλαγή του προγράμματος.

Εν τω μεταξύ, οι Ηνωμένες Πολιτείες κάλεσαν τους πολίτες τους σε εννέα χώρες της Μέσης Ανατολής να επιδείξουν αυξημένη επαγρύπνηση, καθώς οι συγκρούσεις μεταξύ της Σαουδικής Αραβίας και των Χούθι στην Υεμένη ενδέχεται να κλιμακωθούν ραγδαία.

Οι πρεσβείες των ΗΠΑ στον Λίβανο, το Μπαχρέιν, το Κουβέιτ, την Ιορδανία, το Κατάρ, το Ιράκ, το Ισραήλ, το Ομάν, τη Σαουδική Αραβία και την Τουρκία εξέδωσαν επείγουσες προειδοποιήσεις ασφαλείας για τους Αμερικανούς πολίτες στη Μέση Ανατολή, μετά την κλιμάκωση των περιφερειακών εντάσεων.

Το περιβάλλον ασφαλείας παραμένει περίπλοκο και ο κίνδυνος απρόβλεπτης κλιμάκωσης παραμένει υπαρκτός, τονίζεται σχετικά. Οι αμερικανικές αρχές εκτιμούν μάλιστα ότι η στρατιωτική αντιπαράθεση μεταξύ Χούθι και Σαουδικής Αραβίας μπορεί να «κλιμακωθεί ραγδαία».

Προειδοποιούνται παράλληλα οι πολίτες για πιθανές ακυρώσεις πτήσεων, κλείσιμο εναέριου χώρου και ευρύτερες διαταραχές στις αεροπορικές μετακινήσεις.

Η Uber υποχρεώθηκε να καταβάλει 40 εκατομμύρια δολάρια στην οικογένεια μιας 23χρονης που έχασε τη ζωή της σε αυτοκινητόδρομο της Καλιφόρνιας, αφού ο οδηγός της εταιρείας μεταφορών φέρεται να σταμάτησε το αυτοκίνητο και να της ζήτησε να βγει από αυτό.

Η Έμιλι Νορμαντίν-Πάρκερ είχε κλείσει ένα Uber για να επιστρέψει στο σπίτι μαζί με μια φίλη της στις 12 Αυγούστου 2023, πριν η φίλη της κάνει εμετό μέσα στο αυτοκίνητο, όπως προκύπτει από τα δικαστικά έγγραφα.

Οι γονείς της δήλωσαν ότι ο οδηγός σταμάτησε στην άκρη του αυτοκινητόδρομου και ανάγκασε τις γυναίκες, οι οποίες ήταν μεθυσμένες, να βγουν από το αυτοκίνητο, μετά από αυτό ένα άλλο όχημα χτύπησε η Νορμαντίν-Πάρκερ και τη σκότωσε.

Η Uber είχε υποστηρίξει ότι ο οδηγός ήταν ανεξάρτητος συνεργάτης και ότι η εταιρεία δεν ήταν υπεύθυνη για τις πράξεις του, αναφέρει το BBC.

«Η Έμιλι έκανε ό,τι η Uber λέει στους επιβάτες να κάνουν – πήρε την υπεύθυνη απόφαση να μην οδηγήσει και εμπιστευτήκαμε την Uber να την φέρει σπίτι με ασφάλεια», δήλωσαν οι γονείς της σε ανακοίνωση σχετικά με την κόρη τους, απόφοιτο του Πανεπιστημίου της Καλιφόρνιας στο Λος Άντζελες. «Αυτή η εμπιστοσύνη κόστισε τη ζωή της κόρης μας», προσθέτουν.

Ο δικαστής Ρίτσαρντ Στόουν διέταξε την εταιρεία μεταφορών να καταβάλει το χρηματικό ποσό στους γονείς της Νορμαντίν-Πάρκερ μετά από μια πενθήμερη διαδικασία διαιτησίας. Πρόκειται για εναλλακτικό τρόπο επίλυσης διαφορών εκτός δικαστηρίου με τη συμμετοχή ενός εξειδικευμένου διαιτητή, στην περίπτωση αυτή ενός συνταξιούχου δικαστή.

Οι δικηγόροι που εκπροσώπησαν την οικογένεια ανέφεραν ότι, αφού άφησε τις γυναίκες στον αυτοκινητόδρομο, ο οδηγός, Βου Τραν, δεν κάλεσε βοήθεια. Αντ” αυτού, έβγαλε το αυτοκίνητο από τον δρόμο για να καλέσει την Uber και να απαιτήσει να χρεώσουν τη Νόρμαντιν-Πάρκερ για τον καθαρισμό του οχήματος.

Το δικηγορικό γραφείο που εκπροσωπεί την οικογένεια ανέφερε, μάλιστα, ότι η Uber είχε αρχικά προτείνει συμβιβασμό που θα έδινε στους γονείς 10 εκατομμύρια δολάρια και θα τους υποχρέωνε να μην μιλήσουν για το περιστατικό, κάτι που εκείνοι αρνήθηκαν.

Τα πρόσφατα περιστατικά αρπαγών αλυσίδας από τον λαιμό ανυποψίαστων γυναικών στο κέντρο της Αθήνας, αλλά και η σχεδόν άμεση σύλληψη των δραστών έφερε στην επιφάνεια το ζήτημα της αστυνόμευσης του κέντρου της Αθήνας, με όλες τις ιδιαιτερότητες που αυτό έχει.

Σύμφωνα με πληροφορίες από αρμόδιες αστυνομικές πηγές, οι συλλήψεις των «αλυσιδάκηδων» λίγη ώρα μετά ή ακόμη και επ” αυτοφώρω, όπως έγινε χθες στον “Αγιο Παντελεήμονα, αλλά και στις αρχές της εβδομάδας στην περιοχή της Ακρόπολης και στην πλατεία Βικτωρίας, φαίνεται ότι δεν είναι τυχαίες, αλλά είναι αποτέλεσμα της υλοποίησης ειδικών επιχειρησιακών σχεδίων που έχουν μπει σε εφαρμογή από τη Γενική Αστυνομική Διεύθυνση Αττικής. Το επιχειρησιακό σχέδιο περιλαμβάνει, εκτός των άλλων, χαρτογράφηση των περιοχών της Αθήνας, ευέλικτες ομάδες επέμβασης, καθώς και διαδραστική σχέση και στενή επικοινωνία με επαγγελματίες του κέντρου και χρήση drone που δίνουν εικόνα σε πραγματικό χρόνο στις υπηρεσίες της ΕΛ.ΑΣ. Ειδικότερα, όπως αναφέρουν οι αξιωματικοί της ΕΛ.ΑΣ, στο κέντρο της πόλης υπάρχουν πολλές αστυνομικές δυνάμεις που συμμετέχουν σε ένα ευρύ πλέγμα αστυνόμευσης με συνέργεια πολλών ομάδων της Γ.Α.Δ.Α, της Αστυνομίας Αθηνών, της “Αμεσης Δράσης και της Ασφάλειας και αναπτύσσονται ειδικά επιχειρησιακά σχέδια, αναλόγως με τις ανάγκες που κατά διαστήματα παρατηρούνται.

Πρόκειται για ένα σχέδιο με δυναμική που αναπροσαρμόζεται διαρκώς και ως κύριο σκοπό έχει την πρόληψη της λεγόμενης μικροεγκληματικότητας ή των εγκλημάτων του δρόμου, όπως και άλλων παραβατικών συμπεριφορών σε βάρος των πολιτών.

Το σύνθετο πλέγμα αστυνόμευσης περιλαμβάνει σημαντική αύξηση της αστυνομικής παρουσίας, από τη μία με εμφανή αστυνόμευση με στοχευμένους ελέγχους και προσαγωγές ύποπτων ατόμων και από την άλλη με αφανή αστυνόμευση, καταστολή και σύλληψη των δραστών.

Αυτή την περίοδο, όπως λένε τα στελέχη της ΕΛ.ΑΣ, το ειδικό αστυνομικό σχέδιο έχει ως στόχο τον εντοπισμό και τη σύλληψη των ατόμων εκείνων που ανά ομάδες με τη χρήση βίας αρπάζουν αλυσίδες από τον λαιμό κυρίως γυναικών που περπατούν στους δρόμους της Αθήνας. Οι δράστες, όπως προκύπτει από τις συλλήψεις είναι, στην πλειοψηφία τους, νεαρά άτομα αιγυπτιακής καταγωγής.

Ειδικότερα, σύμφωνα με στοιχεία της Ασφάλειας, μέσα στο 2026, οι περισσότερες αρπαγές αλυσίδων έχουν καταγραφεί στην περιοχή της Ομόνοιας με 37 περιπτώσεις. Γι” αυτές έχουν συλληφθεί 17 άτομα. 36 περιπτώσεις αφαίρεσης αλυσίδων καταγράφηκαν στην περιοχή του Αγίου Παντελεήμονα, όπου συνελήφθησαν ως δράστες 10 άτομα, επίσης 23 υποθέσεις αναφέρθηκαν στις περιοχές των Πατησίων και της Ακροπόλεως, όπου έγιναν 8 και 13 συλλήψεις δραστών αντίστοιχα. Ξεχωριστή περίπτωση η περιοχή αρμοδιότητας της Υποδιεύθυνσης Ασφάλειας Αθηνών, όπου σημειώθηκαν 10 υποθέσεις αρπαγής αλυσίδων και έγιναν 15 συλλήψεις.

Το σχέδιο αστυνόμευσης, σύμφωνα με την ΕΛ.ΑΣ, «σαρώνει» 24 ώρες το 24ωρο, όλες τις ημέρες της εβδομάδας, ολόκληρο το κέντρο της Αθήνας, το οποίο έχει χωριστεί σε τομείς ανάλογα με τις ιδιαιτερότητες που έχουν καταγραφεί. Όπως αναφέρει στο ΑΠΕ ΜΠΕ ανώτατος αξιωματικός γίνεται διαρκής χαρτογράφηση όλων των λεγόμενων «καυτών» περιοχών του κέντρου και των διαφορετικών αναγκών αστυνόμευσης, λαμβάνοντας υπ” όψη και τις καταγγελίες, τα παράπονα και φυσικά τα στατιστικά στοιχεία που αποτυπώνουν την κατάσταση. «Σε κάθε περίπτωση», τονίζει «η αστυνομία είναι εδώ, αντιδρά και ανταποκρίνεται». Το σχέδιο αυτό αποφασίστηκε σε συσκέψεις, υπό την εποπτεία του ίδιου του Υπουργού Προστασίας του Πολίτη, Μιχάλη Χρυσοχοΐδη, όταν καταγράφηκαν οι ιδιαιτερότητες και τα προβλήματα που παρατηρούνται στην Αθήνα.

Αυτό το σύνθετο πλέγμα αστυνόμευσης, υλοποιείται από τις ομάδες της Υποδιεύθυνσης Περιπολιών της Διεύθυνσης Αστυνομίας Αθηνών, πάντα σε συνέργεια με τη Γ.Α.Δ.Α και την “Αμεση δράση και περιλαμβάνει σημαντική αύξηση της αστυνομικής παρουσίας, με έμφαση στα σημεία τουριστικού ενδιαφέροντος του κέντρου της πόλης.

Ειδικότερα, σύμφωνα με το επιχειρησιακό σχέδιο όλα τα «επίμαχα» σημεία καλύπτονται με περιπολίες που πραγματοποιούν: δίκυκλα, πεζοί αστυνομικοί, ειδικές ομάδες εμφανούς αστυνόμευσης, με ποδήλατα, με συμβατικά οχήματα, με μικρά ηλεκτρικά αυτοκίνητα -ιδίως στο ιστορικό τρίγωνο- που μπορούν λόγω μεγέθους να έχουν πιο εύκολη πρόσβαση και με σκούτερ. Στις περιπολίες συμμετέχουν αστυνομικοί της “Αμεσης Δράσης, κυρίως της ΔΙ.ΑΣ, αλλά και της Ασφάλειας, όπως και ομάδες ΟΠΚΕ, ενώ ακόμη και drones έχουν επιστρατευτεί για να περιπολούν από ψηλά.

Οι αστυνομικοί πραγματοποιούν συνεχείς παρεμβάσεις και σε χώρους συναθροίσεων, όπως πλατείες, άλση κ.λ.π., ενώ διενεργούν ελέγχους και προσαγωγές.

Ο πρώτος τομέας σύμφωνα πάντα με το επιχειρησιακό σχέδιο της Γ.Α.Δ.Α. περικλείει όλο το λεγόμενο τουριστικό κομμάτι της Αθήνας: Διονυσίου Αρεοπαγίτου, Φιλοπάππου, ιστορικό κέντρο, Παναθηναϊκό Στάδιο, Ζάππειο, Πλάκα, Αναφιώτικα, Θησείο, Αποστόλου Παύλου, Ακρόπολη, Ερμού, Μοναστηράκι, Ψυρρή.

Έπειτα από την επίθεση τον περασμένο Ιούλιο σε ζευγάρι τουριστών από τις ΗΠΑ, στη Διονυσίου Αρεοπαγίτου, στην Ακρόπολη, οι αστυνομικές δυνάμεις που περιπολούν στην ευρύτερη περιοχή ενισχύθηκαν. Καθημερινά «χτενίζουν» όλους τους «τουριστικούς» δρόμους, προκειμένου αφενός να εμπεδώσουν το αίσθημα ασφάλειας στους επισκέπτες, όπως και στους κατοίκους του κέντρου, αφετέρου δε, να παρέμβουν άμεσα σε οτιδήποτε προκύψει, αφού οι εγκληματικές ομάδες, που δρουν στο κέντρο εκμεταλλεύονται τον συνωστισμό, προκειμένου να δράσουν.

Ο Γενικός Αστυνομικός Διευθυντής Αττικής, Υποστράτηγος Αθανάσιος Κάμπρας, που είναι στην ουσία επικεφαλής όλων των αστυνομικών ομάδων που αποτελούν την αιχμή του δόρατος για την καταπολέμηση της εγκληματικότητας στο κέντρο της Αθήνας για τον όλο σχεδιασμό, δήλωσε σχετικά στο ΑΠΕ ΜΠΕ:

«Έχουμε εκπονήσει και εφαρμόζουμε ένα ολοκληρωμένο επιχειρησιακό σχέδιο με δυναμικό χαρακτήρα, το οποίο δεν παραμένει στατικό, αλλά προσαρμόζεται διαρκώς στα δεδομένα, στις πληροφορίες και στις ανάγκες που προκύπτουν καθημερινά. Με βάση την αξιολόγηση αυτών των στοιχείων, σχεδιάζουμε και υλοποιούμε στοχευμένες δράσεις, αξιοποιώντας κάθε φορά τις κατάλληλες αστυνομικές δυνάμεις και συγκροτώντας επιχειρησιακές ομάδες ανάλογα με τη φύση και τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του προβλήματος που καλούμαστε να αντιμετωπίσουμε. Βασικός και αδιαπραγμάτευτος στόχος μας είναι η ασφάλεια των κατοίκων, των εργαζομένων και των επισκεπτών στο κέντρο της Αθήνας. Μιλάμε για το κέντρο μιας μεγάλης ευρωπαϊκής πρωτεύουσας, με αυξημένες και σύνθετες απαιτήσεις αστυνόμευσης. Το έργο μας είναι δύσκολο και το επιχειρησιακό περιβάλλον ιδιαίτερα απαιτητικό. Διαθέτουμε, όμως, σημαντικές δυνατότητες, έμπειρο προσωπικό και, κυρίως, τη βούληση να αξιοποιήσουμε με τον αποτελεσματικότερο τρόπο κάθε διαθέσιμο μέσο. Η παρουσία μας θα είναι συνεχής, οργανωμένη και στοχευμένη. Είμαστε αποφασισμένοι να περιορίσουμε δραστικά τις εστίες παραβατικότητας, να αντιμετωπίσουμε με συνέπεια τα φαινόμενα που επιβαρύνουν την καθημερινότητα των πολιτών και να ενισχύσουμε ουσιαστικά το αίσθημα ασφάλειας στις γειτονιές της Αθήνας.

Η ασφάλεια δεν εξασφαλίζεται με μία μεμονωμένη επιχείρηση. Απαιτεί καθημερινή παρουσία, σωστή αξιολόγηση των δεδομένων, ευελιξία στον σχεδιασμό και άμεση επιχειρησιακή ανταπόκριση. Σε αυτή την κατεύθυνση εργαζόμαστε συστηματικά και με συνέπεια».

Η χαρτογράφηση του κέντρου και της εγκληματικότητας στην Αθήνα

Στο πλαίσιο του σχεδίου αντιμετώπισης της μικροεγκληματικότητας και των στοχευμένων αστυνομικών δράσεων, στο ιστορικό κέντρο και ειδικά στο Θησείο, το Μοναστηράκι, την Πλάκα και την Ακρόπολη το 2025 από τους αστυνομικούς που είναι στις πεζές περιπολίες συνελήφθησαν συνολικά 520, κυρίως «πορτοφολάδες», εκ των οποίων 309 αλλοδαποί και 211 ημεδαποί και το πρώτο οκτάμηνο του 2026, 237 αλλοδαποί και 197 ημεδαποί.

Ο Αστυνόμος Α” Ιωάννης Κωνσταντακάκης είναι επικεφαλής αυτής της ειδικής αστυνομικής ομάδας της Υποδιεύθυνσης Πεζών Περιπολιών της Διεύθυνσης Αστυνομίας Αθηνών που ξεκινάει το… σάρωμα από το Θησείο- Μοναστηράκι και φθάνει μέχρι την Πλάκα καλύπτοντας και την Ακρόπολη. Οι αστυνομικοί της ομάδας περιπολούν σε όλο το εμπορικό κέντρο και έχουν αναπτύξει διαδραστική σχέση με τους επαγγελματίες της περιοχής. Ο ίδιος λέει ότι επιτελεί μια μορφή κοινοτικής αστυνόμευσης. Πάντως γι” αυτή τη σημαντική προσφορά του στην καταπολέμηση της εγκληματικότητας στο κέντρο της Αθήνας τιμήθηκε πρόσφατα από τον Εμπορικό Σύλλογο Αθηνών. Μιλώντας στο ΑΠΕ ΜΠΕ σημειώνει την καλή συνεργασία και τη σημασία της διαδραστικότητας της αστυνομίας με τους πολίτες. «Εμείς κινούμαστε στο εμπορικό κέντρο, με πολιτικά ρούχα. Κάθε πρωί θα περάσουμε από τα καταστήματα θα πούμε την καλημέρα μας και οι καταστηματάρχες θα μας πουν αν έχει υποπέσει στην αντίληψή τους οτιδήποτε που θα χρειαζόταν τη συμβολή μας. Είμαστε μια μικρή ομάδα που ως κύριο στόχο έχουμε την καταπολέμηση της μικροεγκληματικότητας. Εντοπίζουμε τους δράστες που προσποιούνται τους τουρίστες και με τη μέθοδο της απασχόλησης αφαιρούν από τους πραγματικούς τουρίστες κινητά, πορτοφόλια ακόμη και τιμαλφή». Σημειώνει, ωστόσο, πως τους τελευταίους μήνες παρατηρείται μείωση της δράσης των «πορτοφολάδων» και το αποδίδει, κυρίως, στην έντονη αστυνόμευση του κέντρου με το πλέγμα περιπολιών που έχει αναπτυχθεί και τη συνέργεια που έχουν όλες οι αστυνομικές ομάδες που συμμετέχουν σε αυτό, όπως ΔΙΑΣ, ΟΠΚΕ, οι ειδικές διαφορετικές ομάδες της Υποδιεύθυνσης Περιπολιών κλπ. Επίσης, όπως περιγράφει, όταν κάποιος καταστηματάρχης βλέπει κάτι ύποπτο ενημερώνει μέσω εφαρμογής επικοινωνίας τις ομάδες και αμέσως δυνάμεις σπεύδουν προς έλεγχο και αποτροπή. «Προσπαθούμε για το καλύτερο και θα συνεχίσουμε να προσπαθούμε γιατί στόχος μας είναι να καταπολεμήσουμε τη μικροεγκληματικότητα και να βοηθήσουμε τους συμπολίτες μας», τονίζει ο Αστυνόμος Α”.

Για αδικήματα μικροεγκληματικότητας στο κέντρο της Αθήνας από τους αστυνομικούς της “Αμεσης Δράσης και κυρίως από ομάδες ΔΙ.ΑΣ, το 2025 έχουν συλληφθεί 310 άτομα κυρίως για κλοπές αλυσίδων, τσαντών, κινητών κτλ., δηλαδή αδικήματα που εμπίπτουν στη λεγόμενη «μικροεγκληματικότητα». Την ίδια στιγμή, από τις αρχές του 2026 έως και τις 17 Σεπτεμβρίου, έχουν πραγματοποιηθεί 235 συλλήψεις για τα ίδια αδικήματα.

«Σάρωση» στις πιάτσες των ναρκωτικών

Στο ζήτημα της διακίνησης ναρκωτικών εστιάζουν, μεταξύ άλλων οι αστυνομικές δυνάμεις που αναπτύσσονται κυρίως στον δεύτερο τομέα. Στο στόχαστρο των αστυνομικών εξορμήσεων έχουν μπει και όλοι εκείνοι που συμμετέχουν σε αιματηρές συμπλοκές, οι «πορτοφολάδες» και όσοι επιδεικνύουν παραβατική συμπεριφορά, ακόμη και όσοι προκαλούν ηχορρύπανση, διαταράσσοντας την καθημερινότητα των πολιτών στις γειτονιές του κέντρου.

Οι άξονες στους οποίους αναπτύσσονται οι αστυνομικές δυνάμεις είναι:

- Πλατεία Κλαυθμώνος, Προπύλαια, ΕΚΠΑ, Σανταρόζα, Πνευματικό Κέντρο Δήμου Αθηναίων

- Περιοχή Ομόνοιας: Μεταξουργείο, “Αγιος Παύλος, πλατεία Βάθη, Κεραμεικός κλπ

- “Αγιος Παντελεήμονας: πλατεία Βικτωρίας, πλατεία Αττικής, πλατεία Αγίου Νικολάου, πλατεία Αμερικής, Κυψέλη Πατήσια.

Ειδικότερα, στα σημεία αυτά εφαρμόζεται, παράλληλα, ένα επιμέρους ειδικό σχέδιο που επικεντρώνεται στις «πιάτσες» των τοξικοεξαρτημένων. Σύμφωνα με τα πρώτα αποτελέσματα, οι εντατικοί και επαναλαμβανόμενοι αστυνομικοί έλεγχοι δείχνουν να αποφέρουν αποτελέσματα, καθώς κάποιες παλιές, «παραδοσιακές» πολυμελείς πιάτσες ναρκωτικών, όπως στην πλατεία Δικαστηρίων ή στην πλατεία Κλαυθμώνος, φαίνεται να έχουν αποδυναμωθεί. Επιπλέον, λόγω της έντονης εμφανούς αστυνόμευσης, αποτρέπεται και η επαναφορά τους.

Το Kiku στο Κολωνάκι αλλάζει.

Αυτό ήταν ήδη γνωστό. Το ιστορικό όνομα της αθηναϊκής εστίασης ετοιμάζεται να επιστρέψει με μια εντελώς διαφορετική φιλοσοφία: όχι ένα ακόμη restaurant, αλλά ένα «σπίτι» στο οποίο ο επισκέπτης θα μπορεί να φάει, να πιει, να καθίσει στο bar, να συναντήσει κόσμο και να μείνει όσο τον κρατά η βραδιά.

Αλλάζει level. Και μαζί του αλλάζει και το μέγεθος του παιχνιδιού.

Εκείνο που έρχεται σήμερα στην επιφάνεια είναι η επιχειρηματική συμμαχία πίσω από το νέο project.

Στο πλευρό του Γιώργου Ανδρίτσου, της ψυχής του Kiku και του ανθρώπου που έχει βάλει τη δική του σφραγίδα στην πορεία του, βρίσκονται πλέον δύο πρόσωπα που, ο καθένας στον δικό του χώρο, αποτελούν τεράστια μεγέθη.

Ο πρώτος είναι ο Δήμος Στασινόπουλος. Ένας επιχειρηματίας με ισχυρή παρουσία στην εστίαση και την ψαροφαγία, με έναν από τους μεγαλύτερους ομίλους του κλάδου στην Ελλάδα. Παράλληλα, ως πρόεδρος του Αμαρουσίου, έχει ανοίξει δυναμικά το παιχνίδι και στον χώρο του αθλητισμού και των αθλητικών media.

Το δεύτερο πρόσωπο που μπαίνει στο κάδρο είναι ο Αλέξανδρος Εξάρχου, πρόεδρος και CEO του Ομίλου AKTOR. Ένα από τα πιο ισχυρά πρόσωπα της ελληνικής επιχειρηματικής σκηνής, με κομβικό ρόλο στα μεγάλα ενεργειακά και κατασκευαστικά deals της χώρας.

Μιλάμε για άνθρωπο που βρίσκεται στο επίκεντρο της νέας ενεργειακής πραγματικότητας της Ελλάδας, καθώς ο όμιλος AKTOR συμμετέχει στον σχεδιασμό για τη μεταφορά αμερικανικού LNG προς τις χώρες της Ανατολικής Ευρώπης, οι οποίες επιδιώκουν να απεξαρτηθούν από το ρωσικό αέριο.

Αυτό δίνει στο Casa Kiku άλλη βαρύτητα, άλλη δυναμική και —κυρίως— άλλες δυνατότητες. Η δύναμη που συγκεντρώνεται πλέον γύρω από το νέο εγχείρημα δεν χωρά εύκολα σε ένα άρθρο.

Το Casa Kiku, που υπολογίζεται να ανοίξει στα τέλη Οκτωβρίου, δεν έρχεται απλώς για να ανανεώσει το Kiku.

Έρχεται για να αλλάξει τον χάρτη.